Кіріспе

Кгалагади – Ботсвананың оңтүстік-батысында орналасқан аудан, Намибия және Оңтүстік Африкамен шекаралас. Әкімшілік орталығы – Цабонг қаласы. Кгалагади ауданы Калахари шөлінің кең аумағын қамтиды. Жалпы ауданы 105 200 км² және 2001 жылғы мәлімет бойынша халқы 42 000 адамды құрайды. Ауданның үштен бірінен астамын Оңтүстік Африкаға дейін созылатын Кгалагади трансшекаралық ұлттық паркі алып жатыр, ол маңызды туристік орталық болып табылады. 2011 жылғы мәліметтерге сәйкес, ауданның жалпы халқы 50 492 адамға жетті (2001 жылы 42 049 адам). Он жыл ішіндегі халық өсімі 1,85 пайызды құрады. Кгалагади халқы Ботсвананың жалпы халқының 2,49 пайызын білдіреді. 2011 жылы жұмыс істегендердің көп бөлігі (10 530 адам) көлік және байланыс, сондай-ақ мемлекеттік басқару салаларында еңбек етті. Ауданды аудандық әкімшілік және аудандық кеңес басқарады.

География

Кгалагади солтүстік-батыста Омахеке аймағы (Намибия), оңтүстік-батыста Хардап аймағы (Намибия), оңтүстікте Солтүстік Кейп провинциясы (Оңтүстік Африка), оңтүстік-шығыста Солтүстік-Батыс провинциясы (Оңтүстік Африка) және ішкі аймақтарда солтүстікте Ганзи ауданы, солтүстік-шығыста Квененг ауданы және шығыста Оңтүстік округімен шектеседі. Кгалагади дегеніміз – "сусағандар елі". Ауданның ең ірі елді мекені – Цабонг, 2011 жылғы халық санауы бойынша халқы 8939 адамды құрайды, ал Хукунци мен Кангтың халқы тиісінше 4654 және 5985 адамды құрады. Ботсвананың көп бөлігі шығыстан батысқа қарай төмендейтін үстірттік жазықтармен сипатталады. Аймақтың орташа биіктігі теңіз деңгейінен шамамен 900 метрден асады. Өсімдік жамылғысы саванналық типте, биік шөптер, бұталар және ағаштар өседі. Жылдық жауын-шашын мөлшері шамамен 400 мм, оның көп бөлігі қарашадан мамырға дейінгі жазғы маусымда жауады. Аймақтағы өзендердің көпшілігі маусымдық, ең ірісі – Лимпопо өзені, ол кенеттен су тасқынына бейім. Аймақтағы туристік және жануарлар қорықтары: Ганзи, Орталық Калахари жануарлар қорығы, Алдау аңғары, Ганзи қолөнері, Кгалагади трансшекаралық паркі, Хутсе жануарлар қорығы және Куру мұражайы мен мәдени орталығы.

Экономика және білім беру

2011 жылы ауданда барлығы 41 мектеп болды, жеке меншік мектептер жоқ. Кеңес мектептеріндегі оқушылардың жалпы саны 8 869, ал жекеменшік мектептерде оқушылар болған жоқ. Аудан бойынша тіркелген оқушылардың жалпы саны 8 869: 4 211 қыз және 4 658 ұл. Білікті мұғалімдердің жалпы саны 445, оның ішінде 315 әйел және 130 ер адам. Шамамен 23 уақытша мұғалім болды, олардың 10-ы ер адам, 13-і әйел адам. Аудан ішінде білімі жетілмеген мұғалімдер болған жоқ. 2006 жылы 3 353 адам ауыл шаруашылығында, 294 адам құрылыс саласында, 774 адам білім беру саласында, 86 адам электрмен жабдықтау және сумен қамтамасыз ету саласында, 32 адам қаржы саласында, 344 адам денсаулық сақтау саласында, 375 адам қонақүй және мейрамхана қызметінде, 413 адам өндірісте, 91 адам басқа да қоғамдық қызметтерде, 842 адам жеке шаруашылықтарда, 1 880 адам мемлекеттік басқаруда, 195 адам жылжымайтын мүлік саласында, 65 адам көлік және байланыс саласында, 1 786 адам көтерме және бөлшек саудада жұмыс істеді. Жалпы жұмыс істейтін адамдардың саны 10 530: 6 334 ер адам және 4 195 әйел адам.

Әкімшілік

Ботсвана 1966 жылы британдықтардан тәуелсіздік алып, аудандық әкімшілігін құру үшін отаршылдық әкімшілік құрылымын бейімдеді. 1970-74 жылдары кейбір негізгі мәселелерді шешу мақсатында саясаттар өзгертілді. Ауданды жергілікті басқаруға жауапты аудандық әкімшілік және аудандық кеңес басқарады. Әкімшілік саясатын Жергілікті Өзін-Өкіметтендіру министрлігі әзірлейді. Кеңестің негізгі қызметтері – тайпалық басқару, шалқайған аймақтарды дамыту және жергілікті басқару. Кеңестің атқару билігі орталық үкімет тағайындайтын комиссарға жүктеледі. Жергілікті Өзін-Өкіметтендіру департаментінің техникалық қызметтер бөлімі ауылдардағы жолдар, сумен жабдықтау, мектептер және демалыс орындары сияқты инфрақұрылымды дамытуға жауапты. Аудандық әкімшіліктен басқа, жергілікті әкімшілік қызметкерлерінің барлығы Бірыңғай Жергілікті Өзін-Өкіметтендіру қызметі (БЖӨӨҚ) арқылы іріктеледі, ал олардың оқытылуы, орналастырылуы және мансаптық дамуы үшін Жергілікті Өзін-Өкіметтендіру министрлігі жауапты.