Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Hévíz шипажайы және Szent András ауруханасы, Hévíz (St. Andrew's State Hospital for Rheumatology and Rehabilitation) – Венгриядағы шипажай. Ол Хевиз қаласында, сол аттас көлдің жағасында орналасқан.
Hévíz Spa and the Szent András Hospital, Hévíz (St. Andrew's State Hospital for Rheumatology and Rehabilitation) is a spa in Hungary. It is located in Hévíz, on the shores of the lake of the same name.
Бірінші бөлік
Фестетикс отбасы көлдің емдік қасиетін байқап, оны шипажай ретінде дамытуға кірісті. Көл және оның төңірегі 18 ғасырдың ортасында отбасының меншігіне көшті. Граф Георгий (I) Фестетикс (1795-1797 жылдар аралығында) бастапқыда судың төгілетін жеріне ағаштан жасалған термалдық монша салған. Алғашқы дәрігерлер көбінесе қанатыру процедураларын жасаған. 1819 жылы граф қайтыс болғаннан кейін Хевиздің дамуы тоқтап қалды. 1868 жылдың 1 наурызында Георгий (II) Фестетикс көлдің батысындағы құрылыс алаңдарын иеленді. Қонақтарды қабылдауға жарамды монша салу жобасы басталды. Моншаның сыртқы келбеті шамамен бүгінгідей болды. 1866 жылы күзгү монша салынды.
The Festetics family realised the curative effect of the lake and started its development as a spa. The lake and its surroundings became the family's property in the middle of the 18th century. Earl György (I.) Festetics (between 1795 and 1797) built a thermal wooden bathing house on a float over the outflow as a start. The first doctors mainly carried out venesections. After the earl's death in 1819 the development of Hévíz stopped. 1 March 1868, György (II.) Festetics got hold of the building sites west of the lake. The building project of the bathing resort (suitable for accommodation of guests) began. The bath looked more or less as it does today. In 1866 the mirrorbath was built.
Екінші бөлік
1905 жылы Кештели қаласынан келген сыра зауытының иесі Венцель Рейшль 35 жылға ваннаны жалға алды. 1905 жылдан кейін Хевиз ваннасы бірден сәттілікке ие болып, бүкіл елге танымал атанды. Рейшль ескі ғимараттардың орнына жайлы, заманауи қонақ үйлер, мейрамханалар мен ғимараттар салды. Ваннаның ерекше кіреберісі 1911 жылы Зандер институтымен бірге аяқталды. Жаңадан отырғызылған саябақтың пайда болуына орын беру үшін, қалың, бұталы жерлер жойылды. Келушілер саны экспоненциалды түрде артты. Жаңа жалға алушы көлдің емдік қасиеттерінің қаржылық әлеуетін таныды, оны тек осы саладағы маманмен ынтымақтаса ғана пайдалануға болады. 1906 жылы доктор Вильмос Шульхоф мұнда жұмыс істеу үшін алғашқы келісімшартқа қол қойды. 1911 жылы доктор Вильмос Шульхоф заманауи физиотерапия қажеттілігін қанағаттандыру мақсатында Зандер және Рентген институтын құрды. Олар гимнастиканы, күшпен емдеуді және диагностика үшін рентген аппаратын пайдаланды. Доктор Одон Шульхоф (Вильмостың інісі) Будапешттен Хевизге шақырылды; ол Зандер институты үшін рентгендік диагностика және физиотерапия бойынша маман ретінде жұмыс істеді. Шульхоф ағайындылары доктор Молл Каролимен тығыз ынтымақтастықта жұмыс істеп, осы шипажайдың жүйелі дамуының негізін қалады, осы арқылы ол Венгрия денсаулық сақтау жүйесінің мақсаттарына қызмет ете алатын болды. Доктор Молл Кароли әлемде бірінші болып су астында тартылу әдісін (subaqualis tractio) қолданды. Бірінші дүниежүзілік соғыс ваннаның дамуын тоқтатты, бірақ 1923 жылдан бастап ванна жақын жердегі елді мекенмен біріккеннен кейін, айналасындағы егістіктер жоғалып, қайтадан дами бастады.
