Кіріспе
Жыл сайынғы экологиялық саналылық тақырыбындағы халықаралық сұлулық байқауы
Miss Earth is an annual international major beauty pageant based in the Philippines that advocates for environmental awareness, conservation and social responsibility. Along with Miss World, Miss Universe, and Miss International, it is one of the Big Four beauty pageants. Miss Earth is a co host of the United Nations Environment Programme's Champions of the Earth, an annual international environment awards established in 2005 by the United Nations to recognize outstanding environmental achievers and leaders at a policy level. Miss Earth and Greenpeace have also joined in the call for a ban on genetically engineered food crops, promotion of organic farming and advancement of sustainable agriculture. The Miss Earth Foundation has also teamed up with The Climate Reality Project for the "Climate Reality Leadership Corps Training", conducted by its founder and chairman, environmentalist and former US Vice President Al Gore. The Miss Earth Foundation works with the environmental departments and ministries of the participating countries, various private sector and corporations, as well as the World Wildlife Foundation. Since 2002, the pageant has been mainly held in the Philippines, with live broadcasts in more than 80 countries via Fox Life, The Filipino Channel, and Metro Channel. Titleholders spend their year promoting their specific projects and environmental causes through speaking engagements, roundtable discussions, school tours, tree planting activities, street campaigns, cleanups, shopping mall tours, media guesting, environmental fairs, storytelling programs to children, eco fashion shows, and other environmentally oriented activities. The current Miss Earth is Drita Ziri of Albania who was crowned on December 22, 2023 in Ho Chi Minh City, Vietnam. Her Elemental Queens are:
Yllana Marie Aduana of the Philippines—Miss Earth Air
Đỗ Thị Lan Anh of Vietnam—Miss Earth Water
Cora Bliault of Thailand—Miss Earth Fire
«Мисс Жер» – Филиппинде орналасқан, жыл сайын өткізілетін ірі халықаралық сұлулық байқауы. Ол экологиялық саналылықты, табиғатты қорғау және әлеуметтік жауапкершілікті қолдайды. «Мисс Әлем», «Мисс Ғалам» және «Мисс Халықаралық» байқауларымен бірге, ол «Үлкен Төрттік» сұлулық байқауының бірі болып саналады. «Мисс Жер» – Біріккен Ұлттар Ұйымының Қоршаған Ортаны Қорғау Бағдарламасының «Жер Чемпиондары» сыйлығының бірлескен ұйымдастырушысы. Бұл сыйлық 2005 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының саясатын жүзеге асыру деңгейіндегі ерекше экологиялық жетістіктерге ие болған тұлғалар мен көшбасшыларды марапаттау мақсатымен құрылған. «Мисс Жер» және «Гринпис» ұйымдары да гендік инженериялық өнімдерге тыйым салу, органикалық шаруашылықты дамыту және тұрақты ауыл шаруашылығын жетілдіру туралы шақыруларға қосылды. «Мисс Жер» қоры «Климаттық Шындық» жобасымен бірлесіп, оның негізін қалаушысы және төрағасы, экологиялық белсенді және АҚШ-тың бұрынғы вице-президенті Аль Гор жүргізген «Климаттық Шындық Көшбасшылық Корпусының Оқуы» үшін жұмыс істейді. «Мисс Жер» қоры қатысушы елдердің қоршаған орта департаменттерімен және министрліктерімен, түрлі жеке сектор және корпорациялармен, сондай-ақ Дүниежүзілік Жабайы Табиғат Қорымен ынтымақтастық етеді. 2002 жылдан бері байқау негізінен Филиппинде өткізіліп, 80-нен астам елде Fox Life, The Filipino Channel және Metro Channel арқылы тікелей эфирде көрсетіледі. Жеңімпаздар өздерінің жобаларын және экологиялық мақсаттарын жыл бойына лекциялар оқу, дөңгелек үстелдерге қатысу, мектептерге сапарлар, ағаш отырғызу акциялары, көше науқандары, тазалау шаралары, сауда орталықтарына бару, БАҚ арқылы сұхбат беру, экологиялық жәрмеңкелер, балаларға әңгіме айту, экологиялық сән көрсетулері және басқа да экологиялық бағытталған іс-шаралар арқылы насихаттайды. Қазіргі «Мисс Жер» титулын 2023 жылдың 22 желтоқсанында Вьетнамның Хошимин қаласында алған албандық Дрита Зири иеленді. Оның стихиялық патшайымдары:
