Кіріспе

АҚШ-тағы баптист христиан дінінің өкілдері.

Алты қағидалы баптисттер – АҚШ-тағы баптист христиан дінінің өкілдері.

Тарих

Америкадағы Жалпы Алты Принципті Баптистердің тарихы 1652 жылы Род-Айленд штатында Роджер Уильямспен байланысты болған тарихи Бірінші Баптист шіркеуінің бөлінуімен басталды. Бұл оқиға қауымда Арминиандық басымдыққа ие болуымен байланысты болды, олар Еврейлерге 6:1–2-дегі алты принципті ұстанды: өлген істерден мойын бұру, Құдайға иман, крещение туралы ілім, қол қою, өлгендердің тірілуі және мәңгілік сот. Осы принциптердің ішінде, қол қою ғана осы топқа тән ерекшелік болды, себебі ол міндетті түрде орындалуы керек деп талап етілді. Бұл рәсім жаңа мүшелерді қабылдау және крещение кезінде қолданылып, қасиетті Рухтың сыйларын қабылдауды символдайтын. Кейбір Кальвинистік Баптист шіркеулері де «Алты Принципті» ұстанды, бірақ олар жеке құрылым ретінде сақталмады. Тіпті ықпалды Филадельфия Баптист қауымдастығы (құрылған 1707 ж.) 1742 жылы 1689 жылғы Лондон Баптист Исповеданиясының қайта басылымына қол қою туралы бап қосты. Осы «Жалпы» Алты Принципті Баптистердің ерекшелігі – олар қол қою рәсімін орындамайтын басқа Баптистермен қарым-қатынас жасаудан бас тартты. 1656 жылы мүшелер Джон Кларк пен Обадия Холмс шіркеуі болған Ньюпорттағы Бірінші Баптист шіркеуінен шығып, екінші Алты Принципті Баптист шіркеуін құрды. Шіркеулер Род-Айленд, Массачусетс, Нью-Йорк және Пенсильванияда құрылып, конференциялар ұйымдастырылды. Род-Айленд жылдық жиналысы 1670 жылы құрылып, Америкадағы алғашқы Баптист қауымдастығы болды. 1895 жылы ол Род-Айленд Жалпы Алты Принципті Баптист Конференциясы ретінде тіркелді. Род-Айленд штатының туы мен мөріндегі «Үміт» сөзі және якорь бейнесі (екеуі де Еврейлерге 6-дан алынған) осы штаттың тарихында Алты Принципті Баптистердің ықпалын көрсетеді. 1824 жыл шамасында Нью-Йорк жылдық конференциясы ұйымдастырылды. 1865 жылдан кейін ол Пенсильвания Жалпы Алты Принципті Баптист қауымдастығы ретінде танылды. Жаңа Англиядағы Алты Принципті Баптистер «Жалпы» деп аталды, себебі олар Мәсіхтің құтқару жөніндегі жалпы көзқарасын ұстанды (барлық адамдар үшін құтқарылуға мүмкіндік беру), ерекше көзқарасқа (ол тек таңдалғандар үшін құтқаруды қамтамасыз етеді) қарағанда. Алты Принципті Баптистер Англияда да болған, бәлкім Америкадағылардан бұрын. 1660 жылғы Стандартты Исповедание қол қою ілімін нақтылайды. Генри Веддердің сөзіне сәйкес, 1954 жылы Род-Айленд конференциясы басқа христиандармен қарым-қатынас жасауға тыйымды алып тастады, осылайша олардың кеңірек Баптист қауымдастығына енуіне жол ашты. Соңғы сақталған тарихи шіркеулердің бірі – Род-Айленд штатының Солтүстік Кингстаун қаласындағы Стони-Лейн Алты Принципті Баптист шіркеуі. 2009 жылға дейін олардың пасторы, Rev. Джон Уилер былай деп жазды: «Біз бұл атауды тек тарихи мақсаттар үшін сақтаймыз және біздің білуімізше, біз оны ресми атауымызда қолданатын соңғы шіркеуміз. Біз оны кеңсе құралдарымызға енгізбейміз, сондай-ақ Еврейлерге 6:1–2-ге назар аударуды, басқа жазба орындарына қарағанда, артық көруді ұстанып жүрмейміз». Пенсильвания штатының Николсон қаласындағы Пайн Гроув шіркеуі мен Стони Лейн шіркеуі тарихи Алты Принципті Баптист шіркеулері саналған соңғы екі шіркеу болды.

Қайта ұйымдастыру

Тарихи алты принципті діннің тарауына өкініп, 2001 жылы баптист пасторларының шағын тобы осы қозғалысты қайта ұйымдастыруды бастады. Бұл біріктірілген қайта ұйымдастыру қозғалысы 2003 жылдың 10 шілдесінде ресми түрде "Алты принципті баптист шіркеулерінің жалпы қауымдастығы" деп аталды. Ол сондай-ақ "Алты принципті баптистердің жалпы қауымдастығы" деп те белгілі, бұл қауымдастыққа тек шіркеулер ғана емес, жеке тұлғалар, пасторлар және миссионерлік қызметтер де кіретінін көрсетеді. Қайта ұйымдастырылғаннан бері деномнация тұрақты түрде өсіп келеді. Жалпы қауымдастық аккредиттеген барлық пасторлар Жалпы қауымдастықтың миссионерлері ретінде қызмет етеді. Алты принципті баптист шіркеулерінің жалпы қауымдастығының алғашқы алты принципті баптистермен тікелей тарихи байланысы жоқ.