Эдит Хед: Американдық костюм дизайнерінің өмірі мен мансабы

Кіріспе

Америкалық костюм дизайнері (1897–1981)

| қайтыс болған күні = 1981 10 24 (83 жасында)
| қайтыс болған жері = Лос-Анджелес, Калифорния, АҚШ
| жерленген жері = Forest Lawn Memorial Park, Глендейл, Калифорния
| білім алған орны = Калифорния университеті, Беркли (B. A., 1919) Стэнфорд университеті (M. A., 1920)
| жұбайы =
| белсенді жылдары = 1924–1981

Эдит Клэр Хед (туғанда Позенор, 28 қазан 1897 – 24 қазан 1981) – 1949 және 1973 жылдар аралығында «Ең үздік костюм дизайны» номинациясы бойынша рекордтық сегіз рет «Оскар» сыйлығына ие болған американдық костюм дизайнері. Ол Академия тарихындағы ең көп сыйлық алған әйел ретінде танылады. Хед кино тарихындағы ең ұлы және ықпалды костюм дизайнерлерінің бірі саналады. Калифорнияда туып өскен Хед мансабын испан тілінің мұғалімі ретінде бастады, бірақ дизайнға қызығушылық танытты. Лос-Анджелестегі Шойнард өнер институтында оқығаннан кейін,

Ерте өмір және мансап

Ол Сан-Бернардинода, Калифорния штатында, еврей ата-анасы Макс Познер мен Анна Э. Левидің қызы Эдит Клэр Познер болып дүниеге келді. 1858 жылғы қаңтарда туған әкесі Германиядан 1876 жылы Америка Құрама Штаттарына келген, натурализацияланған америкалық азамат болды. Оның анасы 1875 жылы Сент-Луис қаласында, Миссури штатында, австриялық әке мен бавариялық ананың қызы болып дүниеге келген. 1900 жылғы АҚШ Федералдық халық санағының мәліметтеріне сәйкес, Макс пен Анна 1895 жылы үйленді. Эдит туылмас бұрын Макс Познер Сан-Бернардинода шағын киім-кешек дүкенін ашты, бірақ ол бір жыл ішінде жабылды. Олардың некесі сақталмады. 1905 жылы Анна Пенсильваниядан келген кен инженері Фрэнк Спарға қайтадан тұрмысқа шықты. Спардың жұмысының орны жиі ауысқандықтан, отбасы да көшіп-қонып тұратын. Хед кейіннен өзінің балалық шағында өмір сүрген жалғыз жер ретінде Невада штатындағы Searchlight қаласын еске алды. Фрэнк пен Анна Спарлар Эдитті өздерінің баласы ретінде көрсетті. Фрэнк Спар католик болғандықтан, Эдит де формальды түрде католик болып саналды. 1919 жылы Эдит Берклидегі Калифорния университетінен француз тіліндегі білімі үшін мақталып, әдебиет және ғылымдар бакалавры дәрежесін алды, ал 1920 жылы Стэнфорд университетінен роман тілдері бойынша магистр дәрежесін алды. Ол тіл оқытушысы болды және алғашқы жұмысы Ла-Холладағы Епископ мектебінде француз тілі сабағын ауыстырып оқыту болды. Бір жылдан кейін ол Голливуд қыздар мектебінде испан тілін оқытуға қабылданды. Сәл жоғары жалақы алу үшін ол мектепке өнер пәнінен де білімі бар екенін айтты, әйтсе де оны жоғары сыныптарда қысқа ғана уақыт оқыған. Сурет салу дағдыларын жақсарту үшін ол Отис өнер институтында және Шоинард өнер колледжінде кешкі сабақтарға қатысты. 1923 жылдың 25 шілдесінде ол Чарльз Хедке, Шоинардтағы сыныптастарының бірі Бетти Хедтің ағасына үйленді. Неке бірнеше жыл бөлек тұрғаннан кейін 1938 жылы ажырасып кеткенімен, ол өмірінің соңына дейін Эдит Хед деген атпен танылды. 1940 жылы ол жүлделі өнер режиссері Виард Иненге үйленді, бұл неке 1979 жылы оның қайтысына дейін жалғасты.

