Кіріспе

Американдық актриса (туған 1964)

Лаура Леггет Линни (5 ақпан 1964 жылы туған) – американдық актриса. Ол бірнеше марапаттың иегері, соның ішінде екі «Алтын глобус» және төрт «Эмми» сыйлығы, ал үш «Оскар» және бес «Тони» сыйлығына үміткер болған. Линни 1990 жылы Бродвейде дебют жасады, содан кейін «The Crucible» (2002) қайта жаңғыртуы, «Sight Unseen» (2004), «Time Stands Still» (2010), «My Name Is Lucy Barton» (2020) және «The Little Foxes» (2017) қайта жаңғыртуы үшін «Тони» сыйлығына ұсынылды. Телевизияда ол алғашқы «Эмми» сыйлығын «Жабайы Айрис» (2001) телефильмі үшін жеңіп алды, содан кейін «Фрейзер» (2003–2004) ситкомы және «Джон Адамс» (2008) мини-сериалы үшін де жеңіске жетті. 2010 жылдан 2013 жылға дейін ол «The Big C» Showtime сериалында ойнады, бұл оған 2013 жылы төртінші «Эмми» сыйлығын әкелді, ал 2017 жылдан 2022 жылға дейін «Озарк» Netflix криминалды сериалында басты рөлде ойнады. Линни сонымен қатар танымал кино актрисасы. Ол «Лоренцоның майы» (1992) фильміндегі шағын рөлмен кинодағы дебютін жасады және «Сен маған сенсең болады» (2000), «Кинси» (2004) және «Жайлаушылар» (2007) драмалары үшін «Оскар» сыйлығына ұсынылды. Ол сондай-ақ «Primal Fear» (1996), «The Truman Show» (1998), «Mystic River» және «Love Actually» (2003), «The Squid and the Whale» (2005), «The Nanny Diaries» (2007), «Hyde Park on Hudson» (2012), «Mr. Holmes» (2015), «Sully» және «Nocturnal Animals» (2016) фильмдеріндегі рөлдерімен танымал.

Ерте өмір және білім

Линни Нью-Йорктың Манхэттен қаласында дүниеге келген. Оның анасы, Мириам Андерсон "Энн" Перс (туған есімі Леггет), Мемориал Слоан Кеттеринг қатерлі ісіктер орталығында медбике болып жұмыс істеген, ал әкесі Ромул Захария Линни IV драматург және профессор болды. Линни жаздарын әкесімен Нью-Гэмпширде өткізді және он бір жасынан бастап жергілікті театр тобымен жұмыс істеп, сахнаға ғашық болды. Линнидің әкесінің әкесінің әкесі – АҚШ Республикалық конгрессмені Ромул Захария Линни болған. Оның әкесінің екінші некесінен Сьюзан есімді жартылай қарындасы бар. Линни 1982 жылы Массачусетс штатындағы Нортфилд Маунт-Хермон дайындық мектебін бітірген (қазір ол өнер кеңесінің төрағасы). Одан кейін ол Солтүстік-Батыс университетіне түсіп, кейін Браун университетіне ауысты, онда Джим Барнхилл мен Джон Эмигпен актерлік өнерді оқыды және университет студенттік театрының – Production Workshop кеңесінде жұмыс істеді. Линни 1986 жылы Браун университетін бітірді, содан кейін Джульярд мектебінде актерлік өнерді оқыды (1986–90 жылдардағы 19-топтың мүшесі), оған Жанн Трипплхорн да кірген. 2003 жылы Линни Браун университетінен көркем өнер докторының құрметті дәрежесін алды. 2009 жылы мектептің бітіру салтанатында сөз сөйлеген кезде ол Джульярдтан да көркем өнер докторының құрметті дәрежесін алды.

