Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық сценарист және романист (1944 жылы туған)
American screenwriter and novelist (born 1944)
Дэвид Джеррольд (туған Jerrold David Friedman; 24 қаңтар 1944 жылы туған) – американдық ғылыми фантастика сценарисі және романист. Ол «Жұлдыздар жолы» сериалының «Трибблдермен қиындық» атты түпнұсқа эпизодының сценарийін жазды, «Жоғалғандардың жері» телесериалында Слистактар тайпасын жасады, сондай-ақ «Марстың баласы» повестін жазды, ол «Хьюго» және «Небула» сыйлықтарына ие болды және 2007 жылы Джон Кусак бас рөлде ойнаған фильмге бейімделді.
David Gerrold (born Jerrold David Friedman; January 24, 1944) is an American science fiction screenwriter and novelist. He wrote the script for the original Star Trek episode "The Trouble with Tribbles", created the Sleestak race on the TV series Land of the Lost, and wrote the novelette "The Martian Child", which won both Hugo and Nebula Awards, and was adapted into a 2007 film starring John Cusack.
Ерте өмір
Джеррольд 1944 жылдың 24 қаңтарында Иллинойс штатының Чикаго қаласында еврей отбасында туған.
Gerrold was born to a Jewish family on January 24, 1944, in Chicago, Illinois.
Жұлдыздар жолы: Бастапқы серия
1966 жылғы 8 қыркүйекте "Жұлдызды жол" сериалының "Адам тұзағы" премьерасын көргеннен кейін, 22 жасар Геррольд "Ертең кеше болды" деп аталатын екі бөлімді эпизодтың 60 беттік жоспарын жазды. "Жұлдызды жол" продюсері Джин Л. Кун жоспарды қабылдамаса да, Геррольдтың талантты екенін түсінді және одан бірнеше сюжеттік идеялар ұсынуын сұрады. Геррольд бес сюжеттік идея ұсынды, олардың алдын ала атаулары және кейде кейіпкерлердің алдын ала есімдері болды. Екі ұсынысы, кейін ол есіне түсірмеген, Норман Спиндрадың "Қиямет күні машинасына" ұқсас ғарыш кемесін жоятын машина және Кирктің өзінің экипажын шахмат фигуралары ретінде пайдаланып, дамыған интеллектпен шахмат ойнауы керек болған жағдай туралы болды. Үшінші идея, "Банди", біреудің үй жануары ретінде "Энтерпрайз" ішінде жүретін кішкентай жаратылысты қамтиды, ол өзге біреудің қамын ойламай, экипаждың сезімдері мен эмоцияларын өзгертіп, оны жұбатады. Төртінші идея, "Созылған адам", "Вестсайдтік әңгімеде" көрінген эффектіні ғылыми фантастикаға бейімдеді, Мария би кезінде көйлегімен айналып, түстер бөлінеді. Геррольдтың оқиғасында жаңа ғарыш технологиясын сынап көріп, шаттлдан тасымалданған адам туралы айтылады. Адам енді біртұтас болмай, қозғалғанда үш көзге көрінетін нысандарға бөлінеді, олардың арасында бір секундтың үлесі ғана болады. Жағдайды түзету және "Энтерпрайзді" түзету шараларын қолдануға болатын жерге жылжыту үшін күш-жігер жұмсалған сайын, созылу күшейе түседі. Бесінші идея, "Жұмсақтар", бастапқыда Кунмен қабылданбады, бірақ кейін ол ойын өзгертіп, Геррольдтың агентіне қоңырау шалып, оны қабылдады. Геррольд содан кейін оқиғаны "Менің басыма бір ғажайып нәрсе келді" деп аталатын толық телехикаяға дейін кеңейтті, ол ақырында "Трибблдердің қиындықтары" аталды. "Жұмсақ" атауы өзгертілді, өйткені H. Beam Piper сол аттас ойдан шығарылған шетелдік түрлер туралы роман жазған (кішкентай Жұмсақты қараңыз). Сценарий көптеген қайта жазулардан өтті, соның ішінде Геррольдтың агентінің талабы бойынша, "құнды" ғарыш станциясының орнына шекаралық қалаға көшірілді. Кейін Геррольд "Трибблдердің қиындықтары" атты кітап жазып, эпизодты жасау және оның алғашқы идеяларын баяндады. Үшінші маусымдағы "Бұлтты ойлаушылар" эпизодының авторы ретінде Геррольд пен Оливер Кроуфорд аталды. Мен ойлағандай, бұл өте жақсы "Жұлдызды жол" оқиғасы болды, яғни, біз барлық адамдарға ұнамайтын мәдениетті тауып, оны түзетуге тырысамыз. Бірақ менің түпнұсқалық соңымда олар ұшып бара жатқанда, Кирк: "Жақсы, тағы бір мәселені шештік" дейді. Спок: "Шындығында, бұл өзгерістерді жүзеге асыру үшін жылдар, жылдар және жылдар қажет болады" дейді. МакКой: "Осы уақыт аралығында қанша бала қаза болады екен?" деп ойлайды. "Бізге күшті болу керек. Біз бірден жағдайды өзгерте алмаймыз, бірақ ұзақ мерзімді әсер ететін өзгерістерді енгізе аламыз". Оқиғаның әлеуметтік мәселесі де бар еді, және мәселені тудырған ешқандай сиқырлы газ болған жоқ. Фредди Фрайбергер мен Маргарет Армен келіп, "Барлығын соңғы бес минутта газ маскаларымен шешіп алайық" деп өзгертті. Мен: "Бұл өте жақсы оқиға емес. Ол Джин Родденберри немесе Джин Л. Кунның істегенін істемейді". Сондықтан мен көңілім қалды. "Трибблдердің қиындықтары" - 1970 жылдардың басында, түпнұсқа серия тоқтатылғаннан кейін, Геррольдтың "Жұлдызды жол" туралы жазған екі кітабының бірі. Оның екіншісі - "Жұлдызды жол әлемі" сериясы туралы талдау болды, онда ол шоудың кейбір элементтерін, әсіресе Кирктің қауіпті жағдайларға түсіп, қону топтарын өзі басқаратын әдетін сынады.
