Кіріспе

Арканзас штатындағы ұлттық жабайы табиғат қоры

Cache River ұлттық жабайы табиғат қоры – АҚШ Балық және жабайы табиғат қызметі (FWS) басқаратын, Арканзас штатында орналасқан 68 993 акр (223 км²) (2014) аумақты жабайы табиғат қоры. Бұл қорық 1971 жылы қол қойылған Рамсар конвенциясы бойынша халықаралық маңызы бар Рамсар ылғалды жерлерінің бірі болып табылады. Ол Солтүстік Америка құрлығындағы қалған ең ірі үздірілген жазық жердегі жапырақты ормандардың бірі және үйректердің маңызды қыстау орны болып саналады. 2005 жылы құрып кеткен деп есептелген ақтісті тоқылдақ құстың байқалу мүмкіндігі осы қорыққа назар аударды. 2012 жылы FWS қорықтың аумағын бірте-бірте кеңейтуді ұсынды.

Тарих және сипаттама

1970 жылдары қаз аулаушылар АҚШ Армиясының Инженерлік корпусының Каше өзенін тереңдетіп, түзуіне кедергі келтірді. Табиғатты қорғау қозғалысы 1986 жылы Ұлттық жабайы табиғат қорығын құруға әкелді. Арканзас штатының Штутгарт қаласы өзін "Дүниежүзіндегі күріш пен қаздың астанасы" деп жариялайды. Ұлттық жабайы табиғат қорығы Каше өзенінің Арканзас штатының Кларендон қаласындағы сағасынан басталып, Арканзас штатының Граббс қаласына дейін 100 шақырымға (70 миль) созылады. Қорғау аймағы Арканзас штатының Джексон, Вудрафф, Прери және Монро округтеріндегі жерлерді қамтиды. Cache River NWR жеке меншік иелерінен жер сатып алу арқылы біртіндеп қазіргі көлеміне дейін кеңейді. Қорғау аймағындағы жердің көп бөлігі, сондай-ақ сатып алу жоспарланған жерлер бұрын құрғатылып, ауыл шаруашылығына пайдаланылған. Ұзақ мерзімді мақсат – бұрынғы егістік жерлерді Каше өзені мен Bayou De View өзенінің иректелген салалары, көлдері, батпақтары және ақ кипарис ормандарының бойындағы жергілікті өсімдіктермен қайтадан орманға айналдыру. Cache River NWR қазіргі уақытта АҚШ-та сақталған ең үлкен жалғасқан төмендік жапырақты орманы болып табылады. Қорғау аймағының жалпы ауданы 47 000 акр (134 км²) төмендік ормандары мен салаларын құрайды. Сонымен қатар, бірнеше көлдер және 17 000 акр (30 км²) бұрынғы ауыл шаруашылығы жерлері орманды жаңарту процесінде. Қорғау аймағында бұғы, егермен, қасқыр және өзен сусарлары сияқты 50-ден астам сүтқоректілердің түрлері мекендейді. Мұнда қаздар, аққулар, су құстарындары және басқа да көшпенді құстардың 240-қа жуық түрі қоныстанады. Батпақты жерлерде 48 түрге жуық жорғалаушылар мен қосмекенділер де кездеседі. Cache River NWR Солтүстік Америкада шұңқыр қаздардың ең маңызды қыстау орны болып табылады және басқа да қаз түрлері мен нео-тропикалық түрлер үшін де маңызды. Бұл аймақ Арканзастағы жалғыз қара аю популяциясына да мекен. Cache және White өзендері бойында орналасқан ұқсас қорғалатын жабайы табиғат аймақтарына Bald Knob, Big Lake және Wapanocca Ұлттық жабайы табиғат қорықтары кіреді. Жақын жерде бірнеше мемлекеттік жануарлар дүниесін басқару аймақтары сияқты басқа да қорғалатын жерлер бар. White River Ұлттық жабайы табиғат қорығы оңтүстіктен Cache River қорығымен шектеседі.

Құшқар құс

2005 жылғы 29 сәуірде Корнелл орнитология зертханасының тобы төрт секундтық видео түсіріп, 60 жылдан бері жойылып кеткен деп саналатын ақ сүйекті тоқылдақтың дыбыс жазбасын алғанын мәлімдеді. Одан бері бұл құс көрінбеді және 2005 жылы оны көргені рас па, жоқ па деген мәселе әлі де қызу талқылауда. Бұл жаңалықтан кейін пананың көп бөлігі жұртшылыққа жабылды. Қосымша зерттеулер тоқылдақты таба алмағаннан кейін, 2006 жылы пана қайтадан жұртшылыққа ашылды.

Демалыс

Жыл сайын бұл панаға 120 000 адам келеді. Аң аулау, балық аулау, каноэмен жүзу, жабайы жануарларды қарау және фотосуретке түсіру танымал. Күз және қыс айларында бұғы, ұсақ мал, үйрек және қаз аулауға рұқсат беріледі. Балық аулау жыл бойына рұқсат етіледі.

Кеңейту жоспарлары

2012 жылы FWS Cache River Refuge қорығының аумағын кеңейтуді ұсынды. Сатып алу ұсынылатын аумақтың шекарасына жерді сатып алуға ниет білдірген иелерінен сатып алу және қаражат болған жағдайда сатып алу кіреді. Кеңейтудің мақсаттары – ауыл шаруашылығына пайдаланылған жердің табиғи экожүйесін қалпына келтіру, орманнан тазартылған жерді қайта орманды ету және қазіргі қорық үшін қорғау аймағын құру. Қорық негізінен Cache өзені мен Bayou DeView бойындағы тар дәлізден тұрады. Сатып алу үшін үш басымдық аймақ анықталды. Біріншіден, FWS Cache өзені мен Bayou DeView өзендері арасындағы 38 483 акр жерді сатып алуды ұсынады. Осы жерлерді қорыққа қосу екі су алабын қайта байланыстыруға және қазірдің өзінде өңделген 85 пайыз жерді орманды етуге мүмкіндік береді. Екіншіден, FWS 32 600 акр жерді сатып алып, қорықтың аумағын солтүстікке қарай шамамен 50 шақырымға дейін, Bayou DeView бойындағы, қазірдің өзінде тек 6 пайызы орманды жерге дейін кеңейтуді ұсынады. Үшінші басымдық аймақ – Cache өзенінің шеткі аймағы, 29 997 акр. Бұл Cache River қорығын White River бойындағы қорғалатын жерлермен ішінара байланыстыруға мүмкіндік береді. Mississippi өзенінің төменгі ағысындағы бұл аймақтың ерекшелігі – 13 пайызы құрғақ климатқа бейімделген өсімдіктермен жабылған құм төбелерден тұрады. Басымдық берілген аймақтарда бірнеше жүз жер иесі болғандықтан, жерді сатып алу көп жылға созылуы мүмкін.