Кіріспе
Британдық-американдық комедиан (туған 1953)
Руби Уакс (; туылған 19 сәуір 1953) – британдық-американдық актриса, комедиант, жазушы, тележүргізуші және психикалық денсаулықты сақтау жөніндегі белсенді. Классикалық білім алған актриса Уакс бес жыл бойы Корольдік Шекспир компаниясында жұмыс істеді және ITV телеарнасының "Girls on Top" (1985–1986) комедиялық сериалында ойнады. Уакс комиктей сұхбат алатын ретінде танымал болды, ол британдықтардың американдық стильге деген көзқарасын телешоуларда, соның ішінде "The Full Wax" (1991–1994), "Ruby Wax Meets" (1994–1998), "Ruby" (1997–2000) және "The Ruby Wax Show" (2002) бағдарламаларында көрсетті. Ол BBC-нің "Absolutely Fabulous" (1992–2012) комедиялық сериалының сценарий редакторы болды, сонымен қатар екі эпизодта қатысты. Уакс американдық және британдық азаматтығын иеленеді және 1970 жылдан бері Ұлыбританияда тұрады. 2013 жылы ол Оксфордтың Келлог колледжінде санаға негізделген танымдық терапия бойынша магистр дәрежесін алды. 2015 жылы психикалық денсаулыққа қызмет еткені үшін Уакс Британ империясы орденінің құрметті офицері (OBE) атағымен марапатталды. Оның "Мені қалай қаласаң?" (2002) және "Ақылды жаңа әлем" (2013) атты естеліктері Sunday Times бестселлерлер тізімінде бірінші орынға шықты.
Ерте өмір
Уакс Руби Уакс болып дүниеге келді және Иллинойс штатының Эванстон қаласында Эдвард пен Берт Уакстың (құрметті әйелі Голдман) қызы ретінде өсті. Оның ата-анасы 1938 жылы нацистік қатерден қорқап Венадан кеткен австриялық яһудилер еді. Әкесі шұжық өндіруші болса, анасы бухгалтер мамандығын алған. Чикагоға қоныс аударғаннан кейін, әкесі отбасылық тегін Вакс есімнен Уакс есіміне өзгертті. Уакс Калифорния университетінде, Берклиде психология мамандығын оқыды, бірақ бір жылдан кейін диплом алмай оқуын тастап кетті.
Ерте мансап
Уакс Ұлыбританияға көшіп, Глазгодағы Шотландия Корольдік музыка және драма академиясында оқыды. Ол Шеффилдтегі Крусибл театрында актерлік карьерасын бастады, онда Алан Рикманмен ұзақ жылға созылған жазу және режиссерлік серіктестігін құрды, ол кейіннен оның көптеген сахналық комедиялық қойылымдарын қойды. Сондай-ақ ол Хауард Брентонның үш актерлік «Ауыр тамақ» пьесасында ойнады. RSC кезінде Уакс Иан Чарльсонмен танысып, дос болды, ал кейін 1990 жылы «Иан Чарльсонға құрмет» кітабына бір тарау жазды. 1981 жылы Уакс Чарльсонның «Отты шашулар» фильмінде американдық жанкүйер рөлінде ойнады. 1980 жылы «Кәсібилер» телесериалының «Қанды ойындар» эпизодында ол Лонни, американдық студент рөлінде пайда болды. 1981 жылы ол «Жұлдызды рок-н-ролл» фильмінің «Шоқ ем» атты жалғасында ойнады. Фильмде Уакс Бетти Хапшатты бейнелейді, ол алғашқы фильмде Ральф Хапшатқа үйленген. Уакс сондай-ақ «Омен III: Соңғы қақтығыс» фильмінде қысқа ғана хатшы рөлінде пайда болды.