Within days of seeing the Star Trek series premiere "The Man Trap" on September 8, 1966, 22 year old Gerrold wrote a 60 page outline for a two part episode called "Tomorrow Was Yesterday" about the Enterprise discovering a ship launched from Earth centuries earlier. Although Star Trek producer Gene L. Coon rejected the outline, he realized Gerrold was talented and expressed interest in his submitting some story premises. Bearing preliminary titles and, in some cases, preliminary character names, Gerrold submitted five premises. Two of the submissions of which he later had little recollection involved a spaceship destroying machine, similar to Norman Spinrad's "The Doomsday Machine", and a situation in which Kirk had to play a chess game with an advanced intelligence using his crew as chess pieces. A third premise, "Bandi", involved a small being running about the Enterprise as someone's pet, and which empathically sways the crew's feelings and emotions to comfort it, even at someone else's expense. A fourth premise, "The Protracted Man", applied science fiction to an effect seen in West Side Story, when Maria twirls in her dancing dress and the colours separate. Gerrold's story involved a man transported from a shuttlecraft trying out a new space warp technology. The man is no longer unified, separating into three visible forms when he moves, separated by a fraction of a second. As efforts are undertaken to correct the condition and move the Enterprise to where corrective action can be taken, the protraction worsens. The fifth premise, "The Fuzzies", was also initially rejected by Coon, but a while later he changed his mind and called Gerrold's agent to accept it. Gerrold then expanded the story to a full television story outline entitled "A Fuzzy Thing Happened to Me ", and it eventually became "The Trouble with Tribbles". The name "Fuzzy" was changed because H. Beam Piper had written novels about a fictional alien species of the same name (see Little Fuzzy). The script went through numerous rewrites, including, at the insistence of Gerrold's agent, being re set in a stock frontier town instead of an "expensive" space station. Gerrold later wrote a book, The Trouble with Tribbles, telling the story of producing the episode and his earlier premises. "The Cloud Minders" from the third season has a story credited to Gerrold and Oliver Crawford. I came in with what I thought was a near perfect Star Trek story, which is we find a culture that isn't working for everybody and fix it. But my original ending was that, as they're flying off, Kirk says, "Well, we solved another one." Spock says, "Well, actually, it'll take years and years and years for all of these changes to be put in place." And McCoy says, "I wonder how many children are going to die in the meantime." So the idea was, "Let's get gritty. We're not going to change things overnight, but we can put changes in place that will have long term effects." There was also more to the story that was about the social issue, and there was no magical zenite gas that was causing the problem. Freddy Freiberger and Margaret Armen came in and changed it to a "Let's solve it all in the last five minutes with gas masks" (ending). And I thought, "That's really not a very good story. It doesn't do what Gene Roddenberry or Gene L. Coon would have been willing to do." So I was disappointed. The Trouble with Tribbles was one of two books Gerrold wrote about Star Trek in the early 1970s after the original series had been canceled. His other was an analysis of the series, entitled The World of Star Trek, in which he criticized some of the elements of the show, particularly Kirk's habit of placing himself in dangerous situations and leading landing parties himself.
