Кіріспе

2003 жылғы үш нөмірлі комикс мини-сериясы, 2020 жылғы мини-серия негізінде түсірілген фильм.

Супермен: Қызыл Ұл – DC Comics баспасынан 2003 жылы Elseworlds таңбасымен шыққан үш нөмірлі, жоғары сапалы форматтағы комикс мини-сериясы. Грант Моррисон Марк Миллерге Суперменді өткенге қайтару идеясын бергенін айтты, бұл идея "Қызыл Ұл" финалында қолданылды. Сериядағы кейбір суреттер танымал комикс мұқабаларынан немесе кадрларынан алынған. Бірінші нөмірдің бір кадры Суперменнің "Супермен №1" мұқабасындағы позына сілтеме жасайды. АҚШ-тағы тәртіпсіздіктерді бейнелейтін тағы бір кадр Суперменнің тұңғыш рет пайда болған "Action Comics #1" мұқабасын қайталайды.

Сюжет

1953 жылы Кеңес Одағы Суперменді әлемге таныстырады. Кеңес бақылауындағы күшті шетелдік туралы жаңалық АҚШ-та үрей туғызып, суық соғыстың қарулану жарысын ядролық қарудан метаадамдарға қарай бағыттайды. ЦРУ агенты Джеймс Олсен Суперменді жою үшін S.T.A.R. Labs-те жұмыс істейтін ғалым Лекс Люторды жалдайды. Лютордың алғашқы әрекеті – «Спутник-2» жер-серігін Метрополис қаласына құлату. Супермен жер-серігін қаладан ауыртқаннан кейін, Лютор жер-серігінен Суперменнің генетикалық материалының іздерін алып, одан Лекс Лютор «Супермен Екі» деп атаған құбылмалы клонын жасауға пайдаланады. Осы уақытта Супермен дипломатиялық кеште Керемет әйелмен танысады, ол оған ғашық болады. Пётр Рослов, НКВД басшысы және Иосиф Сталиннің заңсыз ұлы, Супермен әкесінің назарын өзінен аударғаны және Кеңес үкіметіндегі мансапқа жол ашқаны үшін ашуға толы. Пётр ұлының көз алдында Суперменге қарсы насихат таратқан диссиденттер жұбын атып өлтіреді. Сталин цианидтен уланудан қайтыс болады, ал Супермен бастапқыда Коммунистік партия басшылығын қабылдаудан бас тартады. Бірақ бала кезінен таныс Лана Лазаренкомен кездесу оның ойын өзгертеді. Супермен өз күштерін жалпыға ортақ игілік үшін пайдаланып, елін утопияға айналдырады. АҚШ үкіметі Суперменмен күресу үшін «Супермен Екіні» жібереді, ал олардың дуэлі Ұлыбританияда ядролық зымыранды кездейсоқ ұшыруға себеп болады. Клон миллиондаған адамды құтқару үшін өзін құрбан етеді. Лютор S.T.A.R. зертханасындағы зерттеушілерді өлтіріп, LuthorCorp компаниясын құрып, Суперменді жоюға өмірін арнайды. 1978 жылға қарай АҚШ әлеуметтік құлдыраудың алдында тұр, ал гүлденген Кеңес Одағы бейбіт түрде өзінің ықпалын әлемнің барлық бұрышына кеңейтеді. Бұл прогрестің құны – жеке бостандықтарды шектеу, Супермен үлкен аға сияқты тұлғаға айналады, және диссиденттерді мойынсұнғыш роботтарға айналдыратын ми хирургиясының енгізілуі. Супермен енді Керемет әйелмен бірге өмірді құтқару және Кеңес мемлекетін басқару үшін жұмыс істейді. Суперменге ғашық болған Керемет әйел оны жай ғана серік деп есептейді және оның махаббатына мән бермейді. Лютор Мәскеуді кішірейтуді жоспарлайды, бірақ оның серіктесі Брэйниак Сталинградты кішірейтіп, жоспарды сәтсіз аяқтайды. Супермен араласып, Брэйниактың орталық процессорлық блогын және кішірейтілген қаланы алып, Брэйниак пен Лютордың ынтымақтастығына нүкте қояды. Ол Сталинградты және оның тұрғындарын бұрынғы өлшемдеріне қайтара алмайды. Бұл оның жалғыз сәтсіздігі және үлкен өкініштің себебі болады. Лютордың үшінші жоспары Бэтменге байланысты, ол Пётрдің жетім қалған баласы. Бэтмен LuthorCorp және қазір КГБ басшысы болған Пётрмен күш біріктіреді. Олар Керемет әйелді тұтқындап, оны Суперменге жем ретінде пайдалануды көздейді, оның туған планетасынан келетін күн сәулесін имитациялайтын сәулелермен оның күшін әлсіретуді үміттенеді. Жоспар іске асады, бірақ Супермен Керемет әйелді байлап тұрған лассодан босатылып, күн энергиясын шығаратын шамдарды іске қосатын генераторларды жоюға көндіреді. Ол өзін қатты жарақаттағанмен, шамдар тоқтап, Суперменнің күші қайта оралады. Супермен оны роботқа айналдырып, миын жояды деп қорқып, Бэтмен өзінің ісінің шейіті ретінде өзін-өзі өлтіреді. Пётр Супермен роботына айналады, ал Керемет әйелдің Суперменге деген сезімі болмайды, өйткені ол оның жарақаттанған жағдайына