Miss Earth is an annual international major beauty pageant based in the Philippines that advocates for environmental awareness, conservation and social responsibility. Along with Miss World, Miss Universe, and Miss International, it is one of the Big Four beauty pageants. Miss Earth is a co host of the United Nations Environment Programme's Champions of the Earth, an annual international environment awards established in 2005 by the United Nations to recognize outstanding environmental achievers and leaders at a policy level. Miss Earth and Greenpeace have also joined in the call for a ban on genetically engineered food crops, promotion of organic farming and advancement of sustainable agriculture. The Miss Earth Foundation has also teamed up with The Climate Reality Project for the "Climate Reality Leadership Corps Training", conducted by its founder and chairman, environmentalist and former US Vice President Al Gore. The Miss Earth Foundation works with the environmental departments and ministries of the participating countries, various private sector and corporations, as well as the World Wildlife Foundation. Since 2002, the pageant has been mainly held in the Philippines, with live broadcasts in more than 80 countries via Fox Life, The Filipino Channel, and Metro Channel. Titleholders spend their year promoting their specific projects and environmental causes through speaking engagements, roundtable discussions, school tours, tree planting activities, street campaigns, cleanups, shopping mall tours, media guesting, environmental fairs, storytelling programs to children, eco fashion shows, and other environmentally oriented activities. The current Miss Earth is Drita Ziri of Albania who was crowned on December 22, 2023 in Ho Chi Minh City, Vietnam. Her Elemental Queens are:
Yllana Marie Aduana of the Philippines—Miss Earth Air
Đỗ Thị Lan Anh of Vietnam—Miss Earth Water
Cora Bliault of Thailand—Miss Earth Fire
Филиппиннің Йллана Мари Адуана – «Мисс Жер – Ауа»
Вьетнамның До Ти Лан Ан – «Мисс Жер – Су»
Таиландтың Кора Блиаулт – «Мисс Жер – Оты»
Miss Earth is an annual international major beauty pageant based in the Philippines that advocates for environmental awareness, conservation and social responsibility. Along with Miss World, Miss Universe, and Miss International, it is one of the Big Four beauty pageants. Miss Earth is a co host of the United Nations Environment Programme's Champions of the Earth, an annual international environment awards established in 2005 by the United Nations to recognize outstanding environmental achievers and leaders at a policy level. Miss Earth and Greenpeace have also joined in the call for a ban on genetically engineered food crops, promotion of organic farming and advancement of sustainable agriculture. The Miss Earth Foundation has also teamed up with The Climate Reality Project for the "Climate Reality Leadership Corps Training", conducted by its founder and chairman, environmentalist and former US Vice President Al Gore. The Miss Earth Foundation works with the environmental departments and ministries of the participating countries, various private sector and corporations, as well as the World Wildlife Foundation. Since 2002, the pageant has been mainly held in the Philippines, with live broadcasts in more than 80 countries via Fox Life, The Filipino Channel, and Metro Channel. Titleholders spend their year promoting their specific projects and environmental causes through speaking engagements, roundtable discussions, school tours, tree planting activities, street campaigns, cleanups, shopping mall tours, media guesting, environmental fairs, storytelling programs to children, eco fashion shows, and other environmentally oriented activities. The current Miss Earth is Drita Ziri of Albania who was crowned on December 22, 2023 in Ho Chi Minh City, Vietnam. Her Elemental Queens are:
