Газзи Джек: Британдық Колумбияның құрметті иесі және Гастаунның негізін қалаушысы

Кіріспе

Джон Дейтон (1830 жылдың қарашасы – 1875 жылдың 23 мамыры), "Гассы Джек" деген есіммен әйгілі, Британдық Колумбияда бар ұстаған. Британдық Колумбияның Ванкувер қаласындағы Гастаун ауданы оның құрметіне аталған.

Тарих

Дейтон Англияның Халл қаласында дүниеге келген. Үлкен порты бар Халл қаласында өскен Дейтон мен оның бауырлары Том мен Ричард теңізде жүзуді үйренді. Том мен Ричард британдық кемелерде шәкірт болды, бірақ Джекке мұндай мүмкіндік тумады. Дегенмен, ол АҚШ кемелерінде жұмыс істеуге мүмкіндік алды. Калифорниядағы алтын асыру кезінде Нью-Йорк пен Сан-Францискоға жүк және жолаушыларды тасымалдауға кемелерге сұраныс артты. 1850 жылы Мүйіс Торн айналып өтуге 140–160 күн кетті. Дейтон жаңа клиперде жұмыс істеуге келісімшарт жасады, ол күніне 400 мильдей жүзіп, сапарды бар болғаны 115 күнде аяқтады. Ал келесі сапары Гонконгқа болды. Дейтон 21 жаста және үшінші офицер болды. Содан кейін Дейтон Англиядағы отбасына барып қайтып, АҚШ-қа оралды және ешқашан Англияға қайта оралмады. Кейін Дейтон 1858 жылдың ақпан айына дейін Калифорнияда басқалармен бірге алтын кенін іздеді. Фрейзер каньонында алтын асыру басталды, Дейтон мыңдаған адаммен бірге солтүстікке бет бұрды. Қыстың суық болуы кеншілерге қиындық туғызды, бірақ Дейтон 5 жыл бойы сол жерде қалды. Ол алтын таппады, бірақ басқалар тапты. Жаңа Каледония енді Британдық Колумбияның колониясы болды. Фрейзер өзеніндегі қозғалыс көбірек кеншілер келген сайын арта түсті, бірақ осы уақытқа дейін Лэнглиден тыс жерде тек американдық пароходтар ғана жүре алды. Осы қажеттілікті қанағаттандыру үшін жергілікті қайықтар салынды және Дейтон бірнеше жыл бойы Фрейзер өзенінде бу кемелерін және артқы дөңгелекті кемелерді жүргізді. 1864 жылы Дейтон денсаулығы нашарлағандықтан (аяқтары мен табандары ісіп кеткендіктен) басқа жұмыс іздеуге мәжбүр болды. 1862 мен 1867 жылдар аралығында ол Британдық Колумбияның Нью-Вестминстер қаласында Globe Saloon деп аталатын барды басқарды. Бұл Карибу алтын асырудың арқасында өте табысты болды. Бірақ 1867 жылы Дейтон қаладан шығып, Гаррисон көлінің жанындағы ыстық минералды бұлақтарды аралау үшін барды, оны ескі кемедегі әріптесіне, американдыққа тапсырды. 4 шілдеде тойлар бақылаудан шығып, Дейтон бизнесі қирағанын көруге оралды. 