Кіріспе
Британдық рецензиялық медицина журналы
BMJ – апта сайын жарияланып тұратын, рецензиялық медицина журналы. Ол BMJ Group баспасынан шығады, ал BMJ Group толығымен Британдық медицина қауымдастығына (BMA) тиесілі. BMJ редакциялық тәуелсіздікке ие. Бұл әлемдегі ең көне жалпы медициналық журналдардың бірі. Бұрын British Medical Journal деп аталған журнал 1988 жылы ресми түрде BMJ деп қысқартылып, кейін 2014 жылы The BMJ деп өзгертілді. Журналды Британдық медицина қауымдастығының (BMA) еншілес компаниясы – BMJ Publishing Group Ltd басып шығарады. The BMJ журналының қазіргі бас редакторы – Камран Аббаси, ол 2022 жылдың қаңтарында тағайындалды.
Тарих
Журнал 1840 жылғы 3 қазанда «Облыстық медициналық және хирургиялық журнал» ретінде жариялана бастады және жоғары сапалы түпнұсқа ғылыми мақалалар мен бірегей жағдайлар туралы хабарламаларды жариялау арқылы әлемдегі дәрігерлердің назарын тез тартты. BMJ журналының алғашқы редакторлары П. Хеннис Грин, Хантер медицина мектебінде балалар ауруларын оқытқан және оның негізін қалаушы, сондай-ақ Уорстер қаласынан Роберт Стритен, провинциялық медициналық және хирургиялық қауымдастық кеңесінің мүшесі болды. «Облыстық медициналық және хирургиялық журналдың» (PMSJ) алғашқы саны 16 беттен тұратын және онда үш қарапайым ағаштан ойылған суреттер болды. Ең ұзын материалдар редакторлардың кіріспе редакциондық мақаласы және провинциялық медициналық және хирургиялық қауымдастықтың Шығыс бөлімшесінің есебі еді. Басқа беттерде Генри Уорбертонның медициналық реформа туралы заң жобасының мазмұны, кітаптар туралы рецензиялар, клиникалық мақалалар және науқас жағдайларының сипаттамалары берілген. Екі жарым баған жарнамалар орналасқан. Мөр бажысымен қоса құны 7 динар болды, бұл баға 1844 жылға дейін өзгеріссіз сақталды. Басты мақаласында Грин мен Стритен «біздің алғашқы санымызға (хаттардың көлеміне пропорционалды) ең танымал медициналық журнал [The Lancet] сияқты, он жеті жылдық өмірден кейін көптеген жарнамалар түскенін» атап өтті. BMJ алғашқы орталықтандырылған рандомизацияланған бақылаулы зерттеуді жариялады. Журнал сонымен қатар темекі шегудің денсаулыққа және өкпе қатерлі ісігіне тигізетін себептік әсерлері, сондай-ақ темекі шегумен байланысты өлімнің басқа да себептері туралы маңызды зерттеулерді ұсынды. Ұзақ уақыт бойы журналдың жалғыз бәсекелесі Ұлыбританияда шығатын The Lancet болды, бірақ жаһанданудың күшеюімен BMJ басқа медициналық журналдардан, әсіресе The New England Journal of Medicine және Американ медициналық қауымдастығы журналынан (қазір JAMA деп аталады) күшті бәсекелестікке тап болды.
Журналдың мазмұны
BMJ дәлелдерге негізделген медицинаны қолдайды. Ол зерттеулерді, клиникалық шолуларды, соңғы медициналық жетістіктерді және басқа да редакциялық көзқарастарды жариялайды. Жыл сайын Рождествоға дейінгі жұма күні арнайы "Рождестволық басылым" шығарылады. Бұл басылым күрделі академиялық тәсілмен кем маңызды медициналық сұрақтарды зерттейтін ғылыми мақалаларымен танымал. Нәтижелері көбінесе қызықты болып, негізгі бұқаралық ақпарат құралдарында кеңінен жарияланады. BMJ ашық рецензиялау жүйесін қолданады, онда авторларға олардың қолжазбасын кім қарағанын хабарлайды. Ұсынылған мақалалардың шамамен жартысы сыртқы сараптамасыз қабылданбайды. Сарапқа жіберілген қолжазбалар сыртқы сарапшылармен қарастырылады, олар жұмыстың маңыздылығы мен жариялануға сәйкестігі туралы пікір білдіреді, содан кейін редакциялық ("ілу") комитеті қолжазба бойынша соңғы шешім қабылдайды – осы комитет өнер туындыларын көрмеге ілу үшін таңдайтын комитеттерге ұқсас болғандықтан осылай аталады. Түпнұсқа зерттеу мақалаларының қабылдану деңгейі 7%-дан төмен. 2021 жылдың ақпан айының басында BMJ некрологтарды жариялау үшін 299 фунт стерлинг мөлшерінде төлем енгізді. Бұл шешім әлеуметтік желілерде, соның ішінде Британдық медицина қауымдастығы тарапынан, COVID-19 пандемиясынан көптеген медицина қызметкерлерінің қаза болуына байланысты кеңінен сынға түсті. Шешім түсіндірілді, бірақ ай соңында кері қайтарылды.
