Кіріспе
Serif шрифт Palatino – Герман Запф жасаған, алғаш рет 1949 жылы Stempel құю фабрикасы, кейін басқа компаниялар, әсіресе Mergenthaler Linotype Company шығарған, ескі стильдегі сериф шрифті. 16 ғасыр итальяндық каллиграфия шебері Джанбатиста Палатиноның құрметіне аталған Palatino, итальяндық Ренессанс кезеңінің гуманистік шрифттеріне негізделген, олар кең жазу қаламымен жазылған әріптерді бейнелейді, бұл Запфтың каллиграф ретіндегі шеберлігін көрсетеді. Оның үлкен әрпі 'Y' грек әрпі үпсилоннан шабыттанған ерекше 'пальма Y' стилінде, мұндай ерекшелік Aldus Manutius сияқты әріптің алғашқы нұсқаларында кездеседі. Ренессанс кезеңінің көптеген шрифттерінен айырмашылығы, олар төмен x биіктігіне (қысқа кіші әріптер және ұзын жоғары және төмен созылған әріптер) ие болса, Palatino үлкен пропорцияға ие, бұл оқуға қолайлылығын арттырады. Palatino әсіресе тақырыптар, жарнамалар және көрнекі баспа сияқты коммерциялық мақсаттағы қолдануға арналған, сонымен қатар берік, кең құрылымы мен кең ашылуларының арқасында нашар сапалы қағазда да, алыстан оқылғанда немесе кішкентай өлшемде басылғанда анық көрінеді. Palatino – Запфтың бірнеше туысқан шрифттерінің бірі, Stempel оларды «кеңейтілген отбасы» ретінде сатты. Осы топқа Palatino, Sistina, Michaelangelo Titling және Aldus кіреді; Запфтың өмірбаянының авторы Джерри Келли оларды «сол кезде классикалық Ренессанс формаларына негізделген ең ірі шрифт отбасы» деп сипаттайды. Бұл дизайнға итальяндық Ренессанс кезеңінің әріптері мен римдік квадраттық бас әріптері зор әсер еткен, бірақ Запф Palatino roman-ын аяқтағаннан кейін ғана Италияға баруға мүмкіндік алды. Palatino кітап мәтіні үшін тез арада танымал болды, бұл мақсат үшін Запф жасаған тар және жеңіл Aldus шрифтін басып озды. Ол ең көп қолданылатын он сериф шрифтінің бірі ретінде танылған. Palatino бастапқыда мәтіндік мәтін үшін жасалмағандықтан, оның кейбір әріптері ерекше каллиграфиялық ерекшеліктерімен көзге түсуге арналған, ал Запф кейіннен оларды қарапайым нұсқаларымен қайта жасады, олар көптеген цифрлық нұсқаларда стандартқа айналды. Linotype Palatino лицензиясын Adobe және Apple компанияларына берді, олар оны PostScript цифрлық баспа технологиясына стандартты шрифт ретінде енгізді. Бұл оның цифрлық және үстел баспасындағы маңыздылығын қамтамасыз етті және оны (немесе оның түрін) көптеген компьютерлерде алдын ала орнатылған шрифт ретінде пайдалануға мүмкіндік берді. Көптеген танымал шрифттердегідей, одан түйінделген дизайн мен әртүрлі атаулармен қайта шығарылу жиі кездеседі. Запф дизайнға деген қызығушылығын сақтап, сексен жасқа дейін жаңа нұсқалармен бірлесіп жұмыс істеуді жалғастырды.
