Кіріспе
Пішінді немесе басқа ағаш ұны немесе ағаш массасын қамтитын мұз қорытпасы.
Пикрет (PIEcreet) – мұздатылған мұздан жасалған композит, бастапқыда салмағы бойынша шамамен 14% пішін немесе басқа ағаш массасы (мысалы, қағаз) және 86% мұздан тұрады (6:1 салмақ қатынасымен). Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Джеффри Пайк оны Ұлыбритания Корольдік теңіз күштері үшін аса ірі ұшақ тасымалдаушы кемесіне қолдануға болатын материал ретінде ұсынды. Пикрет ерекше қасиеттерге ие, оның ішінде төмен жылу өткізгіштігіне байланысты салыстырмалы түрде баяу еру жылдамдығы, сондай-ақ қарапайым мұздан әлдеқайда артық беріктік пен тұтқырлық. Бұл физикалық қасиеттер материалды, егер ол мұздатылған күйде сақталса, бетонмен салыстыруға мүмкіндік береді. Пикреттің бетоннан айырмасы – оны қалыптастыру біршама қиын, себебі мұздату процесінде ол кеңейеді. Дегенмен, оны теңіз суын шикізат ретінде пайдаланып жөндеуге және күтіп ұстауға болады. Қоспаны кез келген пішінге келтіріп мұздатуға болады, сонда ол берік және ұзақ қызмет етеді, егер температура мұздану температурасынан төмен сақталса. Төзімділікті арттыру үшін температураны одан да төмендетуге болады, мысалы 15 °C-қа (5 °F) дейін.
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін
Екінші дүниежүзілік соғыстан бері пикрет ғылыми қызығушылық тудырды, бірақ оны ешқандай маңызды зерттеулерде немесе құрылыста қолданбады. Дегенмен, пикрет туралы жаңа идеялар сәулетшілер, инженерлер және болашақты зерттеушілер арасында кейде пайда болады, көбінесе оның үлкен теңіз құрылыстарына немесе синтетикалық композиттер немесе кевлар сияқты берік материалдарды қолдану арқылы жақсарту мүмкіндігіне қатысты. 1985 жылы Осло портындағы кемежай үшін пикрет қарастырылды. Бірақ, пикреттің нақты ортадағы сенімсіздігін ескеріп, бұл идея кейіннен тоқтатылды. Пикреттің температурасы нөл градустан төмен сақталуы керек, ал 15 °C (5 °F) жоғары температурада өзінің салмағынан иіліп түсуі мүмкін болғандықтан, тиімділік пен қауіпсіздікті қамтамасыз ететін балама қарастырылды. Вена технологиялық университетінің зерттеушісі Иоганн Коллегер оның командасының жаңа әдісі жұмысшыларға мұз шашырауынан сақтануға көмектесетінін айтады. Өздігінен тұратын құрылысын салу үшін Коллегер және оның әріптестері алдымен мұз табағын 16 бөлікке бөлді. Бөліктерге күмбез тәрізді қисық беру үшін зерттеушілер мұздың өзгеру қасиетін пайдаланды. Мұзға қысым түсіргенде, ол сынбай, біртіндеп пішінін өзгертеді. Зерттеушілердің сөзіне göre, мұздықтардың жылжу механизмі – мұздықтардың өзгеруі де осыған ұқсас. Олар әлемдегі ең үлкен мұз күмбезін салуға тырысты. Адам қателігінен ауаны соққан компрессордың тығыны тартылып, күмбездің ауасы түсіп қалды. Голландиялық студенттер тобы күмбезді жылдам қайтадан ауамен толтырып, құлаған бөлігін қайтадан мұзбен жапты. Олар құрылысты жалғастырып, күмбезді ақыры жұртшылыққа ашты. Бірақ, бірнеше күннен кейін шатыр құлап түсті, сол кезде ешкім болған жоқ.