Жұлдыздар жолы: Анимациялық серия
Джеррольд 1973 жылдан 1974 жылға дейін көрсетілген, «Эмми» сыйлығын жеңіп алған «Жұлдызды жол: Анимациялық серия» үшін екі әңгіме жазды: «Көбірек трибблдер, көбірек қиындықтар» және «Бем». «Бем» эпизодында Джеймс Т. Кёрктің орта аты – Тиберий екені алғаш рет аталды. Бұл ақпарат кейін «Жұлдызды жол VI: Ашылмаған ел» фильмінде нақты түсірілімге енгізілді, онда капитан Кирк пен доктор МакКой клингон канцлері Горконның өліміне қатысқандары үшін сотталады.
Gerrold contributed two stories for the Emmy Award winning Star Trek: The Animated Series which ran from 1973 to 1974: "More Tribbles, More Troubles" and "Bem". "Bem" featured the first use of James T. Kirk's middle name, which was revealed to be Tiberius. This was later entered into live action canon in the movie Star Trek VI: The Undiscovered Country when Captain Kirk and Doctor McCoy are on trial for the death of the Klingon Chancellor Gorkon.
"Жұлдыздар жолы: Келесі буын"
Геррольдтың "Жұлдыздар жолының әлемі" кітабында қозғаған көптеген идеялары 1987 жылы тұсаукесер өткен "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалында пайда болды. Ол бірінші маусымның басында продюсерлермен жол ашты. Геррольд "Жұлдыздар жолы: Келесі буын" сериалы үшін "Қан мен от" деген сценарий жазды, онда СПИД метафорасы және кеме экипажындағы бір жынысты жұп бейнеленген. Геррольд бұл сценарийді 1987 жылы Родденберримен бір конвенцияда болған кезде, ол болашақ "Келесі буын" сериалы теңдік принциптеріне негіделген болашақта сексуалдық бағдар мәселесін қамтымақ екенін уәделеген соң жазды. Сценарийді TNG продюсерлері сатып алды, бірақ кейіннен одан бас тарды. Кейін ол осы оқиғаны "Жұлдызды қасқыр" сериясының үшінші кітабына (төменде қараңыз) қайта жазды, сондай-ақ өзі режиссерлік еткен жанкүйерлер түсірген "Жұлдызды жол: Жаңа саяхаттар" сериалының екі бөлімді эпизоды ретінде қайта өңдеді.
Many of the changes Gerrold had advocated in The World of Star Trek were incorporated into Star Trek: The Next Generation when it debuted in 1987. He parted company with the producers at the beginning of the first season. Gerrold wrote a script for Star Trek: The Next Generation entitled "Blood and Fire", which included an AIDS metaphor and a gay couple in the ship's crew. Gerrold wrote this script in response to being with Roddenberry at a convention in 1987 where he had promised that the upcoming Next Generation series would deal with the issue of sexual orientation in the egalitarian future. The script was purchased by the TNG producers, but eventually shelved. He later reworked the story into the third book in the Star Wolf series (see below) and again as a two part episode of the fan produced Star Trek: New Voyages, which he also directed.
