Кіріспе
Норвегиялық футболшы және жаттықтырушы (туған жылы 1973)
Торе Андре Фло (15 маусым 1973 жылы туған) – норвегиялық кәсіби футбол жаттықтырушысы және бұрынғы шабуылшы, қазір 1. divisjon клубы «Согндалдың» бас жаттықтырушысы. 76 рет Норвегия құрамасы сапына кірген, 23 гол соққан, 1998 жылғы ФИФА әлем чемпионатында және УЕФА Еуро-2000 турнирінде ел намысын қорғаған. 1998 жылғы әлем чемпионатында Норвегия Бразилияны 2:1 есебімен жеңіп, екінші кезеңге өткен кезде Норвегия құрамасының алғашқы голын соқты. Кәсіби карьерасында «Типпелигаенде» «Согндал», «Тромсё» және «Бранн» клубтарында ойнады, содан кейін Англияға кетіп «Челсиде» доп тепті. Англиялық клубтағы табысты өнер көрсеткеннен кейін 12 миллион фунтқа «Рейнджерске» сатылып, ең қымбат норвегиялық футболшы атанды. Фло кейін «Сандерленд», «Сиена», «Валеренга» және «Лидс Юнайтед» клубтарында ойнады, ал 2008 жылдың наурыз айында карьерасын аяқтауын жариялады. Бірақ ол екі рет қайта оралды: 2008 жылдың қарашасында «Милтон-Кейнс Донс» үшін, ал 2011 жылдың наурызында норвегиялық «Согндал» клубы үшін. 2012 жылдың тамызында үшінші рет футболдан кетуін мәлімдеді. Кейін «Челси» клубының жаттықтырушылар штабына қосылды.
Ерте өмір
Фло Норвегияның Согн-ог-Фьордане аймағындағы Стрын муниципалитетіндегі Фло ауылынан шыққан. Ол футболшылар отбасынан.
Согндал
Фло өзінің мансабын жергілікті әуесқой клуб "Стрин"де бастады. 1993 жылы ол "Согндал" клубына көшіп, ағалары Йоштейн мен Жарлемен бірге ойнады. Торе Андре Фло 1994 жылғы 17 сәуірде "Тромсё" клубына қарсы "Типпелигаен"де дебют жасады. Флодан көп үміттер басталды, және ол дебюттік ойынында "Рейнджерс" клубының қарсыласы "Селтик" клубына қарсы 5:1 есебімен жеңіске жетіп, 30 SPL матчинде 18 гол соқты. "Рейнджерс" клубындағы екінші маусымы Шотландиядағы ең табысты маусымы деп есептелді, ол 42 ойында 22 гол соқты, оның ішінде 2002 жылғы Лига кубогы финалында "Айр Юнайтед" клубына қарсы алғашқы голды соқты.