Palatino is the name of an old style serif typeface designed by Hermann Zapf, initially released in 1949 by the Stempel foundry and later by other companies, most notably the Mergenthaler Linotype Company. Named after the 16th century Italian master of calligraphy Giambattista Palatino, Palatino is based on the humanist types of the Italian Renaissance, which mirror the letters formed by a broad nib pen reflecting Zapf's expertise as a calligrapher. Its capital 'Y' is in the unusual 'palm Y' style, inspired by the Greek letter upsilon, a trait found in some of the earliest versions of the letter such as that of Aldus Manutius. Unlike most Renaissance typeface revivals, which tend to have delicate proportions such as a low x height (short lower case letters and longer ascenders and descenders), Palatino has larger proportions, increasing legibility. Palatino was particularly intended as a design for trade or 'jobbing' use, such as headings, advertisements and display printing, and was created with a solid, wide structure and wide apertures that could appear clearly on poor quality paper, when read at a distance or printed at small sizes. Palatino is one of several related typefaces by Zapf, which Stempel marketed as an "extended family". The group includes Palatino, Sistina, Michaelangelo Titling, and Aldus; Zapf's biographer Jerry Kelly describes them as forming "the largest type family based on classic renaissance forms at the time." These designs were strongly influenced by Italian Renaissance letter forms and Roman square capitals, although Zapf was unable to visit Italy until after he had finished the Palatino roman. Palatino rapidly became popular for book body text use, overshadowing the narrower and lighter Aldus, which Zapf had designed for this role. It has been described as one of the ten most used serif typefaces. Since Palatino was not originally designed for body text, some of its characters were intended to stand out with quirky, calligraphic design features, and Zapf later redesigned them with more sober alternates, which have become the norm on most digital versions. Linotype licensed Palatino to Adobe and Apple who incorporated it into the PostScript digital printing technology as a standard font. This guaranteed its importance in digital and desktop publishing and made it (or a variant of it) a preinstalled font on most computers. As with many popular fonts, knockoff designs and rereleases under different names are common. Zapf retained an interest in the design, and continued to collaborate on new versions into his eighties.
Алдус
thumb|right|Palatino және Aldus сандық нұсқаларының салыстырылуы. Олардың айырмашылықтары өте ұқыпты. Aldus – кітап басуда кеңінен қолданылатын ескі стильдегі сериф дизайны. Palatino-мен салыстырғанда, ол бірнеше жыл бұрын жарық көрген, одан сәл тығыз, ашық түсті, әдемі әрі ұқыптырақ және кітап басудың жоғары сапасына жақсы бейімделген. Aldus әрпінде қаріптер арасын реттеуді қажет етпейтін (non-kerning) рим және курсив f әрпі бар, бұл типографқа лигатуралардан қашуға мүмкіндік береді. Ол 1954 жылы D. Stempel AG каталогында жарияланды, ал Запф оны өзінің «Manuale Typographicum» – әріп дизайны тарихында пайдаланды. Aldus Венеция Ренессансының баспагері Алдус Мануцийдің құрметіне аталған. Бұл шешім Запфты ренжітті (ол «Palatino Book» атауын ұнатқан), себебі ол Альдустың қаріптерімен тікелей байланысы жоқ. Palatino сияқты, Linotype компаниясы Aldus Nova жаңартылған цифрлық нұсқасын шығарды.
Микеланджело
Римдік квадраттық әріптерге негізделген әріптер жиынтығы. Дизайн ерекшелігі – төменгі оң жағында аяқ шерифі бар "U" әрпі, төрт жоғарғы ұшы бар "W" әрпі (қос V стилінде) және грек әрпі үпсилоннан шабыттанған, Palatino шрифтіндегідей "Y" әрпі.
Систина
Майкл Анжелоға қарағанда, атау әріптері неғұрлым айқын, бірақ негізгі құрылымы сақталған. Бұл қаріп бастапқыда Via Aurelia деп аталатын римдік жолдың құрметіне 'Aurelia Titling' деп аталды; кейін Запф осы атауды басқа, жеке қаріп үшін пайдаланды. Палатино-нова нұсқасы (төменде қараңыз) "Палатино Империал" деп қайта аталды және кіші әріптерде жазылған кіші әріптерге ие. Ол Запф бұрын барып көрмеген Италияға жасаған өнімді 1950 жылғы сапарынан кейін жасалды. Запф итальян өнері мен жазу өнерінің сапасына қатты қызығушылық танытты, ал Флоренциядағы тас қашау эскиздері гуманистік Optima sans serif қаріпіне де ықпал етті.
