Кіріспе
АҚШ президентінен кейін АҚШ қарулы күштерінің басшысы – АҚШ қорғаныс министрі (SecDef). Ол АҚШ қорғаныс департаментінің басшысы, АҚШ қарулы күштерінің атқарушы органы және федералды кабинеттің жоғары тұрған мүшесі. Қорғаныс министрінің әскери басқару және билік ету орны АҚШ президентінен кейін екінші орында тұрады, ол – бас қолбасшы. Бұл лауазым көптеген елдердегі қорғаныс министрі лауазымымен сәйкес келеді. Қорғаныс министрін президент Сенаттың кеңесі мен келісімімен тағайындайды, ол әдеттегідей Министрлер кабинетінің мүшесі және заң бойынша Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің мүшесі болып табылады. Әскерилердің азаматтық бақылауын қамтамасыз ету үшін АҚШ заңында белгіленгендей, қорғаныс министрі соңғы жеті жылда әскери қызметте белсенді офицер болып қызмет ете алмайды, генерал болған жағдайда бұл мерзім он жылға дейін ұзарады. Конгресс мұндай жағдайларда бұл талаптан бас тартуға құқылы. Тек президенттің бұйрықтарымен басшылық етуге бағынышты, қорғаныс министрі командалық тізбекте болады және қорғаныс департаменті басқаратын барлық әскер түрлеріне – армия, теңіз жаяу әскері, теңіз күштері, әуе күштері және ғарыш күштері, сондай-ақ жағалау күзетіне (командалық және басқару оның Қорғаныс департаментіне берілген жағдайда) операциялық және әкімшілік мақсаттарда басшылық пен бақылау жүзеге асырады. Тек қорғаныс министрі (немесе президент немесе Конгресс) үш әскери департамент (Армия департаменті, Теңіз күштері департаменті және Әуе күштері департаменті) мен он бір Біріккен жауынгерлік командалар арасында күштердің операциялық басқаруын беруге рұқсат бере алады. Біріккен штабтар төрағасы қорғаныс министрі мен президенттің басты әскери кеңесшісі болып табылады. Төраға министр мен президенттің басқару функцияларында көмектесе алады, бірақ төраға командалық тізбекке кірмейді. Мемлекеттік хатшы, Қаржы министрі, қорғаныс министрі және бас прокурор, әдетте, өз ведомстволарының ауқымы мен маңыздылығына байланысты ең маңызды (және ресми түрде ең жоғары және ең көне) кабинет мүшелері саналады. Қазіргі қорғаныс министрі – зейнеткер генерал Ллойд Остин, ол бұл лауазымда қызмет еткен алғашқы афроамерикалық.
The United States secretary of defense (SecDef) is the head of the United States Department of Defense, the executive department of the U. S. Armed Forces, and is a high ranking member of the federal cabinet. The secretary of defense's position of command and authority over the military is second only to that of the president of the United States, who is the commander in chief. This position corresponds to what is generally known as a defense minister in many other countries. The secretary of defense is appointed by the president with the advice and consent of the Senate, and is by custom a member of the Cabinet and by law a member of the National Security Council. To ensure civilian control of the military, U. S. law provides that the secretary of defense cannot have served as an active duty commissioned officer in the military in the preceding seven years, increased to ten years in the case of a general. Congress can grant waivers in such cases. Subject only to the orders of the president, the secretary of defense is in the chain of command and exercises command and control, for both operational and administrative purposes, over all service branches administered by the Department of Defensethe Army, Marine Corps, Navy, Air Force, and Space Forceas well as the Coast Guard when its command and control is transferred to the Department of Defense. Only the secretary of defense (or the president or Congress) can authorize the transfer of operational control of forces between the three military departments (Department of the Army, the Navy, and the Air Force) and the eleven Unified Combatant Commands. The chairman of the Joint Chiefs of Staff is the principal military adviser to the secretary of defense and the president; while the chairman may assist the secretary and president in their command functions, the chairman is not in the chain of command. The secretary of state, the secretary of the treasury, the secretary of defense, and the attorney general are generally regarded as the four most important (and are officially the four most senior and oldest) cabinet officials because of the size and importance of their respective departments. The current secretary of defense is retired general Lloyd Austin, who is the first African American to serve in the position.