Механикалық қасиеттері
Пикреттің беріктігі әлі де талқыланып жатыр. Perutz шамамен мынадай мәнге ие екенін бағалаған: + материалдардың салыстырмалы қасиеттері Механикалық қасиеттер Мұз Бетон Пикрет Сыну беріктігі [[[Паскаль (бірлік)] 3.447 17.240 7.584 Тартылу беріктігі [МПа] 1.103 1.724 4.826 Тығыздық [кг/м³] 910 2500 980
+Comparative properties of materials Mechanical properties Ice Concrete Pykrete Crushing strength [[[Pascal (unit) 3.447 17.240 7.584 Tensile strength [MPa] 1.103 1.724 4.826 Density [kg/m] 910 2500 980
БАҚ-та
2009 жылы Discovery Channel арнасының MythBusters бағдарламасының 115-ші бөлімі пикреттің қасиеттерін және оның артындағы аңыздарды сынап көрді. Алдымен, бағдарламаның негізгі жүргізушілері Адам Савидж пен Джейми Хайнман, қарапайым мұздың, пикреттің және шоу үшін арнайы жасалған, ағаш массасының орнына газет қағазы қолданылған «супер пикрет» деп аталған жаңа материалдың механикалық қасиеттерін салыстырды. Екі түрлі пикрет те мұздан әлдеқайда мықты болып шықты, жүздеген фунт салмаққа төтеп берді. Супер пикрет түпнұсқа нұсқадан гөрі әлдеқайда берік болды. Содан кейін MythBusters супер пикреттен толық көлемді қайық жасап, оны «Кешегі Жаңалықтар» деп атады және оны нақты жағдайларға ұшыратты. MythBusters кемесі бастапқы жоспардағыдай пикреттің мұздай қатып қалуын қамтамасыз ету үшін салқындату жүйесімен жабдықталмады, сондай-ақ қайықтың құрылысы Екінші дүниежүзілік соғыста ұсынылған алып кемелерге қарағанда әлдеқайда жұқа болды. Қайық суға батып, сағатына дейін жылдамдықпен жүзе білді және зақымданбады, бірақ қайық баяу еру кезінде тесіктер пайда бола бастады. 20 минуттан кейін қайық нашарлап, тәжірибе аяқталды. Қайық жағаға қайтарылып жатқанда тағы 10 минут бойы сақталды. Қайық жұмыс істесе де, бастапқы ұсыныста пикреттен тұтас әскери кеме жасау мүмкін екені айтылған еді. Олардың қорытындысы: «Мүмкін, бірақ абсурдты», себебі ондаған мың тонна материалдан кеме жасау қажет, ол салқындатылмаса, суға батып кетеді. Сол жылы Джайлс Фоденнің «Турбуленция» кітабындағы Пайк пен пикреттің Екінші дүниежүзілік соғыстағы оқиғасы, британдық метеоролог пен оның D күнінің ауа райына жасаған үлесі туралы әңгіме маңызды рөл атқарды. Басты кейіпкер соғыстан кейінгі пикрет жұмысына да қатысады. 2010 жылы BBC бағдарламасының Bang Goes The Theory 26-шы бөлімінде ағаш массасының орнына қымыз талшықтарынан жасалған 6 метрлік, 5 тонналық пикрет қайығы сынақтан өтті. Джем Стенсфилд, Даллас Кэмпбелл, Лиз Боннин және Ян Вонг атты төрт жүргізушінің барлығы Портсмут портынан суға түсіп қалды, себебі қайық қозғалтқыш тіреулері арқылы су жинап алды. Күткеннен жылы қыркүйек суларында күткеннен тез ерігеннен кейін ол айналып құлады. 2013 жылы неміс телеарнасы WDR-дың Kopfball (Шоу) бағдарламасы пикретпен тәжірибе жасады, бірақ ағаш массасын қымыз талшықтарымен алмастырды. 5 см қалыңдықтағы тақта 80 кг-нан астам салмаққа сынбай төтеп берді, тек иіле бастады. Нейл Стивенсоннің 2015 жылғы «Seveneves» романында пикреттің Жер төңірегіндегі орбитадағы мекенжайларды және ғарыш кемелерінің корпустарын салу үшін ойдан шығарылған қолданылуы сипатталған. 99% Invisible подкастының 3-ші томындағы шағын әңгімелерде Хаббакук жобасы, пикреттің құрылымы, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде пайдалы құрылыс материалы ретінде ұсынылуы және кейіннен жойылуы туралы мақала бар. Science & Futurism with Isaac Arthur Youtube арнасының «Ceres колонизациясы» атты эпизодында пикретті пайдаланып, кен өндірілетін астероидте күмбезді тұру ортасын салу туралы әңгімеледі.