1990 жылдар

1990 жылы Линни «The Seagull» романының Бродвейден тыс қойылымында Нина рөлімен Нью-Йорк сахнасында тұңғыш рет өнер көрсетті. Джефф Коэннің идеясымен сахналаған, жоғары бағаланған қойылым Alphabet City-дегі RAPP Arts Center-де үлкен жақсы пікірлерге ие болды. «Нью-Йорк таймс» газеті: «Ең жақсысы – Линнидің Нинасы. Пьесаның соңында қатты ашуланса да, ол өзін-өзі тану арқылы нығаяды. Мисс Линни кейіпкердің екі жақтылығын күшпен және анық көрсетеді. Оның таланты зор екені анық». Линни 1990 жылдардың басындағы бірнеше фильмдерде кішігірім рөлдерде ойнады, соның ішінде «Лоренцоның майы» (1992), «Бобби Фишерді іздеу» (1993) және «Дейв» (1993). 1993 жылы Линни Армистед Мопиннің «Таулар туралы әңгіме» телесериалында Мэри Энн Синглтон рөлін сомдады. Ол 1998 жылы «More Tales of the City» фильмінде Мэри Энн Синглтон рөлінде қайта оралды. 1994 жылдың қазан айында Линни «Заң және тәртіп» телесериалының («Көк бамбук» эпизоды) бір бөлімінде Марта Боуэн рөлінде ойнады. Ол жапон бизнесменін өлтіруде «жаншылды әйел синдромын» қорғауға алған ақша шашты американдық әнші рөлін сомдады. 1990 жылдары Линни Бродвейде және басқа сахналарда өнер көрсетті, соның ішінде 1994 жылы Джо А. Каллавей сыйлығын жеңіп алған «Хеда Габлер» және 1995 жылдың желтоқсанынан 1996 жылдың қаңтарына дейін қойылған «Холидей» (Кэри Грант пен Кэтрин Хепберн ойнаған 1938 жылғы фильм негізіндегі Филип Барридің пьесасы). Содан кейін ол бірнеше триллер фильмдеріне түсті, соның ішінде «Конго» (1995), «Primal Fear» (1996) және «Absolute Power» (1997). Ол 1998 жылы «Трумэн шоуы» ғылыми-фантастикалық комедиялық драмасында Джим Керридің әйелі Мерил Бёрбанкті ойнап, Голливудқа жол ашты. Линни кішкентай қаладағы жалғыз ана Сэмми Прескотт рөлін сомдағаны үшін «Оскар» сыйлығының «Ең үздік әйел актер» номинациясына ұсынылды. Сондай-ақ «Минисериал немесе фильмдегі үздік әйел актер» номинациясына ие болды. 2002 жылы ол Вирджиния театрында Лиам Нисонмен бірге «The Crucible» романының Бродвейдегі қайта қойылымында ойнады. Джон Проктордың әдепсіз әйелі Элизабет рөлін орындағаны үшін Тони сыйлығының «Ең үздік әйел рөлі» номинациясын алды. Сондай-ақ 2002 жылы Линни Мерил Стрип, Кевин Клайн және Патти ЛуПонмен бірге Сандра Бойнтонның балаларға арналған «Philadelphia Chickens» CD-сінде пайда болды. Ол «Маған бере аласыздар ма?» әнін орындады. 2003 жылы Линни Клинт Иствудтың «Мистик өзен» фильмінде Шон Пенн, Тим Роббинс және Марсия Гей Харденмен бірге ойнады. Фильм Rotten Tomatoes сайтында 88% баға алды, сыншылардың пікірінше, «күшті актерлік құрамының ерекше актерлік шеберлігімен нығайған «Mystic River» – қабаттармен ашылатын және оқиғаның трагедиясын сезімтал күшпен жеткізетін қараңғы драма». Линни Аннабет Маркум рөлін сомдағаны үшін BAFTA сыйлығына ұсынылды. Сол жылы ол Хью Грант, Эмма Томпсон, Алан Рикман, Колин Ферт және Лиам Нисонмен бірге «Love Actually» мерекелік фильмінде де ойнады. Ол сондай-ақ Кейт Уинслет және Кевин Спейсимен бірге Алан Паркердің «Дэвид Гейлдің өмірі» (2003) фильмінде де көрінді. 2004 жылы ол «Love Actually» фильміндегі әріптесі Лиам Нисонмен «Кинси» фильмінде басты кейіпкердің әйелі рөлінде қайта қосылды. Ол «Оскар» сыйлығының «Ең үздік қосалқы әйел актер» номинациясына, «Экрандағы актерлер гильдиясы» сыйлығына және «Алтын глобус» сыйлығына ұсынылды. 2005 жылы Линни Джефф Дэниелс пен Джесси Айзенбергпен бірге Ноа Баумбахтың «Скавид және кит» комедиялық драмасында ойнады. Фильм сыншылардың жақсы пікірлерін алды, Rotten Tomatoes сайтында 93% баға алды, сыншылардың пікірінше, «бұл ажырасуға және оның отбасыға тигізетін әсеріне өте шыншыл, қышқыл әзілмен қарастырылған көзқарас». Ол өзінің рөлі үшін «Алтын глобус» сыйлығына ұсынылды. Линни Робин Уильямспен бірге «Жыл адамы» (2006) саяси сатирасында және Эмма МакЛафлин мен Никола Краустың кітабы бойынша Скарлетт Йоханссон мен Крис Эванспен бірге «Нэнни күнделіктері» комедиялық драмасында ойнады. Сондай-ақ 2006 жылы Линни Габриэль Бёрнмен бірге австралиялық «Jindabyne» фильмінде Клэр рөлін ойнады. Бұл фильм сол аттас қалада түсірілді. 2007 жылы Линни Тамара Дженкинстің «Жабайылар» фильмінде Филип Сеймур Хоффманмен бірге драматург Венди Савидж рөлінде ойнады. 2008 жылы Линни Том Хупердің режиссерлігімен HBO мини-сериалы «Джон Адамс» (Корольдің сөзі, Мизерлеблер) -да Абигейл Адамс рөлін ойнады. Пол Дьямати Джон Адамстың рөлін сомдады. Сериал сыншылардың жақсы пікірлерін алды және 13 Primetime Emmy Awards жеңіп алды, бұл «Америкадағы періштелер» (11 жеңіс) мини-сериалынан озып, тарихта ең көп Emmy жүлдесін жеңіп алған мини-сериал атанды. Ол өзінің рөлі үшін үшінші Primetime Emmy Awards жүлдесін жеңіп алды. 2009 жылдан бері Линни PBS телеарнасының «Masterpiece Classic» телесериалының жүргізушісі болып жұмыс істеп келеді. Оның кіріспе сөздері «Сәлем, мен Лаура Линнимін және бұл – Masterpiece Classic» деген сөздерімен интернетте кеңінен таралды. 2009 жылы Линни Вашингтон қаласындағы Линкольн монументінің алдында өткен «Біз біргеміз: Обаманың инаугурациялық тойында» Фрэнклин Д. Рузвельт пен Джон Ф. Кеннедидің сөздерін оқыды. Президенттік инаугурациялық комитетінің мәлімдемесіне сәйкес, «жексенбі күнгі кешкі қойылым тарихқа негізделген және Барак Обаманы қалыптастырған және оның басшылығының белгісі болатын тақырыптармен байланысты ойын-сауықпен тірілтіледі». Обама шараның соңында сөз сөйледі, онда актерлер тарихи мәтіндерді оқыды және музыкалық өнер көрсетілді.

