Ішек аурулары: Cystoisospora belli паразитінен туындайтын изоспориаз туралы ақпарат. Симптомдар, таралу жолдары, сақтандыру шаралары. Дүниежүзілік таралу.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Адам ішегінің ауруы
Human intestinal disease
Изоспориаз, сондай-ақ цистоизоспориаз деп те аталады, – Cystoisospora belli (бұрын Isospora belli деп аталған) паразитінен туындайтын адам ішегінің ауруы. Бұл инфекция бүкіл әлемде, әсіресе тропикалық және субтропикалық аймақтарда кездеседі. Жұғу көбінесе иммундық қабілеті төмендеген адамдарда, атап айтқанда ЖИТС-пен ауыратын науқастарда болады, және АҚШ-тағы ұйымдастырылған топтар арасында іріктелу жағдайлары тіркелген. Алғашқы жағдай 1915 жылы тіркелген. Әдетте, бұл инфекция тікелей емес, ластанған тамақ немесе су арқылы таралады (CDC.gov).
Isosporiasis, also known as cystoisosporiasis, is a human intestinal disease caused by the parasite Cystoisospora belli (previously known as Isospora belli). It is found worldwide, especially in tropical and subtropical areas. Infection often occurs in immuno compromised individuals, notably AIDS patients, and outbreaks have been reported in institutionalized groups in the United States. The first documented case was in 1915. It is usually spread indirectly, normally through contaminated food or water (CDC. gov).
Белгілері мен симптомдары
Инфекция жедел, қанды диареяны тудырмайды, сонымен қатар іштің ауыруына шақырады, бұл бірнеше аптаға созылуы мүмкін және нәтижесінде қоректік заттардың сіңуі нашарлап, салмақ жоғалуына әкелуі мүмкін. Иммундық жүйесі әлсіреген науқастарда, сондай-ақ нәрестелер мен балаларда диарея ауыр болуы мүмкін. Эозинофилия болуы мүмкін (басқа протозойлық инфекциялардан өзгеше).
Infection causes acute, non bloody diarrhea with crampy abdominal pain, which can last for weeks and result in malabsorption and weight loss. In immunodepressed patients, and in infants and children, the diarrhea can be severe. Eosinophilia may be present (differently from other protozoan infections).
Себеп
Кокцидиялық паразит Cystoisospora belli кішкентай ішектің эпителий жасушаларын жұқтырады және адамдарға жұғатын үш ішек кокцидиясының (Токсоплазма, Cryptosporidium және Cystoisospora) ең сирек кездесетіні болып табылады.
The coccidian parasite Cystoisospora belli infects the epithelial cells of the small intestine, and is the least common of the three intestinal coccidia that infect humans (Toxoplasma, Cryptosporidium, and Cystoisospora).
Беріліс
Адамдар ересек паразитті жұтып алып жұғады; әдетте, бұл ластанған тамақ немесе су ішу арқылы болады. Жұқтырған организм нәжісімен паразиттің дамымаған түрін шығарады, ал паразит жетілген кезде, ол тамақ немесе су арқылы келесі организмге жұқтыра алады, егер онда паразит болса.
People become infected by swallowing the mature parasite; this normally occurs through the ingestion of contaminated food or water. The infected host then produces an immature form of the parasite in their feces, and when the parasite matures, it is capable of infecting its next host, via food or water containing the parasite.
Өмірлік цикл
Экскреция кезінде жетілмеген ооцист әдетте бір споробластты (сирек жағдайда екі) қамтиды. Экскрециядан кейін одан әрі жетілу кезінде споробласт екіге бөлінеді, сондықтан ооцистте енді екі споробласт болады. Споробластар циста қабырғасын секрециялап, спороцистаға айналады; ал спороцисталар екі рет бөлініп, әрқайсысынан төрт спорозоит түзеді. Жұғу ооцисттерді қамтитын спороцисталарды жұту арқылы жүреді: спороцисталар жіңішке ішекте шығады және спорозоиттерін бөліп шығарады, олар эпителий жасушаларына еніп, шизогонияны бастайды. Шизонттар жарылғанда мерозоиттар босатылып, жаңа эпителий жасушаларына еніп, жыныссыз көбею циклін жалғастырады. Трофозоиттар көптеген мерозоиттарды қамтитын шизонттарға айналады. Кемінде бір аптадан кейін жыныстық саты еркек және әйел гаметоциттерінің дамуымен басталады. Ұрықтандыру нәтижесінде нәжіспен шығарылатын ооцисттер пайда болады. Cystoisospora belli адамдар мен жануарларды жұқтырады.
At time of excretion, the immature oocyst contains usually one sporoblast (more rarely two). In further maturation after excretion, the sporoblast divides in two, so the oocyst now contains two sporoblasts. The sporoblasts secrete a cyst wall, thus becoming sporocysts; and the sporocysts divide twice to produce four sporozoites each. Infection occurs by ingestion of sporocyst containing oocysts: the sporocysts excyst in the small intestine and release their sporozoites, which invade the epithelial cells and initiate schizogony. Upon rupture of the schizonts, the merozoites are released, invade new epithelial cells, and continue the cycle of asexual multiplication. Trophozoites develop into schizonts which contain multiple merozoites. After a minimum of one week, the sexual stage begins with the development of male and female gametocytes. Fertilization results in the development of oocysts that are excreted in the stool. Cystoisospora belli infects both humans and animals.
Алдын алу
Төлмен немесе нәжіспен ластанған тамақ пен судан сақтану цистоизоспора (изоспориаз) инфекциясының алдын алуға көмектеседі. Жақсы қол жуу және жеке гигиена ережелерін де сақтау қажет. Дәретханадан пайдаланғаннан кейін, бекіткішті ауыстырғаннан кейін және тамақ дайындамас бұрын қолды сабынмен және жылы сумен жуу керек (CDC.gov).
Avoiding food or water that may be contaminated with stool can help prevent the infection of Cystoisospora (Isosporiasis). Good hand washing, and personal hygiene practices should be used as well. One should wash their hands with soap and warm water after using the toilet, changing diapers, and before handling food (CDC. gov).
Эпидемиология
Изоспориаз бүкіл әлемде кездеседі, бірақ тропикалық және субтропикалық аймақтарда көбірек таралған. Цистоизоспора инфекциясы иммундық жүйесі әлсіреген, мысалы, ВИЧ немесе лейкемиямен ауырған адамдарда жиірек кездеседі.
While isosporiasis occurs throughout the world, it is more common in tropical and subtropical areas. Cystoisospora infections are more common in individuals with compromised immune systems, such as HIV or leukemia.