Кіріспе

Британдық телебағдарлама Antiques Roadshow – BBC телеарнасында көрсетілетін британдық телешоу. Онда антиквариат сарапшылары Ұлыбританияның әртүрлі аймақтарына (кейде басқа елдерге де) сапар шегіп, жергілікті халық әкелген антиквариат бұйымдарын бағалайды. Бағдарлама 1979 жылдан бері көрсетіліп келеді, негізі 1977 жылғы деректі фильм. Осы форматта Еуропа, Солтүстік Америка және басқа да елдерде көптеген халықаралық нұсқалары жасалды. Бағдарламаны Фиона Брюс жүргізеді және 2024 жылы ол 46-шы маусымын аяқтады.

Тарих

Бағдарлама 1977 жылы Лондон аукцион үйінің Англияның Батыс өңіріндегі турларын көрсеткен BBC деректі фильмі ретінде басталды. Пилоттық роудшоу 1977 жылдың 17 мамырында Херефордта жазылды және «Nationwide» жаңалықтар/актуальды бағдарламасының жүргізушісі Брюс Паркер мен осы тақырыптағы «Going for a Song» бағдарламасында жұмыс істеген антиквариат сарапшысы Артур Негус ұсынды. Пилот өте сәтті болғандықтан көрсетілді және форматы дерлік өзгермеді, бірақ соңғы серияларда антиквариаттардың саны азайып, олардың орнына Lego, Barbie Dolls, заманауи керамика, Star Wars және басқа кино естеліктері пайда болды. Негус 1983 жылға дейін «Антиквариат Роудшоуында» болды. BBC-нің түпнұсқа бағдарламасында әртүрлі қалалар мен танымал орындар көрсетілді. Кейіннен шоу Канадаға (2001 жылы) және Австралияға (2005 жылы) барды, сондай-ақ әлемнің басқа телеарналары одан үлгі алды. Ұлыбританияда 1991 жылдан 2006 жылға дейін жыл сайынғы балаларға арналған Рождестволық арнайы бағдарламалар «Antiques Roadshow: The Next Generation» (1991 жылғы басылымды қоспағанда, ол «Antiques Roadshow Going Live» деп аталды) деген атпен көрсетілді және тұрақты тақырыптық музыканың арнайы өңделген нұсқасы қолданылды. Бірақ 2007 жылы балаларға арналған арнайы бағдарлама болмады, оның орнына 1950 жылдардан бастап қазіргі күнге дейінгі «болашақтың антиквариаттарына» арналған басылым көрсетілді. Содан бері жеке тақырыптық арнайы бағдарламалар көрсетіліп келеді, бірақ әр жыл сайын емес. 2005 жылдың сәуір және маусым айларында «20th Century Roadshow» бағдарламасы эфирге шықты, оны Алан Тичмарш жүргізді. «Antiques Roadshow Gems» (1991) және «Priceless Antiques Roadshow» (2009–10) бағдарламалары шоу тарихындағы заттарды қарастырып, шоудың жасалуы туралы ақпарат пен бағдарлама сарапшыларымен сұхбаттар ұсынды. Шоуда көрсетілген ең құнды зат 2008 жылдың 16 қарашасында көрсетілді. Бұл Гейтсхед кеңесіне тиесілі Антони Гормлидің «Солтүстік періште» мүсінінің 1990 жылдардағы түпнұсқа макеті болды, оны Филип Молд 1 миллион фунт стерлингке бағалады. Шыны бұйымдарының сарапшысы Энди Макконнелл кейіннен шамдар коллекциясын жеті миллион фунт стерлингке (олардың нақты сақтандыру құны) бағалады, бұл Молдтың рекордын еңсергенін атап өтті. Бірақ бұл шамдар шоу түсірілген ғимаратқа (Баст Ассамблея бөлмелері) тиесілі болды, әкелінген зат емес. Шын мәнінде, шоуда табылған ең қымбат екі зат – Марк Аллум тапқан 1932 жылғы камера, ол 2013 жылы 600 000 доллардан астам (АҚШ) сатылды, және Эрик Ноулз түсірген Christofle et Cie Japonisme jardiniere, ол 668 450 фунт стерлингке сатылды (сатып алушының сыйлықақысын қоса алғанда). Керісінше, сарапшыларға әкелінген көптеген заттардың коммерциялық құны жоқ, тіпті жалған болып шығуы мүмкін. Олар көбінесе эфирде көрсетілмейді, қатысушыларды ұялту үшін, бірақ кейде жалған заттар да көрсетіледі, сарапшыларға нақты және жалған заттардың айырмашылығын түсіндіруге мүмкіндік беру үшін. Құндылығы ғана емес, қызықты оқиғасы бар немесе шоу орнына қатысты тарихы бар заттар да құндылығына қарамастан көрсетіледі. Холокостқа тікелей қатысты заттардың тарихы көрсетілуі мүмкін, бірақ оларға баға берілмейді. Бірінші дүниежүзілік соғыстың аяқталуын еске алуға арналған эпизодта жеке естеліктер болды, бірақ бағалаулар болған жоқ. Барлық заттар бағаланады, бірақ бағалаудың көп бөлігі камерадан тыс жүргізіледі, тек ең перспективалы заттар (күндізгі орташа 50 шамасында) түсіріледі, олардың шамамен 20-сы соңғы бағдарламаға кіреді. Кейбір маңызды заттар иелері олардың нақты құнын білгеннен кейін мұражайларға сатылып кетті. Мысалы, Ричард Дадтың «Шөлдегі суретшінің тоқтауы» суретін келтіруге болады, ол 1986 жылы Питер Нахум тапқан және көрсеткен, ал келесі жылы Британдық мұражай оны 100 000 фунт стерлингке сатып алды. Тағы бір мысал, кейін «Оззи совы» деп аталған, 1990 жылы Генри Сэндон 20 000 фунттан 30 000 фунтқа бағалаған Стаффордширдің слипверлік ыдысы. Түпнұсқа тақырыптық музыка Бахтың Бранденбург концерті №3 (бірнеше жыл бойы Венди Карлос Moog синтезаторында орындалған нұсқасы), бірақ 1990 жылдардың басында ол түпнұсқа шығармаға ауыстырылды. Бұл тақырыпты Пол Рид пен Тим Гибсон жазды және Air Edel баспасынан шықты. 2023 жылдың наурыз айында Корнуоллдағы Eden Project басылымында қонақ ретінде Камилла, Корольдік Консорт қатысты.

