Кіріспе
Швеция Қарулы Күштерінің резервтік күштері
Үй күзеті – Ұлттық қауіпсіздік күштері (Hemvärnet – Nationella skyddsstyrkorna) – Швеция Қарулы Күштерінің әскери резервтік күштері. Ол 1940 жылғы 29 мамырда, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, халықтың талабы бойынша ресми түрде құрылды. Бастапқыда бұрынғы милициялық топтардан құралған болса, бүгінде Швеция армиясының жартысын құрайды, демек Швецияның аумақтық қорғанысының негізін құрайды. Үй күзеті негізінен жергілікті жедел әрекет ететін бөлімшелерден тұрады, олардың саны 17 000, ал Үй күзетінің жалпы құрамы 22 000 адамды құрайды, олар 40 батальонға және 23 көмекші қорғаныс ұйымына бөлінген. Көптеген сарбаздар әскери қызметте жартылай уақыт жұмыс істейтін азаматтық жұмыскерлер болып табылады. Жедел әрекет ететін бөлімшелер 2000 жылдардың басында Швеция үкіметінің Швеция Қарулы Күштеріне қабылдауды тоқтатуымен бірге құрылды; содан бері шағын көлемде қабылдау қайта енгізілді. Үй күзетінің бастығы – Үй күзетінің қолбасшысы, 40 000 қазіргі және ветеран сарбаздарды білдіреді, ол Швеция Қарулы Күштерінің Жоғарғы Бас қолбасшысына тікелей есеп береді.
Тарих
Отан қорғаушыларды құру туралы заң Риксдаг 1940 жылғы 29 мамырда, Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін қабылдады, алайда, әскерилер бұл заңға дейін бөлімдер құрған болатын. Отан қорғаушылар бөлімдері – Швецияның қалаларында, жеке және мемлекеттік меншіктегі заводтарда орналасқан, соғыс жағдайында қорғаныс құралы ретінде қызмет ететін, әдетте сегізден 15 адамға дейін топтар еді. Бұл шағын бөлімшелердің мүшелері көбінесе мылтықтармен, пулеметтермен, оқ-дәрілермен, дәрі-дәрмекпен, формамен жабдықталған, сондай-ақ шаңғы, свитерлер және марш аяқкиімдері сияқты қосымша материалдарды сатып алу мүмкіндігіне ие бұрынғы кәсіби әскерилерден тұратын. "Швед әйелдерінің ерікті қорғаныс ұйымы" деп аталатын қосымша топ, Отан қорғаушылар бөлімдерінің өздері орындай алмайтын қосымша тапсырмаларға көмектесті. Швед әйелдерінің ерікті қорғаныс ұйымы Отан қорғаушылар бөлімін шұлық, шарф және қолғап сияқты қосымша заттармен қамтамасыз етті, сондай-ақ бөлім өздері орындай алмайтын барлық әкімшілік жұмыстарды жүзеге асырды. Соғыс жағдайында және егер Отан қорғаушылар жергілікті ауруханаларды пайдалана алмаса, Швед Қызыл Кресті олардың пайдалануына арналған алғашқы медициналық жәрдем станцияларын құруға дайын тұрды.
Ұйым
Ұлттық қауіпсіздік күштерімен бірге Отан қорғаушылар Швед Қарулы Күштерінің миссиялық құрамының бөлігі болып табылады. Отан қорғаушылар – бұл бірлік және Швецияны қорғаудың негізін құрайды. Олардың міндеті – бейбіт кезеңдегі үлкен қиындықтарда қоғамға көмек көрсетуден бастап, соғыс кезіндегі қарулы күреске дейін, қақтығыстың барлық деңгейінде жұмыс істеу болып табылады. Отан қорғаушылар бөлімдерінің жауап беру қабілеті күндермен немесе апталармен емес, сағаттармен өлшенеді. Құрам жергілікті еріктілерден тұрады және көбінесе миссиялық бірліктерде тәжірибесі бар сарбаздар мен офицерлерден құралған. Орман өрттеріне, су тасқынына немесе жоғалған адамдарды іздеуге Қарулы Күштер шақырылғанда, полиция мен құтқару қызметтерін қолдау көбінесе Отан қорғаушылар бөлімдерінің міндеті болады. Аумақтық бақылау, базалық қауіпсіздік, сүйемелдеу міндеттері, көліктерді қорғау, нысаналарды анықтау және артиллерияны бақылау – бұл Отан қорғаушылардың басқа да әдеттегі міндеттері. Ұлттық қызметтен өткен немесе негізгі әскери дайындық алған қызметкерлерден басқа, Отан қорғаушылар құрамына ерікті қорғаныс ұйымдары арқылы жұмысқа алынып, оқытылған фельдшерлер, мотоциклшілер және иттерді баптаушылар сияқты мамандардың көп бөлігі кіреді.