2010 жылдар

2010 жылы Линни Дональд Маргулистің "Time Stands Still" қойылымында Брайан Д’Арси Джеймс пен Алисия Сильверстоунмен бірге Манхэттен Театр Клубының Сэмюэл Фридман театрында 2010 жылдың 28 қаңтарынан 2010 жылдың 27 наурызына дейін ойнады. Ол өзінің рөлі үшін үшінші "Тони" сыйлығына ие болды. 2010 жылдың қыркүйегінде қойылым Бродвейге түпнұсқа актерлердің көпшілігімен оралды және 2011 жылдың 30 қаңтарында жабылды. Сол жылы Линни "Showtime" телеарнасының қатерлі ісік туралы "The Big C" жарты сағаттық сериалына қайта оралды. Ол шоуда актриса және атқарушы продюсер ретінде жұмыс істеді. Ол қатерлі ісікпен ауыратын шағын қалалық әйел мен ананың рөлін ойнады, сондай-ақ осы ауру оның өміріне және өзіне деген көзқарасына қалай әсер ететінін көрсетті. 2011 жылы ол рөлі үшін "Алтын глобус" сыйлығын жеңіп алды. 2013 жылы ол сериалдың соңғы маусымы үшін төртінші "Primetime Emmy" сыйлығын иеленді. 2012 жылы ол Роджер Митчеллдің "Хадсондағы Хайд Парк" фильмінде Билл Мюрреймен бірге Франклин Д. Рузвельт рөлінде ойнады. Фильмде Оливия Колман, Оливия Уильямс және Сэмюэл Уэст те қатысты. Мюррей рөлі үшін "Алтын глобус" сыйлығына ұсынылды. 2015 жылы ол Билл Кондонның "Мистер Холмс" фильмінде Ян МакКелленмен бірге түскен. Фильм жақсы пікірлер алды және "Rotten Tomatoes" сайтында 89% рейтингке ие болды, сыншылар: "Мистер Холмс – құпиялардың артында тұрған адамға назар аударады, және Бейкер-стриттен күтілетін қызығушылық болмаса да, ол әдемі және жақсы ойналған драмамен толықтырылған". 2016 жылы ол Клинт Иствудтың "Салли" фильмінде Том Хэнкспен бірге Чесли Сулленбергердің әйелі Лоррейн Сулленбергер рөлінде ойнады. Фильм сыншылардың және көрермендердің жоғары бағасын алды, соның нәтижесінде прокатта 240 миллион АҚШ долларынан астам табыс тапты. Ол "Genius" (2016) фильмінде Колин Ферт, Джуд Лоу, Николь Кидман, Гай Пирс және Доминик Уэстпен бірге ойнады. Ол Том Фордтың "Nocturnal Animals" фильмінде Эми Адамс, Джейк Джилленхол және Майкл Шеннонмен бірге қысқа ғана рөлде ойнады. "Rotten Tomatoes" шолу агрегаторының пікірінше: "Жақсы ойналған және көруге әдемі "Nocturnal Animals" жазушы-режиссер Том Фордтың ерекше визуалды және повестволық шеберлігін одан әрі көрсетеді". 2017 жылдан 2022 жылға дейін ол Джейсон Бейтменмен бірге "Netflix" телеарнасының "Ozark" криминалды драмалық сериалында ойнады. Ол бірінші және екінші маусымдардағы рөлі үшін "Screen Actors Guild" сыйлығына, ал екінші, үшінші және төртінші маусымдардағы рөлі үшін "Primetime Emmy" сыйлығына ұсынылды. 2017 жылы ол 19 сәуірден 2 шілдеге дейін Манхэттен Театр Клубының Сэмюэл Фридман театрында Синтия Никсонмен бірге "Кішкентай түлкілер" атты Бродвей қойылымын қайта жаңғыртты. Ол Никсонмен бірге Реджина мен Берди рөлдерін алмастырды. Ол рөлі үшін төртінші "Тони" сыйлығына ұсынылды. 2018 жылы Линни Ричард Эйрдің режиссерлігімен Лондондағы "Bridge" театрында Рона Манроның Елизавета Строуттың романынан адапталған "Менің атым Люси Бартон" атты монологтық пьесада ойнады. Ол 2 маусымда алғашқы көрсетілімде ойнады және 6 маусымда ресми түрде ашылды. Линни 2019 жылы "Netflix" мини-сериалындағы Мэри Энн Синглтон рөлін қайта ойнады.

