Кіріспе

Хомбуш шығанағы – Австралияның Сидней қаласының батысында, Параматта өзенінің оңтүстік жағалауындағы шығанақ. Бұл атау кейде шығанақтың батысы мен оңтүстігіндегі аймақты да белгілеу үшін қолданылады, бұл аймақ бұрын Сиднейдің ресми қалашығы болып есептелген, ал қазір Сидней Олимпиадалық паркі, Вентворт Пойнт және көршілес Лидкомб қалашығының бір бөлігі болып табылады, олардың барлығы Паррамата қаласының құрамына кіреді. Хомбуш шығанағы Сиднейдің орталық бизнес-ауданынан батысқа қарай орналасқан. Шығанақтың Параматта өзенінің оңтүстік жағында, Вентворт Пойнт және Роудс қалашықтары арасында табиғи және жасанды жағалау бар. 1900 жылдарда шығанақ жергілікті Union Carbide химия зауытының салдарынан диоксиндермен және басқа да зиянды химикаттармен ластанды, бұл Сидней портының көп бөлігінде коммерциялық балық аулауға тыйым салуға және Параматта өзенінен алынған балықты жеу мөлшерін шектеу туралы денсаулық сақтандыру кеңестеріне әкелді. Шығанақтағы басқа да ластаушы заттарға фталаттар, қорғасын, полициклді ароматты көмірсутектер, ДДТ және ауыр металдар жатады. 2008 жылдан бастап шығанақтың шығыс жағалауы диоксиндердің шамамен 75% -ын жою мақсатында қайта жаңартылды. Қайта жаңарту жұмыстары 2010 жылдың ортасында аяқталды, бірақ Хомбуш шығанағында балық аулауға әлі де тыйым салынған. Хомбуш шығанағының батыс жағалауы Паррамата қаласының әкімшілік аумағында, ал шығыс жағалауы Канада шығанағы қаласында орналасқан. Осының салдарынан, шығанақ батыстағы Үлкен Батыс Сидней аймағы мен шығыстағы Ішкі Батыс Сидней аймағы арасындағы географиялық шекараның бір бөлігін құрайды, бірақ батыс жағалаудың солтүстік ұшындағы Вентворт Пойнт қалашығы кейде Ішкі Батыс аймағында екендігі туралы жарнамаланады. Хомбуш және Хомбуш Уэст – Стратфилд муниципалитетіне қарасты, оңтүстікке қарай орналасқан жеке қалашықтар.

Тарих

Бұл аймақ мыңдаған жылдар бұрын Хомбуш шығанағында өмір сүрген және сағаның ресурстарымен күнгерген Вангал халқының дәстүрлі жерінің бір бөлігі. Алғашқы еуропалықтар 1793 жылы келді және жерді "Flats" деп атады, оның иелігі еркін адамдарға берілді. Осы себепті ол "Еркіндік жазығы" деп танылды. Осы кезеңде Блэкслендтер мен Вентворттар екі отбасы бұл жерді биледі. 1800 жылдары колонияның көмекші хирургі Д'арси Вентворт "Home Bush Estate" құрды. Жергілікті тарихшы Майкл Джонстың айтуынша, "Вентвортты көптеген адамдар "буштағы үйі" деп атаған, бірақ Хомбуш Кентте де орналасқан". Вентворттардың иелігі шығанақтың оңтүстік-батыс жағалауында, Пауэлл және Хаслам өзендері арасында, ал оңтүстікке қарай Паррамата жолына дейін созылды. Солтүстік-батысқа қарай, Хаслам өзенінің батысында Блэкслендтер отбасы Ньюингтон иелігіне ие болды. Шығанақтың аты "Home Bush Estate" атауынан шыққан. 1855 жылы теміржол Паррамата жолының оңтүстігінен өткенде, Вентворт иелігіндегі жарыс жолына қызмет ететін станция салынды және оған да "Хомбуш" деген ат берілді. Теміржол станциясының оңтүстігінде және кейіннен солтүстігінде дамыған ауыл өз атын станциядан алды және бүгінде ішінара Хомбуш, ішінара Стратфилд қалаларына қарасты. 1891 жылы "Home Bush Estate" Руквуд муниципалитетіне қосылды, ал 1906 жылы Лидкомб деп аталды. Содан кейін ол Лидкомб қаласының бір бөлігі болып, "Солтүстік Лидкомб" деп белгіленді. 1989 жылы Солтүстік Лидкомб "Хомбуш шығанағы" деп қайта аталды. Атау алмасу тарихының нәтижесінде "Хомбуш шығанағы" және "Хомбуш" атаулары Парамата қаласындағы қазіргі Уентворт нүктесінен бастап, Стратфилд муниципалитетінің орнына дейінгі, шамамен 6 км қашықтықтағы кең және әртүрлі аумақтарды әр түрлі уақытта белгіледі. Шығанақтың батыс шетіндегі Уентворт нүктесі және Хомбуш шығанағының батыс жағалауындағы жақын орналасқан Уентворт шығанағы Вентворт отбасының құрметіне аталған. Алайда, шығанақ жерді қайта жарату салдарынан жойылды. Mud Island – бұл шығанақтағы арал, ол жерді қайта жарату арқылы батыс құрлықпен біріктірілді. 20-ғасырда Хомбуш шығанағы ауыр өнеркәсіп орталығына айналды, өнеркәсіптік объектілерді салу үшін кең ауқымды жерлерді қайта жарату жұмыстары жүргізілді. Өнеркәсіптік өндіріс азайғаннан кейін, шығанақ қажетсіз материалдарды, қалдықтардан бастап, қираған кемелерге және тіпті улы өнеркәсіптік қалдықтарға дейін тастау орынына айналды. Union Carbide компаниясы осы жерде химиялық заттар, соның ішінде Agent Orange өндірді, ал оның қосалқы өнімі диоксиндер полигонға көмілді немесе барабандарда қалды. 1980 жылдары шығанақты жаңарту және қалпына келтіру жұмыстары басталды. Бұл екі жүз жылдық парктің құрылысына әкелді, оның ішінде шығанақтың дамуына дейін болған маңғорлы ылғалды жерлер мен тұзды батпақтарды қалпына келтіру бағдарламасы бар. 2000 жылғы Сидней Олимпиадасына дайындық барысында Сидней Олимпиадалық паркін Хомбуш шығанағында орналастыру туралы шешім қабылданды, бұл шығанақтың одан әрі жаңартылуына және қалпына келтірілуіне түрткі болды. Шығанақтың айналасында тұрғын үй және коммерциялық құрылыстар басталды, соның ішінде шығыс жағалаудағы Ростада үлкен сауда орталығы мен тұрғын үй ауданы салынды.