Тарих
1775 жылы Америка революциясымен бірге Армия, Әскери-теңіз флоты және Теңіз жаяу әскерлері құрылды. Соғыс министрі басқарған Соғыс департаменті 1789 жылы Конгресс актісімен құрылды және 1798 жылы жеке Әскери-теңіз департаменті құрылғанға дейін Армия мен Әскери-теңіз флотына жауапты болды. Екінші дүниежүзілік соғыстың тәжірибесіне сүйене отырып, жақын арада үлкен біріктірілген әскери құрылымды тиімді басқару қалай жүзеге асырылуы тиіс деген ұсыныстар жасалды. Армия көбінесе орталықтандыруды жақтаса, Әскери-теңіз флоты орталықсыздандыру мен қалыпқа келтіруді ұсынды. 1947 жылғы Ұлттық қауіпсіздік заңы осы екі түрлі көзқарас арасындағы келісімді білдірді. Ол Соғыс департаментін Армия департаменті деп атады және жаңадан құрылған Ұлттық әскери мекемеге (ҰӘМ) оны да, Әскери-теңіз департаментін де қосты. Заң Армия Әуе күштерін Армиядан бөліп, оны жеке әскери түрге – АҚШ Әуе күштеріне айналдырды. Заң бойынша ҰӘМ басшысына жаңа атақ берілді: Қорғаныс министрі. Алғашқыда барлық әскери түрлердің министрлері кабинеттік мәртебесін сақтап қалды. Бірінші Қорғаныс министрі Джеймс Форрестал, бұрынғы Әскери-теңіз министрі болғандықтан, жаңа лауазымның құрылуына қарсы болды және сол кездегі кеңсесінің шектеулі өкілеттіктерімен басқа түрлерге билік жүргізу оңай болмады. Бұл және басқа да мәселелерді шешу үшін 1949 жылы Ұлттық қауіпсіздік заңына түзетулер енгізілді. Бұл түзетулер ұлттық қорғаныс құрылымын одан әрі нығайтуға, түрлер аралық бәсекелестікті азайтуға, Армия, Әскери-теңіз және Әуе күштері министрлерін тікелей Қорғаныс министрінің басшылығына бағынуға және Ұлттық әскери мекемені Қорғаныс департаменті деп атауға бағытталды, осылайша оны бір ведомствоға айналдырды. Осы кезде департаменттегі екінші лауазым – Қорғаныс министрінің орынбасары да құрылды. 1949 жылдан бері басқаруды Қорғаныс департаментінде одан әрі орталықтандыруға, әскери ведомстволар мен олардың құрамындағы түрлер есебінен азаматтық OSD тағайындалғандардың және қорғанысқа қатысты кең ауқымды ұйымдардың мәртебесі мен өкілеттіктерін арттыру бағытында үрдіс жалғасуда. Бұл лауазымға қатысты заңдық базаның соңғы маңызды қайта қаралуы 1986 жылғы Голдвотер-Николс Қорғаныс департаментін қайта ұйымдастыру заңында жасалды. Атап айтқанда, ол офицерлердің бірлескен қызметтегі мәртебесін көтерді, осылайша генерал-лейтенант және флаг-офицер шеніне тағайындау үшін міндетті талап ретінде бекітті. Қорғаныс министрінің лауазымы белсенді қызметтегі басшылықтан тәуелсіз азаматтық лауазым болғандықтан, лауазымға тағайындалған адам Конгресс рұқсаты болмаса, кем дегенде жеті (алғашқыда он) жыл қызметтен зейнеткерлікке шыққан болуы керек. Лауазым құрылған 1947 жылдан бері мұндай рұқсат тек үш рет берілді: 1950 жылы Армия генералы Джордж Маршаллға, 2017 жылы Теңіз жаяу әскерлері корпусының генералы Джим Мэттиске және 2021 жылы зейнеткер Армия генералы Ллойд Дж. Остин III-ке.