In 1905 Vencel Reischl, a brewery owner from Keszthely, became the tenant of the bath and remained so for 35 years. After 1905 Hévíz as a bath had an overnight success and became famous all over the country. Reischl built comfortable, modern hotels, restaurants, buildings instead of the battered fashioned ones. The unique entrance of the bath was finished in 1911 together with the Zander Institution. The unchecked boggy bush disappeared just to allow the newly planted park to appear. The number of visitors increased exponentially. The new tenant recognised the financial potential of the curative effect of the lake, which can only be exploited if he cooperates with a specialist in his kind of treatments. The first doctor to sign a contract to come here was Dr. Vilmos Schulhof in 1906. In 1911 Dr. Vilmos Schulhof founded the Zander and Röntgen Institution to meet the need for modern physiotherapy. They used gymnastics, powertherapy for treatment and X ray apparatus for diagnosis. Dr. Ödön Schulhof (Vilmos's brother) was invited to Hévíz from Budapest; here he worked as a specialist in X ray diagnosis and physiotherapy for the Zander. The Schulhof brothers in close cooperation with Dr. Moll, Károly were the ones who created the base for this very systematic development of the spa which made it suitable to serve the goals of the Hungarian Health Care System. Dr. Moll, Károly was the first to use subaqualis tractio in the world. World War I checked the growth of the bath, it has increased again since 1923, when the bath fused with the settlement nearby, making the surrounding fields vanish.
Үшінші бөлік
1944-1946 жылдар аралығында ғимараттар алдымен неміс, кейін совет әскері ауруханасы ретінде пайдаланылды. 1948 жылы мемлекеттік меншікке көшті. Хевиз мемлекеттік емдеу ваннасы (қазіргі күні – Санкт-Андрей мемлекеттік ревматология және реабилитациялық ауруханасы) Денсаулық сақтау министрлігінің 1952 жылғы 1 қаңтардағы бұйрығымен құрылды. Келушілер саны үш есе, содан кейін төрт есеге артты. Аурухана жабдықтары мен емдеу түрлері жаңартылды. 1968 жылға қарай ол Венгриядағы ең заманауи қысқы ваннаға айналды. 1970-ші жылдарда ваннаны қайта жаңарту үшін австриялық қайын ағашы қолданылды. 1986 жылдың 3 наурызында ваннаның орталық ғимараттары (көлдегі) өртенді. 1989 жылдың қыркүйегінде бұзылған бөліктердің құрылысы аяқталды. Жаңа ғимараттар бұрынғыдан әлдеқайда тартымды және заманауи болды. Бүгінде мекеменің аумағы 620 000 шаршы метрді құрайды. Парк пен ғимараттарды одан әрі қайта жаңарту жоспарлары 2000 және 2002 жылдар аралығында дайын болды. Хевизге Хевиз-Балатон әуежайы қызмет көрсетеді, ол шамамен қаладан орналасқан.
Between 1944 46 the buildings were used as a hospital first by the German then by the Soviet army. In 1948 a period of state ownership came. The State Medicinal Bath, Hévíz (It is the St. Andrew's State Hospital for Rheumatology and Rehabilitation today.) was established by the Ministry of Health on 1 January 1952. The number of visitors tripled then quadrupled. The machinery of the hospital and the treatments were made up to date. By 1968 it has become Hungary's most modern winter bath. For the reconstruction of the bath in the 1970s Austrian larch was used. 1986 3 March central buildings of the bath (in the lake) burnt down. In September 1989 the reconstruction of the destroyed parts was finished. The new set of buildings was more attractive and up to date than the previous one. To day the area of the Institution is 620,000 square metres. The plans of further reconstruction of the park and buildings were completed between 2000 and 2002. Hévíz is served by Hévíz–Balaton Airport, which is approx. from the town.