Сандерленд
Ол 2002-03 маусымының басында трансфер терезесі жабылу күні «Сандерлендке» сатылды. Флоның командаға қосылуы Маркус Стюартпен бірге жарияланды, ал трансферлердің жалпы құны 10 миллион фунт стерлинг деп хабарланды. «Сандерленд» жеке бағаларды нақтыламады, бірақ БАҚ-та Фло үшін 8,2 миллион фунт стерлинг деп кеңінен айтылды. Кейін «Сандерленд» оны 6,75 миллион фунтқа сатып алғанын растады (2002 жылы 6 750 000 фунт стерлинг бүгінгі күнгі <есептелген сомаға> тең), бұл оны «Сандерлендтің» екінші ең қымбат сатып алуына айналдырды. «Сандерленд» клубының бас жаттықтырушысы Питер Рид қартайған Ниалл Квинннің орнына атақты шабуылшыны сатып алмағаны үшін маусым бойы сынға ұшырады. Шотландияда күресіп жүрген ойыншы үшін салыстырмалы түрде жоғары баға және кеш сағаттағы трансфер көптеген жанкүйерлерді және сарапшыларды, тіпті легенда Джимми Монтгомериді Флоның соңғы минуттағы үрейлі сатып алу деп ойландырды. Ол дебюттік матчында тағы да гол соқты, бұл матч «Манчестер Юнайтедпен» 1:1 есебімен аяқталды. «Сандерлендтің» тактикасынан Рид Флоның зейнеткерлікке кеткен Ниалл Квинннің (ноябрьде ойнауын тоқтатқан) рөлін – ұзын пасқа арналған биік мақсатты ойыншы ретінде ойнауын күткені анық болды. Бұл оған ыңғайлы рөл емес еді, ол әріптесі Кевин Филлипспен байланыс орнатуға тырысты. Қазан айында Рид қызметтен босатылып, оның орнына Говард Уилкинсон тағайындалғанда, Фло бірден жақсы көрілмеді – Уилкинсонның алғашқы ойынына тізімге ілемеді, өйткені Уилкинсон норвегиялықтың физикалық формасын күмәндандырды. Фло Уилкинсон қызметтен босатылған наурыз айына дейін бірінші командаға қайта оралды. Оның орнын бастан Мик Маккарти маусымның қалған тоғыз ойынының ешқайсысында Флоға 90 минут ойнау мүмкіндігін бермеді. «Сандерленд» сапында 33 матчта Фло тек 6 гол соқты (олардың 4-і Премьер-лигада), ол бастаған 23 лигалық матчтың 11-ін аяқтады. «Сандерленд» бірінші дивизионға түсіп қалды және үлкен қарыздардың салдарынан жоғары жалақы алатын көптеген ойыншыларды сатуға немесе босатуға мәжбүр болды. Фло 2003-04 маусымында Лига кубогының бір матчында ойнады, бірақ 2003 жылдың күзінде оған тегін трансфер берілді.
Сиена
Содан кейін Фло Италияда бағын сынап көрді, 2003 жылы тегін трансфер бойынша жаңадан көтерілген Серия А командасы Сиенаға қосылды. Фло "Сиена" клубында екі маусым ойнады, итальян футболында сәттілікке жетіп, клубқа бірінші рет жоғары лигада бекінуге көмектесті. Ол таңғаларлық әмбебаптылық танытты, бапкер Джузеппе Пападопуло оны әдеттегі негізгі шабуылшы рөлінен шығарып, Энрико Киеза мен Никола Вентоладан кейінгі екінші шабуылшы ретінде ойнатуға шақырды. Ол осы позицияда өте жақсы өнер көрсетіп, 2003–04 маусымында клубтың барлық ойындарында қатысты, сегіз гол соғып, "Сиенаның" құлдыраудан сақталуына көмектесті: 20 қыркүйекте лиганың үшінші турында "Эмполиге" қарсы жаңа клубы үшін алғашқы голын енгізді. Келесі гол 18 қазанда алтыншы турда "Реджинаға" қарсы соғылды. Кейіннен "Удинезеге" қарсы өткен ойында 1–0 есебімен жеңіске жетті. Оның клубпен өткізген екінші және соңғы маусымы азырақ сәтті болды, себебі жарақаттар мен басқа шабуылшылардың бәсекесінен бапкер Джиджи Симони оған аз ойын уақыты берді; 2004–05 маусымында 17 матчта тек бес гол соқты және 5 рет қосалқы құрамда алаңға шықты, бірақ ол "Сиенаның" тағы да құлдыраудан сақталуына көмектесті. Оның клубымен келісімшарты 2006 жылғы маусым соңына дейін қолданысты. "Валеренгада" болған уақытында көптеген жарақаттар оның маңызды рөл атқаруына кедергі келтірді. "Валеренга" маусым соңында оған жаңа келісімшарт ұсынбады, соның нәтижесінде Фло басқа клубтармен келісімшарт жасауға мүмкіндік алды.
