Кіріспе

Манхэттендегі ұлттық ескерткіш, Нью-Йорк

Губернатор аралы ұлттық ескерткіші – Нью-Йорк қаласындағы АҚШ ұлттық саябақтар жүйесінің бір бөлігі. Ол Губернатор аралында, Манхэттен аралының оңтүстік ұшынан жақын орналасқан, Гудзон және Ист өзендерінің қосылатын жерінде, Нью-Йорк портында орналасқан.

Қоғамдық пайдалануға ауыстыру

1995 жылдың қазан айында АҚШ Жағалау күзеті шығындарды үнемдеу мақсатында Гувернерс аралындағы ең ірі базасын жабуды жариялады. 1966 жылы АҚШ әскері 1794 жылдан бері әскери бекет болып келген Форт-Джейді жапқаннан кейін Жағалау күзеті аралда база құрды. 1996 жылы Жағалау күзеті базаны жабып, оны артық мүлік ретінде федералды үкіметтің Бас қызметтер басқармасына тапсырды, одан кейін ол аукцион арқылы сатылатын немесе берілетін болды. Бұл жабылу АҚШ Көлік министрлігінің құрамындағы Жағалау күзетінің бастамасымен жасалды, олар 400 миллион долларлық бюджет тапшылығын жоюға тырысты. Базаны жабу нәтижесінде шамамен 30 миллион доллар үнемделді. Жабу Жағалау күзетінің бастамасы болғандықтан, ол Базаларды қайта құру және жабу процесіне жатпады. 1995 жылдың қазан айында жабылу туралы хабарланған кезде президент Билл Клинтон мен Нью-Йорк штатының сенаторы Дэниел Патрик Мойнихен аралды Нью-Йорк қаласы мен штатына 1 долларға беру туралы бейресми келісімге келді, егер аралдың пайдасы үшін жоспар жасалса. Қала бастапқыда Клинтонның ұсынысын қабылдауға құлшынбады, себебі бұл қалаға қаржылық тұрғыдан тиімді болмас еді. 1997 жылдың тамызында АҚШ Конгресі Теңгерімді бюджет заңын қабылдағаннан кейін мәселе одан әрі ушықты, онда Бас қызметтер басқармасы аралды 2002 жылға дейін нарықтық құнымен сатуға міндетті болды. Аралдың сатылуынан федералды үкіметке 500 миллион доллар түсуі күтілуде.

Ескерткіш орнату

2001 жылдың қаңтар айында президент Клинтон аралдың болашағына қатысты ешқандай шешім қабылдамай, Нью-Йорк конгресс делегациясының өтінішімен, 2001 жылдың 19 қаңтарындағы Президент жарлығы №7402 арқылы Губернатор аралының ұлттық ескерткішін құрды. Жарлық ескерткіштің шекараларын толыққанды белгілемесе де, аралдағы ең көне және тарихи маңызы бар нысандар – Форт-Джей және Касл-Уильямс нысандарын сақтау жөніндегі федералдық ниетті білдірді. Президент Джордж Буш басшылығыменгі Әділет министрлігі жарлықта техникалық қателер бар екенін анықтады, бірақ оны күштен шығармады немесе жойған жоқ. 2002 жылдың сәуір айында Ақ үйde қалалық және штаттық шенеуніктермен өткен кездесуде президент Буш аралды Нью-Йорк штаты мен қаласына сату ниетін жариялады. Ақ үй мәмілені 2002 жылдың қыркүйегіне дейін аяқтауды жоспарлағанмен, қала, штат және федералдық шенеуніктермен бірнеше ай келіссөздер жүргізуге тура келді, соның нәтижесінде туындаған мәселелер шешілді. 2003 жылдың 31 қаңтарында арал, жерді пайдалануға қатысты шектеулерді қоса, Ұлттық тарихи сақтау қорына берілді, ол аралды екі тарапқа өткізді: ұлттық ескерткіш ретінде пайдалану үшін АҚШ Ішкі істер министрлігіне; ал екіншісі Нью-Йорк штаты мен қаласы бірлесіп құрған Губернатор аралын сақтау және білім беру корпорациясына – қазіргі Губернатор аралын сақтау қоры, Нью-Йорк қаласының мекемесі – аралды басқару және қайта дамыту мақсатында берілді. 2003 жылдың 7 ақпанындағы Президент жарлығы №7647 ұлттық ескерткіштің құрылуын ресми түрде бекітті.

Маңыздылығы

Екі президенттік жарлықта да арал Нью-Йорк қаласын теңізден шабуылдан қорғау үшін алғы пост ретінде қызмет еткені атап көрсетілген. 1806 және 1811 жылдар аралығында Уильямс қамалы мен Джей форты Бірінші және Екінші американдық жағалау бекініс жүйесінің құрамында салынды; олар 1812 жылғы соғыста, Азамат соғысында, сондай-ақ Бірінші және Екінші дүниежүзілік соғыстарда маңызды рөл атқарды. Арал жылдар өте келе танымал бола берді, 2009 жылы 275 000, ал 2018 жылы 800 000 келушіні қабылдады.