Формат

Көрмеге келушілер (көбінесе көрме өтетін аймақтан) өздерінің мүліктерін әкеліп, олардың нақтылығы мен қызығушылығын (әсіресе осы орынмен байланысты) бағалау үшін ұсынады, сондай-ақ шамамен құнын анықтайды. Телеарнаға көрсетілетін заттарды өндіріс тобы іріктеп алады. Кәсіби сарапшылар көбінесе заттың тарихи, қолөнер немесе көркемдік тұрғысынан терең мәлімет береді, бұл бағдарламаға мәдени мазмұн қосады. Бұл бағдарламаны өткенді зерттеуге, нақты қолөнерге немесе өнер саласына қызығатын адамдарға, заттың бағасы қандай болмасын, қызықты етеді. Бірақ, бағдарламаның негізгі мақсаты – зат иесі мен сарапшы арасындағы қарым-қатынасты көрсету.

2021-2022 жылдарға арналған бағдарлама сарапшылары

"Антиктер" шоуы 60-тан астам сарапшыдан тұратын командаға ие. Олардың көптегені белгілі бір салаға маманданған, ал кейбіреулері бағдарламада ұзақ жылдар бойы жұмыс істеп келе жатқан тәжірибелі сарапшылар.

Эпизодтар

Эпизодтар көбінесе көктем және жаз айларында түсіріледі, ал келесі күзде және қыста (келесі жылға дейін) көрсетіледі. Әрбір барып келген жер бір немесе екі (көбінесе үш) эпизодта жарылналады.

Австралия

2005 жылы BBC командасының бір бөлігі Австралияға сапар шегіп, The LifeStyle Channel (XYZnetworks) телеарнасымен бірлесіп, бір сағаттық алты бөлім түсірді. Олар "Австралиялық антикалық бұйымдар шоуы" деп аталды. Австралияға жасаған сапар туралы "Австралиялық антикалық бұйымдар шоуы: Сахна тынысы" атты арнайы бағдарлама да жасалды.

Бельгия

Фландрияда VTM телеарнасы 2012 жылдан бері "Rijker dan je denkt?" (Сен ойлағаннан бай ма?) деген жергілікті нұсқасын көрсетіп келеді, осы бағдарламаны Стаф Коппенс жүргізеді.

Канада

Канадада 2005 жылдың қаңтарында CBC Television және CBC Newsworld телеарналарында британдық және американдық үлгілерге негізделген «Canadian Antiques Roadshow» бағдарламасы көрсетіле бастады және 2009 жылға дейін жалғасты. Шоу сондай-ақ CBC Country Canada арнасында да көрсетілді. Оны Валерия Прингл жүргізді. Бағдарламада көрсетілген ең қымбат зат Генри Нельсон О’Нилдің «Eastward Ho!» атты май бояуымен салынған картинасы болды. Ұсынылған сақтандыру сомасы: CDN $500,000, ал кейіннен Лондондағы Sotheby’s аукционында £164,800-ға сатылды (2008 жылғы валюта бағамы бойынша шамамен CDN $300,000).

Финляндия

Антикварлық заттар, антикварлық заттар (Антикика, антикика) деп аталатын фин тіліндегі нұсқасы 1997 жылдан бері YLE TV1 телеарнасында көрсетіліп келеді.

Германия

Германияда ARD мемлекеттік аймақтық арналарында әртүрлі форматтар үнемі көрсетіледі, ең көнесі – 1985 жылдан бері эфирде жүрген BR телеканалының "Kunst und Krempel" ("Көркем өнер және ескі заттар") бағдарламасы. Басқа форматтарға "Lieb & teuer" ("Қымбатты және жақын"), NDR арнасында, "Kitsch oder Kunst?" ("Китч пе, әлде өнер ме?"), HR арнасында және "Echt Antik?!" ("Шын антиквариат па?!"), SWR арнасында көрсетіледі.