Бірліктер
2012 жылы Ұлттық гвардия құрамында 22 000 сарбаз болды (2001 жылы 42 000-нан кем), олар 40 жеңіл жаяу әскер батальонына (2001 жылы 69-дан кем) біріктірілген, әр батальонда 300-700 адам болды. 2001 жылы жедел әрекет ететін бөлімшелердің саны 5 000-ға жуық сарбазды құрады. Жедел әрекет ететін бөлімшелердің, соның ішінде күзет міндеттерін қоса, қалған Ұлттық гвардиямен салыстырғанда көбірек жауынгерлік міндеттері бар. Жағалауға жақын орналасқан кейбір батальондарда 90 ұрыс қайығымен жабдықталған теңіз роталары бар. 2014 жылы күштің көп бөлігі, 22 000 сарбаздың 17 000-ы жедел әрекет ететін бөлімшелерде болады. Әскер санының азаюы сапаның және заманауи жабдықтардың артуымен бірге жүреді. Белгіленген бөлімше (швед) Бөлімше (ағылшын) Оқу тобы Ескертулер10. hvbat Lapplandsjägarbataljonen Lapland Rifles Battalion Lapplandsjägargruppen Арктика, авиациялық бөлімшесі бар11. hvbat Gränsjägarbataljonen Border Rifles Battalion Lapplandsjägargruppen Арктика, авиациялық бөлімшесі және қайық взводы бар12. hvbat Norrbottensbataljonen North Bothnia Battalion Norrbottensgruppen Арктика, авиациялық бөлімшесі, пионерлік взводы және логистикалық (жанармай және оқ-дәрі) взводы бар13. hvbat Västerbottensbataljonen West Bothnia Battalion Västerbottensgruppen Арктика, авиациялық бөлімшесі, логистикалық (жанармай және оқ-дәрі) взводы, қайық взводы және CBRN взводы бар14. hvbat Fältjägarbataljonen Жеңіл жаяу әскер батальоны Fältjägargruppen Арктика, логистикалық (жанармай және оқ-дәрі) взводы мен барлау ротасын қамтиды15. hvbat Ångermanlandsbataljonen Ångermanland Батальоны Västernorrlandsgruppen Арктика, логистикалық (жанармай және оқ-дәрі) взводы, көлік взводы және қайық взводы бар16. hvbat Medelpadsbataljonen Medelpad Ұлттық гвардия батальоны Västernorrlandsgruppen Арктика, авиациялық бөлімшесі, логистикалық (жанармай және оқ-дәрі) взводы және қайық взводы бар17. hvbat Dalabataljonen Даларна Ұлттық гвардия батальоны Dalregementsgruppen Арктика, авиациялық бөлімшесі және миномет взводы бар18. hvbat Gävleborgsbataljonen Gävleborg Батальоны Gävleborgsgruppen Авиациялық бөлімшесі және қайық взводы бар19. hvbat Värmlandsbataljonen Värmland Ұлттық гвардия батальоны Örebro och Värmlandsgruppen Авиациялық бөлімшесі бар20. hvbat Sannahedsbataljonen Sannahed Ұлттық гвардия батальоны Örebro och Värmlandsgruppen Авиациялық бөлімшесі және пионерлік взводы бар21. hvbat Upplandsbataljonen Uppland Ұлттық гвардия батальоны Uppland/Västmanlandsgruppen Барлау ротасын қамтиды22. hvbat Västmanlandsbataljonen Västmanland Ұлттық гвардия батальоны Uppland/Västmanlandsgruppen 23. hvbat Attundalandsbataljonen Attundaland Ұлттық гвардия батальоны Livgardesgruppen Барлау ротасын қамтиды24. hvbat Stockholmsbataljonen Стокгольм Ұлттық гвардия батальоны Livgardesgruppen Көлік взводы бар25. hvbat Telgehusbataljonen Telgehus Ұлттық гвардия батальоны Livgardesgruppen Авиациялық бөлімшесі бар26. hvbat Ulvsundabataljonen Ulvsunda Ұлттық гвардия батальоны Livgardesgruppen 27. hvbat Södermanlandsbataljonen Södermanland Ұлттық гвардия