She was born Edith Claire Posener in San Bernardino, California, the daughter of Jewish parents, Max Posener and Anna E. Levy. Her father, born in January 1858, was a naturalized American citizen from Germany, who came to the United States in 1876. Her mother was born in St. Louis, Missouri in 1875, the daughter of an Austrian father and a Bavarian mother. Max and Anna married in 1895, according to the 1900 United States Federal Census records. Just before Edith's birth, Max Posener opened a small haberdashery in San Bernardino, which failed within a year. The marriage did not survive. In 1905, Anna remarried, this time to mining engineer Frank Spare, originally from Pennsylvania. The family moved frequently as Spare's jobs moved. The only place Head could later recall living during her early years was Searchlight, Nevada. Frank and Anna Spare passed Edith off as their child. As Frank Spare was a Catholic, Edith ostensibly became one as well. In 1919, Edith received a Bachelor of Arts degree in letters and sciences with honors in French from the University of California, Berkeley, and in 1920 earned a Master of Arts degree in romance languages from Stanford University. She became a language teacher with her first position as a replacement at The Bishop's School in La Jolla teaching French. After one year, she took a position teaching Spanish at the Hollywood School for Girls. Wanting a slightly higher salary, she told the school that she could also teach art, even though she had only briefly studied the discipline in high school. To improve her drawing skills, at this point rudimentary, she took evening classes at the Otis Art Institute and Chouinard Art College. On July 25, 1923, she married Charles Head, the brother of one of her Chouinard classmates, Betty Head. Although the marriage ended in divorce in 1938 after a number of years of separation, she continued to be known professionally as Edith Head until her death. In 1940 she married award winning art director Wiard Ihnen, a marriage which lasted until his death in 1979.

