Нейрофизиология
-
Нейронның дендриттері: құрылымы мен қызметі
Дендриттер – нейрон жасушаларының тармақты кеңейтімдері, сигналдарды қабылдап, сомаға жеткізеді. Биологиядағы маңызды құрылым!
-
Нейротрансмиттерлер: анықтамалар мен терминология
Нейротрансмиттерлер: жүйке импульстарын жеткізетін химиялық заттар. Синапс, рецепторлар, биосинтез процестері туралы мағлұмат. Жүйке жүйесін зерттеңіз!
-
Жүйке жасушаларының химиялық байланыстары
Жүйке жүйесіндегі химиялық синапстар – нейрондар арасында сигналдарды жіберуге арналған биологиялық байланыстар. Естелік, ойлау және дене жүйелерін басқаруда маңызды.
-
Нейрон қарым-қатынасы: Электр импульстары
Нейрондардың электр импульстары арқылы қарым-қатынасы. Әрекеттік потенциал – жасуша мембранасының күрт өзгеруі, сигналдарды тарату механизмі. Нейробиология.
-
Миелинмен қапталған аксондардағы импульстің секіріп таралуы
Миелинмен қапталған аксондардағы нейрондық импульстардың таралуы – сальтаторлық өткізілім. Жылдамдық артуы, Ranvier түйіндері, миелин қабығы туралы біліңіз.
-
Дендриттік тікендер: құрылымы, қызметтері және қасиеттері
Дендриттік тікендер – нейрон дендритінің кішкене өскіні, аксондардан сигнал қабылдайды. Синаптық күшті сақтайды, жадқа және сигналдар таратуға көмектеседі.
-
Жүйке байланыстарының белсенділігіне байланысты ұзақ мерзімді күшеюі
Ұзақ мерзімді күшейту (LTP): нейрондар арасындағы байланыстың күшеюі, жад пен оқудың негізгі механизмі. Синаптық пластикалық өзгерістер туралы біліңіз.
-
Нейротрансмиттерлердің қабылдағыштары: Түрлері мен қызметтері
Нейротрансмиттер рецепторлары – жасушалардың бір-бімен байланысуына көмектесетін мембраналық ақуыздар. Нейротрансмиттерлерге жауап береді, сигналдарды жібереді.
-
Жүйке жасушаларындағы глутамат рецепторы және иондық канал ақуызы
Жүйке жасушаларындағы NMDA рецепторы – глутамат рецепторы, кальций иондарының каналы. Деполяризация & глутамат/глицин байланысы арқылы жұмыс істейді.
-
Синапс пластикасы: Оқу және жадтың нейрохимиялық негізі
Синаптикалық пластикалық қабілеттің маңыздылығы: оқу, есте сақтау және мидағы нейрондық байланыстардың негізі. Нейротрансмиттерлер мен кальций ролі.
-
Нейрондар арасындағы электрлік байланыс
Жүйке жасушалары арасындағы электрлік синапс – жылдам сигнал беруші, бірақ күшейтпейтін байланыс. Химиялық синапстан өзгешелігі, жылдамдығымен ерекше.
-
Ми нейрондардың тежеуші постсинаптық потенциалы
Ми нейрондардың жұмысын тежейтін IPSP туралы мақала. Нейротрансмиттерлер, синапстар, EPSP-мен арақатынасы жайлы біліңіз. Ми химиясының негіздері.
-
Постсинаптикалық потенциалдың уақытша өсу процесі
Жұйке талдамдарындағы оң потенциал – EPSP. Нейрондардың оқуға дайындығын арттыратын, иондық ағынмен туындайтын уақытша өзгеріс. EPSC тогы туралы біліңіз.
-
Ұзақ мерзімді депрессия: Нейрондық байланыстардың әлсіреуі және оның механизмдері
Ұзақ мерзімді депрессия (LTD) – нейрондық байланыстардың әлсіреуі, есте сақтау үшін маңызды. LTP-мен қатар, ақпаратты кодтауға көмектеседі.