Yllana Marie Aduana of the Philippines—Miss Earth Air
Đỗ Thị Lan Anh of Vietnam—Miss Earth Water
Cora Bliault of Thailand—Miss Earth Fire
Бағдарламалар мен үгіт-насихат
Байқау филиппиндік туризм департаменті, қоршаған орта және табиғи ресурстар департаменті, Метрополитен Манила даму басқармасы, сондай-ақ қатысушы елдердің көптеген туризм және қоршаған орта агенттіктері, бюролары мен департаменттері, халықаралық экологиялық топтар, мысалы, Біріккен Ұлттар Ұйымының қоршаған ортаны қорғау бағдарламасы, Greenpeace және АСЕАН биологиялық әртүрлілік орталығы сияқты ұйымдармен байланысты. Байқау жеңімпазы және оның төрт элемент өкілі әртүрлі елдерге саяхаттайды және қатысушы елдердің қоршаған орта департаменттері мен министрліктерімен бірлескен жобаларға қатысады. Делегаттар ағаш отырғызу рәсімдері, экологиялық және мәдени ортаға ену бағдарламалары, демеушілермен кездесулер мен экскурсиялар сияқты қоршаған ортаны қорғауға бағытталған іс-шараларға да қатысады. 2004 жылы «Мисс Жер» қоры құрылды, оның мақсаты – байқаудың идеалдарын ілгерілету және қоршаған ортаны сақтау мен жақсартуға белсенді қатысатын жергілікті және халықаралық топтармен, үкіметтік емес ұйымдармен жұмыс істеу. «Мисс Жер» қорының негізгі мақсаты – жастарды қоршаған орта туралы хабардар ету. Оның маңызды жобасы – «Мен Жер планетасын жақсы көремін» мектептік туры, ол мектеп оқушыларына білім беру құралдарын оқытумен және таратумен айналысады. «Мисс Жер» филиппиндік Daily Inquirer газетінің «Оқиға айту бағдарламасымен» бірлесіп, балаларды қоршаған ортаны қорғауға, жаңартылатын энергия көздеріне және биологиялық әртүрлілікке қатысты білім беруге көмектеседі. «Мисс Жер» қоры сонымен қатар адамдарды қоршаған ортаның нашарлауына қарсы күресуге және «5R» қағидаларын сақтау арқылы қоршаған ортаны қорғауға үйретеді: қайта ойлау, азайту, қайта пайдалану, қайта өңдеу және құрметтеу. 2006 жылы «Мисс Жер» байқауы Біріккен Ұлттар Ұйымының қоршаған ортаны қорғау бағдарламасының «Жер чемпиондары» халықаралық сыйлығын бірлесіп өткізе бастады, бұл сыйлық 2005 жылы Біріккен Ұлттар Ұйымының шешімімен экологиялық жетістіктерімен көзге түскен жетекшілерді марапаттау үшін тағайындалды. «Мисс Жер» Greenpeace ұйымымен бірлесіп, гендік инженерлікпен өндірілген азық-түлік дақылдарына тыйым салуды, органикалық шаруашылықты дамытуды және тұрақты ауыл шаруашылығын ілгерілетуді талап етті. 2016 жылы «Мисс Жер» қоры The Climate Reality Project жобасымен бірлесіп, оның негізін қалаушысы және төрағасы, АҚШ-тың бұрынғы вице-президенті Аль Гор жүргізген «Климаттық шындық көшбасшылық корпусының оқуы» аясында климаттық өзгерістер туралы хабардарлықты арттыруға бағытталған тиімді платформа құрды. 2022 жылы АСЕАН биологиялық әртүрлілік орталығы (АСЕАН БА) және «Мисс Жер» қоры Филиппиннің Лагуна қаласындағы АСЕАН БА штаб-пәтерінде өткен «Биологиялық әртүрлілік үшін сұлулар» іс-шарасы барысында өзара түсіністік туралы меморандумға (МТ) қол қою арқылы ресми түрде серіктестік орнатты. Меморандумға 2021 жылғы «Мисс Жер» жеңімпазы Дестини Вагнер және ұйымдарының атынан Атты Генэлин Багон Сориано қол қойды. Қол қою рәсімінен кейін «Мисс Жер-2022» байқауына үміткерлер флора мен фаунаға қатысты әлемдік мәселелерді талқылады. Іс-шара соңында үміткерлер биологиялық әртүрлілікті қолдау туралы манифест жариялады, бұл 2022 жылғы «Мисс Жер» байқауының финалына дайындық шараларының басталуын білдірді.
