Кіріспе

Суық соғыс саясаты

"Террор теңгерімі" – американдық ғылыми-фантастикалық телесериал "Жұлдыздар жолының" бірінші маусымының он төртінші бөлімі. Пауль Шнайдер жазған және Винсент МакЭвити режиссерлік еткен бұл эпизод алғаш рет 1966 жылдың 15 желтоқсанында көрсетілді. Эпизодта USS Enterprise, бейтарап аймақтағы Федерацияның алдыңғы қадамдарды жүйелі түрде жоятын белгісіз шабуылшыны зерттегеннен кейін ромулдық кемемен шайқасады. "Террор теңгерімі" ромулдықтарды және жасырын құрылғыны таныстырады. Марк Ленард ромулдық қолбасшы рөлін ойнайды; ол кейін Споктың әкесі Саректі көптеген "Жұлдызды жол" сериалдарында, сондай-ақ "Жұлдызды жол: Кинофильм" фильмінде клингон капитаны ретінде сомдайды. Эпизодтың оқиғалары "Жұлдызды жол: таңғажайып жаңа әлемдер" (2022) эпизодындағы "Мейірімділік сапасы" эпизодында балама болашақта кеңейтіледі.

Сюжет

"Энтерпрайз" кемесі, капитан Кирктің басшылығымен, бір ғасыр бұрын Жер-Ромулан соғысын аяқтаған бейтарап аймақ шарты бойынша құрылған, Ромулан бейтарап аймағының жанындағы Жердің алдыңғы қадамдық бекеттерімен байланыс үзілгенін зерттейді. Сол кезде тікелей көру мүмкін болмағандықтан, екі тайпа бір-бірін ешқашан көрмеген. Кирк лейтенант Томлинсон мен прапорщик Мартиннің үйлену тойын өткізіп жатқанда, 4-ші бекетке шабуыл жасалады. "Энтерпрайз" дереу 4-ші бекетке көмекке келеді және база командирі Хансенмен байланысады, ол белгісіз жаудың шабуылынан аман қалған жалғыз адам екенін хабарлайды. Олар сөйлесіп тұрғанда, жау кемесі қайта пайда болып, атып, қайтадан жоғалады. Оқ бекетті қиратып, Хансенді өлтіреді. Кеме сенсорлары шабуылдаушыны анықтайды, бірақ ол көрінбейді. Кирк шабуылдаушының жасыру құрылғысымен жабдықталғанын болжайды. Шабуылшының ішкі камерасынан жіберілген шифрланған хабарлама вулкандықтарға ұқсайтын гуманоидтарды көрсетеді. Жер-Ромулан соғысында бірнеше туысын жоғалтқан офицерлер отбасының ұлы, навигатор лейтенант Стайлз, "Энтерпрайз" бірінші офицері Споктың адалдығына күдік тудыра бастайды. Ромулан кемесінің қабілеттері туралы талқылау кезінде Стайлз "Энтерпрайз" бейтарап аймаққа жетпей тұрып шабуыл жасауды ұсынады. Спок келіседі, егер ромуландықтар вулкандықтардың тармағы болса және вулкандықтардың ежелгі соғыс философиясын сақтап қалса, олар кез келген әлсіздікті пайдаланатыны сөзсіз дейді. Содан кейін мысық пен тышқанды қуу ойыны басталады. "Энтерпрайз" жылдамырақ және маневрлі, ал ромулан кемесінде жасыру құрылғысы және өте күшті плазмалық торпедалар бар. Алайда, торпедалардың қашықтығы шектеулі, ал оларды ату үшін кеме алдымен жасырындығын жоюы керек. Бірнеше шабуылдан кейін, ромуландықтар, жеңіліске шалдыққан, қираған қалдықтардың арасына ядролық құрылғыны жасырады. Спок "металл қаптамалы нысанды" анықтағанда, Кирк құрылғыны жарылысқа ұшырату үшін тікелей фазерлік оқ атуға бұйырады. "Энтерпрайз" жарылыстан дірілдейді және фазер экипажының көпшілігі жарақат алады, Стайлз оларды ауыстыруға мәжбүр болады. Кирк операцияларды ең төменгі қуатпен жүргізуге бұйырады, бұл зиянды үлкейтіп, ромуландықтарды соққыға түсіру үшін әрекет етеді. Ромулан командирі Кирктің тұзағына түскенін сезсе де, командалық құрамның саяси байланыстары күшті Деций оны шабуыл жасауға қысым жасайды. Ромулан кемесі торпеда ату үшін жасырындығын жойғанда, Кирк тұзақты іске қосуға тырысады, бірақ фазер басқару бөлмесіндегі салқындатқыш ағып кетуі Стайлз бен Томлинсонды әрекетсіз қалдырады. Фазер басқару бөлмесінде қажетсіз деп қорлаған Спок, Стайлзді құтқару үшін оралып, фазерлерді атып, ромулан кемесін қиратады. Кирк ромуландықтарға хабарласып, қарсыласымен тікелей байланысады, аман қалғандарды кемеге көшіруді ұсынады. Ромулан командирі Киркке онымен шайқаста кездескеніне өкінетінін айтады: "Біз екеуміз де бір түрліміз. Басқа жағдайда сені дос деп атауға болар еді". Ол Кирктің экипажын алып кету ұсынысын қабылдамайды, капитанға ромуландықтар тұтқынға алынғанды ұнатпайтынын айтады. Командир содан кейін кемесінің өзін-өзі жою жүйесін іске қосады. "Энтерпрайз" экипажынан лейтенант Томлинсон ғана қаза табады. Кирк қайғырып қалған прапорщик Мартинге көңіл айту үшін шіркеуге барады.

