Кіріспе

Қолжетімсіздік, математикалық тұрғыдан алғанда, белгілі бір уақытта және белгілі бір жағдайларда заттың дұрыс жұмыс істемеу ықтималдығы. Ол қолжетімділікке қарама-қарсы. Қолжетімділікті есептеумен байланысты сандық мәндер көбінесе қиынға түседі, себебі кез келген маңызды сандық ақпаратқа жетуден бұрын бірнеше 9-дан тұрады (мысалы, 0,9999999654). Осы себепті, қолжетімділіктің толықтыру шамасын, яғни қолжетімсіздікті пайдалану ыңғайлы. Математикалық тұрғыда, қолжетімсіздік – қолжетімділіктен 1-ді шығару арқылы есептеледі. Сондықтан, 0,9999999654 қолжетімділігі бар жүйе 3,46 × 10−8 қолжетімсіздігіне ие деп қысқаша сипатталады.

Қол жеткізбеуді пайдалану арқылы есептеулер

Көбінесе қателер ағаштары мен сенімділік блок-схемалары жоғарғы деңгейдегі сәтсіздік ставкаларының есептелуінде, AND шлюздері немесе параллель резервтік компоненттер арқылы әртүрлі компоненттердің істен шығу мүмкіндігін қолданады.

Телекоммуникациялар

Телекоммуникация саласында, қолжетімсіздік – жүйенің, жүйе бөлігінің немесе жабдықтың белгілі бір миссияның басталуында, белгісіз, яғни кездейсоқ уақытта миссия қажет болғанда жұмыс істемейтін және міндеттемелерді орындауға дайын емес күйін сипаттайтын өлшем. Жұмысқа қабілеттілік және міндеттемелерді орындау мүмкіндігін анықтайтын шарттар нақты көрсетілуі керек.

Теміржол

Темір жол саласында темір жол әдетте тәулігіне 24 сағат, аптасына 7 күн, жыл бойы жұмыс істейді, сондықтан миссия уақыты ұғымы мағынасын жояды. Темір жолда жөндеуге болатын және жөндеуге болмайтын модельдердің екеуі де қолданылады. Жөндеуге болатын модель жүйенің толыққанды жұмыс істеуі немесе істемеуі үшін, ал жөндеуге болмайтын модель жүйенің қауіпсіздігі үшін пайдаланылады. Қауіпсіз тоқтау уақыты – бұл қателік туған сәттен бастап, оның анықталып, жойылғанға дейінгі аралық.

Әуе кеңістігі

Әуе-ғарыш өнеркәсібі жиі, белгілі бір ұшу алдындағы сынақтар орындалған жағдайда күтілетін ұшу уақытына тең миссия уақытын пайдаланады.

Ғарыш

Ғарыш жүйелерінің жұмыс істеу мерзімі, орбитадағы спутник немесе жүйе сияқты ұзаққа созылуы мүмкін. Ғарыш жүйелерін жөндеу өте қиын болғандықтан, жұмыс істемеу кезеңін бағалау кезінде жұмыс істеу мерзімі маңызды фактор болып табылады.