Кіріспе

Арменияның премьер-министрі – Армения үкіметінің басшысы және ең жоғары дәрежелі министрі. Конституцияға сәйкес, ол "Үкімет саясатының негізгі бағыттарын анықтау, Үкіметтің қызметін басқару және Үкімет мүшелерінің жұмысын үйлестіру" міндетін атқарады. Сондай-ақ, Конституция бойынша премьер-министр елдің қорғаныс саясатының негізгі бағыттарын белгілейтін Қауіпсіздік Кеңесіне төрағалық етеді; осылайша, премьер-министр Армения Қарулы Күштерінің бас қолбасшысы болып табылады. Қазіргі премьер-министр – Никол Пашинян. Ол Серж Саргсянның отставкасына байланысты 2018 жылдың 8 мамырында қызметке кірісті.

Бастапқы рөлі

Премьер-министр лауазымы алғаш рет 1918 жылы Арменияның Бірінші Республикасы құрылған кезде орнатылды. Армения Ұлттық Кеңесі таңдаған премьер-министр халықаралық, ішкі және аймақтық мәселелерге жауапты болды. Бірінші премьер-министр Хованнес Катчазноуни болды, оның кабинеті бес мүшеден тұрды, олардың барлығы «Дашнакцутюн» партиясынан (ARF) шықты. Бұған қоса, ішкі істер министрлігі құрылды, оның бірінші басшысы Арам Манукян болды. Арменияның Бірінші Республикасы Транскавказ Социалистік Федеративтік Кеңес Республикасына біріктірілгеннен кейін және одан әрі толыққанды Кеңес Республикасына айналғанда ол лауазым жойылды.

Қалпына келтіру

1991 жылы Армения тәуелсіздігін қайта алғаннан кейін премьер-министр лауазымы қайта енгізілді. 2015 жылғы жаңа Конституция бойынша премьер-министр Армения саясатындағы ең ықпалды және күшті тұлға болып табылады. Премьер-министрді Ұлттық жиналыстың дауысымен Армения Президенті тағайындайды. Парламентте сенімсіздік дауысы арқылы премьер-министр қызметтен алынуы мүмкін. 2015 жылы өткен Конституциялық референдумда азаматтар Арменияны парламенттік республикаға көшуді қолдады.

Закавказ Социалистік Федеративтік Кеңес Республикасы (19221936)

Жоқ. (No) ПортретАты-жөні(Туған–өлген) Қызмет мерзіміСаяси партияЛауазымы Қызметке кірген күні Қызметтен кеткен күні1Александр Миасникиан(1886–1925) 1 қаңтар 192130 қаңтар 1922ХККХалық комиссарлары кеңесінің төрағасы2Саргис Лукашин(1883–1937) 21 мамыр 192224 маусым 1925ХККХалық комиссарлары кеңесінің төрағасы3Саргис Хамбардзумян(1870–1944) 24 маусым 192522 наурыз 1928ХККХалық комиссарлары кеңесінің төрағасы4Саак Тер-Габриелян(1886–1937) 22 наурыз 192810 ақпан 1935ХККХалық комиссарлары кеңесінің төрағасы5Абрам Гулоян(1893–1938) 10 ақпан 1935Ақпан 1937ХККХалық комиссарлары кеңесінің төрағасы

Армения Кеңестік Социалистік Республикасы (1936-1991)