Өндіріс

The Star Trek Compendium эпизодтың негізінен "The Enemy Below" атты су асты кемесі фильмінің ғылыми фантастикалық нұсқасы екенін, онда "Энтерпрайз" американдық эсминеці ромулдық кемемен мысық пен тышқанға ойнағандай күресіп, ал ромулдық кеме – "U" қайығы рөлінде бейнеленгенін айтады. Той рәсімінің бастапқы сахнасында ойнатылған "In the Chapel" саундтрегі – Томас Хейнс Бейлидің 19 ғасырдағы "Long, Long Ago" ағылшын әні мен Ричард Вагнердің "Bridal Chorus" әуенінің аспаптық жиынтығы. "Фотондық торпеда" термині кейінірек "Арена" эпизоды үшін ғана ойлап табылды, бірақ осы эпизодта да сол эффект қолданылды, әйтсе де ол "фазер" деп аталды. 2006 жылдың 16 қыркүйегінде "Қорқыныш тепе-теңдігі" Star Trek эпизодтарының алғашқы цифрлық түрде жаңартылған нұсқасы болды, онда жаңа және жетілдірілген визуалды эффекттер, компьютерлік (CGI) ғарыш кемелері және жоғары сапалы формат қолданылды. Бұл эпизодта барлық негізгі Star Trek актерлері қатысты: Эдди Паски (лейтенант Лесли және Уильям Шатнердің дублері), Франк да Винчи (лейтенант Брент және Леонард Нимойдың дублері), Уильям Блэкберн (лейтенант Хэдли және Де Форест Келлидің дублері), Рон Вето (Харрисон), Джон Арндт (Филдс) және Жанна Малоун (Энтерпрайз еоманы және Грейс Ли Уитнидің дублері).

Қабылдау

Эпизод сыншылар тарапынан жиі мақталады және «Жұлдыздар жолы» (Star Trek) ең жақсы эпизодтарының тізімінде үнемі кездеседі. 2016 жылы The Washington Post газеті «Террор теңгерімі» (Balance of Terror) эпизодын бүкіл «Жұлдыздар жолы» франшизасының үшінші үздік эпизоды деп атады, соғыс пен нәсіл арасындағы байланысты зерттейтінін және терең ғарыштағы қақтығыстың екі жағын көрсететінін атап өтті. The Washington Post газетінің 2017 жылғы мақаласында «Жұлдыздар жолының» жеті капитаны бағаланып, ромулдық кеме капитаны ерекше аталып, оны «Ең ұлы шетелдік капитан» деп сипаттады. 2016 жылы Business Insider «Террор теңгерімі» эпизодын «The Original Series» ең жақсы эпизоды деп таныды. 2016 жылы SyFy арнасы қонақ жұлдызы Марк Ленардты (ромулдық капитан) «The Original Series» ең жақсы қонақ жұлдыздарының сегізіншісі деп атады. 2016 жылы Empire журналы бұл эпизодты 700-ден астам «Жұлдыздар жолы» телехикаяларының ішіндегі ең жақсы 50-ге кірді. Сынықшы Эд Гросс эпизодты фанатизм тақырыбын зерттегені үшін және «бір командир екіншісін озуға тырысқанда нағыз шиеленіс тудыратын телевизиялық туынды» ретінде жоғары бағалады.

Мұра

Ромуландық қолбасшы рөлін сомдаған қонақ жұлдыз Марк Ленард "Бабилге саяхат" эпизодында Споктың әкесі Саректің рөлін ойнады. Ленард – серия бойында ромулан, клингон және вулкандық рөлдерін орындаған жалғыз актер. Эпизодтың оқиғалары "Жұлдызды жол: Таңғажайып жаңа әлемдер" эпизодының "Мейірімділіктің сапасы" атты бөлімінде қайта қарастырылады, онда Кристофер Пайк (Энсон Маунт) мүгедек болмаған және USS Enterprise капитаны қызметін сақтап қалған балама болашақты көреді. Пайк пен Кирктің арасындағы ерекшеліктер көрсетіледі: Пайктің бейбітшілік пен өзара құрметке деген ұмтылысы ромуландық қолбасшының құрметіне бөленсе, ромуландармен бейбіт келіссөздерге тырысу олар тарапынан әлсіздік ретінде қабылданып, Федерацияның да әлсіз екенін анықтады, нәтижесінде ромуландармен ашық соғыс қайта басталды. Ақырында, балама болашақтағы Кирктің батылдығы, айлакерлігі және сәттілігі балама Enterprise-ді құтқарып қалды; оның осы қасиеттері түпнұсқа уақыт жолында ромуландармен ашық соғыстың тууына кедерес болды.

Каноникалық емес шығармалар

Комикстерді басып шығарушы IDW Publishing компаниясы «Жұлдызды жол: Ромуландарға шолу» (Star Trek Alien Spotlight: Romulans) преквелін және «Жұлдызды жол: Ромуландар: Қуыс тәж» (Star Trek Romulans: The Hollow Crown) сиквелін жарыққа шығарды. Олар ресми «Жұлдызды жол» канонына жатпайды.