Компакт
Өте қалың, сәл көлбеу, бірақ курсив емес, тік әріптер жинағы. Палатинодан өзгеше, ол Ренессанс дәуірінде қолданылған романдық баспа стиліне мүлдем ұқсамайды, онда қалың әріптер қолданылмаған.
Zapf Renaissance Antiqua (19841986)
Stempel металл Palatino отбасының құрамына кірмейді, Zapf Renaissance Antiqua – Zapf-тің 1984–1986 жылдардағы Ренессанс үлгілерінің жеке түсіндірмесі, бастапқыда Scangraphic үшін жасалған, ал кейіннен Linotype компаниясы Palatino-мен бірге цифрлық форматқа көшіріп сатқан. Palatino-мен салыстырғанда, Zapf Renaissance Antiqua-да жоғары контраст байқалады, ол өткір серифтерге және үшбұрышты тыныс белгілеріне дейін жеткізіледі, бірақ қалың және жіңішке сызықтар арасындағы тегіс өтулер де бар. Бұған қоса, ол Palatino-ның цифрлық нұсқаларында жоқ әрбір кіші әріптің бес түрінен тұратын әріптердің толық жиынтығын қамтиды.
Палатино линотипі
Palatino Linotype – Microsoft бағдарламалық қамтамасының қазіргі нұсқаларымен бірге келетін Palatino әрпінің нұсқасы. Ол кеңейтілген латын, грек, кириллица әріптерін, сондай-ақ валюта белгілерін, төменгі және үстіңгі индекстерді, бөлшектерді қамтиды. Әрптер отбасы мәтіндік және италикалық түрдегі, қалың және жіңішке салмақтағы әріптерді қамтиды. Palatino Linotype – Microsoft шығарған алғашқы батыс OpenType қаріпі ретінде танымал; Palatino Linotype Windows 2000 жүйесімен бірге жеткізілді. OpenType нұсқасы лигатуралар, нағыз кіші әріптер, пропорционалды және кестелік сандар, мәтіндік сандар және әртүрлі арнайы баламалы символдар, мысалы, Capital Qu комбинациясы сияқты (сол кезде жаңа) балама мүмкіндіктерді көрсетті. Бұл оны Th және Qu сияқты лигатуралары жоқ OS X жүйесінің нұсқасы сияқты бұрынғы цифрлық нұсқалардан ерекшелендіреді. Ол шыққан кезде интерробангты қамтитын аз ғана қаріптердің бірі болды.
Палатинонова
Palatino nova – Герман Запф және Акира Кобаяси жасаған Palatino қарібінің жаңа дизайны. Palatino nova қаріптер отбасы құрамына қалыпты және курсивті, жіңішке, мәтіндік, орташа және қалың түрлері кіреді, сондай-ақ Aldus қарібінің жаңа нұсқасы, ал Микеланджело мен Систина қаріптері «Palatino Titling» және «Palatino Imperial» аттарымен ұсынылады. Бұл қаріптер отбасы алғаш рет 2005 жылдың 24 қарашасында, Герман Запфтың 87 жылдығы тойланатын күні таныстырылды. Осымен бірге, Aldus nova деп аталған Aldus қарібінің жаңа цифрлық нұсқасы да жасалды.
