Кіріспе

Блокты шифрлау Blowfish – 1993 жылы Брюс Шнайер жасаған және көптеген шифрлау жиынтықтары мен шифрлау өнімдеріне енгізілген симметриялық кілт блокты шифрлау. Blowfish бағдарламалық жасақтамада жақсы шифрлау жылдамдығын қамтамасыз етеді және оның тиімді криптоанализі әлі күнге дейін табылған жоқ. Алайда, Advanced Encryption Standard (AES) қазір көбірек назар аударады және Шнайер Twofish-ті заманауи қолданбалар үшін ұсынады. Бұл 16 раундты Фейстель шифры және үлкен кілттерге тәуелді S қораптарын пайдаланады. Құрылымы бойынша ол CAST 128 сияқты, ол тұрақты S қораптарын пайдаланады. Жақын диаграммада Blowfish шифрлау реті көрсетілген. Әрбір жол 32 битті білдіреді. Бес кіші кілт массиві бар: бір 18 жазуы бар P массиві (диаграммада K ретінде белгіленеді, ашық мәтінмен шатастырудан сақтану үшін) және төрт 256 жазуы бар S қораптары (S0, S1, S2 және S3). Әр r айналым 4 әрекеттен тұрады:
1. XOR әрекеті: деректердің сол жартысын (L) r-шы P массивінің жазуымен XOR-лау.
2. XOR-далған деректерді Blowfish F функциясының кірісі ретінде пайдалану.
3. F функциясының шығысын деректердің оң жартысымен (R) XOR-лау.
4. L мен R-ді алмастыру.

F функциясы 32 биттік кірісті 8 биттік төрт бөлікке бөліп, осы бөліктерді S қораптарына кіріс ретінде пайдаланады. S қораптары 8 биттік кірісті қабылдап, 32 биттік шығыс береді. Шығыстар модуль 232 бойынша қосылып, содан соң XOR-далып, соңғы 32 биттік шығыс алынады (оң жақ жоғарғы бұрыштағы суретті қараңыз). 16-шы раундтан кейін соңғы алмастыру амалын кері қайтару және L-ді K18, ал R-ді K17-мен XOR-лау (шығысты ағарту). Шифрды жою шифрлеумен бірдей, тек P1, P2, …, P18 кері ретпен қолданылады. Бұл түсініксіз болуы мүмкін, себебі XOR амалы коммутативті және ассоциативті. Көптеген қате түсініктердің бірі – шифрлаудың кері ретін шифрды жою алгоритмі ретінде пайдалану (яғни, ең алдымен шифрленген мәтін блогына P17 және P18-ді XOR-лау, содан соң P жазбаларын кері ретпен пайдалану). Blowfish кілт кестесі P массиві мен S қораптарын pi сандарының ондық жүйедегі цифрларынан алынған мәндермен бастаудан басталады, онда ешқандай анық үлгі жоқ («жеңнен ештеңе шығармайтын» сан). Содан кейін құпия кілт, қажет болған жағдайда, кілтті циклмен қайталай отырып, байт бойынша барлық P жазбаларымен XOR-далады. 64 биттік нөлдік блок алгоритммен шифрланады. Нәтижесінде алынған шифрленген мәтін P1 және P2 жазбаларын алмастырады. Содан кейін осы шифрленген мәтін жаңа кіші кілттермен қайта шифрланады және жаңа шифрленген мәтін P3 және P4 жазбаларын алмастырады. Бұл жалғаса береді, барлық P массивін және барлық S қорабының жазбаларын алмастырады. Барлығында Blowfish шифрлау алгоритмі барлық кіші кілттерді жасау үшін 521 рет орындалады, шамамен 4 КБ дерек өңделеді. P массивінің ұзындығы 576 бит болғандықтан және кілт байттары инициализация кезінде осы 576 бит арқылы XOR-далатындықтан, көптеген іске асырулар кілт өлшемін 576 битке дейін қолдайды. Бұған себеп – 448 биттік кілттерді қолданатын Blowfish-тің бастапқы сипаттамасы мен 576 биттік кілттерді қолданатын анықтамалық іске асыру арасындағы қарама-қайшылық. Үшінші тараптың іске асыруларын тексеру үшін тест векторлары да 576 биттік кілттермен жасалды. Брюс Шнайерден қай Blowfish нұсқасы дұрыс екенін сұрағанда, ол былай деп жауап берді: «Бірыңғай нағыз Blowfish-ті анықтау үшін тест векторларын пайдалану керек». Басқа пікір бойынша, 448 биттік шектеу әр кіші кілттің әр биті кілттің әр битіне тәуелді екенін қамтамасыз ету үшін қажет.

Әлсіздігі және мұрагерлері

Blowfish-тің 64 биттік блок өлшемін пайдалануы (мысалы, AES-тің 128 биттік блок өлшеміне қарағанда) оны туған күн шабуылдарына, әсіресе HTTPS сияқты жағдайларда осал етеді. 2016 жылы SWEET32 шабуылы 64 биттік блок өлшемімен шифрларға қарсы ашық мәтінді қалпына келтіруді (яғни шифрланған мәтінді түсіндіруді) жүзеге асыру үшін туған күн шабуылдарын қалай қолдануға болатынын көрсетті. GnuPG жобасы Blowfish-ті 4 ГБ-тан үлкен файлдарды шифрлау үшін оның кішкентай блок өлшеміне байланысты пайдаланбауды ұсынады. Blowfish-тің азайтылған раунд нұсқасы, рефлективті әлсіз кілттерге белгілі ашық мәтіндік шабуылдарға ұшырауы мүмкін. Blowfish жүзеге асырулары 16 шифрлау раундысын қолданады және осы шабуылға ұшырамайды. Брюс Шнайер өзінің Blowfish-тің ізбасары Twofish-ке көшуді ұсынады.