2020 жылдар

2020 жылы Линни Вигго Мортенсеннің режиссерлік еткен «Құлау» фильмінде ойнады. Фильмнің әлемдік премьерасы 2020 жылдың 31 қаңтарында Санданс кинофестивалінде өтті. Содан кейін ол Салли Поттер режиссерлік жасаған «Таңдалмаған жолдар» фильмінде Хавьер Бардем мен Эл Фэннингпен бірге түсті. Фильм 2020 жылдың 26 ақпанында Берлин халықаралық кинофестивалінде көрсетілді. Оның жалпы көрсетілімі 2020 жылдың 13 наурызында басталды, бірақ COVID-19 пандемиясының салдарынан кинотеатрлардан алынып тасталды, кейіннен 10 сәуірде видео бойынша сұранысқа берілді. 2020 жылы Линни «Менің атым Люси Бартон» рөлін қайта ойнап, Манхэттен театр клубының Сэмюэл Фридман театрындағы американдық премьерамен Бродвейге оралды. Алдын ала көрсетілімдер 2020 жылдың 6 қаңтарында басталды, ал пьеса 15 қаңтарда ресми түрде ашылды. Линни сыншылардан жоғары баға алды, «The New York Times» оны «сұлу» деп сипаттады. Осы рөлі үшін ол «үздік жеке орындау» номинациясында Drama Desk сыйлығын және Tony сыйлығына бес номинациясын алды. 2020 жылы Линни Мэгги Смит пен Кэти Бейтспен бірге ирландиялық «The Miracle Club» драмалық фильмінде түседі деген хабар тарады. Фильмнің сюжеті Дублиннен шыққан бір топ көңілді жұмысшы әйелдердің Францияның Лурдес қаласына жасаған «қуанышты және қызықты» саяқаты ретінде сипатталды, олардың саяхаты оларды бір-бірімен достыққа және жеке кереметтерге жетеледі. 2021 жылдың желтоқсанына қарай фильм Ұлыбританияның Global Screen Fund-тан қаржылық қолдау алып, дайындық кезеңінде болды. «The Miracle Club» 2023 жылы Трибека фестивалінде көрсетілді. 2022 жылы Линни «Ozark» сериалының соңғы маусымының он бірінші эпизодымен («Pound of Flesh and Still Kickin'») теледидардағы режиссерлік дебютін жасады. 2023 жылы Линни Дэвид Обернның жазған «Жаз, 1976» пьесасында Джессика Хектпен бірге Бродвей сахнасында ойнады. Көрсетілімдер 2023 жылдың 25 сәуірінде Манхэттен театр клубының Сэмюэл Фридман театрында басталды. Көрсетілімдер 2023 жылдың 18 маусымында аяқталды.

Жеке өмір

1995 жылы актриса Дэвид Адкинсқа тұрмысқа шықты, бірақ 2000 жылы олар ажырасты. 2007 жылы ол Колорадо штатының Теллурайд қаласынан есірткі мен алкогольге тәуелділіктен құтылуға көмектесетін кеңесші Марк Шауэрге құда болды. 2009 жылдың мамыр айындағы үйлену тойында актер Лиам Нисон оны неке сарайына бастап кіргізді. 2014 жылдың 8 қаңтарында Линни ұл туды. Линни 2009 жылдың 18 қаңтарында Линкольн мемориалында өткен «Біз бірміз: Обаманың инаугурациялық мерекесінде» қонақ ретінде және жүргізуші болып қатысты.