Цинтия Маккинни: Американ саяхатшысы және белсендісінің өмірі мен қызметі

Цинтия МакКинни – американдық саяхатшы, алғашқы афроамерикандық әйел, Джорджия штатын Конгресте өкілдік еткен. Жасыл партиядан президенттікке кандидат болды.

21 мин оқу

100%

Дереккөз: Cynthia McKinney — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

Американдық саясаткер және белсенді (1955 жылы туған)

Синтия Энн МакКинни (1955 жылдың 17 наурызында туған) – американдық саясаткер. Демократиялық партия мүшесі ретінде ол АҚШ Өкілдер палатасында алты рет қызмет етті. Ол Грузия штатын Өкілдер палатасында бірінші болып сайланған афроамерикандық әйел болды. МакКинни Демократиялық партиядан шығып, 2008 жылы Жасыл партияның президенттікке үміткері ретінде қатысты. 2020 жылы Аляска штатының Жасыл партиясы оны вице-президенттікке ресми түрде ұсынды, ал Джесси Вентураны президенттікке ұсынды. МакКинни 1988 жылдан 1992 жылға дейін Грузия штатының Өкілдер палатасында қызмет етті. 1992 жылғы сайлауда ол Грузия штатының жаңадан құрылған 11-ші сайлау округінен сайланды және 1994 жылы қайта сайланды. АҚШ Жоғарғы сотының Миллер және Джонсон ісі бойынша шешімінен кейін округі қайта құрылып, нөмірі өзгерген соң, МакКинни 1996 жылғы сайлауда жаңа 4-ші сайлау округінен сайланды. Ол екі рет қарсылықсыз қайта сайланды, бірақ 2002 жылғы Демократиялық партияның ішкі сайлауында Денис Маджеттеден жеңіліп қалды. 2002 жылы сайлауда жеңілгеннен кейін МакКинни 11 қыркүйектегі террористік шабуылдарға қатысты арнайы теорияларды қолдады және өзінің жеңілісі мен 9/11 шабуылдарын «сионистерге» жабалап айыптады. 2006 жылдың 29 наурызында Капитолий төбесіндегі полиция қызметкерімен болған оқиғада, ол өзін тексеру үшін тоқтаған Капитолий төбесі полициясының қызметкерін ұрып жіберді. МакКинни 2007 жылдың қыркүйегінде Демократиялық партиядан шықты. Ол 2008 жылғы президенттік сайлауда Жасыл партияның кандидаттығына түсіп, жеңіп алды, жалпы сайлауда бүкіл ел бойынша 161 797 дауыс (0,12%) жинады.

Ерте өмір және білім

Синтия МакКинни Атлантадағы (Джорджия штаты) бай орта тапқа жататын тарихи Кольер Хайтс ауданында дүниеге келіп өскен. Ол зейнеткер медбике Леола МакКинни мен құқық қорғау органының қызметкері және бұрынғы Джорджия штатының өкілі Билли МакКиннидің қызы. МакКинни әкесі арқылы азаматтық құқық қозғалысымен танысқан, ол белсенді болып, Оңтүстіктегі демонстрацияларға үнемі қатысқан. Полиция қызметкері ретінде ол Атланта полиция департаментінің кемсітушілік саясатына қарсы шығып, полиция бөлімшесінің алдында көпшілік наразылықтарын өткізген, көбінесе жас МакКинниді иығына көтеріп алып жүрген. Ол штаттық өкіл болып сайланды. МакКинни әкесінің бірнеше сәтсіз әрекеттен кейін сайлаудағы жеңісін дауыс беру құқығын қорғау туралы заңның қабылдануымен байланыстырады, ол дауыс беруді федералдық бақылау және қамтамасыз етуді қамтамасыз етті. 20-шы ғасырдың басынан бері Оңтүстіктегі көптеген афроамерикандықтар штаттық заңдар арқылы сайлау құқығынан айырылған. МакКинни 1978 жылы Оңтүстік Калифорния университетінен халықаралық қатынастар бакалавры, ал 1979 жылы Тафтс университетінің Флетчер заң және дипломатия мектебінен заң және дипломатия магистрі дәрежесін алды. 2015 жылы МакКинни Уго Чавес туралы диссертациясын аяқтады және Антиохия университетінен көшбасшылық және өзгерістер докторы ғылыми дәрежесін алды. Саясатқа қатысудан бұрын МакКинни орта мектеп мұғалімі және университет профессоры болып жұмыс істеді. 1984 жылы ол Атлантадағы (Джорджия штаты) Спельман колледжінде дипломатиялық стипендиянт ретінде қызмет етті. Кейін ол Декэтурдағы Агнес Скотт колледжінде және Кларк Атланта университетінде саяси ғылымнан сабақ берді. 1991 жылы ол палатада сөз сөйлегенде Перс шығанағындағы соғысты сынап, көптеген заң шығарушылар оның сөздеріне наразылық білдіріп палатадан шығып кетті.

АҚШ-тың Өкілдер палатасы (1993-2003)

1992 жылғы сайлауда МакКинни АҚШ Өкілдер палатасына жаңа құрылған 11-ші округтен конгресс мүшесі болып сайланды. Бұл округ Атлантадан Саваннаға дейін созылып, 64% афроамерикалықтардан тұрады. Ол Грузия штатынан Өкілдер палатасына сайланған алғашқы афроамерикалық әйел болды. 2001 жылдың 17 қазанында МакКинни "кемітілген уранды оқ-дәрілерді пайдалануды, сатуды, әзірлеуді, өндіруді, сынауды және экспорттауды осы оқ-дәрілердің денсаулыққа тигізетін әсері туралы бірқатар зерттеулердің нәтижелеріне дейін тоқтатуды" талап ететін заң жобасын енгізді. Бұл заң жобасын Анибал Асеведо Вила (Пуэрто-Рико), Тэмми Болдуин (Висконсин штаты), Денис Кучинич (Огайо штаты), Барбара Ли (Калифорния штаты) және Джим МакДермот (Вашингтон штаты) қолдады.