Билік пен міндеттері
Қорғаныс министрі, президенттің Сенаттың кеңесімен және келісімімен тағайындалған, федералды заң бойынша Қорғаныс министрлігінің басшысы, "Қорғаныс министрлігіне қатысты барлық мәселелер бойынша Президенттің басты көмекшісі" және "Қорғаныс министрлігіне билік, басшылық және бақылау" құқығына ие. Конституция барлық әскери билікті Конгресс пен президентке жүктегендіктен, қорғаныс министрінің заңдық өкілеттігі олардың конституциялық өкілеттіктерінен туындайды. Конгресс пен президенттің Қорғаныс министрлігінің әр мәселесіне қатысуы мүмкін болмағандықтан, әскери билікті қорғаныс министрі мен оның бағынышты лауазымды тұлғалары жүзеге асырады. Қорғаныс министрлігінің басшысы ретінде барлық лауазымды адамдар, қызметкерлер және әскери қызметшілер қорғаныс министрінің қарауында болады. Осы жоғары лауазымды азаматтық және әскери лауазымды тұлғалардың (OSD және Біріккен штабтан тыс) кейбіреулері: Армия министрі, Әскери-теңіз күштері министрі, Әскери-әуе күштері министрі, Армия штабының бастығы, Теңіз жаяу әскерінің командирі, Теңіз операцияларының бастығы, Әскери-әуе күштері штабының бастығы, Ғарыш операцияларының бастығы, Ұлттық гвардия бюросының бастығы және Жауынгерлік командалардың қолбасшылары. Бұл жоғары лауазымдардың барлығына, азаматтық және әскери лауазымдарға Сенаттың бекітуі қажет. Қорғаныс министрлігі Қорғаныс министрінің кеңсесінен (OSD), Біріккен штаб басшыларынан (JCS) және Біріккен штабтан (JS), Бас инспектордың кеңсесінен (DODIG), Жауынгерлік командалардан, Әскери департаменттерден (Армия департаменті (DA), Әскери-теңіз күштері департаменті (DON) және Әскери-әуе күштері департаменті (DAF)), Қорғаныс агенттіктері мен DoD далалық қызметтерінен, Ұлттық гвардия бюросынан (NGB) және заңмен немесе президент немесе қорғаныс министрі белгілеген басқа да кеңселерден, агенттіктерден, іс-шаралардан, ұйымдардан және командалардан тұрады. Қорғаныс министрлігінің 5100.01 директивасы ведомство ішіндегі ұйымдық қатынастарды сипаттайды және ведомствоның негізгі функцияларын анықтау үшін негізгі құжат болып табылады. Бұрынғы қорғаныс министрі Роберт Гейтс 2010 жылдың желтоқсанында қол қойған соңғы нұсқа 1987 жылдан бері жасалған тұңғыш толық қайта жазу болып табылады.
Қорғаныс министрінің кеңсесі
Министрдің негізінен азаматтық құрамы Қорғаныс министрі кеңсесі (OSD) деп аталады және қорғаныс министрінің орынбасары (DEPSECDEF) мен сатып алу және қолдау, зерттеу және инженерия, қаржылық бақылаушы/бас қаржы директоры, барлау, кадрлар және әзірлік, сондай-ақ саясат салаларындағы алты қорғаныс хатшысынан; бірнеше қорғаныс министрінің көмекшілерінен; басқа директорлар мен олардың ведомстволарынан тұрады. Бірлескен штаб төрағасының басқаруындағы, негізінен әскери құрамнан тұратын ұйым Біріккен штаб (JS) деп аталады.
