Кіріспе

Бигхорн бассейні – АҚШ-тың Вайоминг штатының солтүстік-орталық бөлігінде орналасқан, шамамен 160 км ені бар тау аралық аймақ және бассейн. Оның батысында Абсарока жотасы, солтүстігінде Прайор таулары, шығысында Бигхорн таулары, ал оңтүстігінде Оул Крик таулары мен Бриджер таулары шектеседі. Бассейнге Бигхорн өзенінің салалары солтүстікке қарай ағып құяды. Өзен Оул Крик және Бриджер таулары арасындағы жол арқылы оңтүстіктен бассейнге жел өзені ретінде кіріп, бассейнге жеткен соң Бигхорнға айналады. Аймақ жартылай шөлейтті, жылдық жауын-шашын мөлшері 15–25 см аралығында болады. Бассейндегі ірі қалаларға Вайоминг штатының Коди, Термополис, Ворланд және Пауэлл қалалары жатады. Аймақтағы суармалы шаруашылықтарда қант қызылшасы, пинто бұршағы, күнбағыс, арпа, сұлы, жүгері және люцерна шөбі өсіріледі.

Тарих

Бассейнді 1807 жылы Джон Колтер зерттеген. Кодидің батысында ол кейіннен «Колтер тозағы» деп аталатын геотермалды құбылыстарды тапты. Кейіннен бұл аймақты Бриджер жолы кесіп өтті, оны 1864 жылы Джим Бриджер Орегон жолын Монтанамен байланыстыру үшін салды. Бұл жол Powder River Country арқылы өтетін Bozeman Trail-ге маңызды балама болды, бірақ Қызыл бұлт соғысынан кейін ақ қоныс терушілер үшін жабылды. 20-ғасырдың басында Бигхорн бассейніне Уильям «Бывол Билл» Коди сияқты шаруалар қоныстанды, ол Коди қаласын құрды және Шошон өзенінің айналасындағы көптеген жерлерге ие болды. Чикаго, Берлингтон және Куинси темір жолы 1901 жылы Кодиге тармақ желісін созып, ақырында бүкіл бассейнді аралап өтті. 1904 жылы Коди Шошоне жобасын құруға көмектесті, бұл бассейннің батыс бөлігін суаруға көмектесетін елдің алғашқы федералды су даму жобасы болды. Жобаның нәтижесінде Буффало Билл бөгеті мен су қоймасы салынды. Бұл аймақтың байлығы заңсыздыққа ұшырағандарды да тартып алды. Буч Кэссиди бір уақыт Меитицеге жақын жерде тұрды және жергілікті мал өсіруші Отто Франктің талабымен тұтқындалып, жылқы ұрлығы үшін Вайоминг штатының түрмесіне жіберілді. Бостандыққа шыққаннан кейін ол «Жабайы топ» деген бандыны құрды, ол Бигхорн алабының оңтүстік-шығысында орналасқан «Диуардағы тесік» аймағынан әрекет етті. 1942 жылы бассейннің батыс бөлігіндегі Парк округінде елдің он жапон-американдық интернация лагерінің бірі орналасқан. Лагерь жақын жердегі Жүрек тауының атымен «Жүрек тауы» деп аталды. Лагерь 1945 жылға дейін жұмыс істеді және ең көп кезінде 10 000-нан астам тұтқынды ұстады.

Геология

Бигхорн алабы кембрийден миоценге дейінгі 20000 футтан (6096 м) астам шөгінді тау жыныстарымен толтырылған геологиялық құрылымдық алап болып табылады. 20 ғасырдың басынан бері бұл алап мұнайдың маңызды көзіне айналып, көп мөлшерде мұнай өндіріп келеді. Мұнайдың негізгі қоймасы – Пенсильванияның Тенслип формациясы; басқа маңызды мұнайлы горизонттар – Миссисипп Мадисон әктасы, Пермьдің Фосфория формациясы және кредалық дәуірдің Фронтир құмтасы. Алаптың солтүстік бөлігінде, Бигхорн таулары бойында уранның да бір бөлігі өндірілген. Алаптың шығыс бөлігі қазбаларға өте бай, оның ішінде кредалық кезеңнің Клеверли формациясы көптеген динозаврлардың қазбаларын сыйлаған. Бигхорн алабының Уилвуд және Форт-Юнион формацияларындағы аллювиалды қабаттары Палеоцен-Эоцен термиялық максимумының (PETM) жақсы құжатталған деректерін сақтайды. Мұндағы палеосольдерді талдау Бигхорн алабының PETM кезінде құрғақтанғанын көрсетсе, жалпы құрғақшылыққа ылғалды және құрғақ циклдар қосылған. Ортаның бұл өзгерістері палеоэкологиядағы өзгерістермен байланысты.