Басты жылдар

1924 жылы өнер, дизайн және костюм жасау тәжірибесі болмаса да, 26 жасар Хед Paramount Pictures студиясында костюм эскиздерін салушы ретінде жұмысқа қабылданды. Кейін ол жұмысқа тұруға арналған әңгімелесу кезінде басқа студенттердің эскиздерін "қарызға" алғанын мойындады. Ол 1925 жылы "Жолшы" фильмінен бастап үнсіз фильмдерге костюмдерді жасауға кірісті, ал 1930 жылдары Голливудтың жетекші костюм дизайнерлерінің бірі ретінде танылды. Ол Paramount студиясында 43 жыл жұмыс істеді, содан кейін 1967 жылдың 27 наурызында Universal Pictures студиясына ауысты, мүмкін, режиссер Альфред Хичкок Universal студиясына 1960 жылы көшкендіктен осыған себеп болды. Хед 1940 жылдың 8 қыркүйегінде декоратор Виард Иненмен некеге отырды, бұл оның 1979 жылы безгекке шалыққаннан кейін қайтыс болғанға дейін жалғасты. Ұзақ мансабында ол 1949 жылдан бастап (ең жақсы костюм дизайны үшін «Оскар» сыйлығы алғаш рет табысталған жыл) 1966 жылға дейін жыл сайын 35 рет «Академия» сыйлығына ұсынылып, сегіз рет жеңіске жетті – бұл кез келген әйелге қарағанда көп. Хед 1920 жылдардың ортасынан бері студиялық жарнамада жиі көрсетілсе де, бастапқыда Paramount студиясының жетекші дизайнерлері Говард Грир, содан кейін Трэвис Бантонның артынан қалды. Хед Бантонға қарсы сөз байласуда белсенді рөл атқарды, ал ол 1938 жылы отставкаға кеткеннен кейін өзінің жеке өкілі ретінде танымал дизайнерге айналды. Оның 1937 жылғы «Жұлын» фильміндегі Дороти Ламурға арналған «саронг» көйлегімен байланысы оны көпшілікке кеңінен танытты, бірақ Хед Бантон мен Адрианға қарағанда көбірек ұстамды дизайнер болды. Ол 1944 жылғы «Қараңғыдағы ханым» фильмінде Джинджер Роджерс үшін жасаған күміс түсті, күнішкөңімен астарланған жоғары көйлектерімен көпшіліктің назарын өзіне аударды, бұл соғыс уақытындағы қарапайымдық атмосферасына байланысты көп пікір тудырды. 1949 жылы «Оскар» сыйлығының «Ең жақсы костюм дизайны» номинациясының құрылуы оның мансабын одан әрі дамытып, «Император вальсі» үшін ұсынылғаннан бастап рекордтық көрсеткіштерге ие болды. Адриан сияқты басқа да кинодизайнерлер көпшілікке танымал болды. Хед өзінің ерекше жұмыс стилімен танымал болды және көптеген әріптестерінен айырмашылығы, ол жұмыс істеген әйел жұлдыздармен кеңінен ақылдасатын. Осының нәтижесінде ол 1940 және 1950 жылдардағы көптеген әйгілі әйел жұлдыздардың сүйіктісі болды, мысалы, Джинджер Роджерс, Бетт Дэвис, Барбара Стэнвик, Джейн Уайман, Рита Хейворт, Ширли Маклейн, Грейс Келли, Одри Хепберн және Элизабет Тейлор. Шын мәнінде, Paramount студиясы оның қызметін басқа студияларға әйел жұлдыздардың өтініші бойынша жиі «салыстыратын». Ол өзі әрқашан қарапайым киінген, қалың жақтаулы көзілдірік пен консервативті екі бөліктен тұратын костюмдерді ұнатқан. 1946 жылы Хед алғаш рет режиссер Альфред Хичкокпен жұмыс істеді. Олар оның «Жасырын» шпиондық фильмінде бірге жұмыс істеді. Paramount студиясы үшін жұмыс істейтін Хед осы фильмде Хичкокпен жұмыс істеу үшін Radio Keith Orpheum (RKO) студиясына уақытша жіберілді. Осы кезеңде костюм дизайнерлері өздерінің стильдерін көрсететін дизайн жасауға бейім болды. Хед бұл мәселеге басқаша қарады. Ол кейіпкердің мінезін көрсететін киім жасаудың маңыздырақ екенін ойлады. Осы фильмде жұмыс істеген кезде Хед пен Хичкок бірдей ойлы екенін және олардың мансабы мен көзқарастарында бірдей тікелейлік танылғанын байқады. Ол осы фильмге арналған костюмдерді ұстамдылықты және көзге түспеуді көрсететіндей етіп жасады. Бұл стиль Хичкок іздеген нәрсеге сәйкес келді, өйткені ол киімнің басты назарда болуын қаламады. Олар кейін де көп рет бірге жұмыс істеді. 1955 жылдың 3 ақпанында (5-маусымның 21-ші бөлімінде) Эдит Хед Граучо Маркстың «You Bet Your Life» викториналық шоуында қатысушы ретінде пайда болды. Ол және оның серіктесі барлығы 1540 доллар ұтып алды. Оның ұтып алған ақшасы қайырымдылыққа жұмсалды. Хед сонымен қатар өзінің мансабы мен дизайн философиясын сипаттайтын екі кітаптың авторы болды: «Көйлек дәрігері» (1959) және «Бақытқа қалай киінуге болады» (1967). Бұл кітаптар 2008 және 2011 жылдары қайта өңделді.

