Кіріспе
Жан Маргарет Лоренс (18 шілде 1926 – 5 қаңтар 1987) – канадтық романшы және әңгімелер авторы, Канада әдебиетінің маңызды тұлғаларының бірі. Ол сонымен қатар, Канаданың жазушылар қауымдастығын қолдау мақсатында құрылған, коммерциялық емес әдеби ұйым – Writers' Trust of Canada-ның негізін қалаушылардың бірі болды. Ата-тегі бірдей немесе ұқсас адамдар.
those of the same or a similar name
Jean Margaret Laurence (née Wemyss; July 18, 1926 – January 5, 1987) was a Canadian novelist and short story writer, and is one of the major figures in Canadian literature. She was also a founder of the Writers' Trust of Canada, a non profit literary organization that seeks to encourage Canada's writing community.
Алғашқы жылдар
Маргарет Лоренс 1926 жылғы 18 шілдеде Манитоба штатының Нипава қаласында Роберт Вемисс адвокат және Верна Джин Симпсонның қызы Жан Маргарет Вемисс ретінде дүниеге келді. Бала кезінде оны "Пэгги" деп атады. Ол төрт жасқа толғанда анасы қайтыс болды, содан кейін анасының әпкесі Маргарет Симпсон отбасын күтуге келді. Бір жыл өткен соң Маргарет Симпсон Роберт Вемисске үйленді, ал 1933 жылы олар Роберт есімді ұлды асырап алды. 1935 жылы, Лоренс тоғыз жаста болғанда, Роберт Вемисс аға пневмониядан көз жұмды. Лоренс содан кейін өгей анасы мен ағасымен бірге анасының әкесінің үйіне көшіп өтті. Ол 18 жасқа дейін Нипавада тұрды.
Білім
1944 жылы Лоуренс Виннипегтің Біріккен колледжінде оқыды, ол Манитоба университетімен байланысты өнер мен теология колледжі, кейіннен Виннипег университетіне айналды. Оқуға түсу алдында ол академиялық стипендияға өтініш берді, ол оның оқу үлгерімі мен қаржылық жағдайына байланысты тағайындалды. Біріккен колледждегі алғашқы жылында Лоуренс ағылшын тілі, тарих, этика және психология курстарын қамтитын гуманитарлық бағдарлама бойынша оқыды. Лоуренстің ағылшын әдебиетіне деген қызығушылығы орта мектепте де болған, ал өзінің туындыларын жазуға деген құштарлығы жоғары білім алған кезінде де жалғасты. Колледжге түскен алғашқы апталардың ішінде Лоуренс Манитоба университетінің "The Manitoban" басылымында өлеңдерін жариялады. Бұл оның әдебиетке ғашық достарымен бірге болуының алғашқы тәжірибесі болды және ол үшін ғалым мен жазушы ретінде білімін кеңейтуге мүмкіндік берді. Біріккен колледждің жертөлесінде орналасқан, бір жағы кафетерий, бір жағы кофехана болатын "Тони" Лоуренс үшін әдеби қызығушылықтарын әріптестерімен бөлісуге тағы бір маңызды орын болды. Ол достарымен кездесіп, әдебиет тақырыбында әңгімелесетін, ал жазушылар өздерінің туындыларын топпен бөлісетін. Лоуренс 1981-1983 жылдары Питерборо қаласындағы Трент университетінің канцлері қызметін атқарды.
