Кіріспе

Редокс реакцияларына қатысатын фермент. Биохимияда оксидоредуктаза – электрондарды бір молекуладан, редуктанттан (электрон доноры), екінші молекулаға, окисдентке (электрон акцепторы), ауыстыруды катализдейтін фермент. Бұл ферменттер тобы көбінесе кофактор ретінде NADP+ немесе NAD+ қолданады. Трансмембраналық оксидоредуктазалар бактериялардың, хлоропластардың және митохондриялардың электрондық тасымалдау тізбектерін құрайды, оның ішінде I, II және III тыныс алу кешендері де бар. Ал кейбіреулері биологиялық мембраналармен перифериялық мембраналық ақуыздар ретінде байланыса алады немесе бір трансмембраналық спираль арқылы мембраналарға бекітілуі мүмкін.

Номенклатура

Оксидоредуктазалардың дұрыс атаулары "донор:акцептор оксидоредуктаза" түрінде құралады; бірақ, басқа атаулар көбірек таралған. Мүмкін болған жағдайда, жиі қолданылатын атауы "донор дегидрогеназасы", мысалы, жоғарыдағы екінші реакция үшін глицеральдегид-3 фосфат дегидрогеназасы. Жиі қолданылатын атаулар кейде "акцептор редуктазасы" түрінде де құралады, мысалы NAD+ редуктазасы. "Донор оксидазасы" – акцептор ретінде O2 болатын ерекше жағдай.

Жіктеу

Оксидоредуктазалар ферменттердің ЕО нөмірлік жіктемесінде EC 1 болып жіктеледі. Оксидоредуктазалар 21 кіші сыныпқа бөлінеді:
EC 1.1 донорлардың CH OH тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды (алкогольдік оксидоредуктазалар, мысалы метанол дегидрогеназасы)
EC 1.2 донорлардың альдегид немесе оксо тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.3 донорлардың CH CH тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды (CH CH оксидоредуктазалар)
EC 1.4 донорлардың CH NH2 тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды (Аминоқышқыл оксидоредуктазалар, Моноамин оксидазасы)
EC 1.5 донорлардың CH NH тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.6 NADH немесе NADPH әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.7 донор ретінде басқа азотты қосылыстарға әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.8 донорлардың күкірт тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.9 донорлардың гем тобына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.10 донорлар ретінде дифенолдар мен олармен байланысты заттарға әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.11 қабылдаушы ретінде пероксидке әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды (пероксидазалар)
EC 1.12 донор ретінде сутекке әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.13 молекулалық оттекті қосатын бір донорға әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды (оттектіктер)
EC 1.14 молекулалық оттекті қосатын жұптасқан донорларға әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.15 қабылдаушы ретінде супероксид радикалдарына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.16 металл иондарын тотықтыратын оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.17 CH немесе CH2 топтарына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.18 донор ретінде темір-күкірт ақуыздарына әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.19 донор ретінде тотыққан флаводоксинге әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.20 донорлардағы фосфор немесе мырышқа әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды
EC 1.21 X H және Y H әсер ететін оксидоредуктазаларды қамтиды, нәтижесінде X Y байланысы пайда болады.