Ал Горды сынға алу

2000 жылғы президенттік науқан кезінде МакКинни: "Ал Гордың афроамерикандықтарға деген төзімділігі жоғары болған емес. Оның бір уақытта бірден артық қара нәсілді адаммен бірге болғанын ешқашан көрген емеспін" деп жазды. Гордың сайлау штабы оның басқарушысы Донна Бразильдің афроамерикандық екенін көрсетті. МакКинни Горды Колумбияның У'ва халқының мұнай өндіруге қарсы тұруын қолдамағаны үшін сынады. 2000 жылдың 22 ақпанында "Мұнай үшін тағы бір қан төгуге жол жоқ" деген тақырыпта жарияланған баспасөз хабарламасында МакКинни: "У'ва жерінде мұнай бұрғылау қоршаған ортаға елеулі зиян келтіреді және әлеуметтік шиеленістерге әкеледі, бұл аймақтың әскериленуіне және зорлық-зомбылықтың күшеюіне ұшыратады" деп жазды. Горға тікелей үндеу жасап, ол: "Сіз Occidental компаниясымен тығыз қаржылық және туыстық байланыстарыңыз болғанына қарамастан, бұл мәселе бойынша үнсіздік сақтағаныңыздықтан сізге жүгініп отырмын" деді.

2000 жылғы президенттік сайлауға қарсылық

МакКинни және Өкілдер палатасының басқа да мүшелері Флорида штатынан түскен 25 сайлаушы дауысына қарсылық білдірді, осы штатты Джордж Буш қызу дау-дамақ болған қайта санаудан кейін шамалы айырмамен жеңіп алған еді. Оның қарсылығына ең бір сенатордың да қосылмауы себепті, вице-президент Ал Гор бұл қарсылықты қабылдамады. Ал Гор 2000 жылғы президенттік сайлауда Бушпен бақ сынасқан қарсыласы болатын. Флориданың сайлаушы дауыстары ескерілмесе, сайлау нәтижесі АҚШ Өкілдер палатасымен шешілер еді, онда АҚШ Конституциясының он екінші түзетуіне сәйкес әр штаттан бір дауыс берілер еді.

11 қыркүйек шабуылдары

2001 жылғы 11 қыркүйектегі шабуылдардан кейін МакКинни жасаған мәлімдемелерінен кейін ұлттық назарға ілікті. Ол АҚШ-тың "алдағы оқиғалар туралы көптеген ескертулер алғанын" айтты және тергеу жүргізуді талап етті. Радио сұхбатында ол: "Бұл әкімдік не білді және қашан білді?" деп сұрады. Оның сөзіне қарағанда, АҚШ президенті Джордж Буш бұл туралы хабардар болып, оған жол берген болуы мүмкін. Ол бұрынғы президент Джордж Бушқа қатысты айыптаулар жасады: "Президент Буштың әкесі «Карлайл» тобы арқылы шабуылдар кезінде бин Ладеннің құрылыс компаниясымен және көптеген қорғаныс өнеркәсібінің компанияларымен бірлескен бизнес мүдделеріне ие болғаны белгілі, ал олардың акциялары 11 қыркүйектен бері өсті". Нью-Йорк қаласының мэрі Руди Джулиани Сауд Арабиясының ханзадасы жазған 10 миллион долларлық чекті ханзаданың шабуылдар АҚШ-тың "Орта Шығыстағы саясатын қайта қарауы және палестиналық мәселеге қатысты тепе-теңдік саясатты қабылдауы керектігін" айтқандықтан ақшалай қабылдаудан бас тартты. Ашық хатында ол Джулианидің бұл әрекетіне наразылығын білдірді: "АҚШ-та АҚШ-тың Таяу Шығыстағы саясатын сіз сияқты тексеру қажет деп санайтын адамдардың саны артып келе жатқанын айтқым келеді. Сіздің Әлдеңіздері, АҚШ-та көптеген адамдар Amnesty International және Human Rights Watch ұйымдарының Израиль қауіпсіздік күштерінің қарусыз палестиналық наразыларға қарсы, өлім немесе қауіпсіздік күштеріне немесе басқаларға зиян келтіру қаупі болмаған жағдайларда, шамадан тыс және көбінесе ажыратымсыз күш қолданғандығы туралы есептеріне ұзақ уақыттан бері алаңдаушылық білдіріп келеді".

2002 жылғы алғашқы жеңіліс

2002 жылы МакКинни демократтардың алғашқы сайлауында ДеКалб округінің судьясы Денис Маджеттенің қолынан жеңілді. Маджетт 58 пайыз дауыспен МакКинниді жеңіп, ал МакКинни 42 пайыз дауысқа ие болды. МакКинни нәтижені сотқа шағымдап, мыңдаған республикашылдардың демократтардың алғашқы сайлауында сайлауға қатысқанын, бұл округтегі нағыз бәсеке болғанын, оның Буш әкімшілігіне қарсы ұстанымы мен 2000 жылғы президент сайлауындағы Флоридадағы сайлаудағы алаяқтық туралы айыптауларына жауап ретінде жасалғанын мәлімдеді. Грузия штаты, басқа 20 штат сияқты, ашық сайлау жүйесін қолданады: сайлаушылар тіркелген кезде саяси партияға жатпайды және олар қалауынша кез келген партияның алғашқы сайлауына қатыса алады. Осылайша, Жоғарғы соттың Калифорния демократиялық партиясы мен Джонс ісі бойынша қабылдаған шешіміне сүйене отырып (бұл шешімде Калифорнияның жаппай алғашқы сайлауы Бірінші түзетуді бұзады деп танылды, бірақ сот Джонс ісінде ашық және жаппай алғашқы сайлауларды ажыратып көрсетті), МакКинни атынан бес сайлаушы ашық сайлау жүйесінің конституцияға қайшы екенін, он төртінші түзетудегі тең қорғау құқығын, Бірінші түзетуде қорғалған бірлесу құқығын және дауыс беру құқығы туралы заңның 2-бабында қорғалған түрлі құқықтарды бұзатынын мәлімдеді. Аудандық сот істі қарастырып, талапкерлер 14-ші түзету және дауыс беру құқығы туралы талаптарды растайтын ешқандай дәлел ұсынбағанын және Бірінші түзету бойынша талап қоюға құқығы жоқ екенін айтты. Сот Жоғарғы соттың Джонс ісі бойынша шешімін түсіндіріп, алғашқы сайлауға қатысты бірлесу құқығы саяси партияға, жеке сайлаушыға емес, тиесілі екенін мәлімдеді. 2004 жылдың мамырындағы апелляциялық сотта он бірінші апелляциялық сот Осберн мен Кокс ісінде бұл шешімді қолдады, талапкерлердің талаптары негізсіз ғана емес, сонымен қатар олар сұраған түзетулер Жоғарғы соттың Ташжианға қарсы Коннектикут республикалық партиясы ісіндегі шешіміне сәйкес конституциялық емес екенін бағалады. 2004 жылдың 18 қазанында Жоғарғы сот істі тоқтатып, ешқандай түсініктеме бермеді. МакКиннидің жеңіліске ұшырауына себеп болған басқа факторларға оның Буштың 11 қыркүйекке қатысы бар деген айыптаулары, Израильге көмек көрсетуге қарсылығы, палестиналықтар мен арабтардың мүдделерін қолдауы және оның сөздеріндегі ашық антисемитизм кірді. Алғашқы сайлаудан бір күн бұрын МакКиннидің әкесі Атланта телеарнасында "Яһудилер бәрін сатып алды. Яһудилер. Ж. Е. У. Д. И." деді. Джорджия саяси талдаушысы Билл Шипп МакКиннидің жеңілісі туралы былай деді: "Сайлаушылар хабарлама жіберді: "Біз халықаралық және ұлттық мүдделермен айналысатын конгрессмендерден шаршадық. Бізге біздің мүдделерімізді қорғайтын біреу керек!"".

