Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Janet Lynn Kavandi, Миссури штатының Картаж қаласында туған (17 шілде, 1959 жылы туған) – американдық ғалым және NASA ғарышкері. Ол үш ғарыш сапарына қатысқан, NASA ғарышкерлер кеңсесі бас директорының орынбасары және 2016 жылдың наурызынан бастап 2019 жылдың қыркүйегінде NASA-дан зейнеткерлікке шыққанға дейін Огайо штатының Кливленд қаласындағы NASA Glenn зерттеу орталығының директоры болды. 2019 жылы АҚШ ғарышкерлердің Атақ залына енгізілді. Каванди қазір Sierra Space компаниясының президенті.
American astronaut (born 1959)
Janet Lynn Kavandi, a native of Carthage, Missouri, (born July 17, 1959) is an American scientist and a NASA astronaut. She is a veteran of three Space Shuttle missions, served as NASA's Deputy Chief of the Astronaut Office, and was the Center Director at the NASA Glenn Research Center in Cleveland, Ohio from March 2016 until her retirement from NASA in September 2019. She was inducted into the United States Astronaut Hall of Fame in 2019. Kavandi is President of Sierra Space.
Білім
Каванди 1977 жылы Миссури штатының Картадж қаласындағы Картадж аға мектебін үздік бітіруші болып тәмамдады. Одан кейін Миссуридің Оңтүстік мемлекеттік колледжінде химия мамандығы бойынша (бакалавр, 1980), Миссури ғылым және технология университетінде (магистр, 1982) және Вашингтон университетінде (доктор, 1990) дипломдар алды.
Kavandi graduated Valedictorian in 1977 from Carthage Senior High School Carthage, Missouri. She went on to earn degrees in chemistry from Missouri Southern State College (bachelor's, 1980), the Missouri University of Science and Technology (masters, 1982), and the University of Washington (doctorate, 1990).
Мансап
1982 жылы бітіргеннен кейін Каванди Миссури штатының Джоплин қаласында Eagle Picher Industries компаниясында қорғанысқа арналған жаңа батареяларды әзірлеуде инженер болып жұмысқа қабылданды. 1984 жылы ол Сиэтлдегі Boeing Defense, Space & Security компаниясының қуат жүйелері технологиясы бөлімінде инженер болып жұмысқа орналасты. Ол қысқа қашықтыққа шабуылдайтын зымыран II-нің қосымша қуатының бас инженері және Sea Lance және жеңіл экзоатмосфералық снарядтар үшін жылу батареяларын жобалау мен әзірлеуге қатысқан негізгі техникалық маман болды. Ол қолдаған басқа бағдарламаларға Ғарыш станциясы, Ай және Марс базасын зерттеу, инерциялық жоғарғы саты, жетілдірілген орбиталық тасымалдау құралы, Getaway Specials, әуеден ұшырылатын қанатты зымыран, Minuteman және Peacekeeper кірді. 1986 жылы, Боингте жұмыс істеп жүрген кезінде, ол Вашингтон университетінің аспирантурасына қабылданды, онда аналитикалық химия саласы бойынша докторлық диссертациясын қорғауға кірісті. Оның докторлық диссертациясы жел тоннельдеріндегі аэродинамикалық үлгілердің беткі қысымын үздіксіз картаға түсіру үшін порфириннің фотолюминесценциясын оттегімен сөндіру арқылы қысымды көрсететін жабынды әзірлеуді қамтыды. Оның қысымды көрсететін бояулар бойынша жұмысы екі патентке әкелді.
Following graduation in 1982, Kavandi accepted a position at Eagle Picher Industries in Joplin, Missouri, as an engineer in new battery development for defense applications. In 1984, she accepted a position as an engineer in the Power Systems Technology Department of Boeing Defense, Space & Security in Seattle, Washington. She served as the lead engineer of secondary power for the Short Range Attack Missile II, and principal technical staff representative involved in the design and development of thermal batteries for Sea Lance and the Lightweight Exo Atmospheric Projectile. Other programs she supported include Space Station, Lunar and Mars Base studies, Inertial Upper Stage, Advanced Orbital Transfer Vehicle, Getaway Specials, Air Launched Cruise Missile, Minuteman, and Peacekeeper. In 1986, while still working for Boeing, she was accepted into graduate school at the University of Washington, where she began working toward her doctorate in analytical chemistry. Her doctoral dissertation involved the development of a pressure indicating coating that uses oxygen quenching of porphyrin photoluminescence to provide continuous surface pressure maps of aerodynamic test models in wind tunnels. Her work on pressure indicating paints has resulted in two patents.