Комедиялық шығармалары
1985 жылы ол британдық «Қыздар жоғарғы жақта» комедиялық сериалында дауысы жоғары америкалық актриса Шелли Дюпонт рөлін ойнады. 1987 жылы Уакс Channel 4 арнасында жеке комедиялық ток-шоуын, «Don't Miss Wax»-ты жүргізді. Ол сондай-ақ Ұлыбританиядағы коммерциялық радио үшін түнгі эфирде жұмыс істейтін Superstation радиосының жүргізушісі болып тағайындалды. 1989 жылдың желтоқсанында ол «Қызыл карлик» эпизоды «Timeslides»-та «Жайнаған байлар мен атақтылардың өмір салты» атты ойдан шығарылған шоудың жүргізушісі Блайз Фальконбергер рөлінде пайда болды. Уакс 1991 жылы BBC-мен «The Full Wax» (1991–94) шоуымен жұмыс істей бастады. 1994 жылы BBC арнасында «Руби Уакс Мадоннамен кездеседі» көрсетілді, одан кейін «Руби Уакс Мейтс» (1996–98) сериалы жарық көрді, онда ол Имельда Маркос, О. Дж. Симпсон және Памела Андерсон сияқты танымал тұлғалармен сұхбаттасты. «Ruby Wax Meets» 1997 жылы BAFTA сыйлығына ұсынылды (Клайв Тулло және Дон Бойдқа берілді), Йорк герцогинясы Сарамен сұхбатты ұйымдастырғаны үшін, бұл сұхбат 14 миллионнан астам көрерменді қамтыды. Ол «Absolutely Fabulous» бағдарламасында екі рет қонақ ретінде пайда болды және сериалдың барлық кезеңінде сценарий редакторы болып жұмыс істеді. 2004 жылы BBC католик шіркеуін пародизациялайтын «Popetown» мультсериалын көрсетуді жоспарлады. Уакс Папаны еркелейтін бала ретінде бейнеледі. Алайда, көрсетілімге қатысты наразылықтар болды. 2004 жылдың ақпанында ирландтық теледидаршы Патриция Данахер Уакспен соттан тыс келісімге келді, ол Данахердің Ulster Television арнасына берген сұхбатында оған қатысты «расистік» және «антисемиттік» пікірлер айтқанын жалған мәлімдеді. Уакстың адвокаттары сотта кешірім сұрап, Данахердің расистік немесе антисемиттік мәлімдемелер жасамағанын мойындады және қаржылық келісім жасалғанын хабарлады. 2005 жылдың қарашасында Daily Mail газетінің жазушысы Ричард Кей Уаксты Купер Коллекциясының қайырымдылық өнер галереясына мүгедектерге арналған пандус орнатуға қарсы болды деп сынады. Бұл оқиға туралы «The Observer» газеті де хабарлады. 2006 жылы Уакс Лондонның «Evening Standard» газетінде бұл мәлімдемеге жауап берді: «Жоқ, бұл рас емес. Бұл өте таңқаларлық. Мен мүгедектерге арналған пандусқа неге қарсы болармын? Бұл туралы сөз болған жоқ». Уакс мемлекеттік және жеке секторларда бизнес коммуникациясын оқытады. Оның клиенттеріне Deutsche Bank, Ұлыбританияның Ішкі істер министрлігі және Skype кіреді. 2013 жылдың қыркүйегінде Уакс Оксфордтың Келлог колледжін бітіріп, санаға негізделген танымдық терапия бойынша магистр дәрежесін алды. Бұрын ол Лондондағы Реджентс колледжінде психотерапия және кеңес беру мамандығы бойынша аспирантураны бітірген. 2016 жылы Уакс өзінің алғашқы саналылық кітабын, «Айналысқандарға арналған саналылық нұсқаулығын» жариялады, онда ол Оксфордтағы профессоры және санаға негізделген танымдық терапияның тең авторы Марк Уильямстың қолдауымен өзінің алты апталық саналылық курсын ұсынады. 2020 жылы COVID-19 пандемиясынан кейін карантин кезеңінен кейін оның «And Now for the Good News» кітабы жарық көрді. Бұл кітап саналылыққа қатысты және білім беру, қоғамдық өмір, өзін-өзі қамтамасыз ету, бизнес немесе еріктік қызмет арқылы халықаралық деңгейде өмірді жақсартудың жаңа жолдарын талқылайды. Оның «Абай болудың өмірге қатысты нұсқаулығы» атты кітабы 2021 жылдың тамызында жарық көрді. Ол Бангор университетінде дәріс оқиды және 2022 жылы университеттен құрметті диплом алды.