Нидерланды

"Tussen Kunst & Kitsch" (Сән мен китш арасында) телебағдарламасы 1984 жылдан бері Нидерландыда көрсетіліп келеді. Алғаш рет AVRO арнасында көрсетілген бұл бағдарлама әдетте Нидерландыдағы, кейде Бельгия мен Германиядағы мұражайларда түсіріледі. Оның үлкен танымалдылығына байланысты, сарапшылар көрермендерді өнер тарихындағы маңызды орындарға "мәдени-көркем саяхаттарға" алып шығатын арнайы эпизодтар жасалған. 2011 жылы Жост ван Гелдің "Het Kantwerkstertje" (Кішкентай тігіш қыз) атты суреті табылды, оның құны 250 000 евроға бағаланды, бұл бағдарлама тарихындағы ең қымбат зат болып табылады. Бағдарламаны Цees ван Дронгелен (1984-2002), Неллеке ван дер Крогт (2002-2015) және Фритс Сиссинг (2015 жылдан бері) жүргізіп келеді, ал 2014 жылы бағдарламаның 30-шы маусымы тойланды.

Швеция

Швед тіліндегі нұсқасы SVT Malmö және BBC арасындағы бірлескен жоба ретінде басталып, олардың "Antiques Roadshow" бағдарламасы екі бөлімге Скандинавияға келді. "Антикундан" ("Антиквариаттар айналымы"), оның швед тіліндегі нұсқасы 1989 жылғы тамызда TV2 арнасында тұңғыш рет көрсетілді, содан бері SVT жыл сайын жаңа маусымдарды шығарып келеді. 2019 жылға дейін 30 маусым көрсетілді, ал сарапшылардың көп бөлігі бағдарламаның басынан бері қатысып келеді. Джеспер Аспегрен – бағдарламаның алғашқы жүргізушісі. Ол 2000 жылы кетіп, 2001 жылдан бастап "Антикундан" бағдарламасын Энн Лундберг жүргізеді. BBC-нің түпнұсқасы швед теледидарында "Engelska Antikrundan" ("Ағылшын антиквариаттары айналымы") деген атпен көрсетіледі.

Америка Құрама Штаттары

1997 жылы американдық PBS телеарнасы «Антики Роудшоудан» шабыттанған шоу жасады. «Антики Роудшоудың» американдық нұсқасын Массачусетс штатының Бостон қаласындағы PBS мүше станциясы – WGBH шығарады. Шоудың жүргізушісі – Марк Уолберг, атқарушы продюсері – Марша Бемко. PBS сонымен қатар түпнұсқа BBC бағдарламасын да көрсетеді, бірақ оны PBS нұсқасынан ажырату үшін «Антики Роудшоу UK» деп атайды. Бағалар көбінесе бастапқы хабарламада көрсетілген фунт стерлинг бағасымен қатар АҚШ долларында да көрсетіледі.

Шетелдік ерекшеліктері

Хью Скалли 1993 жылғы 3 қаңтарда Болиуда, 1993 жылғы 14 ақпанда Ямайкада, 1994 жылғы 13 ақпанда Коркте және 1995 жылғы 16 сәуірде Брюссельде BBC арнасында шоулар жүргізді.

Антикварлар Жол шоуындағы детективтер

Фиона Брюс жеке «Антикварлар Роудшоу» сарапшыларымен бірге маңызды заттардың тарихын зерттейді, отбасылық мұралардың тарихын құрайтын әңгімелерді ашады және олардың қандай тектен шыққандығы мен нақтылығын анықтайды.

Эфирлер

Бұл бір маусымдық бағдарлама 2015 жылы көрсетілді және 15 бөлімнен тұрады. Швецияда ол 2018 жылдың күзінде SVT телеарнасында "Engelska Antikrundan: Arvegodsens hemligheter" ("Ағылшын антиквариатының айналымы: мұралық заттардың құпиялары") деген атпен көрсетілді.

Қабылдау

The Independent газетінің Эллен Э. Джонс бірінші бөлімді, Кромвельдің елтаңбасы туралы, "телекестеге қуандыратын жаңалық" деп бағалады.

Журналдар

Би-би-си 2011 жылға дейін ай сайынғы «Homes & Antiques» журналын шығарды, ол «Антикварлар шоуының» дайындық процесіне шолу ұсынып, сондай-ақ антикварлық заттарды сатып алу және бағалау бойынша кеңестер берді. Бұл журнал әлі де шығарылуда, қазір 2015 жылдан бері «Immediate» баспасымен жарияланады. Сонымен қатар, шоудың американдық нұсқасының «Antiques Roadshow Insider» атты қосымша журналы бар, ол жанкүйерлерге шоудың ішкі жағынан көрініс береді, сондай-ақ бағдарламадан антикварлық заттар мен коллекциялық бұйымдар туралы арнайы материалдар ұсынады.