-
Жасуша мембранасының гиперполяризациясы
Жасуша мембранасының поляризациясы: Гиперполяризация – теріс зарядтың артуы, нейрондық белсенділікті төмендетеді. K+ және Cl– иондарының ролі.
-
Глутаматергиялық синапстардың үнсіздігі және олардың рөлі
Нейробиология: Үнсіз синапстар – NMDA рецепторлары бар, бірақ AMPA жоқ глутаматергиялық қосылыстар. Даму кезінде пайда болады, бірақ активтілікпен де «үндемейді».
-
Жасушаның электрлік зарядының өзгеруі
Жасушаның электрлік зарядының өзгеруі – деполяризация. Бұл жасуша физиологиясы, байланысы үшін маңызды. Ішкі зарядтың төмендеуіне себеп болады.
-
Мембраналық потенциалдың стимулға қарай өзгеруі
Мембраналық потенциал өзгерістері: градиенттік потенциалдар, түрлері, стимул күшіне байланыстылығы, иондық каналдар, кеңею және уақыт бойынша өзгеруі.
-
Оқу синапсының жұмыс механизмі
Жұйке жүйесіндегі оңтайлы синапс – нейрондар арасындағы ақпараттық сигналдардың берілуі. Электрлік және химиялық синапстар, EPSP және нейрондық желілер туралы біліңіз.
-
Нейроэффекторлық байланыс: құрылысы мен қасиеттері
Жүйке-эффекторлық байланыс: мотонейрондардың нейротрансмиттерлер арқылы жасушаларға әсері. Соматикалық және висцеральды жүйкелер, бұлшық еттер мен бездер.
-
Сезімтал қабылдағыштардың потенциалы
Рецепторлық потенциал – сезімтал қабылдағыштардың жауап ретінде туындайтын, мембраналық потенциалдың өзгеруі. Нерв импульсын тудыруға көмектеседі.
-
Электрофизиологияда шектік потенциалдың маңызы
Нейрофизиология: Шегілік потенциал – нейрондық сигналдарды туындату үшін мембрананың деполяризация деңгейі. Натрий, калий иондарының ролі.
-
Жасуша мембранасының кернеуін тұрақтандыру әдісі
Вольтаж тіреуіші – нейрондардағы ион токтерін өлшеу әдісі. Бұл жасуша мембранасының кернеуін тұрақтап, оның өзгерістерге реакциясын анықтайды. 🔬🧠
-
Нейрондық байланыстардың уақытқа тәуелді пластикалық өзгерісі
Жүйке жасушалары арасындағы байланысты күшейту/әлсірету механизмі – STDP. Оқу, есте сақтау және ми дамуында маңызды рөл атқарады. Биология, неврология.
-
Электрофизиологияда патч-құбылысы әдісі
Электрофизиологиядағы патч-кламп әдісі – жеке жасушалардағы иондық тоқтарды зерттеуге арналған зертханалық техника. Нейрондар, жүрек бұлшықтары үшін өте пайдалы.
-
Теңіз шұбарлары және олардың нейробиологиялық зерттелуі
Aplysia – теңіз шұбарларының туысы, нейробиологияда зерттелетін модельді организм. Құрамы, тіршілік ортасы, қорғану механизмі туралы ақпарат.
-
Нейрон аксонының басталу орны
Аксон төбешігі – нейронның аксоны басталатын бөлігі. Сигналдар қорытылып, әрекеттік потенциалдың басталуына көмектеседі. Нейробиология термині.
-
Торлық және конус клеткалары арасындағы сигналдарды жеткізуші екіполюсті нейрондар
Ретинадағы екіполюсті нейрондар: фоторецепторлар мен ганглий жасушаларын байланыстырады, сигналдарды жібереді. Көздің көру қабілетінде маңызды рөл атқарады.
-
Бұлшық ет талшықтарындағы потенциалдар және нейро-бұлшық байланыс
Жасуша мембранасындағы эндопластикалық потенциалдар (ЭПП) – бұл қаңқа бұлшық ет талшықтарының деполяризациясын тудыратын кернеулер. Ацетилхолин бұл процесте маңызды рөл атқарады.
