Кіріспе

Джаспер – Канад Роки тауларындағы Альберта провинциясының батысындағы арнайы муниципалитет және қалалық аудан. Бұл қалалық аудан Аттабаска өзенінің аңғарында орналасқан және Жаспер ұлттық паркінің сауда орталығы болып табылады.

Тарих

1813 жылы құрылған Джаспер Хаус алғашқыда Солтүстік-Батыс компаниясының, кейін Хадсон шығанағы компаниясының тері саудасы үшінгі аванпосты болған. Джаспер Хаус сол кезде "Жаңа Каледония" (қазіргі Британдық Колумбия) және Төменгі Колумбия өзеніндегі Ванкувер бекінісіне қарайтын Йорк Фабрикасы экспресс сауда жолында орналасқан. Джаспер Хаус қазіргі Джаспер қаласынан солтүстікке қарай 35 шақырым қашықтықта болды. Джаспер орман паркі 1907 жылы құрылды. Болашақ қала орнындағы теміржол бұтағын 1911 жылы Grand Trunk Pacific Railway салған, алғашқыда Grand Trunk компаниясының вице-президентінің құрметіне (Grand Trunk компаниясының "әліпби" желісі бойында) Фитцхуг деп аталды. Канадалық Солтүстік темір жолы 1912 жылы Джаспер Парк станциясына қызмет көрсетуді бастады, ол GTP-нің Фитцхуг станциясынан шамамен 700 метр қашықтықта орналасқан. Қала аумағы 1913 жылы Х. Мэтисонмен жоспарланды. Джаспер орман паркі 1930 жылы Джаспер ұлттық паркі деп қайта аталды. 1931 жылға қарай Джасперге Эдмонтоннан автомобильмен баруға болады. 1940 жылы көркем Айсфилдс тас жолы ашылып, Джасперді Луиза көлімен және Банф ұлттық паркіндегі Банфпен байланыстырды. Джасперді қоғамдастыруға жасалған алғашқы қадам 1995 жылдың 31 тамызында жасалды, сол кезде Джасперді жақсарту ауданы 12-ші жақсарту ауданының (Джаспер ұлттық паркі) бір бөлігінен құрылды. Бұл жақсарту ауданы кейіннен 2001 жылдың 20 шілдесінде Джаспер муниципалитеті деген атаумен арнайы муниципалитет ретінде құрылды, ал арнайы муниципалитеттің қалған бөлігі муниципалдық ауданға теңдесетілген ауылдық қызмет көрсету аймағы болып бекітілді.

Климат

Жасперде ылғалды континенталды/субарктикалық климат (Кёппен климаттық жіктелуі Dfb/Dfc) басым. Жасперде тіркелген ең жоғары температура 2021 жылдың 30 маусымында болған. Ең суық температура 1916 жылдың 24 қаңтарында тіркелді. Жаспердегі жаз мезгілі жағымды, күндізгі орташа температура шамамен 21,1 °C (70 °F), ал түнгі температура шамамен 7,2 °C (45 °F) құрайды. Қыс суық, бірақ канадалық стандарттар бойынша салыстырмалы түрде жұмсақ, күндізгі орташа температура шамамен −2,2 °C (28 °F), ал түнгі температура шамамен −11,7 °C (11 °F) болады.

Көлік

Джаспер теміржол стансасын Via Rail компаниясы екі жолаушылық бағытпен қамтамасыз етеді. "Канадалық" және Джаспер – Принц-Руперт пойыздары аптасына үш рет қатынайды. Джаспер әуежайы Джаспердің солтүстігінде орналасқан.

Білім

"Гранде Йеллоухед" мемлекеттік мектеп бөлімшесі № 77 Жаспер қаласында екі мектепті басқарады: Жаспер бастауыш мектебі (K–6 сыныптар ағылшын және француз тілінде оқытылады) және Жаспер кіші-орта мектебі (7–12 сыныптар ағылшын және француз тілінде оқытылады). Ал Үлкен Солтүстік Орталық франкофондық білім беру аймағы № 2 балабақшадан 12-сыныпқа дейін француз тілінде оқытатын "Эколь Дерошер" мектебін ұстайды.