In 2002, McKinney was defeated in the Democratic primary by DeKalb County judge Denise Majette. Majette defeated McKinney with 58% of the vote to McKinney's 42%. McKinney protested the result in court, claiming that thousands of Republicans had voted in the Democratic primary, the real contest in the district, in revenge for her anti Bush administration views and her allegations of voter fraud in Florida in the 2000 presidential election. Like 20 other states, Georgia operates an open primary: voters do not align with a political party when they register to vote and may participate in whichever party's primary election they choose. Thus, relying on the Supreme Court's decision in California Democratic Party v. Jones, which had held that California's blanket primary violated the First Amendment (despite the fact that the Court explicitly differentiated—albeit in dicta—the blanket primary from the open primary in Jones), on McKinney's behalf, five voters claimed that the open primary system was unconstitutional, operating in violation of the Equal Protection Clause of the Fourteenth Amendment, the associational right protected by the First Amendment, and various statutory rights protected by § 2 of the Voting Rights Act. The district court dismissed the case, in the judgement stating the plaintiffs had presented no evidence in support of the 14th Amendment and Voting Rights Act claims, and lacked standing to bring the First Amendment claim. It interpreted the Supreme Court's Jones ruling to hold that the right to association involved in a dispute over a primary—and thus, standing to sue—belongs to a political party, not an individual voter. On appeal in May 2004, the Eleventh Circuit Court of Appeals upheld this result in Osburn v. Cox, assessing that not only were the plaintiffs' claims meritless, but the remedy they requested would likely be unconstitutional under the Supreme Court's decision in Tashjian v. Republican Party of Connecticut. On October 18, 2004, the Supreme Court brought an end to the litigation, denying certiorari without comment. Other factors in McKinney's defeat included her allegations of Bush's involvement in 9/11, her opposition to aid to Israel, a perceived support of Palestinian and Arab causes, and open antisemitism in her comments. On the night before the primary election, McKinney's father stated on Atlanta television that "Jews have bought everybody. Jews. J E W S." Georgia political analyst Bill Shipp addressed McKinney's defeat saying: "voters sent a message: 'We're tired of these over the top congressmen dealing in great international and national interests. How about somebody looking out for our interests?'"

2003-2005 жылдар

2003 және 2004 жылдары МакКинни АҚШ және Еуропаның көп бөлігі бойынша гастрольде болып, жеңілісі, Ирак соғысына қарсылығы және Буш әкімшілігі туралы көпшілік алдында сөз сөйледі. 2004 жылы МакКинни 2004 Racism Watch тобының кеңесші комитетінде жұмыс істеді. Конгресске қайта оралу ниетін жасырмаған МакКинни 2004 жылғы президенттік сайлауда Жасыл партияның президенттік ұсынымын қабылдамады.

АҚШ-тың Өкілдер палатасына оралу (20052007)

Маджетт палатаға қайта сайланудан бас тартып, зейнеткерлікке шыққан сенатор Зелл Миллердің орнына кандидат болуды жөн көрді. "Нью-Йорк Таймс" газетінің мәліметінше, Джон Льюис МакКиннидің Конгресске қайта оралуы "қиын күрес болатынын" айтқан. Олар МакКиннидің бұрынғы сөздері оның мүмкіндіктеріне жағымсыз әсер етеді деп қорқып жүрді. Демократтардың алғашқы сайлаудағы жеңісі қарашадағы сайлауға тең болғандықтан, МакКиннидің қарсыластары оны екінші турға жіберу үшін бір ғана кандидатты қолдауға күш салды. МакКинни Орталық және Оңтүстік Америкадан келген афро-латиндердің алғашқы делегациясын қабылдап, оларды мойындау үшін Дүниежүзілік банк пен АҚШ Мемлекеттік департаментімен бірлесіп жұмыс істеді. Ол австралиялық кенші компанияларына қарсы аборигендермен бірге тұрды. 2004 жылғы АҚШ президенттік сайлауында Огайо штатынан сайлаушылардың дауыстарын қайта сайланған Джордж Бушқа ресми түрде беруге қарсы дауыс берген 31 депутаттың бірі болды.

2004 жылғы президенттік сайлауға қарсылық

2004 жылғы президенттік сайлауда Огайо штатынан түскен 20 сайлаушы дауысын есепке алмауға дауыс берген 31 демократтың бірі – МакКинни еді. Республикашыл президент Джордж Буш бұл штатты 118 457 дауыспен жеңіп алған болатын. Огайоның сайлаушы дауыстары болмағанда, сайлау нәтижесі АҚШ Өкілдер палатасымен шешілер еді, онда АҚШ Конституциясының он екінші түзетуіне сәйкес әр штаттың бір дауысы болар еді.

