Кіріспе

Екінші дүниежүзілік соғыста АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемелер классы (APD)

Жылдамдықты көліктер – бұл екінші дүниежүзілік соғыс және одан кейін АҚШ Әскери-теңіз күштерінің амфибиялық операцияларында қолданылған жойғыштар мен жойғыш эскорттары. Олар АҚШ корпусының APD классификациялық белгісін алды; "AP" – көлік, ал "D" – жойғыш. 1969 жылы қалған кемелер "Жылдам амфибиялық көліктер" деп қайта жіктелді, корпустың белгісі LPR болды. APD-лер Marine Raiders, Су астындағы бұзу командалары және АҚШ Армиясының Рейнджерлері сияқты шағын бөлімшелерді жау жағалауына жеткізу үшін арналған. APD 200-ге дейін әскер, яғни рота көлеміндегі бөлімше және шамамен 40 тонна жүк тасымалдай алатын. Қажет болған жағдайда, оқ атумен де қолдау көрсете алатын. Манли 1940 жылғы 2 тамызда APD 1 болып тағайындалғанда, Әскери-теңіз күштерінің алғашқы жылдамдықты көлігі ретінде тағайындалды.

Даму

АҚШ Екінші дүниежүзілік соғысқа кірмес бұрын, жаңа және заманауи эсминстер флотына қосылғанда, ескі эсминстердің кейбіреулері басқа да міндеттерге бейімделді: гидросамолеттерге қызмет көрсету кемелері, эсминец-минатасушылар, эсминец-минатазарлаушылар, ал жаңашылдық ретінде, шабуылға түсу үшін толық жабдықталған әскерлерді тасымалдайтын жылдам тасымалдау кемелері ретінде. Соғыс барысында, жаңадан салынған немесе аяқталмаған эсминецтер эскорттары APD кемелеріне айналдырылды.

"Флеш-дектің" түрлендірулері

APD-нің бірінші тобы (APD 1-ден APD 36-ға дейін) Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде және одан кейін салынған бір, 17 және 14 "флеш-деке" эсминецтерден түрлендірілді. Олардың кейбіреулері бұрыннан-ақ әуе кемелерін қамтамасыз етуге немесе басқа да мақсаттарға қолданылған. Түрлендіру кезінде алдыңғы екі қазандық (барлығы төртеудің ішінде) және оларға тиесілі түтіндер алынып тасталды (бұл жылдамдықты төмендетті). Бұрынғы двигательдік бөлімдерге 200 әскер орналастырылды. Бастапқы қару-жараққа кіретін төрт 4"/50 төмен бұрышты зеңбірек, бір 3"/23 әуе шабуылына қарсы зеңбірек және он екі 21 дюймдік торпедалық түтіктер, үш заманауи 3"/50 екі мақсатты зеңбірек, бір 40 мм зениттік пулемет және бес 20 мм зениттік пулеметпен алмастырылды. Екі тереңдік зарядтағыш және алтыға дейін К-типі тереңдік зарядтағыш құралдары тасымалданды. Торпедалық орналымдардың орнына төрт LCPL (Landing Craft Personnel, Large) десанттық кемесі орналастырылды. Кейіннен LCPL кемелері алдыңғы бөлігінде пандусы бар LCPR (Landing Craft Personnel, Ramped) нұсқасымен ауыстырылды.

Бакли класының түрлендірулері

Екінші топтағы АПД 1943-1945 жылдары салынған 43 (ДЕ) кемесінен қайта құрылды. Соғыстың соңында тағы екі жоспарланған қайта құру тоқтатылды. Бұл қайта құрылған кемелер Чарльз Лоуренс класы деп аталды. Қайта құру кезінде 162 сарбазды орналастыру үшін үстеме құрылыс кеңейтілді. Бастапқы үш 3 дюймдік/50 калибрлік зениттік және екі 40 мм екі еселі түйінді зениттік қаруы бір 5 дюймдік/38 калибрлік зениттік және үш еселі түйінді алты 40 мм зениттік қаруымен ауыстырылды. Алғашқы алты 20 мм зениттік қаруы сақталды. Чарльз Лоуренс класының екі тереңдік зарядтағышы және сегіз К қаруына дейін болды. Әдетте, қайта құрылған DE кемелері төрт LCVP (жағаға түсіру кемесі және персонал) жиналған түсіргіш құрылымда тасымалданды.

Руддеру класының түрлендірулері

Үшінші топтағы АБҚ-лар 1943-1945 жылдары салынған 51 кемеден қайта жасалды. Олардың барлығы, біреуін қоспағанда, құрылыс кезінде қайта жаңартылды. Бұл қайта жасау Бакли класымен бірдей болды, алайда Бакли эскорттық эсминецтерінің жоғары көпіріне қарағанда бастапқы Руддерлоу төмен көпірі сақталды.

Екінші дүниежүзілік соғыс қызметі

Гуадалканал шайқасында екі тараптың да теңіз және әуе үстемдігі болған жоқ, бұл соғыстың басқа барлық десанттық операцияларында жеңіске жетуді қамтамасыз еткен. Осының салдарынан жоғары жылдамдықты көліктердің саны артты, олар көлік және эсминецтердің функцияларын біріктіретін жаңа типтегі соғыс кемелері болатын. Жоғары жылдамдықты көліктердің идеясы кеменің кішкентай соғыс кемелерінен қорғануға және тасымалдаған әскерлерін қолдауға жеткілікті қару-жарақпен жабдықталуын қамтамасыз етті. APD (жоғары жылдамдықты десанттық көліктер) ауыр қызмет атқарды. Олар әскерлерді жағалауға жеткізді, көлік және жабдықтау кемелерін сүйемелдеді, суастына қарсы патрульдеу және барлау жұмыстарын жүргізді, су астындағы диверсиялық топтармен және коммандос бөлімшелерімен бірге жұмыс істеді, хабаршылық және тасымалдау міндеттерін орындады, алдыңғы бөлімшелерге жолаушылар мен пошта тасыды және миналарды жою операцияларына қатысты. Оларға суасты кемелері, су үсті кемелері және ұшақтар (камикадзелер де бар) шабуыл жасады, көптегендері зақымдалды немесе батты.

Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін

Соғыс кезінде тоғыз "флюш палубалы" АПД кемесі жоғалды. Қалған 23 кеме 1945-1946 жылдары сүзіліп қалды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде "Кросли" кластың АПД кемесі жоғалған жоқ. 18 кеме шетелдік әскери-теңіз күштеріне берілді. Олардың бірі (APD 106) 1966 жылы соқтығысу салдарынан қирады. Сегізі жүзбелі электр станциялары ретінде сатылды. 18 кеме сүзіліп қалды. 1969 жылы қалған сегіз кеме "Жылдам амфибиялық көлік" (ЖЖК) деп қайта жіктелді. Бұл тәсіл көп шығынды тудырды, сондықтан Жапон императорлық әскери-теңіз күштері мақсатты түрде құрылған жылдам эсминец-көліктің No1 (немесе T1) класын жобалауға тапсырыс берді (бұрын екі "Минеказе" кластың эсминці жылдам эсминец-көліктерге айналдырылған еді). Бұл жаңа кемелер "Мацу" кластың эсминцінің негізінде салынды, кеменің корпусы су сызығына қарай еңкейтіліп, "Дайхатсу" десанттық қайықтарын немесе басқа да қайықтарды, амфибиялық танктерді немесе жүктерді жылдам түсіруге мүмкіндік берді. Алайда, олар пайдалануға берілген кезде, алыс шабуылдық операцияларға қатыспайтын әскери-теңіз күштері үшін олардың маңызы шектеулі болды.