Қала маңындағы ауданның атауының өзгеруі

Бұрынғы Оберн кеңесі Homebush Bay маңындағы ауданының атауын өзгерту туралы ұсынысқа халық пікірін білуді мақсат етті, сондай-ақ оның атауының Homebush ауданымен шатасуы мен байланысын жоюды көздеді. Су жағалауындағы тұрғын үй аймағы 2009 жылғы 2 қазанда Уентворт Пойнт деп қайта аталды, бұл 1976 жылы жарияланған түбек бөлігінің атауымен сәйкес келеді. Картер көшесіндегі өнеркәсіптік аймақ көршілес Лидкомб ауданына қосылды, ал ауданның қалған бөлігі, яғни Сидней Олимпиадалық паркі, сол атаумен аудан ретінде қайта аталды.

Гидрографиялық

Хомбуш шығанағы Парамата өзенінің оңтүстік жағалауында орналасқан. Шығысқа қарай Брей шығанағы жатыр, ол Хомбуш шығанағынан Роудс қалашығын құрайтын тар жартыаралмен (жерді мелиорациялау арқылы едәуір кеңейтілген) бөлінген. Ол Медоубанктан Парамата өзенінің арғы бетінде орналасқан. Бұл Паррамата өзеніндегі ірі шығанақтардың ең батысы. Бірнеше салалы өзендер Хомбуш шығанағында Парамата өзеніне құяды: Пауэллс Крик шығанақтың оңтүстік жағалауынан көп алшақтамай Boundary Creek және Saleyards Creek салаларымен бірігіп, оңтүстіктен шығанаққа ағып кіреді, ал Хасламс Крик солтүстікке қарай шығанаққа қосылады. Хомбуш шығанағының жағалауының көп бөлігі жасанды түрде жасалған, 20-ғасырда өнеркәсіптік мақсаттар үшін кең ауқымды жерлерді мелиорациялау жұмыстары жүргізілді. Өнеркәсіптік пайдалану және қоқыс төгу орындары ретінде тарихынан кейін шығанақ қатты ластанды, оның ішінде диоксин және Union Carbide операцияларында шығарылған басқа да химиялық заттар бар. Денсаулық сақтау мақсатында Хомбуш шығанағында балық аулауға тыйым салынған. Басқа ластануларға фталаттар, қорғасын, полициклді ароматты көмірсутектер, ДДТ және ауыр металдар жатады. 2008-2010 жылдар аралығында жүргізілген тазалау жұмыстары нәтижесінде шығанақтағы диоксиннің шамамен 75%-ы алынып тасталды. Хомбуш шығанағында 20-ғасырдың ортасында шығанақта кемелерді бөлшектеу операциялары кезінде қалған бірнеше кемелердің қаңқалары көрінеді. Оларға SS Ayrfield және SS Mortlake Bank бу көмір тасымалдаушылары, SS Heroic бу сүйрегіші және Boom қорғаныс кемесі жатады, барлығы 1970-ші жылдардың басында бұзылып, қазір шығанақтың оңтүстік-батыс жағалауында жатыр. Жақын маңда тасталып кеткен немесе қираған тағы бірнеше кеменің қалдықтары бар.