9/11 комиссиясы

2005 жылдың 22 шілдесінде, 9/11 комиссиясының баяндамасы жарияланғанына бір жыл толуына орай, МакКинни Капитолий төбесінде шабуылдар туралы брифинг өткізді. Күндізгі брифингте құрбандардың туыстары, ғалымдар, бұрынғы барлау қызметкерлері және 9/11 комиссиясының 9/11 оқиғасы туралы есебі мен ұсыныстарын сынаған басқа да адамдар қатысты. Таңертеңгі төрт панель комиссия есебіндегі кемшіліктерді, жіберілгендерді, тарихи және саяси талдаудың жетіспеушілігін қарастырды. Түстен кейінгі үш панель комиссияның шетелдік және ішкі саясат, сондай-ақ барлау қызметін реформалау саласындағы ұсыныстарын сынады. «Атланта Журнал Конституциясы» газетінің редакциондық мақаласында бұл іс-шараның мақсаты Буш әкімшілігінің 9/11 шабуылдарына қатысы бар-жоғын талқылау екені айтылды және МакКиннидің бұрынғы Палатадағы өкілдігінен айырылуына себеп болған мәселені тағы да көтеріп отырғанына таңғалыс білдірілді. 9/11 комиссиясы 2000-ға жуық сұхбаттың жазбаларын және транскрипттерін, барлық сот-медициналық сараптама материалдарын, сондай-ақ соңғы есебін дайындау үшін пайдаланылған құпия және құпия емес құжаттардың барлығын 2009 жылдың 2 қаңтарына дейін жабық қалды. МакКиннидің 9/11 оқиғасына деген қызығушылығы, оның айтуынша, үкіметтің артық құпиялылығына қарсылығымен байланысты, ол көптеген заң жобалары арқылы сынға алынды. МакКинни "9/11 туралы шындықты білуге үміткермін, себебі әлемдегі көбірек адамдар оны талап етуде" деді.

Катрина дауылынан кейінгі белсенділік

МакКинни 2005 жылғы «Катрина» даулынан зардап шеккендердің қорғаушысы және үкіметтің оған жауап беруінің сынықшысы болды. Нью-Орлеан мен Миссисипиден 100 мыңнан астам эвакуацияланған адам Атланта аймағына көшірілді, және көптегендері қазір сонда қоныстанды. «Катрина» дағдарысы кезінде Артур Лоусонның Гретна полициясы Нью-Орлеан мен Гретна, Луизиана арасындағы Крессент-Сити байланыс көпірінен өтуге тырысқан эвакуацияланғандарды кері қайтарды. МакКинни 2005 жылдың 7 қарашасында «Катрина» даулынан кейін сол көпірде болған оқиғаға наразылық білдіру үшін Крессент-Сити байланыс көпірі арқылы өткен шеруге қатысқан Конгресс мүшесі болды. Оған жауап ретінде МакКинни 2005 жылдың 2 қарашасында Луизиана штатындағы Гретна полиция бөліміне, Гарри Лидің Джефферсон округінің шериф кеңсесіне және Крессент-Сити байланыс полиция бөліміне федералдық көмекті уақытша тоқтату туралы заң жобасын ұсынды. Заң жобасы Қылмыстық істер, терроризм және ішкі қауіпсіздік жөніндегі сот комитетінің кіші комитетіне жіберілді, бірақ ол қарастырылмады. Алайда 2006 жылдың тамызында үкімді сот тергеуді бастады. 2007 жылдың 31 қазанында Үкімді сот ешкімді айыптамау туралы шешім қабылдады. Үкімді сот Гретна полициясының бастығы Артур Лоусонның түсіндірмесін қабылдады: «Көпшіліктегі кейбір адамдар агрессивті түрде әрекет етіп, бір офицерді көпірден лақтырып тастаумен қорқытты», деді бастық. Оқ офицердің иығынан және көпірден тысқары атылды. МакКинни «Катрина» даулына дайындық және жауап беруді зерттеу жөніндегі екіпартиялық комитетке белсенді қатысуды таңдады, бірақ Демократиялық партия басшылығы Демократиялық мүшелерді комитетке бойкот жасайтынын талап етті. Ол 72 беттік өзінің есебін ұсынды. Ол бірнеше демократтармен бірге қонақ ретінде отырды. Ішкі қауіпсіздік министрі Майкл Чертоффты сұраққа тартып, МакКинни жаңалықтардағы бір оқиғаға сілтеме жасады, онда зейнеткерлер үйінің иелері су тасқынында қайтыс болған 34 тұрғынын тастап кеткені үшін кінәлі деп танылды. МакКинни Чертоффтан: «Мырза министр, егер зейнеткерлер үйінің иелері кінәлі деп танылса, неге сіз де кінәлі деп танылмауыңыз керек?» деп сұрады. Конгресс қара тізімінің «Жалпы» заң жобасы (HR 4197) 2005 жылдың 2 қарашасында «Катрина» даулынан зардап шеккен Мексика шығанағының тұрғындарына жан-жақты көмек көрсету үшін ұсынылды. Заң жобасының екінші тармағын МакКинни ұсынды, ол Мексика шығанағының тұрғындарына дауылдың салдарынан қоршаған ортаға тараған зиянды заттардан туындаған зиянды азайту үшін толық қоршаған ортаны сынау және уыттылықты бағалау жоспарын, яки CESTAP-ты іздеді. МакКиннидің өтініші бойынша Томас М. Дэвис төрағалық еткен «Катрина» даулына дайындық және жауап беруді зерттеу жөніндегі екіпартиялық комитет 2005 жылдың 6 желтоқсанында «Дауылдың ішіндегі дауыстар» атты бұрын жоспарланбаған тыңдау өткізді. МакКинни, өкіл Барбара Ли (Калифорния штаты) қатысуымен «Катрина заңнамалық шолуын» жасады, бұл «Катрина» даулына қатысты Палата мен Сенаттың заң жобаларын қорытындылайтын кесте болды. 2006 жылдың 13 маусымында МакКинни Палата отырысында кестеде көрсетілген 176 «Катрина» заң жобасының тек он шақтысы ғана заңға айналғанын, ал 163 заң жобасы комитетте тоқтап қалғанын айтты. 2007 жылдың 2 тамызында МакКинни «Катрина» және «Рита» дауылына қатысты халықаралық трибуналды іске қосу үшін Нью-Орлеанда өткен баспасөз конференциясына қатысты, ол оны осы дауылдардың құрбандарына және олардың салдарына әділеттік іздеу әрекеті деп сипаттады.