Палатино Санс
Palatino Sans - штрих енінің модуляциясына ие безсерифтік дизайн, ол Zapf-тің классикалық Optima дизайнына ұқсас, бірақ жұмсақ, көбірек органикалық сезім береді. Серифтік әріптерден айырмашылығы, Sans отбасыларында толық грек немесе кириллица әріптері жоқ. Типография журналы үшін оны бағалаған қаріп дизайнері Хрант Папазиан былай деді: Palatino Sans-те байқалатын шеберлік, еркіндік және kiai үйлесімі әсерлі. Еңбекқорлықпен жасалған табиғилық, көтерілген "r" әрпінің батылдығы, курсивтің сенімді әдемілігі – бәрі де бұрын болған, бірақ ешқашан мұндай қолдануға ыңғайлы, заманауи тұтас формада болған емес.
The confluence of competence, freedom and kiai evident in Palatino Sans is breathtaking. The sober organicity, the bravado of the raised 'r', the confident flair of the italic; all done before, but never in such a usable, contemporary whole.
Палатино Санс Информаль
Palatino Sans Informal Palatino Sans қаріпіне асимметриялық A, K, N, W, X, Y, w сияқты бейресми ерекшеліктерді қосады.
Араб тілі
Бұл ливандық дизайнер Надин Шахин мен Герман Запф жасаған қаріптер отбасы. Дизайн 1956 жылы Запф жасаған Al Ahram қаріпі негізінде құрылған, бірақ Palatino nova отбасына бейімделу үшін қайта жұмыс істеліп, өзгертілген. Дизайн стилі жағынан Наск қаріпіне жатады, бірақ Тхулут стилінің күшті ықпалы байқалады. Бұл отбасы тек бір қаріптен тұрады, араб әріптері Palatino nova Regular қаріпіне негізделген. Латын, араб, парсы және урду тілдерінің негізгі жазуларын қолдайды. Шахин Запфтың Zapfino қаріпінің нұсқасын да жасады.
Палатино eText (2013)
Бұл Monotype Imaging компаниясының Тоши Омагари жасаған, экранда қолдануға оңтайландырылған қаріптер отбасы. Ол үлкен x биіктігімен және кең аралықпен ерекшеленеді. Бұл қалың және көлбеу әріптері бар стандартты төрт қаріптер жинағы.
Палатино клондары
ХХ ғасырдың ең танымал қаріптерінің бірі ретінде, Палатино негізінде жасалған туынды дизайндар 1960 және 70-жылдардан бастап фотожинақтау қаріптері нарығында авторлық құқықтың жеткіліксіздігі мен оңай көшіру мүмкіндігін пайдаланып, жылдам дамыды. Олардың көптегені Палатинодан айыру қиын, ал кейбіреулеріне Запф кеңесші ретінде тартылған.
Palazzo Original (Түпнұсқа сарайы)
Softmaker-дің Palatino клоны Palazzo Original, Palatino-ның түпкілікті металл қалыпына негізделгендігімен ерекшеленеді: нәтижесінде, ол Zapf және көптеген клондар қолдаған Palatino-ның цифрлық нұсқаларында кездеспейтін көптеген дизайндық ерекшеліктерді қамтиды. Оларға "p" және "q" әріптеріндегі төменгі тірек сызығының болмауы, "E" және "F" әріптерінің ортаңғы сызығында тірек сызығының жоқтығы, сондай-ақ x биіктігі төмен әрі нәзік дизайн жатады. Бұл шрифт, сонымен қатар, Marathon Serial ретінде еңкейтілмеген түрінде де жарық көрді.
PostScript клондары
Қазіргі заманғы Palatino клондарының көпшілігі Palatino қарібінің PostScript нұсқасының аралықтары мен дизайнына сәйкес етілген, ол ерте цифрлық басылымдарда стандартты қаріп болды. Bitstream қаріптер жинағында Palatino-ға балама "Zapf Calligraphic" деп аталады. URW++ өзінің нұсқасын "URW Palladio L" деп сатады. URW кейіннен бұл қаріптің нұсқасын Ghostscript жобасының бір бөлігі ретінде, PostScript-ке ашық бастапқы баламасын жасау мақсатымен, еркін және ашық лицензиямен шығарды. Осының нәтижесінде, ол (немесе одан туындаған нұсқасы) R сияқты көптеген ашық бастапқы бағдарламалық құралдарда жүйелік қаріп ретінде қолданылады. Дегенмен, Палладиода, мысалы, Palatino Linotype-та кездесетін жұмсақ штрихтардың өзгерісі мен дөңгелектелген бұрыштар жоқ.