Қатысушы елдер
Бұл байқауға әдетте сұлулық байқауларына қарсы болатын елдер мен аумақтардан делегаттар келді. Самадзай соңғы үш онжылдықта халықаралық сұлулық байқауына қатысқан алғашқы ауғандық болды, бірақ оның бикини кигені туған елінде қызу пікір туғызды. Оның байқауға қатысуы әйел денесінің көрсетілуі ислам заңына және ауған мәдениетіне қайшы келеді деп Ауғанстан Жоғарғы Соты айыптады. 2005 жылы пакистандық сұлулық ханымы Наоми Заман Miss Pakistan World байқауында бірінші болып қатысып, Пакистаннан кез келген ірі халықаралық байқауға қатысқан алғашқы делегат атанды. 2006 жылғы Miss Tibet Earth, Тибетті халықаралық сұлулық байқауында алғаш рет таныстырған Цзеринг Чунтак, Тибет халқының азаттық күресіне халықаралық назар аударды. Ол сондай-ақ дәстүрлі консервативті тибет мәдениетінде, көптеген ересек әйелдердің білектен төмен киім киетінін ескере отырып, 21 ғасырға сай әлеуметтік әдеп нормаларын жақтады. Дегенмен, оның байқауға қатысуы Далай-ламаның мақұлдауына ие болды. 2007 жылы Carousel Productions Miss Cuba ұйымына Miss Earth байқауында Кубаның алғашқы өкілін іріктеуге лицензия берді. Ариана Барук жеңіске жетті; ол бірнеше онжылдықтардан кейін Кубаның алғашқы Miss Cuba атанды және Miss Earth байқауына қатысты. Сондай-ақ 2007 жылғы байқауда Қытай, Гонконг, Макао, Тайвань және Тибет делегаттары саяси сезімталдыққа қарамастан, халықаралық байқауда алғаш рет бірге жарысқа түсті. 2008 жылы әлемдегі ең оқшауланған елдердің бірі – Бутан буддистік патшалығы, өзінің алғашқы Miss Bhutan, Цокье Цомо Карчунын жіберді. Руанда да өзінің алғашқы ұлттық жеңімпазы, Синтия Аказубаны жіберді; екеуі де Miss Earth 2008 байқауына қатысты. 2009 жылы Beauties of Africa, Inc., Miss Earth South Sudan франшизасын иеленуші Ахеу Кидум Денгті, Miss South Sudan 2009-ды жіберді, ол 196 см (6 фут 5 дюйм) бойымен кез келген халықаралық сұлулық байқауына қатысқан ең бойы ұзын сұлулық ханымы болып табылады. Палестина 2016 жылы Үлкен Төрт байқауының бірінде Miss Earth арқылы дебют жасады, онда Натали Рантисси Палестина мемлекетінің президенті Махмуд Аббас пен Палестина Ұлттық Билігінің мақұлдауымен Палестинаны өкілдік етті. Палестина өкілі бикини киюден бас тартты, бірақ оған іс-шараларға, соның ішінде Miss Earth 2016 финалына қатысуға рұқсат берілді. Сондай-ақ 2016 жылғы байқауда Miss Iraq Organization Сьюзан Амер Сулейманиді 1972 жылдан бері Үлкен Төрт байқауына қатысқан алғашқы Ирак өкілі ретінде Miss Earth 2016-ға жіберді. Ол байқаудың баспасөз мәслихатында бикинидің орнына көйлек киген жалғыз адам болды. Ливанның 2018 жылғы Miss Lebanon, Сальва Акар, Ливандағы Miss Earth 2018 байқауына қатысқан кезде Facebook-та Израильдің Miss Dana Zerik-імен бірге тұрып, бейбіт белгі жасаған суретін жариялағаннан кейін халықаралық баспасөз назарына ілікті. Ливан мен Израиль ұзақ жылдар бойы соғыс жағдайында. Нәтижесінде ол Miss Earth байқауына қатыса алмады. Израиль премьер-министрі Беньямин Нетаньяхудың өкілі Офир Генделман баспасөз хабарламасында Акардың тақтан түсуіне пікір білдіріп, "Ливандық апартеидті" айыптады. Папуа-Жаңа Гвинея өзінің алғашқы өкілін 2019 жылғы Miss Earth байқауына Полине Тиболамен жіберді, ол 1990 жылғы Miss World-ден кейін Үлкен Төрт халықаралық сұлулық байқауындағы алғашқы өкіл атанды. 2020 жылы Miss Earth-тың 20-шы шығарылымында Бангладеш (Мегхна Алам), Буркина-Фасо (Амира Найма Бассане) және Сирия (Тия Алькерди) сияқты елдер қатысты. Бұл Буркина-Фасоның 2019 жылғы Miss International-дан кейін Үлкен Төрт байқауына екінші рет қатысуы және Сирияның 1966 жылғы Miss World-ден кейін бірнеше онжылдықтардан кейін халықаралық байқауға алғаш рет қатысуы болды. 2021 жылы Miss Iran Organization Хами Зәкірді Miss Earth Iran ретінде тағайындады, ол Miss Earth 2021-ге қатысты және Үлкен Төрт халықаралық байқауына қатысқан алғашқы ирандық әйел атанды. Ол ұлттық мәдениетін көрсететін консервативті киімде суға түсу конкурсына қатысты. Miss Earth 2022 байқауында Бурунди Лаурия Нишимбемен бірге өзінің алғашқы Үлкен Төрт байқауына қатысты. Кабо-Верде (Тайрин да Веига) және Сенегал (Камилла Диагно) да осы шарада дебют жасады.