-
Мембраналық потенциалдың қайта жаңаруы
Мембраналық потенциалдың өзгеруі: нейрологиядағы реполяризация, калий иондарының (K+) шығуы, жасушадан оң зарядтардың кетуі. Әрекет потенциалы.
-
Нейронның электротонус қасиеттері және оның өлшемдері
Электротонус: нейрондардағы заряд таралуы, жасушалық потенциалдар (градиенттік және әрекеттік). Физиологиялық процестер, иондық өткізгіштік туралы біліңіз.
-
Синаптосома: Нейрондық қатынастарды зерттеу құралы
Синаптосома – нейронның синаптық ұшы. Нерв тіні гомогенизациясы арқылы бөлінеді, құрамында везикулалар мен митохондрия бар. Химиялық қасиеттері сақталған.
-
Ми нейрондардағы ұзақ мерзімді күшейту механизмі
Миялы оқудың (LTP) NMDA рецепторлары арқылы жүзеге асуы, кальций иондарының жоғарылауымен байланысты. AMPA рецепторлары EPSP-ні қамтамасыз етеді, бірақ кальций өткізбейді.
-
Постсинаптикалық потенциалдар: мембраналық потенциалдың өзгеруі
Постсинаптикалық потенциалдар: жүйке клеткаларындағы мембраналық өзгерістер, нейротрансмиттерлердің ролі, әрекет потенциалын бастау/тежеу. 🧠⚡️
-
Нейрондық өсуді электр өрісі арқылы бағыттау
Жүйке талшықтарының электр өрісіне бағынуы (гальванотропизм) – нейрондар өсуін бағыттау әдісі. Лаборатория жағдайында зерттелген, әзірге тек in vitro қолданылады.
-
Каиник қышқылы: нейротоксин және ми зерттеулеріндегі қолданысы
Каин қышқылы – теңіз балдырында кездесетін күшті нейростимулятор. Глутамат рецепторларын белсендіріп, мидың оқу және есте сақтау процестеріне әсер етеді.
-
Нейрондар арасындағы сигналдар беруі
Жұйке импульстарының берілуі: нейротрансмиссия процесі, нейротрансмиттерлер, рецепторлар, синапс, және бұл процестің реттелуі туралы маңызды ақпарат.
-
Нейрон қабылдауларының электр сигналдарын тасымалдау моделі
Нейрон қалай электр сигналдарын жібереді? Ходжкин-Хаксли моделі – нейрондардағы әрекеттік потенциалдардың математикалық сипаттамасы. Нобель сыйлығы!
-
Психологияда сенсибилизация процесі
Психологияда сенсибилизация – бірнеше рет қайталану арқылы реакция күшеюі. Ұлудың (Aplysia) нейрондық негізін Э. Кандель зерттеген. Жауап қабілеті артады.
-
Нейрондық шудың құпиялары
Нейрондық шу: мидағы кездейсоқ электрлік өзгерістер, олардың себептері, ролі және еске түсіру, циркадтық ритмдердегі әсері туралы ақпарат. 🧠⚡️
-
Нейрондық жарылыстар: Механизмдер мен маңызы
Жұйқа таспалы оқшаулау – орталық жүйке жүйесіндегі нейрондардың белсенділік үлгісі. Эпилепсия, нейрондық кодтау, пластикалық өзгерістерде маңызды.
-
Постсинаптикалық тығыздық: құрылымы, құрамы және оқу мен жадтағы ролі
Постсинаптикалық тығыздық (PSD) – нейрондардағы маңызды құрылым. Глутамат рецепторлары, қаңқа ақуыздары & сигнал молекулаларынан тұрады. Мидың әртүрлі аймақтарында зерттелді.
-
Metaplasticity
-
Rheobase
-
Chronaxie
-
Local field potential
-
Neural facilitation
-
Synapse