Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1988 жылы ғылым және технология саласында көптеген маңызды оқиғалар болды, соның ішінде төмендегілері бар.
The year 1988 in science and technology involved many significant events, some listed below.
Астрономия және ғарыш зерттеулері
29 қыркүйек – NASA Challenger апатынан кейін тоқтатылған Space Shuttle ұшуларын қайта бастады. 15 қараша – Кеңес Одағында экипажы жоқ "Буран" шаттлы "Энергия" зымыранымен орбитаға алғашқы рет ұшырылды (бұл шаттл үшін бірінші және соңғы ғарыш сапары болды). Канадалық астрономдар Брюс Кэмпбелл, Г. А. Х. Уокер және Стивенсон Янг Гамма Цефей жұлдызының айналасында экзопланета бар екенін көрсететін радиалдық жылдамдық байқауларын жариялады, бірақ оның болуы 2003 жылға дейін расталмады. 3994 Аяши астероиді Масахиро Коишикава тарапынан ашылды. 4407 Тайхаку ашылды. 4539 Миягино ашылды.
September 29 – NASA resumes Space Shuttle flights, grounded after the Challenger disaster. November 15 – In the Soviet Union, the uncrewed Shuttle Buran is launched by an Energia rocket on her maiden orbital spaceflight (this was the first and last space flight for the shuttle). Canadian astronomers Bruce Campbell, G. A. H. Walker and Stephenson Yang publish radial velocity observations suggesting that an extrasolar planet orbits the star Gamma Cephei, although its existence is not confirmed until 2003. Asteroid 3994 Ayashi is discovered by Masahiro Koishikawa. 4407 Taihaku is discovered. 4539 Miyagino is discovered.
Климатология
NASA-ның климаттанушысы Джеймс Хансен АҚШ Конгресінде куәлік бергенде «жаһандық жылыну» терминін қолданып, оны көпшілік назарына жеткізеді. Климаттық өзгерістер жөніндегі үкіметаралық комиссия (ҮЖК) құрылды.
NASA climate scientist James Hansen uses the term global warming in testimony to the United States Congress bringing it to public attention. The Intergovernmental Panel on Climate Change (IPCC) is established.
Компьютерлік ғылым
Тамыз – Жаркко Ойкаринен Финляндияда бірінші интернет-базалы чат протоколы Internet Relay Chat-ты жасады. 2 қараша – Роберт Таппан Моррис жазған және интернет арқылы таратылған алғашқы компьютерлік құрт – Моррис құрты АҚШ-тың Массачусетс технология институтынан іске қосылды. 17 қараша – Нидерланды интернетке қосылған екінші ел атанды. Шамамен желтоқсан – Еуропаға алғашқы ресми интернет-қосылымы Нью-Джерси штатының Принстон қаласындағы Ұлттық ғылым қоры желісі мен Швецияның Стокгольм қаласындағы Nordunet арасында жасалды. Томас Нолл жасаған Photoshop графикалық бағдарламасының алғашқы нұсқасы Barneyscan бейне сканерлерімен бірге шықты. NeXT компьютері жарық көрді. Тим Бернерс-Ли CERN-де болашақ World Wide Web жоспарларын ашық түрде талқылай бастады.
August – Internet Relay Chat, the first Internet based chat protocol, is created by Jarkko Oikarinen in Finland. November 2 – The Morris worm, the first computer worm distributed via the Internet, written by Robert Tappan Morris, is launched from Massachusetts Institute of Technology in the U. S.
November 17 – The Netherlands becomes the second country to get connected to the Internet. c. December – The first proper and official Internet connection to Europe is made between the National Science Foundation Network at Princeton, New Jersey and Nordunet in Stockholm, Sweden. The first version of the Photoshop graphics software, devised by Thomas Knoll, ships with Barneyscan image scanners. The NeXT Computer is released. Tim Berners Lee begins openly to discuss his plans for what will become the World Wide Web at CERN.
Физиология және медицина
1 мамыр – Созылмалы шаршау синдромының алғашқы анықтамасы («Холмс анықтамасы») жарияланды, ол Хроникалық Эпштейн Барр вирусы синдромы деген атауды ығыстырды. 13 тамыз – Миокард инфарктісінен аман қалуды зерттеудің 2-ші халықаралық зерттемесі (ISIS 2) аспириннің миокард инфарктісін емдеудегі пайдалы әсерлерін көрсетті. Патриция Бат «катаракта линзаларын абляциялау және жою» құрылғысы – «Лазерфако зондына» патент алды.
May 1 – The initial case definition of Chronic fatigue syndrome (the "Holmes definition") is published, displacing the name Chronic Epstein Barr virus syndrome. August 13 – 2nd International Studies of Infarct Survival (ISIS 2) demonstrates beneficial effects of aspirin in treatment of myocardial infarction. Patricia Bath patents the Laserphaco Probe, a device "for ablating and removing cataract lenses".
Технология
ТАТ 8, оптикалық талшықты қолданған алғашқы трансатлантикалық телефон кабелі аяқталды, бұл Америка мен Еуропаның Интернет байланысын жеңілдетті.
TAT 8, the first transatlantic telephone cable to use optical fiber, is completed, facilitating linking of the American and European Internet.
Жарияланымдар
Стивен Хокинг "Уақыттың қысқаша тарихы" кітабын жариялады.
Stephen Hawking publishes A Brief History of Time.