Сыйлықтар мен марапаттар
Қорғанысқа ерекше қызмет көрсеткендер медалі (DDSM), Қорғанысқа жоғары қызмет көрсеткендер медалі (DSSM), Қорғанысқа еңбегі сіңгендер медалі (DMSM), Бірлескен қызмет медалі (JSCM) және Бірлескен жетістік медалі (JSAM) әскери қызметшілерге бірлескен міндеттерді орындағаны үшін қорғаныс министрінің атынан табыс етіледі. Сонымен қатар, қорғаныс министрлігінің бірлескен қызметіне берілетін жалғыз лента (медаль емес) және бірлескен награда болып табылатын Бірлескен құрметті бірлік наградасы (JMUA) да қорғаныс министрінің атынан табыс етіледі. DDSM әскери ведомстволардың (мысалы, Армияның ерекше қызмет көрсету медалі, Әскери-теңіз күштерінің ерекше қызмет көрсету медалі және Әскери-әуе күштерінің ерекше қызмет көрсету медалі) табыс ететін ерекше қызмет көрсету медальдарына балама, DSSM – «Легион қадірлеуіне», DMSM – «Еңбегі сіңгендер медаліне», JSCM – қызмет медальдарына, ал JSAM – жетістік медальдарына сәйкес келеді. DSSM, DMSM, JSCM, JSAM және JMUA үшін мақұлдау құқығы төменгі дәрежедегі Қорғаныс министрлігінің лауазым иелеріне берілген, ал DDSM тек қорғаныс министрі ғана табыс ете алады. «Құрмет медалі» (MOH) үшін ұсыныстар, тиісті әскери ведомствоның хатшысы және Бірлескен штабтар төрағасымен жазбаша бекітілгеннен кейін, Қорғаныс және дайындық жөніндегі бас хатшы арқылы қарастырылады, және мұндай ұсыныстар президентке жіберілгенге дейін қорғаныс министрінің келісімін алу қажет. Президент – MOH үшін соңғы мақұлдау органы, бірақ ол Конгресс атынан табыс етіледі. Қорғаныс министрі, мемлекеттік хатшымен келісім бойынша, НАТО-ның бас хатшысы шығарған және НАТО-ға АҚШ-тың тұрақты өкіліне НАТО белгілеген талаптарға сәйкес келетін АҚШ әскери қызметшілерін марапаттау үшін ұсынылған НАТО медальдарын қабылдау және тағу құқығын мақұлдауға уәкілді.
Конгресс комитеттері
Департамент басшысы ретінде қорғаныс министрі қорғаныс министрлігіне бақылау жасау құзыреті бар конгресс комитеттерінің басты куәгері болып табылады. Бүкіл департамент үшін ең маңызды комитеттер – Сенаттың Қарулы Күштер комитеті (SASC) және Өкілдер палатасының Қарулы Күштер комитеті (HASC), сондай-ақ Сенаттың Ассигнациялар комитеті мен Өкілдер палатасының Ассигнациялар комитеті. Қорғаныс министрлігінің барлау бағдарламалары бойынша Сенаттың барлау жөніндегі арнайы комитеті мен Өкілдер палатасының тұрақты барлау комитеті басты бақылау рөлін атқарады.
Ұлттық қауіпсіздік кеңесі
Қорғаныс министрі Ұлттық қауіпсіздік кеңесінің заңмен бекітілген мүшесі болып табылады. Басты тұлғалардың бірі ретінде, министр вице-президент, мемлекеттік хатшы және президенттің ұлттық қауіпсіздік мәселелері жөніндегі кеңесшісімен бірге екі апта сайын өтетін Басты комитет (ПК) отырыстарына қатысады, президенттің төрағалығымен өтетін толық құрамдағы ҰҚК отырыстарына ұсынылатын мәселелерді дайындау және үйлестіру жұмыстарын жүзеге асырады.
Әскери сот жүйесіндегі рөлі
Мемлекеттік хатшы бес немесе алты азаматтық адамның бірі, ал қалғандары – президент, үш "қызметтік хатшы" (Армия хатшысы, Теңіз күштері хатшысы және Әуе күштері хатшысы) және Ішкі қауіпсіздік хатшысы (АҚШ Құрлық күзеті Ішкі қауіпсіздік департаментіне бағынғанда және Қорғаныс министрлігіне қарасты Әскери-теңіз департаментіне берілмеген жағдайда) – әскери сот жүйесінде Бас әскери соттар үшін (22-бап, UCMJ), Арнайы әскери соттар үшін (23-бап, UCMJ) және Жеңіл әскери соттар үшін (24-бап, UCMJ) шақырушы орган ретінде әрекет етуге уәкілді.
Президенттік мұрагерлік
Қорғаныс министрі президенттік мұрагерлік тізбегінде алтыншы болып келеді, Қаржы министрінен кейін және Бас прокурордан бұрын.