немқұрайлы қарады. Лютор төртінші жоспарын жүзеге асырып, Розуэлл, Нью-Мексикода құлаған шетелдік кемеден құпия жасыл фонарь табады. Брэйниак Суперменнің көмекшісі ретінде қайта бағдарламаланады және Сібірде орналасқан «Қысқы сарай» деп аталатын Жалғыздық бекінісінің құрылысы басталады. Суперменнің билігінде қылмыс, кедейлік және жұмыссыздық жоқ, бірақ мемлекеттік билік әрқашан сақталады. Супермен АҚШ-пен «пікірді жеңуге» міндетті және Брэйниактың басып кіру туралы ұсыныстарын үнемі қабылдамайды. Сталинград оның жалғыз сәтсіздігі болып қала береді, қазір қорғаныш шыны «бөтелкеде» сақталған. 2001 жылы АҚШ-та Лютор мен Олсен тиісінше президент және вице-президент болып сайланады. Өзінің ғылыми тәжірибесін, ірі экономикалық капиталын және диктаторлық билігін пайдалана отырып, Лютор өз еліне өркендеуді қайтарады. Бұл Суперменді АҚШ-қа басып кіруге итермелеудің жалпы жоспарының бір бөлігі ғана. Лютор Олсенге өзінің ең үлкен екі ашылуын көрсетеді: супер естуге жете алмайтын Фантом аймағы және Жасыл фонарь корпусы. Лютор Қысқы сарайда Суперменмен кездеседі. Брэйниак Люторды бекіністің тереңіне сүйреп апарып, оны Суперменді өзіне-өзі қол жұмсауға көндіру үшін хирургиялық түрде Супермен роботына айналдыруға дайындалады, ол 14 минуттан кем уақытта Суперменді мұндай іске итермелейтінін мәлімдейді. Супермен өзінің қолына мәжбүр болғанын мойындайды және шабуылға дайындалады. Бірінші ханым Лоис Лютор амазон империясымен одақ құру үшін Paradise Island-қа сапарлайды, қазір ашулы және кекшіл Керемет әйел басқарады. Супермен шығыс жағалауына шабуыл жасайды, полковник Хэл Джордан басқаратын Жасыл фонарь теңіз корпусын жеңіп алады. Керемет әйел басқаратын амазондық күштер Суперменге шабуыл жасайды, бірақ олар жеңіліске ұшырайды, сондай-ақ Лютор жылдар бойы жинаған «супер қауіптер» (Атомдық бас сүйек, Паразит және Қиямет күні сияқты) да жеңіліске ұшырайды. Брэйниактың ғарыш кемесі АҚШ Тынық мұхиты флотын тілгілейді, ал екі супер қабілетті тұлға Ақ үйге жетеді. Оларды Лоис Лютор соңғы қарумен күтеді – Лекстің жазған кішкентай хаты: «Неге әлемді бөтелкеге салмасаң, Супермен?» Өзінің орны жоқ іске араласып алғанын түсінген Супермен Брэйниакқа басып кіруді тоқтатуға бұйрық береді. Бірақ Брэйниак бұл ешқашан Суперменнің бақылауында болмағанын, керісінше Суперменге жасыл сәулемен шабуылдайтынын мәлімдейді. Лютор хирургиядан қашып, Брэйниактың кемесін құлату қаупі туғанда, Брэйниакты іштен өшіріп тастайды. Супермен кемені ғарышқа ұшырып жібереді, онда ол жарылады. Жер құтқарылды, бірақ Супермен қаза тапқандай көрінеді. Кеңес Одағы хаоске түседі, бірақ Бэтменнің өлімінен кейін костюм кие бастаған қарсылық мүшелерінің арқасында жақын арада бақылауға алынады. Лютор Супермен мен Брэйниактың идеяларын «Люторизм» жаңа философиясына біріктіріп, «Жаһандық Біріккен Штаттарды» құрады. Бұл адамзаттың болашағы үшін шешуші сәт болады, өйткені ол ең бейбіт және тұрақты дәуірге қадам басады. Игі ниетті әлемдік үкімет құрылып, сақталады. Лютор барлық белгілі ауруларды емдеу және күн жүйесін мекендеу сияқты ғылыми жетістіктерге жетеді. Лютор 1000 жылдан астам өмір сүреді. Лютордың жерлеу рәсімінде Супермен Брэйниак кемесінің жарылысынан аман қалғаны және өмір бойы өмір сүретіні анықталады. Супермен Кларк Кенттің сыңар жақтауымен бірдей көзілдірік пен бизнес костюмімен жерлеуге келеді, бірақ ол осы уақыт жолында осы тұлғаны қабылдаған емес. Лютордың жесірі Лоис оны көреді және ешқандай күдікке түспейді, тек есімдерінің ұқсастығына байланысты қызық сезімге бөленеді. Супермен үнсіз түрде рәсімнен кетеді, адамдардың арасында өмір сүруді жоспарлайды, олардың үстінен билеуді емес. Миллиардтар жылдар өткен соң, күн қызыл алыпқа айналғандықтан Жер күннің толқындарынан бөліне бастайды. Лютордың алыс туысы, Жор Л, өзінің нәсібін 1938 жылы Украинадағы колхозда жерленген Кал Л-ді уақыт машинасымен өткенге жібереді, нәтижесінде алдын ала болжау парадоксы туындайды (сонымен қатар Супермен Лютор мен Лоиске туыс екенін көрсетеді).