Лидс Юнайтед
2007 жылдың 3 қаңтарында бұрынғы командаласы Деннис Уайз Флоны Англияға қайта шақырды, бұл жолы «Лидс Юнайтед» клубына, 2006–07 Чемпионат маусымының соңына дейін келісімшарт жасап. Фло «Лидс» сапындағы алғашқы ойынын «Вест-Бромвич Альбионға» қарсы өткізіп, 3–1 есебімен жеңілген кезде қосалқы құрамнан алаңға шықты. Бір аптадан соң Фло лига матчында сол командаға қарсы үш минутта керемет қабылдап, гол соқты, бірақ матч 3–2 есебімен аяқталды. Кейін алған жарақатының салдарынан Фло маусымның қалған бөлігінде маңызды рөл атқара алмады. Флоның келісімшартындағы тармақ бойынша «Лидстен» кетуі мүмкін еді, бірақ «Лидс» 2007–08 Лига 1 маусымында көмектесу үшін оған бастапқы бір жылдық келісімшарт ұсынды. Ол маусым ішінде лигада барлығы үш гол соқты, олардың бәрі қосалқы құрамнан шығып. Флоға танымал «Лидс» жанкүйерлері, «Kaiser Chiefs» тобы демеушілік жасады. Фло бұрын «Лидс» клубының зейнеткерлікке шығар алдындағы соңғы клубы болатынын мойындаған еді. Ол «Лидсте» көп ойнамаса да, жанкүйерлердің сүйіктісіне айналды. 2008 жылдың наурыз айында Фло футболдан зейнеткерлік жариялады.
Милтон Кейнс Дондар
2008 жылдың 21 қарашасында Фло зейнеткерліктен қайтып, Мильтон-Кейнс Донс клубымен маусым соңына дейін келісімшарт жасасты. 2008 жылдың 6 желтоқсанында ол Сканторпқа қарсы матчта MK Dons сапындағы тұңғыш ойынын запас ойыншы ретінде өткізді. Маусымның соңғы үш ойынының бірінде ғана ол "Уолсоллға" қарсы негізгі құрамда алаңға шықты. Фло, сондай-ақ, Сканторп Юнайтедке қарсы өткен шиеленісті пенальти сериясында тоғызыншы соққыны қатыстырып, МК Донстың 2009 жылғы Бірінші лига плей-офф финалына Уэмблиде жолдама алуына кедергі келтірді. 2009 жылдың 19 мамырында Фло Мильтон-Кейнс Донс клубымен жасасқан келісімшартынан босатылды.
Согндал
2011 жылы, зейнеткерлікке шыққаннан кейін екі жыл өткен соң, Фло күтпеген жерден жаңадан бірінші лигаға көтерілген «Согндал» командасына екінші рет оралды. Ол алғаш рет 30 шілдеде «Розенборгпен» ойында қосымша ойыншы ретінде алаңға шықты. Маусымның соңғы турындағы тұңғыш ойынында ол лига чемпиондары «Мольде» командасына қарсы 2–1 есебімен жеңіс әкелді, екі голды да соқты, сол кезде «Мольдеге» Оле Гуннар Сульшер баптылық етіп тұрған.
Халықаралық мансап
Фло Норвегия құрамасы сапында 76 рет ойнады және Англиямен 0:0 есебімен тең ойнап дебют жасады. Ол 23 гол соқты, бұл оны Норвегияның ең көп гол соққан 4-ші ойыншысы етеді, бұл көрсеткіш бойынша Оле Гуннар Солскьермен бірдей. Норвегия достық матчта Бразилияны 4:2 есебімен жеңген кезде, ол "Флонадо" (әлемдегі ең үздік шабуылшылардың бірі Роналдуға жасалған айқын ойын) деген лақап ат алды. Фло 1998 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Норвегия құрамасы үшін ойнады, бұл турнирде Бразилияға қарсы өткен матчта 2:1 есебімен жеңіске үлес қосып гол соқты, соның арқасында команда жартылай финалға өтті. Фло 2004 жылы халықаралық футболдан кетуге шешім қабылдады, отбасына көбірек уақыт бөлгісі келді.