Trek-тің басқа да қатысы
Джеррольд "Жұлдыздар жолы" сериясында, әсіресе "Трибблдердің қиындықтары" эпизодында түскім келіп еді. Клингондармен бірге бар сахнада пайда болатын фрейман кейіпкерін Геррольд бастапқыда өзі үшін арналған эпизодтық рөл ретінде жоспарлаған, бірақ ол тым жіңішке болғандықтан рөлді басқа актер алды. Сондай-ақ, ол "Жұлдыздар жолы" анимациялық сериясында: "Көбірек трибблдер, көбірек қиындықтар" эпизодында қызықты камео жасады, онда Керк өте жіңішке Энсинді телепорт бөлмесін жабуға бұйрық береді. Геррольд "Джихад" эпизодындағы Em/3/Green шетелдік тіліндегі дауысын да берді. Геррольд "Жұлдызды жол: Кинофильм" фильмінде басқа "Жұлдыздар жолы" жанкүйерлерімен бірге экипаж мүшесі ретінде пайда болды, бірақ ол "Жұлдызды жол: Терең ғарыш тоғызы" сериясына дейін "Жұлдыздар жолы" сериясында көрінбеді, онда ол өзінің бастапқы эпизодының уақытындағы "Тәжірибелер мен трибблдер" эпизодында күзетші рөлін ойнады. Геррольд 1987 жылы жарық көрген "Фарпойнттағы кездесу" сериясының премьерасының романызды жазды, ал 1980 жылы "Галактикалық құйылыс" атты түпнұсқа "Жұлдыздар жолы" романын жариялады, ол "Кеше бүгін болған" оқиғасының негізінде жазылған. 2006 жылы "Жұлдыздар жолының" 40 жылдығына орай Роберт Дж. Сойермен бірге "Энтерпрайзге көтерілу" атты эсселер жинағын шығарды. Геррольд 2006 жылдан бастап жанкүйерлер жасаған "Жұлдыздар жолы: Жаңа саяхаттар" және "Жұлдыздар жолы: ІІ кезең" сериалдарының кеңесшісі болды. 2013 жылдың маусым айында ол сериалдың шоураннері болып тағайындалды.
Gerrold had wanted to appear onscreen in an episode of Star Trek, particularly "The Trouble with Tribbles". The character of Ensign Freeman, who appears in the bar scene with the Klingons, was originally intended by Gerrold to be a walk on part for himself, however another actor took the role since Gerrold was deemed too thin at the time. He also had an in joke cameo of sorts in Star Trek The Animated Series: "More Tribbles, More Troubles" where a very thin Ensign is told to seal off the transporter room area by Kirk. Gerrold also provided the voice for alien Em/3/Green in "The Jihad". While Gerrold appeared as a crewman extra with other Trek fandom notables in Star Trek: The Motion Picture, he did not appear in a Trek series until Star Trek: Deep Space Nine, when he played a security guard in "Trials and Tribble ations", set during the timeframe of his original episode. Gerrold wrote a novelization of the Star Trek: The Next Generation series premiere "Encounter at Farpoint", published in 1987, and an original Star Trek novel titled The Galactic Whirlpool, published in 1980, which was based on his story outline "Tomorrow Was Yesterday". In 2006, for the 40th anniversary of Star Trek, he co edited, with Robert J. Sawyer, an essay collection titled Boarding the "Enterprise". Gerrold acted as a series consultant for fan produced series Star Trek: New Voyages and Star Trek: Phase II starting in 2006. In June 2013 he was named showrunner of the series.
Ертедегі ғылыми фантастика романдары
Оның ғылыми фантастикалық романдарының ішінде 1973 жылғы "Өзін-өзі бүккен адам" – уақыт саяхатына арналған белбеуді мұраға алған адам туралы, және 1972 жылғы "Харли бірде" – жасанды интеллекттің оның жасаушыларымен арақатынасының тарихы бар. "Харли бірде" романы Хьюго және Небюла сыйлықтарына "Жылдың үздік романы" номинациясына ұсынылған. Бұл роман компьютерлік вирусты алғашқылардың бірі болып сипаттағандығымен ерекшеленеді. 1988 жылы "When HARLIE Was One, Release 2.0" деген атаумен жаңартылған басылымы жарық көрді, онда жаңа көзқарастар мен компьютер ғылымындағы жаңа жетістіктер енгізілген.