Қабылдаушы елдер
Бұл байқау 2001 жылдан 2009 жылға дейін Филиппинде жыл сайын өткізілді. 2008 жылы байқау алғаш рет Маниладан тыс жерде ұйымдастырылды. Бұл шара 2008 жылдың 9 қарашасында Пампанга штатының Анжелес қаласындағы Кларк Экспо амфитеатрында өтті. 2009 жылы байқау алғаш рет Лусон аралынан тыс жерде өтті. 2009 жылғы «Жер-ана» байқауының тажына отырғызу кеші Боракай аралындағы Боракай экоауыл курорты мен конгресс орталығында болды. 2010 жылы байқау алғаш рет Филиппиннен тыс жерде өтті. 2010 жылғы «Жер-ана» байқауының таққа отырғызу кеші Вьетнамның Нха-Транг қаласындағы Винперл Лэнд амфитеатрында өтті. 2011 жылы байқау 2011 жылдың 3 желтоқсанында Таиландтың Бангкок қаласындағы Муаң Тонг Танидегі Импакт орталығында өтуі жоспарланған, бірақ Таиландтағы су тасқынына байланысты «Карусель Продакшнс» Miss Earth 2011 байқауын Филиппиннің Манила қаласына көшіруге шешім қабылдады. 2012 жылы байқау Балиде (Индонезия) өткізілуі тиіс еді, бірақ ұйымдастырушылар қажетті талаптарды уақтылы орындамағандықтан, ол Филиппинге қайта ауыстырылды. 2012 жылғы «Жер-ана» байқауы 24 қарашада Филиппиннің Мунтинлупа қаласындағы сарайда өтті. 2015 жылғы «Жер-ана» байқауы Еуропада алғаш рет Австрияның Вена қаласындағы Маркс-Халледе өтті. 2022 жылдың 18 шілдесінде Miss Earth ұйымының вице-президенті Лорейн Шук Miss Earth 2023 байқауы Вьетнамда екінші рет өткізілетінін хабарлады.
Виртуалды басылымдар
COVID-19 пандемиясы саяхаттарға шектеулер енгізді, нәтижесінде қатысушылар Филиппинге баруға және келгеннен кейін 14 күндік карантиннен өтуге тиіс болды. 2020 жылдың 14 тамызында «Мисс Жер» ұйымы тарихында алғаш рет 2020 жылдың 29 қарашасында өтетін виртуалды іс-шарада жаңа титул иелерін тағайындайтыны жарияланды. Байқау 2020 жылдың 21 қыркүйегінде басталып, бірнеше айға созылды. 2020 жылдың 12 қазанында ұйым 2008 жылғы «Мисс Жер» Карла Генридің жүргізуімен әр делегатпен «Танысу» виртуалды кездесуін өткізді. Байқаудың іріктеу кезеңі 2020 жылдың 24 қарашасында KTX арнасында тікелей эфирде көрсетілді. Үміткерлер төрт континенттік топқа бөлінді: Азия және Океания, Африка, Америка және Еуропа, содан кейін келесі номинациялар бойынша бақ сынасты: «Жер туралы әңгіме», «Талант», «Кешкі көйлек», «Суға түсу», «Спорттық киім», «Ұлттық костюм» және «Интернет желісіндегі сұхбат». 2021 жылы COVID-19 пандемиясының салдарынан конкурсқа дейінгі шаралар мен таж кигізу кеші екінші жыл қатарынан виртуалды форматта өтті.
