Аризона штатындағы WIYN обсерваториясы – 3.5 метрлік оптикалық телескоп. Висконсин, Индиана және Йель университеттерінің қолдауымен құрылған, астрономиялық зерттеулер жүргізеді.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Pima County, Arizona обсерваториясы WIYN консорциумына тиесілі және оперирацияланады. Оның 3,5 метрлік телескопы Аризона штатындағы Китт Пик ұлттық обсерваториясындағы екінші ірі оптикалық телескоп болып табылады. Обсерваторияның капиталдық шығындарының басым бөлігі Висконсин университеті, Индиана университеті және Йель университетімен қаржыландырылды, ал Ұлттық оптикалық астрономия обсерваториясы (NOAO) негізгі операциялық қызметтерді қамтамасыз етеді. NOAO – Америка Құрама Штаттарының мекемесі; ол ұлттық оптикалық обсерватория бағдарламасы болып табылады және Китт Пикте (WIYN орналасқан жерде) сондай-ақ басқа да жерлердегі жердегі телескоптар жиынтығын қолдайды.
Observatory in Pima County, Arizona
The WIYN Observatory is owned and operated by the WIYN Consortium. Its 3.5 meter telescope is the second largest optical telescope at Kitt Peak National Observatory in Arizona. Most of the capital costs for the observatory were provided by the University of Wisconsin–Madison, Indiana University, and Yale University, while the National Optical Astronomy Observatory (NOAO) provides most of the operating services. The NOAO is an institution of the United States; it is the national optical observatory program and supports a collection of ground based telescopes at Kitt Peak (where WIYN is located) as well as other locations.
Телескоп
WIYN - биіктік-азимуттал орнатуы бар Ричи-Кристиан телескопы. Жеңіл боросиликаттан жасалған негізгі айнаның диаметрі 3,49885 м (137,75") және ол Ричард Ф. Карис айна жасау лабораториясында өндірілген. Негізгі айнаны алпыс алты активті оптикалық актюаторлар қолдайды. Телескоп жартылай ромбикубококтаэдр пішіндес күмбезде орналасқан.
WIYN is a Ritchey–Chrétien telescope with an altitude azimuth mount. The lightweight borosilicate primary mirror has a diameter of 3.49885 m (137.75") and was manufactured at the Richard F. Caris Mirror Lab. Sixty six active optics actuators support the primary mirror. The telescope is located in a half Rhombicuboctahedron dome.
Гидра
Hydra - бұл фокустық жазықтықта роботтық түрде орналастырылған оптикалық талшықтарды қолданатын көп объектілі спектрограф, ол бір мезгілде 100 жеке объектіге дейін бақылауға мүмкіндік береді. Жарық негізгі телескоптың астындағы спектрограф бөлмесіне жетеді, онда CCD камерасы әрбір объектінің спектрін жазады. Көру бұрышы шамамен 1 градусқа тең. Гидра 1990 жылдан бері жұмыс істеп келеді. Бұрын ол Николас У. Майолл телескобында орналасқан болатын, кейін 1994 жылы WIYN телескобына көшірілді. 2021 жылы Гидра талшықты орналастыру роботының ("gripper") жаңартылған нұсқасын алды.
Hydra is a multiobject spectrograph using fiber optics robotically positioned in the focal plane to allow up to 100 separate objects to be observed at a time. The light is guided to a spectrograph room under the main telescope where a CCD camera records the spectrum of each object. The field of view is approximately 1 degree. Hydra has been operating since 1990. It was originally located at the Nicholas U. Mayall Telescope before being moved to WIYN in 1994. In 2021, Hydra received a major upgrade to the "gripper" fiber positioning robot.