His science fiction novels include The Man Who Folded Himself (1973), about a man who inherits a time travel belt, and When HARLIE Was One (1972), the story of an artificial intelligence's relationship with his creators. When HARLIE Was One was nominated for best novel for both the Hugo Award and the Nebula Award. This novel is notable for being one of the first to describe a computer virus. A revised edition, entitled When HARLIE Was One, Release 2.0, was published in 1988, incorporating new insights and reflecting new developments in computer science.
Чторрларға қарсы соғыс
Джеррольд – Жерге құпия шетелдіктердің басып кіруі туралы «Chtorr-ға қарсы соғыс» сериясының авторы: «Адамдар үшін мәселе» (1983), «Айыптау күні» (1985), «Кек алуға деген ашу» (1989) және «Қырғынға арналған маусым» (1993). Ол бастапқыда трилогия деп жоспарланған кітаптың шындығында жеті кітапты талап ететінін кейіннен мәлімдеді. 2010 жыл шамасында Геррольд серияның қалған бөлігі бойынша көп жұмыс істегені хабарланды, ал бесінші кітап, «Аңшылдыққа әдіс», Amazon сайтында жариялану күнімен тізімделген. Жариялану күні бірнеше рет жаңартылды, соңғысы 2014 жылдың 1 қаңтарында болды. Сол кезде серияның қалған кітаптары «Аңшылдыққа әдіс», «Дүрлігің үшін уақыт» және «Батырлыққа шақыру» деп аталды. 2017 жылы ол бесінші кітабының, қазір «Түнгі кошбастар ұясы» деп аталатын, ал алтыншы кітабы «Аңшылдыққа әдіс» соңғы кітабы жарық көргеннен кейін екі онжылдықтан астам уақыт өткен соң аяқталуға жақын екенін хабарлады. Жетінші «Chtorr» кітабының әлі жоспарланғаны белгісіз, немесе егер жарық көрсе, оның атауы қандай болады да белгісіз. Геррольд көпшілік қаржыландыру және материалды аяқтау мен екі кітапты жазуға қаражат жинаудың басқа да жолдарын қарастырып жатыр. Шетелдіктердің басып кіруі экологиялық сипатта. Жер тұрғындары басқа планетаны терраформациялаудың орнына, шетелдіктер Жерді «Хторраформациялауда». Әскерлердің орнына көрінбейтін басқыншылар өздерінің көне, дамыған планеталарынан өсімдіктер мен жануарларды біртіндеп босатады (бұл Жерден шамамен жарты миллиард жыл бұрын пайда болған және жоғары тиімді бәсекеге қабілеттілікке жеткен планета). Олар жергілікті өсімдіктер мен жануарларды озып кетеді және «соғыс» барысында Жер көбірек «Chtorr» сияқты болады. Дегенмен, қалған кітаптардың бір бөлігі жарық көрді. Геррольд жанкүйерлеріне «Аңшылдыққа әдіс» кітабынан үзіліс жасалған бір тарауды ұсынды. Ол өзінің «The Involuntary Human» жинағына «Тұз керек» әңгімесін қосты (жоспарланған, бірақ ресми түрде жоспарланбаған «Дүрлігің үшін уақыт» бөлігі ретінде). Соңында, ол «Enterprise Fish» әңгімесін «Thrilling Wonder Stories» жинағында жариялады (Уинстон Энгл редакциялаған). «Enterprise Fish» «Дүрлігің үшін уақыт» кітабынан алынған үзінді ретінде сипатталады. «Chtorr» сериясы және оның орталық кейіпкері серияның әрбір кітабымен даму сатыларынан өтті, Chtorran экологиясының тағы бір қабаты түсіндіріліп, оны түсіну әр келесі кітаппен ашылды. «Тұз керек» және «Enterprise Fish» жоспарланған болашақ сюжеттер мен кейіпкерлерді дамытудан алынған қысқа әңгімелер болғандықтан, серияның жанкүйерлері оларда «спойлерлер» бар екенін ескертіледі.