In 1924, despite lacking art, design, and costume design experience, the 26 year old Head was hired as a costume sketch artist at Paramount Pictures. Later she admitted to "borrowing" other students' sketches for her job interview. She began designing costumes for silent films, commencing with The Wanderer in 1925 and, by the 1930s, had established herself as one of Hollywood's leading costume designers. She worked at Paramount for 43 years until she went to Universal Pictures on March 27, 1967, possibly prompted by her extensive work for director Alfred Hitchcock, who had moved to Universal in 1960. Head's marriage to set designer Wiard Ihnen, on September 8, 1940, lasted until his death from prostate cancer in 1979. Over the course of her long career, she was nominated for 35 Academy Awards, annually from 1949 (the first year that the Oscar for Best Costume Design was awarded) through 1966, and won eight times – receiving more Oscars than any other woman. Although Head was featured in studio publicity from the mid 1920s, she was originally overshadowed by Paramount's lead designers, first Howard Greer, then Travis Banton. Head was instrumental in conspiring against Banton, and after his resignation in 1938 she became a high profile designer in her own right. Her association with the "sarong" dress designed for Dorothy Lamour in The Hurricane (1937) made her well known among the general public, although Head was a more restrained designer than either Banton or Adrian. She gained public attention for the top mink lined gown she created for Ginger Rogers in Lady in the Dark (1944), which caused much comment owing to the mood of wartime austerity. The establishment, in 1949, of the Academy Award for Costume Design further boosted her career, giving her a record breaking run of Award nominations and wins, beginning with her nomination for The Emperor Waltz. Head and other film designers like Adrian became well known to the public. Head was known for her unique working style and, unlike many of her male contemporaries, usually consulted extensively with the female stars with whom she worked. As a result, she was a favorite among many of the leading female stars of the 1940s and 1950s, such as Ginger Rogers, Bette Davis, Barbara Stanwyck, Jane Wyman, Rita Hayworth, Shirley MacLaine, Grace Kelly, Audrey Hepburn, and Elizabeth Taylor. In fact, Head was frequently "loaned out" by Paramount to other studios at the request of their female stars. She herself always dressed very plainly, preferring thick framed glasses and conservative two piece suits. In 1946, Head worked for the first time with director Alfred Hitchcock. They worked together on his spy film Notorious. Head, who worked for Paramount, was loaned to Radio Keith Orpheum (RKO) pictures to work with Hitchcock on this film. In this time period it was more often found that costume designers would design to reflect their own style. Head had a different outlook on this. She felt that it was more important to design pieces that reflected the character. During their time working on this movie, Head and Hitchcock found that they were like minded and had the same bluntness in their careers and attitudes. The costumes she designed for this film reflected restraint and the need to blend in. This style suited what Hitchcock was looking for since he did not want the clothes to be the focal point. The two would go on to work together many more times. On February 3, 1955 (Season 5 Episode 21), Edith Head appeared as a contestant on the Groucho Marx quiz show You Bet Your Life. She and her partner won a total of $1,540. Her winnings were donated to charity. Head also authored two books describing her career and design philosophy, The Dress Doctor (1959) and How To Dress For Success (1967). These books were re edited in 2008 and 2011, respectively.

