Кіріспе
Белгілі бір оптикалық конструкцияларға тән немесе линзаның кемшілігіне байланысты туындайтын аберрация. Оптикада (әсіресе телескоптарда) кома ('/k//oʊ//m//ə/), немесе коматикалық аберрация – оптикалық жүйедегі белгілі бір оптикалық конструкцияларға тән немесе линзаның немесе басқа компоненттердің кемшілігінен туындайтын аберрация. Бұл жағдайда, жылдыздар сияқты осьтен тыс нүктелік көздер бұрмаланған түрде, кометаның құйрығындай көрінеді. Кома – кіретін жарық тесігіне қатысты масштабтың өзгеруі. Рефракциялық немесе дифракциялық оптикалық жүйелерде, әсіресе кең спектрлі диапазонды бейнелейтін жүйелерде, кома толқын ұзындығына байланысты өзгеруі мүмкін, және бұл жағдайда хроматикалық аберрацияның бір түрі болып табылады.
In optics (especially telescopes), the coma ('/k//oʊ//m//ə/), or comatic aberration, in an optical system refers to aberration inherent to certain optical designs or due to imperfection in the lens or other components that results in off axis point sources such as stars appearing distorted, appearing to have a tail (coma) like a comet. Specifically, coma is defined as a variation in magnification over the entrance pupil. In refractive or diffractive optical systems, especially those imaging a wide spectral range, coma can be a function of wavelength, in which case it is a form of chromatic aberration.
Шолу
Кома – параболалық айналарды қолданатын телескоптардың іріктелген қасиеті. Сфералық айнадан өзгеше, оптикалық оське параллель түскен параллель сәулелер шоғы айнаның қай жеріне тисе де, бір нүктеге (айнада сфералық аберрация болмайды) толық шоғырланады. Бірақ, бұл тек қана сәулелер парабола осіне параллель болған жағдайда ғана дұрыс. Егер кіретін сәулелер айнаға бұрышпен түскенде, жеке сәулелер бір нүктеге шағылыспайды. Оптикалық оське дәл келмейтін нүктеге қарағанда, сол нүктеден келетін жарықтың бір бөлігі айнаға бұрышпен түседі. Бұл өрістің ортасы емес кескінді үшбұрыштық пішінде көрсетуге себеп болады. Осьтен алшақтаған сайын (немесе нүкте мен оптикалық ось арасындағы бұрыш үлкен болған сайын), бұл әсер күшейе түседі. Осының салдарынан жұлдыздар кометаның комасын сияқты көрінеді, сондықтан осылай аталады. Сфералық аберрацияны тудырмай команы азайту схемаларына Шмидт, Максутов, ACF және Ричи-Кретиен оптикалық жүйелері жатады. Ньютондық рефлекторларға арналған "кома корректорлары" – түзетуші линзалар, олар Ньютондық телескоптардағы команы азайтады. Бұл екі линзалы жүйе арқылы жұмыс істейді: плано-конвекс және плано-конкав линзалар, бұл линзалар Барлоу линзасына ұқсас окуляр адаптеріне орнатылады. Бір линзаның немесе линзалар жүйесінің комасын қолданысқа сәйкес линза беттерінің қисықтығын таңдау арқылы барынша азайтуға (және кейбір жағдайларда жоюға) болады. Бір толқын ұзындығында сфералық аберрация және кома ең көп азайтылған линзалар ең жақсы формадағы немесе апланаттық линзалар деп аталады.
Адамның көзінде
Кератоконуспен ауыратын науқастардың көзінде ең көп кездесетін жоғары ретті аберрация – вертикальді кома. Кома сондай-ақ мүйіз қабығының жарақаты немесе сызағының әдеттегі уақытша белгісі болып табылады, мұндай жағдайда мүйіз қабығы жазылған сайын көрудегі бұзылыс біртіндеп жоғалады.