Gerrold is the author of the War Against the Chtorr series of books, about an invasion of Earth by mysterious aliens: A Matter for Men (1983), A Day for Damnation (1985), A Rage for Revenge (1989), and A Season for Slaughter (1993). He eventually announced that what was initially supposed to be a trilogy would in fact require seven books. In approximately 2010 Gerrold was reputed to have a considerable amount of work completed on the remainder of the series, and the fifth book, A Method for Madness, was listed on Amazon with a publication date. The publication date has been updated several times since; the last was January 1, 2014. At that time the remaining books in the series were tentatively titled A Method For Madness, A Time For Treason, and A Case For Courage. In 2017, he announced that the fifth book, now tentatively titled A Nest for Nightmares, and the sixth book, A Method For Madness, are nearing completion, over two decades after the last book came out. Whether a seventh Chtorr book is still planned, or what its title will be if it is, are unknown. Gerrold is considering crowdfunding and other ways to raise money to fund completion of organization of the material and final writing for the two books. The alien invasion is an ecological one. Instead of Earthlings terraforming another planet, the aliens are "Chtorraforming" Earth. Instead of armies, the unseen aggressors gradually unleash plants and animals from their older, more evolved planet (which is indicated as being perhaps a half billion years older than Earth, and evolved into a higher effective competitiveness). These outcompete and displace their terrestrial counterparts and Earth becomes more and more Chtorr like as the "war" progresses. Portions of the remaining books have made it into print, however. Gerrold released to fans a cliffhanger teaser chapter from Method for Madness. In his collection The Involuntary Human , he included "It Needs Salt" (as a portion of the planned but not formally scheduled Time for Treason). Finally, he also published the story "Enterprise Fish" in a volume of Thrilling Wonder Stories, (; edited by Winston Engle). "Enterprise Fish" is described as an excerpt from Time for Treason. The Chtorr series and its central character have moved through stages of development with each book in the series, with another layer of the Chtorran ecology explained and understanding of it unveiled with each successive book. Since "It Needs Salt" and "Enterprise Fish" are short stories from planned future layers of plot and character development, fans of the series are forewarned that they contain "spoilers".
Жұлдызды қасқыр
Джеррольд сонымен қатар «Жұлдызды қасқыр» кемесі мен оның экипажына арналған «Жұлдызды қасқыр» сериясының авторы: «Жұлдызды қасқырдың саяхаты» (1990), «Ешбір жерде» (1995), «Қан мен от» (2004) және «Кешегі балалар» (1972) – бұл, шын мәнінде, сол басты кейіпкерді қамтитын ертеректегі роман, кейіннен айтарлықтай кеңейтіліп, «Жұлдызды ізденіс» (1985) деген атпен қайта жарияланды – ол серияның негізгі желісіне дейінгі оқиғаны көрсетеді. «Кешегі балалардың» бастапқы идеясы оның «Жұлдызды жол» ұсынымындағы «Келесі күн – кешегі күн» деп аталған «кіріспе» оқиғасы болды, ол уақыт өте келе көп өзгерді. Геррольд бұл идеяны телесериалға айналдыруды жоспарлаған, ол туралы «Жұлдызды қасқырдың саяхаты» кітабының кіріспесінде жазған. «Жұлдызды қасқыр» сериясы Геррольдтың пікірін көрсетеді, яғни арақашықтықтардың өте үлкендігіне байланысты ғарыш шайқастары көбінесе су асты кемелеріне ұқсайтын болады, әдетте шайқасқа түскен кемелер бір-бірін тікелей көре алмайды.
Gerrold is also the author of the Star Wolf series of books, centered on the star ship Star Wolf and its crew: Voyage of the Star Wolf (1990), The Middle of Nowhere (1995), Blood and Fire (2004), and Yesterday's Children (1972) which is actually an earlier novel that features the same main character, later significantly expanded and republished as Starhunt (1985)—it occurs prior to the other novels in the series' main continuity. The initial germ of Yesterday's Children was the "framing" story in his early Star Trek proposal "Tomorrow Was Yesterday", much altered over time. Gerrold had planned to develop this concept into a TV series, as he writes in an introduction to Voyage of the Star Wolf. The Star Wolf series reflects Gerrold's contention that, due to the distances involved, space battles would be more like submarine hunts than the dogfights usually portrayed—in most cases the ships doing battle would not even be able to see each other.