McKinney was an advocate for victims of 2005's Hurricane Katrina and a critic of the government's response to it. Over 100,000 evacuees from New Orleans and Mississippi relocated to the Atlanta area, and many have now settled there. During the Katrina crisis, evacuees were turned away by Arthur Lawson's Gretna police when they attempted to cross the Crescent City Connection Bridge between New Orleans and Gretna, Louisiana. McKinney was the only member of Congress to participate in a march across the Crescent City Connection Bridge on November 7, 2005, to protest what had happened on that bridge in the aftermath of Hurricane Katrina. In response, McKinney introduced a bill on November 2, 2005, that would temporarily deny federal assistance to the City of Gretna Police Department, Harry Lee's Jefferson Parish Sheriff's Office, and the Crescent City Connection Police Department, in the state of Louisiana. The bill was referred to the House Judiciary Subcommittee on Crime, Terrorism, and Homeland Security, but was not acted on. However, in August 2006, a grand jury began an investigation of the incident. On October 31, 2007, the Grand Jury ruled not to charge anyone. The Grand Jury accepted Gretna Police Chief Arthur Lawson's explanation, "Some of the people in the crowd acted aggressively and threatened to throw one of the officers off the bridge, the chief said. The shot was fired over the officer's shoulder and over the side of the bridge. McKinney chose to be an active participant in the Select Bipartisan Committee to Investigate the Preparation for and Response to Hurricane Katrina, although the Democratic Party leadership called for Democratic members to boycott the committee. She submitted her own 72 page report. She sat as a guest along with only a few other Democrats. In questioning Department of Homeland Security Secretary Michael Chertoff, McKinney referred to a news story in which the owners of a nursing home had been charged with negligent homicide for abandoning 34 clients who died in the flood waters. McKinney asked Chertoff: "Mr. Secretary, if the nursing home owners are arrested for negligent homicide, why shouldn't you also be arrested for negligent homicide?" The Congressional Black Caucus' Omnibus Bill (HR 4197) was introduced on November 2, 2005, to provide a comprehensive response to the Gulf Coast residents affected by Hurricane Katrina. The second title of the bill was submitted by McKinney, seeking a Comprehensive Environmental Sampling and Toxicity Assessment Plan, or CESTAP, to minimize harm to Gulf Coast residents from the toxic releases into the environment caused by the hurricane. At the request of McKinney, the Select Bipartisan Committee to Investigate the Preparation for and Response to Hurricane Katrina, chaired by Thomas M. Davis, held a previously unscheduled hearing titled "Voices Inside the Storm" on December 6, 2005. McKinney, in collaboration with Rep. Barbara Lee (CA), produced a "Katrina Legislative Summary," a chart summarizing House and Senate bills on Hurricane Katrina. On June 13, 2006, McKinney said on the House floor that only a dozen of the 176 Katrina bills identified on the chart had passed into law, leaving 163 bills stalled in committee. On August 2, 2007, McKinney participated in a press conference in New Orleans to launch an International Tribunal on Hurricanes Katrina and Rita, which she described as an effort to seek justice for the victims of those hurricanes and their aftermath.

Соғысқа қарсы және адам құқықтары туралы заңнама

2000 жылға дейін МакКинни Халықаралық қатынастар комитетінде қызмет етті, онда ол Адам құқықтары кіші комитетіндегі ең жоғары дәрежедегі демократ мүшесі болды. МакКинни демократиялық емес немесе адам құқықтарын сақтамайтын үкіметтерге қару-жарақтарды беруді тоқтатуға бағытталған заң жобаларын әзірлеуде жұмыс істеді. 2005 жылдың 18 қарашасында МакКинни, Дункан Хантер ұсынған Ү.Р. 571-ге дауыс берген Конгресс палатасының үш мүшесінің бірі болды, Хантер – МакКинни отырған Қарулы Күштер комитетінің төрағасы, республикашыл саясаткер. Хантер Джон Муртаның H.J.Res. 73 орнына, АҚШ күштерін Ирактан дереу шығаруды талап ететін резолюция ұсынды, ал Муртаның жобасы "алғашқы мүмкіндік туғанда" қайта орналастыруды көздеген. Дайындалған мәлімдемесінде МакКинни республикашыларды "демократтарға қастандық жасауға тырысып баққандары үшін" айыптады. Осы резолюцияға қарсы дауыс беру демократтардың Ирактан күштерді шығаруды қолдайтынын жасырады. Осы заңға дауыс бергенімді нақты айтқым келеді, мен АҚШ-тың Ирактан жоспарсыз кеткені жөн деп есептемеймін. Мен Мурта мырзамен келісемін, Ирактағы қауіпсіздік пен тұрақтылық дипломатиялық жолмен қамтамасыз етілуі керек. Мен тек Ирактан ретпен әскерді шығаруға қолдау білдіргім келеді.

Импичмент туралы баптар енгізілген

2006 жылғы заң шығару сессиясының соңында МакКинни Джордж Бушқа қарсы импичмент туралы ұсыныстар енгізді (H Res 1106), онда Бушқа қарсы үш айыптама қойылды:
Конституцияны сақтамау, атап айтқанда, "Джордж Уокер Буш Иракқа басып кіруді дайындағанда Конгреске толыққанды ақпаратты ұсынудан бас тартты, Конгреске берілген ақпаратты өңдеп, Орталық барлау агенттігі және басқа барлау органдарына қысым көрсету арқылы Ирактың болжамдалатын қару-жарақ бағдарламалары туралы ақпаратты манипуляциялады". Өкіметтік өкілеттіктерді теріс пайдалану және атқарушылық артықшылықтар, "Конгресс тергеу органдарының жұмысына кедергі келтіру және оны тоқтату, сондай-ақ өкіметтік өкілеттіктерін кеңейтуге тырысу" арқылы. Заңдардың адал орындалуын қамтамасыз етпеу, атап айтқанда, заңсыз ішкі тыңдау және FISA заңын айналып өту арқылы. Екінші тармақ вице-президент Дик Чейниге Ирак соғысын ақтау үшін барлау мәліметтерін манипуляциялады деген айып та қойды, сондай-ақ Мемлекеттік хатшы Кондолиза Райс Ирактың жаппай қырып-жою қарулары бағдарламасы туралы жалған мәлімдеме жасады деген айып та қойылды.