Әлемдік жылдар

1967 жылы 70 жасында ол Paramount Pictures компаниясынан кетіп, Universal Pictures компаниясына қосылды, онда 1981 жылы қайтыс болғанға дейін жұмыс істеді. Осы кезде Голливуд 1930-1940 жылдардағы Хедтің өркендеген кезеңінен күрт өзгеріп жатты. Студияда түсірілім орнынан ашық ауада түсірілімге көшті, және олмен бірге жұмыс істеген, жақсы білген сол дәуірдегі көптеген актрисалар зейнеткерлікке шықты немесе аз жұмыс істеді. Сондықтан ол көбірек назарын теледидарға бұрды, онда Оливия де Гавиланд сияқты ескі достары жұмыс істей бастады. Ол "Бейитched" сериалындағы Эндораның киімдерін жасады және 1973 жылы "Columbo" детективтік сериалында Энн Бакстермен бірге камео рөлде ойнап, өзінің Оскарларын көрсетті. 1974 жылы Хед "Стинг" фильміндегі жұмысы үшін соңғы Оскар сыйлығын алды. 1970 жылдардың соңында Эдит Хедке АҚШ Жағалау күзет қызметі үшін әйелдер формасын жасау тапсырылды, себебі Жағалау күзетінде әйелдердің саны артып келеді. Хед бұл тапсырманы өміріндегі маңызды оқиға деп атады және атқарған еңбегі үшін "Құрметті мемлекеттік қызмет" сыйлығын алды. Оның "Кішкентай әйелдер" романы негізінде түсірілген телесериалға жасаған жобалары жақсы қабылданды. Оның соңғы киножобасы – Стив Мартин мен Карл Райнердің қатысуымен түсірілген "Өлі адамдар плащ кимейді" (1982) атты қара-ақ комедиясы болды. Хед Мартин мен Райнердің киімдерін классикалық фильм-нуар стилінде жасады, ал оның қайтысынан кейін көрсетілген фильм оның естелігіне арналды.

Өлім

1981 жылы 24 қазанда 84 жасқа толуына төрт күн қалғанда, миелофиброз – емделмейтін сүйек миы ауруынан көз жұмды.

Голливудтың атақ-даңқ аллеясы

Эдит Хедтің 1974 жылы алған Голливуд Даңқы аллеясындағы жұлдызы 6504 Голливуд бульварында орналасқан.

Қонақ ретінде көріністер

Бас 1973 жылғы «Columbo: Requiem for a Falling Star» фильмінде өзінің рөлінде, Энн Бакстер кейіпкері үшін киім дизайнері ретінде қысқаша көрінді. Оның «Оскар» сыйлықтары сахнадағы үстелде көрсетілді. 1955 жылы түсірілген «Люси Галлант» фильмінде ол қайтадан өзінің рөлінде сән көрсетілімінің жүргізушісі болды. Сонымен қатар, ол «The Pleasure of His Company» (1961) фильмінде Дебби Рейнольдстың үйлену тойына арналған көйлектерін көрсетті, ал «Оскар» (1966) фильмінде Эльке Сомердің кейіпкерімен үш қысқа, сөйлемейтін эпизодта ойнады – бұл кейіпкер эскиз суретшісі және костюм дизайнері болатын, дәл Бас сияқты. Ол сондай-ақ «You Bet Your Life» ойын шоуының бір бағдарламасында пайда болды.

