Кіріспе

Желілік ресурстардың атауларын олардың тиісті желілік мекенжайларымен байланыстыратын қызмет. Компьютерлік жүйелерде каталог қызметі немесе атау қызметі желілік ресурстардың атауларын олардың тиісті желілік мекенжайларымен байланыстырады. Бұл күнделікті қолданылатын заттар мен желілік ресурстарды іздеу, басқару, әкімшілдік ету және ұйымдастыруға арналған ортақ ақпараттық инфрақұрылым болып табылады, оған томдар, папкалар, файлдар, принтерлер, пайдаланушылар, топтар, құрылғылар, телефон нөмірлері және басқа да нысандар кіре алады. Каталог қызметі – желілік операциялық жүйенің маңызды құрауы. Каталог сервері немесе атау сервері – мұндай қызметті ұсынатын сервер. Каталог сервері желідегі әрбір ресурсты нысан ретінде қарастырады. Нақты бір ресурс туралы ақпарат сол ресурсқа немесе нысанға қатысты атрибуттар жиынтығы түрінде сақталады. Каталог қызметі желі үшін атау кеңістігін анықтайды. Атау кеңістігі нысандардың әрқайсысына атау (бірегей идентификатор) беру үшін қолданылады. Каталогтар әдетте желілік ресурстарды қалай атау және анықтау керектігін анықтайтын ережелер жиынтығына ие болады, бұл идентификаторлардың бірегей және нақты болуын талап етеді. Каталог қызметін пайдаланғанда пайдаланушы желілік ресурстың физикалық мекенжайын жаттаудың қажеті жоқ; атау берген жеткілікті, ол ресурсты анықтайды. Кейбір каталог қызметтері рұқсат етілген пайдаланушыларға каталог ақпаратына қол жеткізуді шектейтін кіруді бақылау мүмкіндіктерін қамтиды.

Көбейту және тарату

Көбейту және тарату каталог қызметін жобалау мен басқаруда ерекше мағынаға ие. Көбейту бірдей каталог атау кеңістігінің (бірдей объектілердің) артықшылық пен өнімділікті арттыру мақсатында басқа каталог серверіне көшірілуін білдіреді; көбейтілген атау кеңістігі бір ғана органмен басқарылады. Тарату түрлі атау кеңістіктеріндегі бірнеше каталог серверлерінің өзара байланысы арқылы бөлінген каталог қызметін құру үшін қолданылады; әр атау кеңістігі әртүрлі органмен басқарылуы мүмкін.

Unix жүйелері

Unix жүйелеріндегі атау қызметтері әдетте nsswitch.conf файлы арқылы конфигурацияланады. Атау қызметтерінен ақпаратты getent командасымен алуға болады.