Кіріспе

Америкалық Wickes класындағы эсминец

USS Colhoun (DD 85/APD 2) – Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен, кейін Екінші дүниежүзілік соғыста APD 2 болып қайта тағайындалған кеме. Ол Эдмунд Колхунның есімімен аталған әскери кемелердің алғашқысы болды. 1918 жылы суға түсірілген Colhoun, Бірінші дүниежүзілік соғыстың соңғы айларында конвойлерді сүйемелдеу міндетін орындады, ал 1922 жылы қызметтен босатылғанға дейін бірнеше жыл Атлантика мұхитында жұмыс істеді. 1940 жылы жоғары жылдамдықты әскер тасымалы ретінде қайта қызметке кірген Colhoun, Екінші дүниежүзілік соғыстың басында Гуадалканал операциясын қолдау үшін жіберілді. 1942 жылдың 30 тамызында аралға жабдықтар түсіріп жатқанда, Жапон империясының әскери ұшақтарының шабуылына ұшырап, 51 теңізшісі қаза болды.

Дизайн және құрылыс

Кольхун – 1917-1919 жылдар аралығында АҚШ Әскери-теңіз күштері салған 111 эсминецтің бірі. Ол, өзімен бірдей 25 эсминецпен бірге, Массачусетс штатының Куинси қаласындағы Fore River кеме жасаушылығында Bethlehem Steel компаниясының техникалық талаптары мен егжей-тегжейлі жобалары бойынша салынды. Оның стандартты суыруы , жалпы ұзындығы 96 метр (315 фут), ені 9 метр (31 фут) және суға бату тереңдігі 3 метр (9 фут) болды. Сынақтар кезінде Хардинг кемесі жылдамдыққа жетті. Ол төрт /50 калибрлі зеңбірек және он екі торпедалық түтікпен қаруланған. Оның штатты экипажында 100 офицер мен сарбаз болды. Ол екі Curtis бу турбинасымен, төрт Yarrow қазандығының күшімен қозғалды. Кольхунның техникалық сипаттамалары толық белгілі емес, бірақ ол Bethlehem Steel компаниясымен жобаланған Wickes классы эсминецтерінің тобына жатты. Ол Bath Iron Works компаниясының жобалары бойынша салынған "Liberty" типі эсминецтерінен өзгеше конструкциямен салынды, ол Parsons немесе Westinghouse турбиналарын қолданды. "Liberty" типі емес эсминецтер қызметте нашарлап, 1929 жылы осы топтың барлық 60 кемесі Әскери-теңіз күштерінен шығарылды. Бұл кемелердің нақты көрсеткіштері, әсіресе отынның үнемділігі жағынан, жоспарланған көрсеткіштерден әлдеқайда төмен болды, көпшілігі жобалық стандартқа сәйкес емес жылдамдыққа ғана жете алды. Бұл класс кемелер бұрылу және салмақ бойынша да мәселелерге тап болды. Кольхун – Эдмунд Кольхунның құрметіне аталған АҚШ Әскери-теңіз күштеріндегі алғашқы кеме. Екінші Кольхун 1944 жылы қолданысқа енгізілді.