Өлімнен кейінгі ескертпелер

1999 жылы «They Might Be Giants» тобы «Long Tall Weekend» альбомында «((Ол өзін Эдит Хед деп ойлайды))» атты ән шығарды. «State and Main» (2000) фильмінде фильм ішіндегі фильмнің эскиздерін режиссерге көрсеткенде, ол Эдит Хед «құсып тастаған» сияқты екенін айтып, «осы құсып тастаған костюмдерді жасаған» деді. «Футурама» эпизодында: «Осы – Lobstertainment!» (2001), Эдит Хед академиялық марапаттар сахнасында бірнеше кадрға банкадағы бас ретінде көрсетіледі. 2003 жылдың ақпан айында АҚШ пошта қызметі фильмдерді түсіретін кадрлық қызметкерлерді еске алу үшін шығарған маркалар сериясының бір бөлігі ретінде Хедтің костюм дизайнына арналған маркада бейнеленді. 2013 жылдың 28 қазанында Google іздеу жүйесі Эдит Хедтің 116 жылдығын Google суретшісі Софи Диао жасаған Google Doodle арқылы атап өтті. «Эдит Хедпен әңгіме» атты бір актрисаның қойылымы 2014 жылы Канадада, Торонтодағы Buddies in Bad Times театрында дебют жасады. «Эдит Хедтың Голливуды» кітабынан шабыттанған пьесаны Пэдди Калистро мен Сьюзан Классен жазды, ал режиссерлігін Сьюзан Классен жүзеге асырды. Қойылымда қолданылған негізгі реквизиттердің арасында Эдит Хед Грейс Келли үшін жасаған деген 2-ші өлшемдегі көйлек және Хедтің дизайн эскиздері болды. Көрермендерге қойылымнан кейін Эдит Хед рөліндегі Классенмен кездесуге мүмкіндік берілді. Paramount Pictures Archive-тан Эдит Хед костюмдерінің жинағы Голливудтан екінші рет Ланкастердегі Огайоның Декоративтік өнер орталығында «Дизайншы әйел: Эдит Хед Парамаунтта 1924–1967» көрмесінде ұсынылды, ол 2014 жылдың 7 маусымынан 17 тамызына дейін Fox Foundation ұйымдастырды. Pixar-дың «The Incredibles» және «Incredibles 2» фильмдеріндегі костюм дизайнері Эдна Модтың визуальды келбеті, Голливудтағы осы белгілі дизайнердің еңбегіне құрмет ретінде Хедтен шабыттанды. Рене Патриктің детективтік романдарының бірінде, «Өлу үшін дизайн» (2016), «Қауіпті білу» (2017), «Скандалға сценарий» (2020), «Ең өткір ине» (2021) және «Бос сөз» (2022) Эдит Хедтің фантастикалық бейнесі басты кейіпкерлердің бірі ретінде пайда болады. 2017 жылдың 15 қыркүйегінде Эдит Хед пен Джо Хаймс жазған «Сәтті болу үшін қалай киінуге болады» атты кеңес кітабы, Эдит Хедтің өмірі мен заманы туралы фильм түсіру үшін Purple Skies компаниясымен опцияландырылды.

In 1999 the group They Might Be Giants released a song on their album, Long Tall Weekend, entitled "(She Thinks She's) Edith Head." In the movie State and Main (2000), the director of the film within a film is shown sketches for potential costumes and reacts that they look like Edith Head "puked," and that "that puke designed the costumes." In the Futurama episode, That's Lobstertainment! (2001), Edith Head is shown as a head in a jar for a few frames in the academy awards scene. As part of a series of stamps issued by the U. S. Postal Service in February 2003, commemorating the behind the camera personnel who make movies, Head was featured on a stamp honoring costume design. On October 28, 2013, Internet search engine Google commemorated Head's 116th birthday with a Google Doodle created by Google Artist Sophie Diao. The one woman play A Conversation with Edith Head premiered in Canada in 2014 at the Buddies in Bad Times Theatre, Toronto. Inspired by the book Edith Head's Hollywood, the play was by Paddy Calistro and Susan Claassen and starred and was directed by Susan Claassen. Among the key props used in the production were a size 2 dress purportedly made by Edith Head for Grace Kelly and illustrations of Head's designs. Audience members were given the opportunity of an unscripted meet and greet with Claassen while in character as Edith Head after the show. An Edith Head costume collection from the Paramount Pictures Archive left Hollywood—for just the second time—to be shown exclusively at the Decorative Arts Center of Ohio in Lancaster in "Designing Woman: Edith Head at Paramount 1924–1967" as presented by the Fox Foundation from June 7 through August 17, 2014. The visual appearance of Edna Mode, the costume designer in Pixar's The Incredibles and Incredibles 2, was inspired by Head in a tribute to the late designer's work in Hollywood. A fictionalized version of Edith Head appears as one of the protagonists in the mystery novels by Renee Patrick, Design for Dying (2016), Dangerous to Know (2017), Script for Scandal (2020), The Sharpest Needle (2021), and Idle Gossip (2022). On September 15, 2017, the advice book How To Dress For Success, written by Edith Head and Joe Hyams, was optioned by Purple Skies for a film adaptation of the life and times of Edith Head.