Көрнекті орындар

Бицентиелдік парк шығанақтың оңтүстік жағалауында орналасқан және шығанақтың бастапқы жағдайына жақын қалпына келтірілген мангроусты ылғалды жердің аумағын қамтиды. Сидней Олимпиадалық паркі – 2000 жылғы Олимпиада ойындарының өткізілген орны ретінде танымал Хомбуш шығанағының оңтүстік-батысында (және бұрынғы Хомбуш шығанағының аумағында) орналасқан аймақ. Одан бері аймақта кеңселер мен пәтерлер Сидней Олимпиадалық паркінің орталық бөлігінде салынып, көптеген құрылыс жұмыстары жүргізілді. Аймақта үш тұрғын үй кешені аяқталды: Ньюингтон, The Waterfront және Mariners Cove. Сиднейдің көрме алаңы Олимпиада ойындарына дайындық мақсатында 1998 жылы Мур паркінен көшірілді. Сиднейдің көрме алаңы Олимпиада ойындары үшін Австралия стадионы, Сидней Супердомы, Жеңіл атлетика орталығы, Су спорты орталығы, Теннис орталығы, Хоккей стадионы және көптеген спорт залдары сияқты нысандарды ұсынды. Шығыс жағалауында, Родс қалашығында ірі Родос Уотерсайд сауда орталығы орналасқан. Новотел қонақ үйі Сидней Олимпиадалық паркінде өткізілетін арнайы шараларға арналған ашық аландары бар кафелер, мейрамханалар мен барларды ұсынады. Беннелонг көпірі жаяу жүргіншілерге, велосипедшілерге және автобустарға арналған, бірақ жеке көліктерге емес, шығанақтың аузынан өтеді (шығыс жағалаудағы Родс және батыс жағалаудағы Уентворт Пойнт арасында). Көпір 2016 жылдың 22 мамырында ашылды. 2014 және 2016 жылдар аралығында, құрылыс кезінде, төменгі көпір "теңіздік шектеу аймағымен" қорғалды, яғни су кемелері Хомбуш шығанағына кіре алмай немесе шыға алмайтын болды.

Көлік

Сиднейлік жолаушылар темір жолы желісінің екі станциясы шығанақтың жағалауында орналасқан. Оңтүстік-батысында Олимпиадалық парк темір жол станциясы 2000 жылғы Сидней Олимпиадасында көп көлемдегі адамдарды қабылдау үшін салынған және Олимпиадалық парк аумағындағы арнайы шаралар үшін жиі пайдаланылады. Ол Олимпиадалық паркті Лидкомб темір жол станциясына жалғайтын шаттлмен қызмет көрсетеді. Шығыс жағалауда Родс темір жол станциясы Т9 Солтүстік желісінде орналасқан. Сидней паромдарының Параматта өзеніндегі паром қызметі Сидней Олимпиадалық паркі паром терминалына дейін жүреді. Бастапқыда Сидней Олимпиадалық паркіне қызмет ету үшін салынған, қазір терминал негізінен Вентворт Пойнт тұрғындарына қызмет көрсетеді. Busways шығанақ аймағына бірнеше тұрақты автобус бағдарларын іске асырады. Сидней Олимпиадалық паркі аумағындағы спорттық іс-шаралар, концерттер және басқа да ірі шаралар үшін, мысалы, Сиднейдің Корольдік Пасхалық көрмесі үшін Сидней Олимпиадалық паркі автобустарының бірнеше бағдарлары бар. Шығанақтың батыс жағалауында жеңіл темір жол желісінің құрылысы жоспарлануда, ол Олимпиадалық парк темір жол станциясын батыстағы Параматта орталығымен байланыстырады. Бастапқыда желі оңтүстік жағалаудағы саябақтың бойымен өтіп, Стратфилд темір жол станциясына қосылатын болды, бірақ қазіргі жоспарлар бойынша желі жақын орналасқан Лидкомб қаласында аяқталады.

Оқиғалар

Сидней Корольдік Пасхалық көрмесі - жыл сайын Сидней Шоу-граундында, Хомбуш шығанағында өткізілетін ауыл шаруашылығы көрмесі.

Поп-мәдениет

Сидней Олимпиадалық паркіндегі Брикпит "Mad Max: Beyond Thunderdome" фильмінің түсірілуі үшін пайдаланылды.