NASA мансабы
Каванди 1994 жылдың желтоқсан айында NASA-ның астронавт кандидаты болып таңдалды және 1995 жылдың наурыз айында Джонсон ғарыш орталығына келді. Алғашқы бір жылдық оқудан кейін ол Пайдалы жүк және тұру бөліміне тағайындалды, онда Халықаралық ғарыш станциясына (ХҒС) пайдалы жүктерді интеграциялауға көмектесті. Каванди STS-91 (2–12 маусым, 1998) миссиясында, Шаттл-Мир достық миссиясының тоғызыншы және соңғы рейсiнде, АҚШ пен Ресейдің бірінші кезең бағдарламасын аяқтаған миссия маманы болды. Миссиядан кейін ол NASA-ның Миссияны басқару орталығында CAPCOM (ғарыш кемесімен байланысшы) ретінде жұмыс істеді. Екінші миссиясында ол STS-99 (11–22 ақпан, 2000) миссиясында болды, ол Жердің 47 миллионнан астам шаршы мильін картаға түсіріп, өте дәл үш өлшемді топографиялық карта үшін деректер жинады. Кейін Каванди робототехника бөлімінде жұмыс істеді, онда шаттл және ғарыш станциясының роботты манипулятор жүйелерінде оқытылды. Соңғы миссиясында ол Халықаралық ғарыш станциясына онінші рейс, STS-104/ISS Ассамблеялық 7A (12–24 шілде, 2001) миссиясында қызмет етті. Шаттл экипажы «Квест» қосымша шлюзін орнатып, «Экспедиция-2» экипажымен бірлескен операциялар жүргізді. Каванди ғарышқа шығуға дайындық үшін Нейтральді жүзу зертханасында жаттықты, бірақ STS-104 миссиясы кезінде ғарышқа шыққан жоқ. Соңғы миссиясынан кейін Каванди қайтадан Пайдалы жүк және тұру бөлімінің жетекшісі, содан кейін Халықаралық ғарыш станциясы (ХҒС) бөлімінің басшысы болды. Ол ХҒС-тегі экипаждардың оқуы, операциялары, қауіпсіздігі және тұру жағдайларына, сондай-ақ аппараттық және бағдарламалық құралдарды әзірлеуге және жобалауды қарауға жауапты болды. Ол сонымен қатар ХҒС экипаждары орбитада жүргізетін ғылыми жүктерге және келуші көліктер мен байланысты операциялар бойынша халықаралық серіктестермен үйлестіруге жауапты болды. 2005 жылы Каванди Астронавт кеңсесінің бастығының орынбасары лауазымын қабылдады және 2008 жылдың ақпанына дейін сол лауазымда қызмет етті. Осы қызметтен кейін ол Ұшу экипажы операциялары директорының орынбасары, содан кейін Джонсон ғарыш орталығының Ұшу экипажы операциялары директоры болды. Үш рет ғарышқа ұшқан Каванди 33 күннен астам уақытты ғарышта өткізіп, 535 Жер орбитасында 13,1 миллион мильден астам қашықтықты басып өтті. 2016 жылдың наурыз айында Каванди Огайо штатының Кливленд қаласында орналасқан NASA Glenn Research Center-тің директоры болып, Джим Фридің орнын басты. 2019 жылдың қыркүйегінде ол NASA-дан зейнеткерлікке шығып, Sierra Nevada Corporation компаниясында жұмыс істей бастады.
Kavandi was selected as an astronaut candidate by NASA in December 1994 and reported to the Johnson Space Center in March 1995. Following an initial year of training, she was assigned to the Payloads and Habitability Branch, where she supported payload integration for the International Space Station. Kavandi served as a mission specialist on STS 91 (June 2–12, 1998), the 9th and final Shuttle Mir docking mission, concluding the joint U. S./Russian Phase 1 program. Following the mission, she worked as a CAPCOM (spacecraft communicator) in NASA's Mission Control Center. On her second mission, she served aboard STS 99 (February 11–22, 2000), the Shuttle Radar Topography Mission, which mapped more than 47 million miles of the Earth's land surface to provide data for a highly accurate three dimensional topographical map. Kavandi subsequently worked in the Robotics Branch, where she trained on both the shuttle and space station robotic manipulator systems. On her most recent mission, she served aboard STS 104/ISS Assembly Flight 7A (July 12–24, 2001) on the tenth mission to the International Space Station. The shuttle crew installed the joint airlock "Quest" and conducted joint operations with the Expedition 2 crew. Kavandi had trained in the Neutral Buoyancy Laboratory for spacewalking, but she did not take a spacewalk during STS 104. Following her last mission, Kavandi again served as lead for the Payloads and Habitability Branch, then as the Branch Chief for the International Space Station (ISS). She was responsible for the training, operations, safety, and habitability of crews on board the ISS, as well as the hardware and software development and design reviews. She was also responsible for the scientific payloads that the ISS crews operate on orbit and for coordination between international partners for visiting vehicles and associated operations. In 2005, Kavandi accepted a position as Deputy Chief of the Astronaut Office and served in that position until February 2008. Following that assignment, she became Deputy Director, Flight Crew Operations, and then Director, Flight Crew Operations Johnson Space Center. A three flight veteran, Kavandi has logged over 33 days in space, traveling over 13.1 million miles in 535 Earth orbits. In March 2016, Kavandi succeeded Jim Free as the Center Director at the NASA Glenn Research Center in Cleveland, Ohio. In September 2019, she retired from NASA and started at Sierra Nevada Corporation.