1867 жылы Дейтон өзінің ескі досы, капитан Эдвард Стамптың, Хастингс Миллдің иесінің тілегімен Буррард шығанағының оңтүстік жағында бар ашты. Кейін ол оны Нью-Вестминстердегі бұрынғы барының құрметіне Globe Saloon деп атады. Ол сол аймаққа 6 доллардан аспайтын ақшамен, бірнеше қарапайым жиһаз, оның жергілікті әйелі (аты жылдар бойы жоғалып кеткен) және сары итімен келді. Барды бір отырыста ішіп тауыса алатын вискидің барлығына алмастырып, жырқыш зауыттың жұмысшылары салған (жақын маңдағы суару орны 25 миль қашықтықта болды). Оның клиенттері негізінен теңізшілер мен жақын маңдағы ағаш кесу зауытының жұмысшылары болды. Бірақ ол жерде бизнес азайған кезде, Дейтон Муди Миллдің жанында 20 акр жағалау участағын сатып алып, жаңа салон салуға тырысты. Жергілікті тұрғындар наразылық білдірді, ал губернатор олармен келісті. Дейтон өзінің бұрынғы барына, Globe Saloon-ға қайта оралды. Бұл бар Гранвилл қалашығы құрылған кезде бұзылды. Дейтон 135 долларға жақын маңдағы жерді сатып алды, ол Дейтон үйін салған Каралл мен Уотер көшелерінің оңтүстік-батыс бұрышында орналасқан. Дейтон алғаш рет атын білмейтін Сквамиш әйеліне үйленді. Ол 1870 жылға дейін қайтыс болғанға дейін оның немересі Куахайл-я оны күтіп-бағу үшін келді. Ол қайтыс болғаннан кейін Дейтон Куахайлға үйленді, ол сондай-ақ Мэделин Дейтон деген атпен белгілі болды. 1921 жылғы Канада халық санағы бойынша ол 1855 немесе 1856 жылы туған, бірақ басқа деректер басқа күндерді көрсетеді. 1940 жылы Ванкувердің архившісі майор Дж. С. Мэтьюсқа 1870 жылы Дейтонға үйленгенде "12 жаста" болғанын айтты. Мэтьюс "сөйлесу қиын болды" деп хабарлады. 1946 жылы Ванкувер суретшісі Милдред Вэлли Торнтонның суреті Ванкувер Санда жарияланғаннан кейін, ол мақалада "90 жастан асып кеткен" деп сипатталды. Оның 1948 жылы қайтыс болғаны туралы газеттерде ол "100 жастан асып кеткені айтылды" және "102 мен 110 жас аралығында болғанын мәлімдеді" деп жазылған. Дейтон мен оның әйелі 1871 жылдың желтоқсанында Ричард Мейсон Дейтон атты ұл тапты; нәресте 1872 жылы шомылдырылды. Ричард "Гранвилл графы" деген лақап атпен танылды және Гастаунда танымал болды. (Мэделин 1940 жылы майор Мэтьюске берген сұхбатында сәби екі жылдай өмір сүргенін және Броктон-Пойнт қаласында жерленгенін айтты, бірақ шын мәнінде ол әкесінен ұзақ өмір сүрді.) 1873 жылы Дейтонның ағасы Том және оның әйелі бизнесті өздеріне алды, ал Дейтон Фрейзер өзенінде жүретін бу кемесінде жұмыс істеуге оралды, бұл жолы Onward пароходының капитаны болды. Бірақ бірнеше айдан кейін отбасылық даудан кейін ол тағы да салонды басқаруға кірісті және 1875 жылдың 23 мамырында 44 жасында аурудан қайтыс болғанға дейін оны басқарды. Дейтонның өсиетінің барлығын төрт жасар ұлына қалдырды, бірақ Ричард 1875 жылдың қарашасында өсиет заңды күшіне енбегенше қайтыс болды. 304 доллар кімге тиесілі екені белгісіз, бірақ Куахайл-я/Мэделин үш айлық бала күтімі мен ұлының жерлеу шығындары үшін өтемақы алды. Ол Солтүстік жағалауға оралды және 1897 жылы қайтыс болған Билли Уильямсқа үйленді. Ол 1948 жылдың 10 тамызында қайтыс болды.