Жинақталған басылымдар

2004 жылы бұл әңгіме 160 беттік қағаз кітапша түрінде жинақталды. («Титан кітаптары», 2004 жылдың наурыз айы)

2009 жылы ол 168 беттік қатты мұқабалы "Deluxe Edition" жинағы ретінде жарық көрді. («Титан кітаптары», 2009 жылдың желтоқсан айы)

Басқа DC Comics-те

The New 52 (DC үздіксіздігінің жаңа басталған нұсқасы) ішінде, «Супермен: Қызыл Ұл» фильмінде бейнеленген балама Жер, Жер-30 деп белгіленді. Жер-30 Супермені 2007 жылы «Countdown: Arena» сериясында пайда болды, онда ол «Қысқы соғыс» АҚШ-тағы Жер-31 («The Dark Knight Returns») және Жер-15 (Крис Кент) Супермендерімен қақтығысқа түсті. 2008 жылы Жер-30 және оның Кеңес Супермені «Соңғы дағдарысқа кері санау: Рей Палмерді іздеу» оқиғасында да пайда болды, онда Джейсон Тодд, Донна Трой және Кайл Рейнер Жер-0-ның жоғалған Атомын (Рей Палмер) табу үшін келген балама Жерлердің бірі болды. «Супермен: Қызыл Ұл» кейіпкерлері «Action Comics» және «Detective Comics» комикстерінің «Convergence» оқиғасына байланысты шықты, онда олар түпнұсқа Жер-Екінің Метрополисінен келген батырлармен күресуге мәжбүр болды. Рекламалық комикс, «Kentucky Fried Chicken ұсынады: Полковник корпусы», Жер-30 Полковнигі («Комрад Сандерс») басқа ғаламдардан келген полковниктермен бірігіп, Жер-3-тің зұлым Полковнигіне қарсы күш біріктірді. Бұл Сандерс ушанка киген. DC Comics «Bombshells» комиксіндегі 1940 жылғы балама әлемде Stargirl және Supergirl екеуі де «Night Witches» эскадрильясында кеңес авиаторлары болды, бұл «Супермен: Қызыл Ұл» комиксіне сілтеме ретінде қарастырылды. 2018 жылдың наурыз айында осы оқиғадағы Бэтмен «Dark Nights: Metal» комикс-сериясының алтыншы санында эпизодтық рөлде пайда болды.