Капитолий полициясы оқиғасы

2006 жылдың 29 наурызының таңында МакКинни Лонгворт үй кеңсе ғимаратының оңтүстік-шығыс кіреберісінен кіріп, қауіпсіздік тексеруінен өтіп, металл іздегішті айналып өтті. Конгресс мүшелерінің белгілі бір белгішелері болғандықтан, сол кезде металл іздегіштен өту міндетті емес еді. Қызметкерлер МакКинниді Конгресс мүшесі ретінде танымады, себебі ол тиісті белгішені тақпаған және жақында шашын қысқартқан болатын. Ол бірінші қабаттың дәлізімен батысқа қарай жүрді, дәліздің шамамен жартысында АҚШ Капитолий полициясының офицері Пол МакКенна тоқтатты, ол оның артынан: "Ханшайым, ханшайым!" деп шақырған. Осы кезде МакКинни офицерді ұрған деген хабар тарады. Екі күннен кейін офицер МакКенна полицияға хабарлама беріп, МакКинни "жабық жұдырықпен кеудесіне" ұрғанын мәлімдеді. Көптеген БАҚ өкілдерінің арасында МакКинни 2006 жылдың 6 сәуірінде Өкілдер палатасында кешірім сұрады, бірақ айыптауды мойындамады да, жоққа шығармады да, тек: "Бұл оқиғада ешқандай физикалық байланыс болмауы керек еді" деді. МакКинниге қатысты қылмыстық іс қозғалмады және Палата тарапынан тәртіптік шаралар қолданылмады. Бірақ Полицияның бауырлас ұйымының президенті офицер МакКенна туралы: "Біз офицерге ешқандай қиындық тудырмаймыз. Офицерге қажет болған жағдайда заңдық кеңес алу үшін сарапшылармен сөйлесуге мүмкіндік береміз" деді.

Эфирде байқаусыздан жасалған сын

2006 жылдың наурызында Капитолий полициясының қызметкерімен болған жағдайдан кейін МакКинни жаңалықтарға шықты, және оның кеңсесі бұқаралық ақпарат құралдарын ай сайынғы "Ауданы күндерінің" біріне шақырды, онда ол сайлаушылармен бір күндік кездесу өткізіп, алаңдатарлық мәселелерді талқылайтын. 2006 жылдың 23 сәуірінде өткен "Ауданы күндері" іс-шарасында МакКинниді WGCL телеарнасынан Рене Старзик сұхбатқа алып, 29 наурызда Капитолий полициясының қызметкерімен болған жанжал туралы бірнеше рет сұрақ қойды. Көңілі қалған МакКинни орнынан тұрып, микрофонды әлі тағып тұрғанын ұмытып кетті. Оның дыбыс жазбаға түспеген сөздері таспаға түсірілді. Ол: "Ой, жарайды, енді сіздер [МакКиннидің бас кеңесшісі Коз Карсонға] не өтірік айтқанын білесіздер, ал Коз – ақымақ" деді. МакКинни микрофонмен қайтадан экранға оралды, бұл жолы станцияға сұхбаттың қандай бөліктерін пайдалануға рұқсат етілгендігі туралы нұсқау берді: "Мен осы креслода отырмаған кезде сіздің дыбысыңызбен жазылған барлық нәрсе жазбадан тыс және пайдалануға жарамайды, түсінікті ме?"

MLK Records Act (МКК туралы акт)

МакКинни Конгреске бір заң жобасының екі түрлі нұсқасын ұсынды, "MLK Records Act" (біреуі 2003 жылы, екіншісі 2005 жылы), егер бұл заңға қол қойылса, 1968 жылы Мартин Лютер Кингке жасалған қастандыққа қатысты қазіргі уақытта мөрленген барлық құжаттарды жариялайтын еді. Бұл құжаттар 1978 жылы жабылып, 2028 жылға дейін құпия сақталуға тиіс. 2005 жылғы MLK Records Act HR 2554 нұсқасына МакКинни 2006 жылдың соңында қызметтен кеткен кезде 67 серіктес қол қойған. Сенаттағы заң жобасын (S2499) сенатор Джон Керри енгізді, ал сенатор Хиллари Клинтон оған бірге қол қойды. Бұл заң жобасын бұрынғы Қастандықтар жөніндегі Ұлы кеңестің мүшелері де көптеген рет қолдады.

Тупак Шакур рекордтық актісі

МакКинни белсенді түрде қатысқан рэпер Тупак Шакурдың өліміне қатысты құжаттар, ол енгізетін тағы бір заң жобасы арқылы жарияланатын болады. Өзінің мәлімдемесінде МакКинни заң жобасының себебін былай түсіндірді: "Халық оның белгілі бір тұлға болғандықтан білуге құқылы. Тупак Шакурдың өмірі мен өліміне зор қызығушылық бар." Құжаттарды жариялауды талап ететін заңнама, ақпарат алу туралы заң арқылы жариялауға сұраныстан гөрі тікелей жол болып табылады.

2006 жылғы алғашқы және алғашқы ағын

МакКинни 2006 жылдың 18 шілдесіндегі Демократиялық партияның ішкі сайлауында бірінші орынды иеленді, ДеКалб округі комиссары Хэнк Джонсонды 47,1% дауысқа қарсы 44,4% дауыспен басып өтті, ал үшінші кандидатқа 8,5% дауыс түсті. Бірақ МакКинни дауыстардың кем дегенде 50% жинамағандықтан, оған және Джонсонға екінші турға қатысуға тура келді. 2006 жылдың 8 тамызында өткен екінші турда МакКинни шілдедегі алғашқы турдағыдай шамамен бірдей дауыс алды, дегенмен екінші турда алғашқы турдан 8000-ға жуық көбірек дауыс берілді. Джонсон 41 178 дауыспен (59%) жеңіске жетті, ал МакКинни 28 832 (41%) дауыс жинады.