Deighton was born in Hull, England. Growing up in Hull, a major seaport, Deighton and his brothers Tom and Richard learned to sail. Tom and Richard apprenticed on British ships, but Jack did not receive that opportunity. However, this meant he could switch to sailing on U. S. ships. When the California Gold Rush hit, ships were in demand to transport cargo and people from New York to San Francisco. In 1850, this voyage around Cape Horn took 140–160 days. Deighton signed up to work a new clipper Invincible that could sail 400 miles a day and made the trip in only 115 days. The next journey was to Hong Kong. Deighton was 21 years old and Third Officer. Next, Deighton visited family at home in England and then returned to the U. S., never returning to England again. Next, Deighton worked a gold claim in California, along with many others, until February 1858 when there was news of gold further north in a British territory known as New Caledonia. The Fraser Canyon Gold Rush had begun and Deighton sailed north along with thousands of others. The harsh winter took its toll on the prospectors but Deighton stayed for 5 years. He found no gold, though others did. New Caledonia was now the Colony of British Columbia. Traffic on the Fraser River was increasing as more miners arrived, but so far only American steamers were able to travel beyond Langley. Local boats were built to meet this need and Deighton piloted steamships and sternwheelers on the Fraser River for several years. By 1864, Deighton was forced to pursue other lines of work as he developed health problems (swelling of the legs and feet). Between 1862 and 1867, he ran a bar called the Globe Saloon in New Westminster, British Columbia. It was quite prosperous due to the Cariboo Gold Rush. But in 1867 when Deighton went out of town to visit the hot mineral springs near Harrison Lake, he entrusted the bar to an old shipmate, an American. On July 4 the celebrations got out of hand and Deighton returned to find his business ruined. In 1867, Deighton opened a bar on the south side of Burrard Inlet at the behest of his old friend, Captain Edward Stamp, the owner of the Hastings Mill. He later named it the Globe Saloon in memory of his previous bar in New Westminster. He came to the area with little more than $6 to his name, a few simple pieces of furniture, his Indigenous wife (whose name has been lost to the years), and a yellow dog. The bar was built by idle sawmill workers in exchange for all the whisky they could drink in one sitting (the nearest drinking hole was 25 miles away). His patrons were mainly sailors and workers from the nearby sawmill. When business dwindled there, Deighton tried to acquire 20 waterfront acres near Moody's Mill and build a new saloon there. The local natives protested and the Governor agreed with them – Deighton went back to his previous bar, the Globe Saloon. This bar was demolished when the townsite of Granville was established. Deighton bought a nearby lot for $135 at the south west corner of Carrall and Water Streets, where he built Deighton House. Deighton was first married to a Squamish woman, whose name is currently unknown. Before her death around 1870, her niece, Quahail ya, came to care for her. After her death, Deighton married Quahail ya who was also known by the name Madeline Deighton. According to the 1921 Canadian Census she was born in 1855 or 1856 but other sources suggest other dates. In 1940, she told Vancouver archivist Major J. S. Matthews that she was "about 12" when she married Deighton in 1870. Matthews reported that "it was difficult to converse." In 1946, after a portrait of her by Vancouver artist Mildred Valley Thornton was featured in the Vancouver Sun, she was described in an article as being "well over 90 years old." Newspaper stories on her death in 1948 noted she was "reputed to be over 100 years of age" and that she "claimed to be between 102 and 110 years of age." A son, Richard Mason Deighton, was born to Deighton and his wife in December 1871; the baby was baptized in 1872. Richard was nicknamed the "Earl of Granville" and was a popular figure in Gastown. (In her 1940 interview with Major Matthews, Madeline said the baby lived about two years and was buried at Brockton Point, but in fact he outlived his father.) Deighton's brother Tom and his wife took over the business in 1873 and Deighton returned to working the steamship that plied the Fraser River, this time as a captain of the steamer Onward. However, after a family quarrel a few months later, he resumed management of the saloon and operated it until he became ill and died at the age of 44 on May 23, 1875. Deighton's will left everything to his four year old son, but Richard died in November 1875 before the will was probated. It is not known who inherited the $304, but Quahail ya/Madeline was reimbursed for three months of childcare and the expenses of her son's funeral. She returned to the North Shore and married Billy Williams, who died in 1897. She died August 10, 1948.

Мұра

Ол Нью-Вестминстердегі Фрейзер зиратында жерленген. 1972 жылы қабір тасына "Осы жерде Джон "Гассы Джек" Дейтон жатыр, 1830–1875, теңізші, кенші, кемеші, пионер, Нью-Вестминстер мен Гранвиллдегі қонақ үй иесі: "Мен мұнда келгеннен бері жақсы өмір сүрдім" деген жазу жазылған. Ескерткіштің орналасқан жері (WGS84). Дейтон көп сөйлейтін және әңгіме айтуға құштар болғандықтан Гассы Джек деп аталды. Жергілікті тұрғындар оның барының маңындағы аумақты "Гастаун" деп атады, бірақ сол кезде оның ресми аты Гранвилл еді. Кейін Дейтон үйі 1886 жылдың маусым айында болған Ұлы Ванкувер өртінен өртенді. Джек Дейтонның құрметіне Гасси Джек мүсіні Гастаундағы Көктемдік алаңда (Maple Tree Square) оның салонының бұрынғы орнында тұрды, бірақ 2022 жылдың 14 ақпанында, жоғалған және өлтірілген халықтар еске алу науқанының 31-ші жылдық мәрсімі кезінде наразылар оны құлатып, бояумен жапты.