Тауарлар

Сериалдағы кейіпкерлер негізінде жасалған фигуралар: Супермен, Ғажайып әйел, Бэтмен, Президент Супермен және Жасыл Фонарь. 2008 жылы Супермен, Ғажайып әйел, Бэтмен және жаңадан жасалған Бизарродан тұратын жиынтық шығарылды.

Теледидар

"Суперқыз" сериалының төртінші маусымы оқиғаның негізгі идеяларын бейімдейді. Үшінші маусымның финалында Суперқыз қара криптонитке тап болады, ол оның клонын жасайды. Оның клоны Сібірде қалды және Кеңес әскері оны Казнияда құпия түрде Snowbird кодовый атымен оқытады. Клон криптонит газына ұшырағанда Лекс Лютор оны емдеп, Қызыл Қыз ретінде қабылдайды. Қызыл Қыз Ли Ли деген атпен Лекс тұтқынға алынғанға дейін онымен жұмыс істейді. Содан кейін Қызыл Қыз Суперқызға шабуыл жасап, Ақ үйге шабуылдайды. Кара және Лекстің қарындасы Лена Казнияға сапар шегеді, онда олар Қызыл Қыздың тегін анықтайды. Қара АҚШ Президентіне Қызыл Қыздың нағыз бейнесін түсіндіруге тырысқанда, оны ұрлап, Қызыл Қызбен бірге бір бөлмеге жауып, өлім жазасын орындауға әзірленеді, бірақ клон криптонитке ұшырайды, ал Кара қашып үлгереді. Қызыл Қыз өзін Кара ретінде жасырады және Лекстің бұйрығымен асырап алған анасына қауіп төндіреді, ол түрмеден қашып шыққан еді. Кара Қызыл Қызға қарсы тұрады, ол Лекстің көмегімен оны өлтіреді деп есептеледі, бірақ кейін Қызыл Қыз Лекстің Казнияға қиянат жасағанын және өзін бүкіл әлем алдында Қызыл Қызды өлтірген халық қаһарманы ретінде көрсеткенін біледі. Қызыл Қызтың тірі екені және Шелли аралында тұтқын ретінде ұсталып тұрғаны белгілі болады, онда ол өзінің және басқа ұрланған шетелдіктердің күштерін Арго қаласын жою үшін спутникті іске қосуға пайдаланады, соның ішінде Суперменді өлтіру үшін. Лекс пен Кара арасындағы қақтығыс кезінде Қызыл Қыз оның нағыз бейнесін білгеннен кейін екіншісін құтқару үшін өзін құрбан етеді. Пётр Рословтың басқа бір нұсқасы "Arrow" сериалының жетінші маусымындағы "Due Process" эпизодында пайда болады, оны Брюс Блейн сомдайды. Ол бұрынғы КГБ агенты, қылмыскер және Анатолий Князевтің әріптесі. Пётр Рикардо Диазбен байланыста, ал АРГУС Анатолийді оның компьютерінен деректерді алуға жібереді. Деректерді алу кезінде Пётр оның ниеттерін біліп, оны өлтіруді жоспарлайды, бірақ АРГУС барлық қылмыскерлерді және оны өлтіреді. АРГУС Диаздың Стар-Ситиді жою үшін одан екі әуелік жарылғыш құрал сатып алмақ болғанын анықтайды.