2008-2011 жылдар

2009 жылдың наурызында МакКинни Лондонда Холокостты жоққа шығаратындардың жиналысына қатысты. Ол «Жасылдар» партиясының сайтында жазған жазбасында Малайзияның бұрынғы премьер-министрі Махатхир Мохамадты «мен үшін үлгі» деп атады. Ол Дэвид Пидкокты «Лондондық досым» деп сипаттады. Пидкок – Оңтүстік кедейлік заң орталығы мен Жаландауға қарсы лигасы «семитшіл жазушы» деп сипаттаған адам. Бір жазбасында ол Джордж Сорос пен Алан Гринспен (екеуі де еврей) сияқты адамдардың «бір әлемдік үкімет» құруға сөз бергенін айтты. Бұл туралы сөз қозғағанда ол Махатхирдің кеңесшісі Матиас Чангтың «Көлгідегі ақша берушілер» атты кітабынан үзінді келтірді. МакКинни осы еңбекті жоғары бағалады. Израильдік шенеуніктер кемеге кіруге рұқсат берілмейтіні туралы хабарланғаннан кейін оқиғаның кездейсоқ болғанын мәлімдеді және кеме патрульдік қайықты озуға тырысқан; олар МакКиннидің әрекеттерін жауапкершіліктен тыс және үгіт үшін жасалған деп сынады. 2009 жылдың 30 маусымында МакКинни Грекия туымен жүзіп келе жатқан «Газа қозғалысының» «Адамзат рухы» кемесінде болды. Кемеде 21 белсенді, соның ішінде ирландтық бейбітшілік белсендісі Мейред МакГайр, медициналық жабдықтар, символдық цемент қап, зәйтүн ағаштары мен ойыншықтар тасымалданды. Израиль теңіз күштері кемені Газа жағалауынан 18 миль (29 км) қашықтықта тоқтатты. Кеме халықаралық суларда ма, әлде Израильдің Газаға қатысты блокадасына бағынған Газа суларында ма, әлі анық емес. Кипр және Израиль биліктері кеменің Газаға бағыт алатыны туралы ресми түрде хабардар болғанымен, Кипр үкіметі кемеге «Кипр Республикасының құзыретті органдары оның Египеттің Порт-Саид портына баратынын мәлімдегеніне байланысты Кипр Республикасының Ларнака портынан кетуге рұқсат берді» деп мәлімдеді. МакКинни бастапқыда депортация қағаздарына қол қоюдан бас тартты, өйткені олар еврей тілінде жазылған және олар Израильдің блокадасын бұзғанын мойындауды талап ететін еді, оны ол мойындамады. «The Atlanta Journal Constitution» басылымының хабарлауынша, Израильдің ресми өкілдері «Палестина билігі мен халықаралық қауымдастықтың қалған бөлігі Газаға қару-жарақ әкелуді болдырмау үшін жағалау блокадасына келіскенін» мәлімдеді. «Палестиналық Хроника» мұндай келісім болмағанын хабарлады. «Палестиналықтардың ешқайсысы да, халықаралық қауымдастық та Газаны құрлық немесе теңіз арқылы блокадалауға келіспеді». 2009 жылдың 17 маусымында Біріккен Ұлттар Ұйымының агенттіктері мен үкіметтік емес ұйымдар тобы Газа секторына қатысты Израильдің блокадасын тоқтатуға шақырды. 2009 жылдың 7 шілдесінде МакКинни АҚШ-қа депортацияланды. Израиль үкіметі тасымалданған заттарды құрлық арқылы жеткізілетінін мәлімдеді. Сол сұхбатта МакКинни: «Ливияға бұрынғы сапарымда мен «Жасыл кітап» және «Жасыл кітапта» жазылған тікелей демократияның формасы туралы білуге мүмкіндік алдым» деді. Сол уақытта Иранға алғашқы сапары кезінде МакКинни Иранның «Press TV» мемлекеттік арнасына сұхбат берді: «Иран халқының бір ғана ойы бар екені анық, ол – революциялық мемлекет. Олар революциялық мемлекет ретінде отаршылдықты, неоколониализмді және империализмді түсінеді. Олар сыртқы күш немесе сыртқы биліктің қысымы мен басқыншылығына түсіп отырғанын түсінеді, тіпті бұл ақыл-ойдың басқыншылығы болса да, қарсылықты оятуда».

In March 2009, McKinney was present at a gathering of Holocaust deniers in London. In postings on the Green Party website, she said former Malaysian prime minister Mahathir Mohamad was "one of my heroes". She described David Pidcock as "my London friend". Pidcock is an individual whom the Southern Poverty Law Center and the Anti Defamation League have described as an "anti Semitic writer". In one post she related the conspiracy theory that individuals such as George Soros and Alan Greenspan (both Jewish) have plotted to create a "one world government". In discussing this notion, she was drawing on a book entitled, The Shadow Money Lenders by Matthias Chang, an advisor to Mahathir. McKinney praised the work. Israeli officials claimed that the collision was accidental and occurred after the ship was informed they would not be allowed to enter Gaza and tried to outmaneuver the patrol boat; they decried McKinney's actions as being irresponsible and provocative for the sake of propaganda. On June 30, 2009, McKinney was aboard the Greek flagged Free Gaza Movement's ship Spirit of Humanity carrying 21 activists including Irish peace activist Mairead McGuire, medical supplies, a symbolic bag of cement, olive trees and toys, when it was seized by the Israeli Navy 18 mile (29 km) off the Gaza coast. It was unclear whether they were in international waters or in Gazan waters, which is subject to the Israeli blockade of Gaza. Although both the Cypriot and Israeli authorities were officially informed the destination was Gaza before the vessel's departure, according to the Cypriot government the ship "was given permission by the competent Authorities of the Republic of Cyprus to sail off the port of Larnaca in Cyprus on the basis of its declaration that its intended destination was the port of Port Said in Egypt." McKinney initially refused to sign the deportation papers because they were written in Hebrew and that the papers would require them to admit that they were in violation of Israel's blockade, which they denied. According to The Atlanta Journal Constitution, Israeli officials stated that the "Palestinian Authority and the rest of the international community had agreed to the off shore blockade to prevent arms smuggling into Gaza." The Palestinian Chronicle reports that such an agreement to the off shore blockade never happened. "No Palestinians have agreed nor did the international community agree to a blockade of Gaza by land or Sea." On June 17, 2009, a group of United Nations agencies and non governmental organizations (NGOs) called for an end to Israel's blockade of the Gaza Strip. On July 7, 2009, McKinney was deported to the United States. The Israeli government indicated it would deliver the supplies via land. In the same interview, McKinney stated: "On a previous visit to Libya, I was able to learn about The Green Book, and the form of direct democracy that is advocated in The Green Book." Around the same time, during her first visit to Iran, McKinney was interviewed by Iran's state run channel, Press TV: "it is clear that the people of Iran have one thing in mind, and that is that they are a revolutionary state. And as a revolutionary state, they understand colonialism, neo colonialism, and imperialism. They understand being under the foot of oppression and occupation—even if it is mental occupation—from an outside force or outside power, and that is what centers the resistance".