NEID
NASA мен Ұлттық ғылым қоры арасындағы NN EXPLORE ынтымақтастығымен қаржыландырылған NEID спектрографы, планеталардың орбиталық әсерінен туындайтын жұлдыздың радиалдық жылдамдығындағы ең кішкентай өзгерістерді анықтау арқылы күн жүйесінен тыс планеталарды іздейді. NEID ұсынатын өте жоғары дәлдіктегі радиалдық жылдамдықтар (50 см/с) TESS ғарыш телескопы арқылы ашылған экзопланеталардың массасы мен тығыздығын анықтауға мүмкіндік береді. NEID атауы тохоно о'одам тілінде "көру" деген мағынаны білдіреді. Спектрограф Пенсильвания мемлекеттік университетінде жобаланып, құрылысы 2016 жылы басталды. Аспаптың порт адаптері, жұлдыз жарығын спектрографқа жеткізетін оптикалық талшыққа бағыттап, фокусты түзету, жылдам қисайтуды түзету және атмосфералық дисперсияны жою сияқты функцияларды атқарады. Бұл бөлікті Висконсин университеті NOAO ғалымдарымен бірлесіп жасады. 2021 жылдың 2 маусымында NEID құрылғысының сынақтан өтуі аяқталды. NEID-ке жаңа экзопланеталарды ғылыми тұрғыдан іздеуде жоғары өнімді компьютерлік уақыт пен мамандандырылған біліммен The Texas Advanced Computing Center (TACC) да көмектеседі.
Funded by the NN EXPLORE collaboration between NASA and the National Science Foundation, the NEID spectrograph searches for extra solar planets by looking for minute variations in the radial velocity of the host star caused by the orbiting planet(s). The extremely precise radial velocities (50 cm/s) provided by NEID will provide masses and densities for exoplanets discovered by the TESS space telescope. The name NEID comes from the Tohono Oʼodham word for "to see." The spectrograph was designed and built at Pennsylvania State University, with the construction beginning in 2016. The Port Adapter portion of the instrument, which provides guiding, focus correction, fast tip tilt correction, and atmospheric dispersion correction to the starlight before injecting it into the optical fiber feeding the spectrograph, was built by the University of Wisconsin in collaboration with NOAO. On June 2, 2021, NEID completed commissioning. The NEID is also assisted by The Texas Advanced Computing Center (TACC) with super computer time and expertise in the scientific search for new exoplanets.
Бір дәрежелі бейнелеу аппараты (ODI)
One Degree Imager (ODI) – WIYN-нің жаңа құралдық жобаларының негізгі бөлігі. ODI WIYN-нің бір градустық көру бұрышын және тамаша бейне сапасын пайдаланады. ODI-нің бастапқы жобасы 64 ортогоналды трансферлік тізімдерді (OTA) қолданып, жалпы 1 гигапикселді және пикселге 0,11 доға секундтық пикселдік масштабты пайдалану арқылы бір шаршы градустық көру өрісін қамтуды көздеген. Ортогоналды трансферлік тізімдер интеграция кезінде бейненің бұрылу/қозғалуына түзетулер енгізу арқылы кескіннің қалыптылығын жақсартуға мүмкіндік береді. Түзетулердің барлық көру өрісіне қолданылуы ODI-ны кең өрісті зерттеулер дәуірінде ерекше және бәсекеге қабілетті құралға айналдырады. ODI-ны WIYN серіктестері мен Ұлттық ғылым қоры қаржыландырады. ODI алғаш рет 2012 жылдың жазында 13 OTA қолданылып, ішінара немесе прототиптік конфигурацияда (pODI) іске қосылды және 2013 жылдың басынан бері ғылыми байқаулар үшін қолжетімді болды. pODI 2014 жылдың соңында маңызды жаңарту үшін қызметтен алынды. Жаңартылған ODI, қазір 5x6 орналасуда 30 OTA пайдаланады, 2015 жылдың жазында қайта іске қосылды және 2015 жылдың қазан айынан бері ғылыми байқаулар үшін қолжетімді.