Фильм

2013 жылы Джеймс Такер DC Universe Animated Original Movies үшін «Қызыл Ұл» комиксін анимациялық фильмге бейімдеуге қызығушылық танытты. Бұл комикстің анимациялық нұсқасы кейіннен осы топтаманың бір бөлігі ретінде жарық көрді. Джейсон Айзекс Супермен рөлінде, Эми Акер Лоис Лейн, Дидрих Бадер Лекс Лютор, Пол Уильямс Брейниак, Роджер Крейг Смит Бэтмен және Ванесса Маршалл Жұлдызды әйел рөлінде ойнады. Сондай-ақ, Уильям Салиерс Джозеф Сталин, Джим Мескимен Джон Ф. Кеннеди, Фил Моррис Джеймс Олсен, Саша Роиз Хал Джордан, Фил ЛаМарр Джон Стюарт, Трэвис Уиллингэм Superior Man және Винтер Золи Светлана рөлінде сомдады. Анна Вочино, Грег Чун, Джим Уорд және Джейсон Списак та фильмде қатысты. Фильм 2020 жылдың 25 ақпанында цифрлық форматта, ал 4K Ultra HD және Blu-ray нұсқалары 17 наурызда шықты. 2017 жылы Джордан Вогт Робертс Warner Bros. Pictures студиясына «Супермен: Қызыл Ұл» комиксін жеке ойнатылатын фильмге бейімдеуді ұсынды, бірақ студия одан бас тартты. 2024 жылы Мэтью Вон Генри Кавиллдің басты рөлде ойнауымен комикс кітабын фильмге түсіруге ниет білдірді.

Теледидар

"Әділет лигасы" анимациялық сериалының "Криптондықтармен қарым-қатынас" атты эпизодында М. Мкзиптлк Суперменді Каснияға жібереді, онда ол "Қызыл Ұл" Суперменнің нұсқасына айналады.

Бейне ойындар

Injustice: Gods Among Us видео ойынында Супермен, Ғажайып әйел, Соломон Гранди, Жасыл фонарь, Бэтмен және Дедстрок үшін қосымша костюмдер, сондай-ақ "Қызыл Ұл" сюжетіне негізделген миссиялар бар. Аталған костюмдер Injustice: Gods Among Us ойынының iOS нұсқасында да ашылады, қайтадан Супермен, Бэтмен, Ғажайып әйел, Жасыл фонарь, Дедстрок және Соломон Гранди үшін. Injustice: Gods Among Us ойынының "Қызыл Ұл" SteelBook арнайы басылымы, Ұлыбританияда жарық көрді, ол Супермен, Ғажайып әйел және Соломон Грандидің үш кейіпкер терісін және "Қызыл Ұл" уақыт желісінде өтетін 20 миссияны қамтиды. Batman: Arkham Origins ойынында "Қызыл Ұл" Бэтмен терісі DLC ретінде бар, сондай-ақ ол ойынның iOS нұсқасында да қол жетімді. Суперменнің "Қызыл Ұл" киімі Injustice 2 ойынында костюм түрі ретінде пайда болады. Green Arrow-тың соңында "Қызыл Ұл" нұсқасындағы Бэтмен, Жер-23 Супермені, Flashpoint Ғажайып әйелі және ойынның Green Arrow нұсқасымен бірге Көп әлемдік Әділет Лигасының құрамына кіреді.

Әр түрлі

DC/Warner компаниясы өзінің қозғалыс комикстер сериясы аясында iTunes платформасында оқиғаның 12 бөлімнен тұратын бейімдеуін жариялады, 2009 жылдың шілде айының соңынан бастап әр апта сайын жаңа эпизодтар шығарылды. «Супермен: Қызыл Ұл» қозғалыс комиксі Жаңа Зеландиядағы Karactaz Animation студиясымен анимацияланды және Лос-Анджелес аймағындағы таңдаулы дауыстау актерлеріне ие болды. Ол қозғалыс комикстер қауымдастығынан жағымды пікірлер алды және кейіннен WBShop.com сайтында тапсырыс бойынша DVD форматында жарық көрді.