АҚШ-тың Өкілдер палатасына сайлау, 2012

2012 жылы сәуірде МакКинни 4-ші округтен Хэнк Джонсонға қарсы «Жасыл партия» тізімі бойынша сайлауға түсетінін жариялады. Бірақ тамыз айында оның тіркелуіне мүмкіндік болмады. Дегенмен, ол жалпы сайлауда 58 жазба дауыс алды.

Кейінгі мансабы мен қызметі (2013-қазіргі уақыт)

2016 жылы МакКинни Twitter арқылы мәлімдеме жасап, Израильді Францияда Ницца қаласында жүк көлігімен жасалған шабуылға және Германиядағы Вюрцбургтегі пойызға жасалған шабуылға қатысқан деп айыптады, бірақ ешқандай дәлел ұсынбады. 2020 жылдың мамыр айында The Algemeiner Journal және басқа да БАҚ Холокост кезінде қаза тапқан еврейлердің нақты санына күмән келтіретін МакКиннидің Twitter-дегі бірнеше мәлімдемелерін жариялады. Твиттерінде (ол Haaretz газетінен алынған мақаланы бұрмалап көрсеткен) былай деп жазды: "Демек, бұл сан алты миллион емес пе еді? Ал осы туралы айтқандары үшін жазаланғандар мен түрмеге қамалғандардың тағдыры не болды? Бұл «сен айта алмайсың, бірақ мен айта аламын» деген сөз бе?". The Jerusalem Post 2021 жылдың 28 маусымында МакКиннидің 11 қыркүйектегі Әлемдік сауда орталығына жасалған шабуылды «жазбаның соңғы бөлігінде» «сионистер» деген сөз жазылған орталық ретінде бейнелеген мемді Twitter-ге жариялағанын хабарлады. Бұл бөлікті орталыққа қосылғанда, суретте «Сионистер жасады» деп жазылған. Нью-Йорк конгрессмені Джамал Боуман МакКиннидің жазбасын антисемиттік деп айыптады. ADL Twitter-дегі хабарламасында МакКиннидің «9/11 террористік шабуылдары үшін еврейлерді/сионистерді жалған айыптайтын #антисемиттік идеяны қайталауын» сынға алды. The Washington Post Элон Масктың Twitter-ді сатып алғаннан кейін жеккөрушілік сөздердің күшеюіне байланысты МакКиннидің 2022 жылы неонацистердің биліктегі еврейлердің құпия жоспарларын аңтатын антисемиттік хэштегтерді қолданып, жариялағанын атап өтті. 2023 жылдың 19 ақпанында МакКинни «Соғыс машинасына қарсы наразылық» митингісіне қатысты. Ол митингте бейне арқылы сөз сөйлеп, АҚШ федералды үкіметінде «қылмыстық элементтер» бар екенін, Демократиялық партия «соғыс партиясына» айналғанын, Федералды сайлау комиссиясы «АҚШ сайлауларының нәтижелерін бақылай алатынын» және тағы басқаларын мәлімдеді. 2023 жылдың 11 қыркүйегінде МакКинни «Қара және ақ халықтар ортақ жауымызды жеңу үшін бірлесіп жұмыс істей ала ма?» деген тікелей эфирді Дауыт жұлдызымен бірге жарнамалады, бұл «ортақ жаудың» еврейлер екенін білдіреді. Тікелей эфирді «Еврейлер – проблема» кітабының авторы Айо Кимати және ADL-дің «ЛГБТҚ+ қара ұлтшыл экстремисі, антисемит» деп сипаттаған, сондай-ақ бұрынғы Ку-Клукс-Кланның бас басшысы және антисемит Дэвид Дьюк жүргізуге тиіс болды. Тікелей эфирде Кимати «еврейлерді» жою үшін ақ ұлтшылдармен байланыс орнатуды ашық түрде қолдады. МакКинни Солтүстік-Оңтүстік университетінде доцент.

In 2016, McKinney released a statement via Twitter accusing Israelis of conducting the 2016 Nice truck attack in France and the Würzburg train attack in Germany, she did not provide any evidence for either claim. In May 2020, The Algemeiner Journal and other medial outlets reported that McKinney released a series of statements via Twitter questioning the true number of Jewish people murdered during The Holocaust. In the tweets (in which she misrepresented an article from Haaretz) she stated: "So, the figure wasn't six million after all?? What about those punished and even imprisoned for saying so?? Is this a "You can't say, but I can" kind of thing??". The Jerusalem Post reported that on June 28, 2021, McKinney posted a meme to Twitter that depicted the September 11 attacks on the World Trade Center as a puzzle with the "final piece of the puzzle" having the word "Zionists" on it. When adding that piece to the puzzle, the image read: "Zionists did it." New York Congressman Jamaal Bowman condemned McKinney's post as anti semitic. The ADL in a tweet objected to McKinney continuing "to repeat an offensive #antisemitic trope falsely blaming Jews/Zionists for the terrorist attacks on 9/11." The Washington Post noted that, amid a sitewide increase in hate speech following Elon Musk's purchase of Twitter, McKinney had prominently amplified and made tweets in 2022 containing an antisemitic hashtag mainly used by neo Nazis to imply a conspiracy of Jewish people in positions of power. On February 19, 2023, McKinney participated in the Rage Against the War Machine rally. She gave remarks at the rally by video, where she claimed that there are "criminal elements" within the federal government of the United States, that the Democratic Party had become a "war party," that the Federal Election Commission can "control U. S. election outcomes," and more. On September 11, 2023, McKinney promoted a livestream called "Can Black People and White People Work Together to Defeat Our Common Enemy" with the Star of David, indicating that the "common enemy" is Jews. The livestream was to be hosted by Ayo Kimathi, the author of Jews Are the Problem and described by the ADL as "antisemitic and anti LGBTQ+ Black nationalist extremist" and David Duke, a former Ku Klux Klan grand wizard and anti semite. In the livestream, Kimathi explicitly advocated for ties with White nationalists to actively eradicate "the Jew." McKinney is an assistant professor at North South University.

Марапаттар мен құрметтер

2000 жылдың 14 маусымында оның округі арқылы өтетін маңызды көлік артериясы – Мемориалдық Дородының бір бөлігі "Синтия МакКинни Парквей" деп аталып, бірақ 2006 жылғы алғашқы сайлаудағы жеңілісінен кейін, сондай-ақ оның бұрынғы даулы мәлімдемелеріне байланысты бұл аталған атқа назар аударылып, тексеріліп жатыр.