Ойын стилі
Фло – жылдам, бойы биік, күшті және дене қуаты жоғары шабуылшы, қақпаға гол соғуға шебер, әуеде ойнаудағы қабілетімен ерекшеленетін. Оның дене бітіміне қарамастан, ол жақсы техникалық дағдыларға ие болды және әріптестерімен бірлесіп ойын көрсетуге қабілетті еді.
Басқарушылық мансап
2012 жылы ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Фло бұрынғы клубы "Челсиге" клуб елшісі және олардың академиясында (Челси даму командасы және академиясы) жаттықтырушы ретінде қайта оралды, жастар командаларымен жұмыс істеді, көбінесе 14 жасқа дейінгілермен. Кейіннен ол "Челсидің" шартты ойыншылар бөлімінде техникалық жаттықтырушы болып тағайындалды. 2021 жылдың 17 қарашасында Фло Норвегияның "Согндал" клубының 2022 жылғы маусымға жаңа бас бапкері болып тағайындалды, осы клубта ол ойыншылық жолын бастап, аяқтаған еді.
Жеке өмір
Фло футболшылар отбасынан шыққан, оның отбасының жеті мүшесі Типпелигаенде ойнаған. Оның ағасы Йостейн Фло және туысы Ховард Фло да шетелдегі бірнеше клубтарда ойнап, Норвегия құрамасына шақырылған. Ағайындылары Кьелл Руне Фло мен Ярле Фло Типпелигаенде сәйкесінше "Молде" және "Согндал" клубтары үшін ойнады. Бұған қоса, Кьелл Руненің ұлы Ульрик Фло және Ховардтың сіңілі баласы Пер Эгиль Фло Типпелигаенде "Согндал" үшін ойнады. Фло "Бирмингем Сити" клубының жанкүйері.
Торе Андре Фло академиясы
2010 жылы Фло және футбол жаттықтырушысы Шон Фолкер Беркширде футбол академиясын құрды. Ол 5-тен 17 жасқа дейінгі балаларды мектептерде, клубтарда және жазғы лагерьтерде оқытады. Фло кейбір жаттығуларды өткізеді.
Мансап статистикасы
+ Клубтар, маусымдар және жарыстар бойынша ойын және голдар
КлубМаусымЛигаҰлттық кубокЛига кубогыЕуропаЖалпыДивизионОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдарОйындарГолдар
Sogndal19931. divisjon221635––2521
1994Tippeligaen22533––258
Жалпы442168––5029
Tromsø1995Tippeligaen2618––2618
Brann1996Tippeligaen2419–442823
1997Tippeligaen169–622211
Жалпы4028–1065034
Chelsea1997–98Premier League34111042524415
1998–99Premier League30103031924513
1999–2000Premier League3410611016857
2000–01Premier League143001020173
Жалпы1123410193321216350
Rangers2000–01Scottish Premier League19112210002213
2001–02Scottish Premier League301832211144625
2002–03Scottish Premier League40–––40
Жалпы532954311147238
Sunderland2002–03Premier League2942012–326
2003–04First Division000010–10
Жалпы2942022–336
Siena2003–04Serie A338–––338
2004–05Serie A30512––317
Жалпы631312––6415
Vålerenga2005Tippeligaen80–––80
2006Tippeligaen164–––164
Жалпы244–––244
Leeds United2006–07Championship111000–212
2007–08League One2230000–223
Жалпы2341000–244
MK Dons2008–09League One1300000–130
Sogndal2011Tippeligaen9200––92
2012Tippeligaen13010––140
Жалпы22210––232
Жалпы карьерасы46916025151364316550197