Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Рецепторлық потенциал, сондай-ақ генераторлық потенциал деп те аталады, – бұл градиентті потенциалдың бір түрі, сезімтал рецептордың қоздырылуынан туындайтын трансмембраналық потенциалдың айырмашылығы. Рецепторлық потенциал көбінесе сенсорлық трансдукция арқылы пайда болады. Әдетте, бұл ішкі ток ағынының нәтижесінде болатын деполяризациялық оқиға. Ток ағыны жиі сезімтал рецептордың мембраналық потенциалын әрекет потенциалын тудыру шегіне жақындатады. Рецепторлық потенциал бір нейронның ішінде немесе жақын жасушада әрекет потенциалын тудыруға қабілетті. Бір нейронның ішінде рецепторлық потенциал, кернеуге сезімтал иондық каналдарды ашу арқылы әрекет потенциалын тудыра алатын аймаққа жергілікті ток ағынын тудыруы мүмкін. Рецепторлық потенциал сондай-ақ бір жасушадан екінші жасушаға әсер ететін нейротрансмиттерлердің босатылуына себеп болады, бұл екінші жасушада әрекет потенциалын тудырады. Рецепторлық потенциалдың мөлшері әрекет потенциалдарының жиілігін анықтайды және бейімделу, стимул күші және кезекті рецепторлық потенциалдардың уақытша жиналымы арқылы реттеледі. Рецепторлық потенциал рецептордың сезімталдығына байланысты, ол баяу бейімделуі мүмкін, нәтижесінде рецепторлық потенциал баяу төмендейді, немесе жылдам бейімделуі мүмкін, нәтижесінде рецепторлық потенциал жылдам пайда болады, бірақ қысқа мерзімді болады. Мысалы, дәм сезу бүршігінде, дәм электросигналға айналып, миға жіберіледі. Стимуляцияланған кезде, дәм сезу бүршігі пресинаптикалық мембранадағы синаптық везикулалардың экзоцитозы арқылы нейротрансмиттерлерді босатады. Нейротрансмиттер молекулалары синаптық кеңістік арқылы бастапқы сезімтал нейронның постсинаптикалық мембранасына таралады, онда олар әрекет потенциалын тудырады.
A receptor potential, also known as a generator potential, a type of graded potential, is the transmembrane potential difference produced by activation of a sensory receptor. A receptor potential is often produced by sensory transduction. It is generally a depolarizing event resulting from inward current flow. The influx of current will often bring the membrane potential of the sensory receptor towards the threshold for triggering an action potential. Receptor potential can work to trigger an action potential either within the same neuron or on an adjacent cell. Within the same neuron, a receptor potential can cause local current to flow to a region capable of generating an action potential by opening voltage gated ion channels. A receptor potential can also cause the release of neurotransmitters from one cell that will act on another cell, generating an action potential in the second cell. The magnitude of the receptor potential determines the frequency with which action potentials are generated and is controlled by adaptation, stimulus strength, and temporal summation of successive receptor potentials. Receptor potential relies on receptor sensitivity which can adapt slowly, resulting in a slowly decaying receptor potential or rapidly, resulting in a quickly generated but shorter lasting receptor potential. An example of a receptor potential is in a taste bud, where taste is converted into an electrical signal sent to the brain. When stimulated, the taste bud triggers the release of neurotransmitters through exocytosis of synaptic vesicles from the presynaptic membrane. The neurotransmitter molecules diffuse across the synaptic cleft to the postsynaptic membrane of the primary sensory neuron, where they elicit an action potential.