батальоны Södermanlandsgruppen Авиациялық бөлімшесі және қайық взводы бар28. hvbat Roslagsbataljonen Roslagen Ұлттық гвардия батальоны Södertörnsgruppen Авиациялық бөлімшесі және қайық взводы бар29. hvbat Södertörnsbataljonen Södertörn Ұлттық гвардия батальоны Södertörnsgruppen Авиациялық бөлімшесі, CBRN взводы және қайық ротасын қамтиды30. hvbat Första livgrenadjärbataljonen 1st Life Grenadier Battalion Livgrenadjärgruppen 31. hvbat Andra livgrenadjärbataljonen 2nd Life Grenadier Battalion Livgrenadjärgruppen 2 қайық взводы бар32. hvbat Gotlandsbataljonen Gotland Батальоны Gotlandsgruppen Авиациялық бөлімшесі және қайық взводы бар33. hvbat Norra Smålandsbataljonen Солтүстік Смоланд батальоны Norra Smålandsgruppen Авиациялық бөлімшесі және пионерлік взводы бар34. hvbat Kalmarbataljonen Кальмар батальоны Kalmar och Kronobergsgruppen 35. hvbat Kronobergsbataljonen Kronoberg Батальоны Kalmar och Kronobergsgruppen Барлау ротасын қамтиды36. hvbat Blekinge västra bataljon Батыс Блекинге батальоны Blekingegruppen Авиациялық бөлімшесі бар37. hvbat Blekinge östra bataljon Шығыс Блекинге батальоны Blekingegruppen Қайық ротасы бар38. hvbat Kinnebataljonen Kinne Ұлттық гвардия батальоны Skaraborgsgruppen Авиациялық бөлімшесі және көлік взводы бар39. hvbat Kåkindbataljonen Kåkind Ұлттық гвардия батальоны Skaraborgsgruppen Авиациялық бөлімшесі бар40. hvbat Bohusbataljonen Bohusläns Ұлттық гвардия батальоны Bohusdalgruppen Авиациялық бөлімшесі және қайық ротасын қамтиды41. hvbat Göteborgs södra bataljon South Gothenburg Ұлттық гвардия батальоны Elfsborgsgruppen Авиациялық бөлімшесі бар барлау ротасын қамтиды.42. hvbat Göteborgs norra bataljon North Gothenburg Ұлттық гвардия батальоны Elfsborgsgruppen CBRN взводы бар43. hvbat Göteborgs skärgårds bataljon Gothenburg Archipelago Батальоны Elfsborgsgruppen Кемелік ротасын қамтиды44. hvbat Älvsborgsbataljonen Älvsborg Ұлттық гвардия батальоны Elfsborgsgruppen 45. hvbat Hallandsbataljonen Halland Батальоны Hallandsgruppen Авиациялық бөлімшесі бар46. hvbat Södra skånska bataljonen South Scania Батальоны Skånska gruppen CBRN взводы бар47. hvbat Malmöhusbataljonen Malmöhus Батальоны Skånska gruppen Көлік взводы бар48. hvbat Skånska dragonbataljonen Scania Dragoon Батальоны Skånska gruppen Барлау ротасын қамтиды49. hvbat Norra skånska bataljonen North Scania Батальоны Skånska gruppen Миномет жасағы бар
Қорғаныс туралы ілім
Қорғаныс доктринасын қалыптастырудың екі негізгі жолы бар: статикалық және динамикалық. Статикалық қорғанысқа, мысалы, Готландта жағалаулық зымыран батареяларын орналастыру жатуы мүмкін. Ескерту қажет емес, жабдық пен персонал әлде-қашан орналасқан және аймақты ұстап тұруға дайын. Динамикалық қорғанысқа, мысалы, жағалаулық зымыран батареясын әуе көлігімен және әуедегі күштермен бірге орналастыру жатуы мүмкін, егер ескерту берілсе, кез келген аймаққа жылдам жеткізілуге дайын. Қазіргі MSD 16 доктринасы екі стратегияның да элементтерін өзара әрекеттестікпен үйлестіреді. MSD 16-ға сәйкес, Ұлттық қауіпсіздік күштері швед қорғанысымен тығыз