Жедел ұсыныстар
Дәстүрлі медициналық нұсқаулықтармен байланысты туындаған көптеген мәселелерге жауап ретінде журнал BMJ Rapid Recommendations ұсынды, ол ең маңызды медициналық проблемаларға арналған сенімді нұсқаулар жиынтығы.
Жедел әрекет
BMJ журналына түскен көптеген электрондық хаттарды өз веб-сайтында «Шапшаң жауаптар» деген бөлімде жариялайды, бұл толыққанды бақыланатын интернет-форум ретінде ұйымдастырылған. Түсініктемелер құмарлық, қаралап айту немесе әдепсіздік сияқты қолайсыз мазмұнға қарай тексеріледі, ал жарияланғаннан кейін авторлар өз жазбаларын жоюға немесе өңдеуге құқылы емес.
Индекстеу және сілтеме жасау
BMJ басты индекстер PubMed, MEDLINE, EBSCO және Science Citation Index-ке енгізілген. Журнал ұзақ жылдардан бері гранттарды беру және академиялық мекемелердің зерттеушілерді тарта алудағы әсер факторларын дұрыс емес пайдалануын сынап келеді. 2008 жылы BMJ журналына ең көп сілтеме жасаған бес журнал (сілтеме жасау жиілігінің азаю ретімен) – The BMJ, Cochrane Database of Systematic Reviews, The Lancet, BMC Public Health және BMC Health Services Research болды. Сол жылы BMJ басылымында жарияланған мақалаларда ең көп сілтеме жасалған бес журнал – The BMJ, The Lancet, The New England Journal of Medicine, Journal of the American Medical Association және Cochrane Database of Systematic Reviews болды, бұл оны жалпы медициналық журналдар арасында төртінші орынға қойды. Дегенмен, BMJ 2013 жылы ғылыми зерттеулерді бағалау туралы Сан-Франциско декларациясына (әдетте Дора келісімі деп аталады) қол қойғанын хабарлады, ол журнал әсер факторларын тиімсіз пайдалануды айыптайды және журнал баспагерлерін «журнал әсер факторына жарнама құралы ретінде артық мән беруді қысқартуға, идеалды жағдайда оны жарнамалауды тоқтатуға немесе оны журналға негізделген әртүрлі көрсеткіштермен бірге ұсынуға» шақырады.
Скриттоның мақал-мәтелдері
1974 жылы Элейн Мерфи күйеуі Джон атынан қысқаша хабарлама ұсынды, онда "виолончель скротумы" деп аталатын, еркек виолончельшілерге әсер ететін ойдан шығарылған жағдай туралы айтылды. Бұл бастапқыда "гитаралық сосание" деген жауап ретінде әзіл ретінде ұсынылған, ол жүгірушінің сосаниесіне ұқсас жағдай, онда гитарада ойнаудың кейбір түрлері сосаниеде тітіркеніс тудырады, және Мерфи мен оның күйеуі оның да әзіл екеніне сенді. Хабарлама The BMJ журналында жарияланды, және кеңінен сілтеме жасалмаса да, кейде, көбінесе күмәнданушылар сілтеме жасайтын, мысалы, "виолончельді әдеттегі ойнау позыциясында ұстағанда, аспаптың корпусы ұрыққа жақын орналаспайды". 2009 жылы, алғашқы хабарлама жарияланғанынан 35 жыл өткен соң, Мерфи BMJ журналына хат жазып, бұл хабарламаның жалған екенін мәлімдеді.
Веб-сайт және оған қол жеткізу саясаты
BMJ 1995 жылы толыққанды онлайн форматқа көшті және барлық нөмірлерін World Wide Web желісінде сақтады. Сайтта басылған материалдардан өзге, түпнұсқа зерттеу мақалаларына қосымша материалдар, жаңалықтар және редакцияға электрондық хаттар орналастырылған. 1999 жылы BMJ-дің барлық мазмұны онлайн тегін қолжетімді болды, бірақ 2006 жылы жазылым жүйесіне көшірілді. Түпнұсқа ғылыми мақалалар тегін қалды, алайда 2006 жылғы қаңтардан бастап барлық басқа «қосымша құндылық» мазмұны, оның ішінде клиникалық шолулар мен редакциялық мақалалар жазылым арқылы ғана қолжетімді болды. BMJ HINARI бағдарламасы аясында экономикалық қиын жағдайдағы елдерден келген пайдаланушыларға толыққанды тегін қолжетімділік ұсынады. 2008 жылғы қазан айында BMJ зерттеу мақалалары үшін ашық қолжетімді журналға айналатынын хабарлады. Басқа мақалаларға қол жеткізу үшін жазылым талабы күшінде қалды.