Қызмет тарихы

Кольхун 1918 жылғы 21 ақпанда Фор-Ривер кеме жасаушылығында суға түсірілді және Эдмунд Росс Кольхуннің қызы Хелен А. Кольхунмен спонсорланды. 1918 жылғы 13 маусымда әскери қызметке қабылданып, АҚШ Атлантикалық флотына бағынышты болды. Нью-Йорк қаласы мен Еуропа порттары арасында конвойларды сүйемелдеуге тағайындалды, 30 маусым мен 1918 жылғы 14 қыркүйек аралығында Бірінші дүниежүзілік соғысты қолдау үшін әскерлер мен жабдықтар тасымалдаған кемелерге сүйемелдеді. 1918 жылғы 18 қарашада Кольхун Коннектикут штатының Нью-Лондон қаласына сол кезде әзірленіп жатқан дыбыс жабдығын сынауға көмектесу үшін келді. 1919 жылғы 1 қаңтарда Нью-Йорк штатының Файр-Айленд аймағында құлап кеткен Northern Pacific әскер тасымалдау кемесіне шұғыл түрде көмекке жіберілді. Кольхун Еуропадан оралып келе жатқан 194 әскерді кемеден эвакуациялап, оларды Нью-Джерси штатының Хобокен портына жеткізуге көмектесті. 1919 жылғы 1 желтоқсанда Филадельфия теңіз базасында қысқартылған комиссияға орналастырылып, содан кейін Норфолк теңіз базасында күрделі жөндеуден өтті. 1919 мен 1922 жылдар аралығында Кольхун резервтік статуста Атлантикалық флотқа бекітілді, базасы Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласында орналасқан. Ол флоттық жаттығулар мен ірі маневрлерге қатысып, Кариб теңізі мен шығыс жағалауы бойынша бірнеше курсанттық саяхаттар жасады. 1922 жылдың ортасында Филадельфия теңіз кемежайына оралды және 28 маусымда қызметтен босатылды. 1940 жылғы 5 маусымда Кольхун Норфолк теңіз кемежайына сүйретіліп, жоғары жылдамдықты тасымалдау кемесіне айналдырылды. 1940 жылғы 11 желтоқсанда қайтадан флотқа қабылданып, APD 2 белгісін алды. Осыдан кейін Норфолк пен Кариб теңізі арасында бір жылдық жаттығулар өтті, Перл-Харборға шабуыл кезінде және АҚШ-тың Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысу кезінде сол аймақта болды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Соғыс басталғанда ол Тынық мұхитқа бет алып, АҚШ Тынық мұхиты флотына қосылды. Ол Перл-Харборда орналасқан 12-ші көлік эскадрильясына қосылып, бір кезде су астына қарсы жаттығулар жүргізе бастады. 1942 жылдың 21 шілдесінде Ноумеяға (Жаңа Каледония) жетті. Соғыстың басында жауынгерлік кемелердің жетіспеуіне байланысты, Колхун жылдам көлік және су астына қарсы кеме ретінде екі қызметті бірдей атқарды. Осы қызметінде ол Соломон аралдарын басып алуға дайындық жүргізді. 1942 жылдың 7 тамызында Гуадалканал шабуылын бастар алғашқы десанттарда 1-ші теңіз жауынгерлік батальонының бөлімшелерін тасымалдап, басып алуға қолдау көрсету үшін көлік және су астына қарсы кеме ретінде қызметін жалғастырды. 1942 жылдың 30 тамызында таңертең Колхун Кукум нүктесіне жетіп, Гуадалканалдағы АҚШ теңіз жаяу әскерлерінің гарнизонына жүкті түсірді, содан кейін портынан шығып, су астына қарсы патрульдеуге кірісті. Сағат 12:00-ге дейін әуе шабуылы дабылы берілді және Колхун теңізге шықты. Сағат 14:00-де екінші ескерту келіп түсті. Ұзақ өтпей күзетші күннің артынан жақындап келе жатқан жапондық ұшақтар тобын байқады. Жапондық ұшақтар бұлттарды жамылғы ретінде пайдаланып, Колхунға қарсы үш бомба тастады, екеуі жақын жерге түсті, ал біреуі артқы жарық платформасына және жақын маңдағы қайыққа тиді. Бомбадан кейін орналасқан бұрылыстар төменге және алға қарай иіліп, артқы мотор бөлімінің есіктерін жапты, сондай-ақ қайықтан төгілген дизель майынан өрт шықты. Колхун өз әуе шабуылына қарсы артиллериясымен жауап беруге тырысты, бірақ жапондық ұшақтар бұлттардың арасында көрінбеді. Екінші шабуыл кеме батыс жағына бес-алты бомба тастап, бастионды құлатты және екі және бір зениттік пулеметті кемеден түсірді. Артқы мотор бөліміндегі майлау майын салқындату сорғысы қабырға арқылы алдыңғы мотор бөліміне ұшып кірді. Тағы екі бомба артқы палуба үйіне тікелей тиіп, ондағы барлық теңізшілер қаза болды. Кемені тастап кетуге бұйрық берілді, ал Гуадалканалдан бірнеше танк-баржалар аман қалғандарды құтқаруға жедел келді. Колхун батып, 51 адам қаза тауып, 18 адам жараланды. 1942 жылдың 11 қыркүйегінде ол теңіз кемелерінің тізімінен шығарылды. Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін бір шайқас жұлдызымен марапатталды.