Психикалық денсаулықты қорғау
Уакс биполярлық бұзылысы мен депрессиямен күресі туралы ашық айтады. Ол BBC үшін психикалық денсаулық мәселелеріне арналған онлайн-сериал жасады және психикалық денсаулық қайырымдылық қорындарымен жұмыс істеді. 2010 жылы Уэкстің «Жоғалту» стендап-шоуы оның психикалық денсаулығымен, соның ішінде психиатриялық клиникада өткізген уақытымен айналысты. 2011 жылы Уэкс театрдағы қойылымына көрермендердің реакциясына жауап ретінде психикалық денсаулыққа арналған веб-сайт құрды (қазір SANE психикалық денсаулық қайырымдылық қорының бөлігі). 2013 жылы Wax «Sane New World» кітабын шығарды, ол бірден бестселлерге айналды. 2016 жылдың қаңтар айында «Жүдегендерге арналған саналылық нұсқаулығы» жарық көрді. 2018 жылы психикалық денсаулық тақырыбындағы үшінші кітабы жарық көрді: нейробиолог пен монахтың көмегімен жазылған «Адам болу қалай: нұсқаулық». 2015 жылдың маусым айында Уэкс Суррей университетінде психикалық денсаулық сақтау саласы бойынша қонақ профессор болып тағайындалды. 2015 жылғы арнайы марапаттауда ол психикалық денсаулыққа қызмет еткені үшін Британ империясы орденінің құрметті офицері (OBE) атанды. 2023 жылдың мамырында Уакс өзінің жаңа кітабын және оған сәйкес аудиокітабын шығарды – «Мен ойлағандай жақсы емес едім», онда оның соңғы өмірі, соның ішінде психиатриялық ем алу және депрессиямен күресі туралы толыққанды мәлімет берілген. Ол кітап негізінде бір актрисадан тұратын қойылыммен гастрольдік сапарға шықты.
Жеке өмір
Уакс теледидар продюсері және режиссері Эд Байге үйленген. Олардың үш баласы бар: Макс (1988 жылы туған), Мадлен (1990 жылы туған) және Марина (1993 жылы туған). Бі-Би-Си телеарнасының "Сіз өзіңізді кім деп ойлайсыз?" бағдарламасының бір бөлімінде 2017 жылы Уакс өзінің қарындастары мен әжесі Брно мен Венадағы психиатриялық клиникаларға емделуге түскенін айтты, себебі олар аурудың салдарынан тыныштық таппаған. 2019 жылы Уакс демалыс кезінде аттан құлап, арқасын қатты жарақаттады. Ол өзінің жарақаты салдарынан Эдинбург фестиваліндегі How to Be Human шоуын өткізуге мүмкіндік алмай қалды.