Құқықтық және бағалау критерийлері
Жарысқа қатысатын делегаттар бұрын үйленбеген немесе бала тумаған, сондай-ақ 18 мен 28 жас аралығында болуы тиіс. Іріктеу кезеңінде «Мисс Жер» делегаттары ақыл-ойымен және экологиялық мәселелер мен саясаттағы білімімен бағаланады, бұл жалпы баллдың 30% құрайды, ал қалған бағалау критерийлері: сұлулық және білім – 35%, дене бітімі – 20%, осалдық – 10% және мінез-құлық – 5%. Содан кейін делегаттар үш кезеңде бақ сынасады: купальник көрсету, кешкі көйлек және сұрақ-жауап. Соңғы кезең экологиялық мәселелерге арналған.
Атақтар мен жартылай финалистер
2001 жылдан 2003 жылға дейін өткен конкурстың алғашқы жылдарында он жартылай финалист іріктелді. 2004 жылдан 2017 жылға дейін он алты жартылай финалист іріктелді, бірақ 2010 жылғы (10-шы) нұсқасында тек 14 жартылай финалист таңдалды. Кейіннен 2018 жылы бұл сан 18-ге, ал 2019 жылы 20-ға дейін өсті. 2004 жылдан бері жартылай финалистердің саны сегіз финалистке дейін азайтылады, содан кейін төрт финалистке дейін таңдалады, одан кейін жүлдегерлер мен жеңімпаз жарияланады. 2019 жылға қарай финалистердің саны онға дейін артты.
Тақ және зергерлік бұйымдар
Miss Earth Crown (2001) Филиппиндік дизайнер Арнел Папа жасаған, бұл 2001 жылы өткен Miss Earth жарысының бірінші басылымында тағылған алғашқы Miss Earth тәжі. Данияның Катарина Свенссон бұл тәжді киген, ол осы тәжді таққан жалғыз «Жер мисс» титулының иегері болды. Swarovski Crown (2002–2008) Осы тәжді жасаған филиппиндік дизайнер, ол алғаш рет Miss Earth жарысының 2-ші басылымында қолданылды. Гүл тәжі / Gem Crown (2009–2022) 2009 жылдың 16 қарашасында Miss Earth зергерлік дизайнер Рамона Харрдың жобалаған жаңа тәжін таныстырды. Тәждің негізі 100% қайта өңделген 14 каратты алтын мен аргентум стерлинг күмісінен жасалған, ал бағалы тастар қара алмаз, сардоникс, кальцит, рубин, жаде кварц, гранат, перитот және 2009 жылы қатысқан 80-нен астам елден жиналған жемчугтардан тұрады. Miss Earth жарысының 13-ші басылымында «элементтік тәждер» деп аталатын элементтік титул иелері үшін жаңа тиаралар енгізілді, олар әртүрлі алтын және сары түстердегі көп түсті бағалы тастармен, сапфир және көк түстермен, қызыл және қызыл түстермен әуе, су және от элементтерін бейнелейді. Long Beach Pearl Crown (2023) Long Beach Pearl негізін қалаушы, сонымен қатар Miss International тәжін жасаған Бүй Тхи Ми Чан жасаған тәж, ол 23-ші басылымда қолданылды. «Бірегей, біріккен – ортақ планета үшін» тақырыбымен жасалған тәж алтын, бағалы тастар мен жемчугтардан жасалған, оның ішінде 87 жарқыраған жемчуг бар. 87 санының мәні – бейбітшілік, гүлдену және ұзақ өмірді білдіретін элементтер. Ортадағы 6 Оңтүстік теңіз жемчугтары сыртқы түсті тас жиегімен біріктірілген шеңбер құрайды, бұл Жердің тұрақты және циклдік қозғалысын, сондай-ақ ағаштар, табиғат, жандар мен адамдар үшін өмірдің бастауын көрсетеді. Сонымен қатар, Оңтүстік теңіз жемчугтарының сары түсі гүлдену, бақыт және сәттілікты білдіреді, ал ақ жемчугтары бар қисық сызықтар Жерді қорғауға бірігуге шақырудың орнына безендіруге көмектеседі.