The One Degree Imager (ODI) is the flagship of WIYN's new instrument initiatives. ODI utilizes both WIYN's one degree field of view and excellent image quality. The original design for ODI was to cover the one square degree field using a total of 64 Orthogonal Transfer Arrays (OTAs) with a total of 1 GigaPixel and a pixelscale of 0.11 arcseconds per pixel. Orthogonal transfer arrays allow to actively improve image sharpness by correcting images for tip/tilt motion during the integration. Corrections will be done over the entire field of view, making ODI a unique and competitive instrument in the era of wide field surveys. ODI is funded by the WIYN partners and the National Science Foundation. ODI was first commissioned in a partial or prototype configuration (pODI) using 13 OTAs in the summer of 2012, and was available for science observations since early 2013. pODI was decommissioned in late 2014 to undergo a significant upgrade. The upgraded ODI, now using 30 OTAs in a 5x6 layout was recommissioned in summer 2015 and has been available for science observations since October 2015.
WIYN жоғары ажыратылатын инфрақызыл камерасы (WHIRC)
WHIRC – 2008 жылы қолданысқа енгізілген, жақын инфрақызыл сәуледегі жоғары ажыратылатын бейнелеу камерасы. WHIRC – WIYN серіктестері мен STScI арасындағы бірлескен жоба болды. Ол 2k × 2k детектордан тұрады, бұл 0,1"/пиксел тамаша пикселдік масштабты және 200 × 200 секундтық доғаның көру бұрышын қамтамасыз етеді. WHIRC WIYN Tip/Tilt Module (WTTM) модулімен бірге қолданылып, өте жоғары ажыратылатын суреттерді алуға мүмкіндік береді. Көптеген түрлі фильтрлер қолжетімді.
WHIRC is a near infrared high resolution imaging camera commissioned in 2008. WHIRC was a joint project between the WIYN partners and STScI. It consists of a 2k × 2k detector providing an excellent pixel scale of 0.1"/pixel and a field of view of 200 × 200 arcsec. WHIRC can be used with the WIYN Tip/Tilt Module (WTTM) to provide exquisite high resolution images. A large set of filters is available.
Мини-мозаика
MiniMo – екі 2048 × 4096 пикселдік чиптен құралған ККД, көру бұрышы 9,6 доғалық минутты құрайды. Екі жеке чип бір уақытта оқылғандықтан, суретті әдеттегіден жылдам оқуға жағдай жасайды.
MiniMo is a CCD consisting of two 2048 × 4096 pixel chips, with a field of view of 9.6 arcminutes. The two separate chips allow for faster readout of the image than would have been otherwise possible, as they can be read out simultaneously.
Басқару
WIYN консорциумын әр серіктес мекемеден үштен құралған директорлар кеңесі басқарады. Кеңес жылына екі рет жиналады. Ғылыми басқару комитеті кеңеске және WIYN директорына ғылыми бағыт-нұсқау береді. 2000 жылдан 2008 жылға дейін WIYN директоры Джордж Жакоби болды, одан кейін Пьер Мартин (2008–2010). 2010 жылдан 2013 жылға дейін Пэт Кнезек уақытша директор болып қызмет етті. 2013 жылдан бері Эрик Хупер (UW Madison) уақытша директор болып қызмет етеді. 2014 жылдың 1 сәуірінде Йель университеті WIYN консорциумынан шығып, сол жылдың күзінде Миссури университетімен ауыстырылды. 2015 жылы NASA және NSF арасындағы NN EXPLORE атты серіктестік NOAO-ның үлесін дерлік толығымен өз мойнына алды, бірақ NOAO әлі де операцияларды басқаруды жүзеге асырады.
The WIYN Consortium is governed by a board of directors, which includes three members of each partner institution. The board meets twice a year. The Science Steering Committee provides scientific guidance to the board and the WIYN director. From 2000 to 2008, the WIYN director was George Jacoby, followed by Pierre Martin (2008–2010). From 2010 to 2013, Pat Knezek served as interim director. Since 2013, Eric Hooper (UW Madison) has served as interim director. Yale University withdrew from the WIYN consortium on April 1, 2014 and was replaced by the University of Missouri in the fall of that year. In 2015, a NASA NSF partnership called NN EXPLORE effectively took over NOAO's share, although NOAO still manages the operations.