Фильм
1981 жылы "От күймелері" Бэнти
"Шок-терапия" Бетти Хапшат
"Омен III: Соңғы қақтығыс" АҚШ елшісінің хатшысы (титрлерде көрсетілмеген)
1982 жылы "Нәрселер барлық жерде қиын" Ресторан келушісі
1985 жылы "Ориент экспресіндегі махаббат" Сьюзан Лоусон (телефильм)
"Су" Spenco басшысы
1986 жылы "Билеуге келу" Өзі (документальді фильм)
1998 жылы "Руби Уэксстің Майами естеліктері"
1991 жылы "Руби саяхатқа шығады"
1992 жылы "Уэкс әрекеттері"
1997 жылы "Қарыздықтар" Қалалық әкімшілік қызметкері
2000 жылы "Руби Уэкс көшедегі хитролықтарды үйренеді" Өзі (документальді фильм)
2005 жылы "Тара жолы" Карлотта
2008 жылы "Агент құмарлық" Шарлин Чинстаббл (дауыс)
2011 жылы "Британдықтардың мақтаныш көрсету нұсқаулығы" Өзі (документальді фильм)
2012 жылы "Сер Билл" Патти Тернер (дауыс)
2021 жылы "Рон бұзылды" Миссис Хартли (дауыс)
Теледидар
+ЖылАтауыРольЕскермелер1979Not the Nine O'Clock News1 бөлім1980The ProfessionalsLonnieБөлім: "Blood Sports"1985Happy FamiliesОфицианткаБөлім: "Cassie"1985–1986Girls on TopShelley13 бөлім1986–1992WoganӨзі5 бөлім1987–1988Don't Miss WaxӨзіЖүргізуші16 бөлім1988–1989Wax on WheelsӨзі1988–1993Count DuckulaӘртүрлі (дауыс)15 бөлім1989Red DwarfBlaize FalconbergerБөлім: "Timeslides"East Meets WaxӨзіClass of '69Жүргізуші1990Hit and Run1 бөлім1991–1994The Full Wax23 бөлім1992The Comic Strip Presents SueБөлім: "Wild Turkey"Wax ActsЖүргізуші1993Wax Cracks Hollywood1994–1998Ruby Wax Meets 21 бөлім1995, 2001Absolutely FabulousCandy / Beth De WoodiСценарий редакторы (39 бөлім)1996Oscar's OrchestraHannah the Harp (дауыс)1997–2000RubyЖүргізушіBBC ток-шоуы; 48 бөлім1999–2000Ruby's American Pie12 бөлім1999RubyTalkLifetime арнасындағы реалити-шоу; 10 бөлім2001Hot Wax2001–2002The Waiting Game2002Commercial Breakdown8 бөлімThe Ruby Wax Show2002–2003V Graham NortonӨзіҚонақ4 бөлім2003Ruby Wax With Жүргізуші6 бөлімComic Relief Does Fame AcademyӨзіБірінші сезонThe Big Read2 бөлімHave I Got News for You1 бөлім2004Ruby Does the BusinessМини-серияPlanet CookRoxie (дауыс)French and SaundersExecutive1 бөлім2005JackassӨзіБөлім: "Gumball 3000 Rally Special"Gameshow MarathonӨзіБәйгелесуші4 бөлім2006Cirque de CelebritéЖүргізуші10 бөлімPopetownПапа (дауыс)10 бөлімDawn French's Girls Who Do ComedyӨзі3 бөлім2009Taking the FlakCandidaБөлім: "Black Gold"2012Ruby Wax's Mad ConfessionsӨзі2013Anna & Katy1 бөлімCollege TourThe SpaБөлім: "Christmas Special: Strangers in the Night"2014CrackanoryЖүргізушіЖүргізушіБөлім: "Let Me Be the Judge & I'm Still Here"2017Who Do You Think You Are?Өзі1 бөлімHead TalksThunderbirds Are GoHayley Edmonds (дауыс)Бөлім: "Bolt from the Blue"2018Ruby Wax: How to Be HumanЖүргізушіМини-серия2020Question TimeӨзі1 бөлім2021When Ruby Wax Met 3 бөлім2022CountdownСөздік бұрышы; 5 бөлімThe Great Celebrity Bake Off for Stand Up to Cancer1 бөлімGoggleboxTrailblazers: A Rocky Mountain Road Trip 3 бөлім2023Ruby Wax: Cast Away2 бөлімThe Weakest LinkМерекелік бәйгелесуші1 бөлім