Өлім
1986 жылы Лоренске өкпе қатерлі ісігі кеш сатысында диагноз қойылды. Джеймс Кингтің "Маргарет Лоренстің өмірі" атты өмірбаянында айтылғандай, болжамы өте ауыр болды, және қатерлі ісік басқа органдарға тарағандықтан, паллиативтік күтімнен басқа ем ұсынылмады. Лоренс өзін және отбасын одан әрі азаптан сақтаудың ең дұрыс жолы осы деп шешті. Ол 1987 жылдың 5 қаңтарында, Лейкфилдтегі 8 Regent St. мекенжайындағы үйінде дәрі-дәрмектерді артық мөлшерде қабылдап, өз-өзіне қол жұмсады, соңғы сәттеріне дейін шешімін жазбаша түрінде бекітті. Ол туған қаласында, Манитоба штатының Неипава қаласындағы Неипава зиратында жерленді. Лоренстің Неипавадағы үйі қазір мұражай болып сақталған. Оның әдеби мұралары Торонтодағы Йорк университетінің Клара Томас мұрағатында және Гамильтондағы Макмастер университетінің Уильям Реди мұрағаттар және зерттеулер жинақтары бөлімінде сақтаулы.
Әдеби мансап
Канаданың ең құрметті және сүйікті жазушыларының бірі, өзінің әдеби мансабының соңында Лоренс Neepawa қаласында он жасқа толғанда әңгімелер жаза бастады. Оның алғашқы жарияланған "Біздің Әкеміздің елі" атты туындысы Виннипегтің еркін баспасөзі ұйымдастырған байқауға ұсынылды. Осы әңгімеде "Манавака" атауы алғаш рет пайда болды (кейінгі көптеген шығармаларында қолданылған, құрастырылған канадалық қала). Маргарет күйеуі сияқты, үйленгеннен кейін жазуға көбірек берілді. Олар Африкада тұрғанда әдеби журналдарда көркем шығармалар жариялады, бірақ Маргарет жазуын жалғастырып, шегін кеңейтті. Оның алғашқы романдары Африкадағы азшылық өкілі ретінде алған тәжірибесімен әсерленді. Олар христиандық символизмнің күшті сезімін және отаршылдық мемлекетте ақ адам болудың этикалық жауапкершілігін көрсетеді. Канадаға оралғаннан кейін ол ең танымал болған "Тас періште" (1964) романын жазды. Оқиға Манавака деп аталатын құрастырылған Манитоба қалашығында өтеді және 90 жастағы Хагар Шиплинің баяндауымен, оның қазіргі сәттері мен өмірінің барлық естеліктері арасында ауысады. Роман бір кезде Солтүстік Американың көптеген мектептері мен колледждерінде міндетті оқу материалдарының бірі болды. Лоренс Манавакада оқиғалар орын алатын тағы төрт көркем туынды жазды. Лоренс туындылары Канаданың McClelland and Stewart баспасында жарық көрді және ол жаңадан қалыптасқан канадалық әдебиет дәстүрінің маңызды тұлғаларының біріне айналды. Пол Ньюманның 1968 жылы түсірген "Рейчел, Рейчел" фильмі Лоренстің "Құдайдың әзілі" романының негізінде түсірілген. Лоренстің романы бойынша түсірілген, Кари Скогландтың сценарийін жазып, режиссерлік еткен, Элен Берстин қатысқан "Тас періште" толық метражды фильмі 2007 жылдың күзінде көрсетілді.
Марапаттар мен мойындау
Лоренс "Құдайдың әзілі" (1966) және "Дивинерлер" (1974) романдары үшін екі рет генерал-губернатор сыйлығын жеңіп алды. 1972 жылы ол Канада орденінің серігі атағымен марапатталды. Маргарет Лоренс атындағы естелік лекциясы – Канада жазушылар қоры ұйымдастырған жыл сайынғы лекциялар циклы. "Тас періште" романы Леон Рукке қолдау көрсеткен "Canada Reads" телешоуының 2002 жылғы басылымында таңдалған кітаптардың бірі болды. Виннипег университеті Лоренстың құрметіне Әйелдер зерттеу орталығын және жыл сайынғы спикерлер сериясын атады. Торонтодағы Йорк университетіндегі студенттер жатақханасының бірінде (Бетуне жатақханасы) оның есімімен бір қабат аталды. 2016 жылы ол Ұлттық тарихи тұлға ретінде танылды.