Кітап Антиква
Palatino PostScript-тің ең танымал клондарының бірі – "Book Antiqua" (алғашқыда Monotype), Microsoft Windows-тен бастап көптеген Microsoft бағдарламалық қамтамасымен таратылды. Бұл Microsoft және Monotype осы кезеңде таратқан көптеген PostScript клондарының бірі, олардың ішінде Arial (Helvetica-ға ұқсас), Century Gothic (ITC Avant Garde) және Bookman Old Style (ITC Bookman) бар. 1993 жылы Запф l'Association Typographique Internationale (ATypI) ұйымынан шықты, себебі ол ATypI-дің белгілі мүшелерінің (әсіресе Monotype) рұқсатсыз көшіруіне қатысты екі жүзді көзқарасын сынға алды. АҚШ-та шрифтің абстрактілі дизайны авторлық құқықпен қорғалмайды және оны еркін имитациялауға болады (егер шрифт дизайн патентімен қорғалмаса, ол шектеулі мерзімге ие және көбінесе қолданылмайды). Шрифттің бағдарламалық жасақтамадағы (компьютерлік шрифт) бейнеленуі авторлық құқықпен қорғалады, ал шрифттің атаулары тауарлық белгімен қорғалуы мүмкін. Microsoft 2000 жылдан бері Windows-тың барлық нұсқаларында Linotype-тің Zapf-тың бастапқы дизайнының – Palatino Linotype нұсқасын лицензиялап, таратады. Palatino Linotype әзірлеу барысында Запф және Linotype Microsoft-тан Book Antiqua-ны Office пакетіне қосуды тоқтатуды сұрады, бірақ Microsoft оның тоқтатылуы мүмкін емес деп шешті, өйткені оны қолданып көптеген құжаттар жасалған еді. Book Antiqua-ның арнайы нұсқасы Monotype компаниясымен Ұлыбритания Парламенті үшін корпоративтік шрифт ретінде жасалды.
Ашық және тегін нұсқалар мен туындылар
Palatino-ның алғашқы заңды тегін нұсқасы URW Palladio L болды. Ашық кодты қоғамдастық қаріптердің символдарының жиынтығын кеңейтіп, жаңа атаулармен жаңа, жаңартылған нұсқаларын шығарды. FPL Neu – URW Palladio L қаріпі негізінде жасалған қаріп. Онда мәтіндік және жол бойынша сандар бар. Ол Type 1 және OpenType форматтарында қол жетімді. TeX Gyre Pagella – URW Palladio L қаріпі негізінде жасалған тағы бір ұқсас қаріп. Pagella еуропалық тілдерге арналған белгілерді, сондай-ақ еуропалық емес тілдерге арналған глифтерді қамтиды. Бұл қаріп LaTeX және OpenType үйлесімді жүйелермен үйлесімді форматта шығарылады. Бұл TeX Gyre жобасының бөлігі, URW ашық кодты қаріптерінің жаңартылған, кеңейтілген OpenType нұсқаларын жасауға бағытталған. Domitian – URW Palladio L қаріпі негізінде жасалған, 2020 жылы жақында ғана шығарылған қаріп. Ол Adobe Palatino-ның орнына қойылмалы нұсқасы болуы тиіс еді және Palladio-дан көбірек символдарды қосады. Asana Math – Palatino-ға ұқсайтын OpenType математикалық қаріп (математикалық өрнектер мәтінмен визуалды түрде үйлесуі үшін). Ол Young Ryu-дың Type 1 pxfonts қаріптеріне негізделген.