Жоқ (Нөмір) Аты-жөні (Туған–өлген) Лауазым мерзімі Саяси партия Лауазымы Тоқсанға кірген күні Қызметтен кеткен күні 6 Саргис Хамбардзумян (1870–1944) Ақпан 1937 Мамыр 1937 ХКК Халық комиссарлары кеңесінің төрағасы 7 Степан Акопян (1878–1961) Мамыр 1937 21 қыркүйек 1937 ХКК Халық комиссарлары кеңесінің төрағасы 8 Арам Пирузян (1907–1996) 23 қараша 1937 Қазан 1943 ХКК Халық комиссарлары кеңесінің төрағасы 9 Ағаси Саргсян (1905–1971) Қазан 1943 1946 ХКК Халық комиссарлары кеңесінің төрағасы 1946 29 наурыз 1947 Министрлер кеңесінің төрағасы 10 Сахак Карапетян (1906–1987) 29 наурыз 1947 20 қараша 1952 ХКК Министрлер кеңесінің төрағасы 11 Антон Кочинян (1913–1990) 20 қараша 1952 5 ақпан 1966 ХКК Министрлер кеңесінің төрағасы 12 Бадал Мурадян (1915–1991) 5 ақпан 1966 21 қараша 1973 ХКК Министрлер кеңесінің төрағасы 13 Григорий Арзуманян (1918–1976) 21 қараша 1973 28 қараша 1976 ХКК Министрлер кеңесінің төрағасы — Г.А. Мартиросян (1934–2015) 28 қараша 1976 17 қаңтар 1977 ХКК Министрлер кеңесінің төрағалары 14 Фадей Саргсян (1923–2010) 17 қаңтар 1977 16 қаңтар 1989 ХКК Министрлер кеңесінің төрағалары 15 Владимир Маркарянц (1934–2000) 16 қаңтар 1989 13 тамыз 1990 ХКК Министрлер кеңесінің төрағалары 16 Вазген Манукян (1946–) 13 тамыз 1990 25 қыркүйек 1991 АЖМ Министрлер кеңесінің төрағалары

Армения (1991 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

Жоқ. (Нөмір) Аты-жөніПортретСаяси партияҚызмет мерзіміСайлауҮкімет № (Нөмір) Құрамы1 Вазген Манукян ПАҰМ 13 тамыз 1990 – 25 қыркүйек 1991 1990ЖҚҰ 25 қыркүйек 1991 – 22 қараша 19912 Гагик Арутюнян Тәуелсіз 22 қараша 1991 – 30 шілде 19923 Хосров Арутюнян Тәуелсіз 30 шілде 1992 – 2 ақпан 19934 Грант Багратян ПАҰМ 2 ақпан 1993 – 26 шілде 1995 26 шілде 1995 – 4 қараша 1996 19955 Армен Саркисян Тәуелсіз 4 қараша 1996 – 20 наурыз 19976 Роберт Кочарян Тәуелсіз 20 наурыз 1997 – 10 сәуір 19987 Армен Дарбинян Тәуелсіз 10 сәуір 1998 – 11 маусым 19998 Вазген Саргсян РАҰ 11 маусым 1999 – 27 қазан 1999 19999 Арам Саргсян РАҰ 3 қараша 1999 – 2 мамыр 200010 Андраник Маргарян РАҰ 2 мамыр 2000 – 25 мамыр 2003 25 мамыр 2003 – 25 наурыз 2007 2003—Серж Саргсян РАҰ 25 наурыз 2007 – 4 сәуір 200711 4 сәуір 2007 – 7 сәуір 200812 Тигран Саргсян РАҰ 9 сәуір 2008 – 6 мамыр 2012 2007 6 мамыр 2012 – 19 сәуір 2013 2012 19 сәуір 2013 – 13 сәуір 201413 Овик Абрахамян РАҰ 13 сәуір 2014 – 8 қыркүйек 201614 Карен Карапетян РАҰ 13 қыркүйек 2016 – 18 мамыр 2017 18 мамыр 2017 – 17 сәуір 2018 2017Серж Саргсян РАҰ 17 сәуір 2018 – 23 сәуір 2018— Карен Карапетян РАҰ 23 сәуір 2018 – 8 мамыр 2018Никол Пашинян «Елк» 8 мамыр 2018 – 14 қаңтар 201915 «Менің қадамым» 14 қаңтар 2019 – 2 тамыз 2021 2018«Азаматтық келісім» 2 тамыз 2021 – Қазіргі уақыт 2021