интеграциялануға тиіс. Ұлттық қорғаныс күштерінің операторлары өздері тұратын жерде орналасады. Бұл олардың жерді жақсы білетінін және кез келген күдікті әрекетті оңай анықтай алатынын білдіреді. Олар оқиға орнына бірінші болып жетеді, олардың міндеті – жауды анықтау, хабарлау және мүмкіндігінше оның еркін қимылдауына кедерес келтіру. Кез келген аймақтағы алғашқы жауап берушілер ретінде, олар мамандандырылған, динамикалық қорғаныстың жұмылдырылуына қолдау көрсетуге міндетті. Швеция қорғанысының қазіргі ұйымдастырылуы жоғары мамандандырылған бөлімшелерді қамтиды, оларды толық жинауға уақыт қажет. Осы кезеңде, әуе шабуылы сияқты алдыңғы қатардағы операциялық күштерге қарсылық көрсету мүмкін болмайды. Алайда, Ұлттық қорғаныс күштері өздері тұратын жерде орналасқандықтан, күтпеген шабуыл жағдайында Ұлттық қауіпсіздік күштерінің нұсқаулығында Ұлттық қорғаныс күштерінің швед қорғанысының динамикалық жауабының бөлігі болары айтылған. Әрбір оператор өздері тұратын жерді білгендіктен, олар жер бедерін жақсы біледі, кез келген өзгерісті байқайды және осылайша шабуылды бірінші болып анықтап, жауап бере алады. Олар жерді білу арқылы, достық мамандандырылған күштер берілген аймаққа жұмылдырылғанға дейін қарсыластың күшін ұстап тұруға, кідіртуге немесе қиындық тудыруға тиіс. Олар осы білімді қарсы операциядағы өзара әрекеттестікті күшейту үшін де пайдалана алады. Ұлттық қауіпсіздік күштерінің қазіргі рөлі динамикалық: алдымен, бастапқы күш ретінде, оқиға орнына бірінші болып жетеді. Көбірек мамандандырылған күштер жұмылдырылып, орналастырылғаннан кейін, рөл қарусыз азаматтық қорғаныс күштеріне көмек көрсетуге және азаматтар үшін азық-түлік, медициналық көмек және инфрақұрылымды қамтамасыз етуге немесе ассиметриялық соғыс және жергілікті білімді пайдалана отырып, басқыншы күштермен күресуге ауысады.
Мамандандырылған бөлімшелерді жұмылдыруды қорғау және оған көмек көрсету
Швед қорғаныс бөлімшелері жоғары мамандандырылған, бірақ операторлар берілген базадан шалқап қашықтықта тұруы мүмкін. Күтпеген шабуыл кезінде жұмылдыру бірнеше күнге созылуы мүмкін. Ұлттық қорғаныс күштері (Hemvärnet) нашар мамандандырылған бөлімшелерден құралған, және әр оператор өз үйіне жақын бөлімшеге бекітіледі. Бұл Hemvärnet-ті Швецияның мемлекеттік шекарасының кез келген нүктесіндегі алғашқы дайын күшке айналдырады. Осыны ескере отырып, олардың басты міндеттерінің бірі – мамандандырылған бөлімшелердің жұмылдырылуын қорғау, сондай-ақ жергілікті біліммен көмектесу болып табылады. Ұлттық қорғаныс күштерінің мамандану деңгейінің төмен болуы осы жағдайда маңызды артықшылық болып табылады, себебі олар күтпеген шабуылдың алғашқы кезеңдерінде құрылатын кездейсоқ топтарда да тиімді жұмыс істей алады. Әрбір бөлімше осыған дайындықпен жаттығуды күтеді.
Ертедегі барлау қызметі
Күтпеген қақтығыстың алғашқы кезеңдерінде жағдайды түсінбеушілік күшті болуы мүмкін. Жергілікті білімді меңгерген және оқиға орнына бірінші болып жеткен Ұлттық қорғаныс күштері, орталықтандырылған басқару пункттерін нақты мәліметтермен қамтамасыз ете алады. Бұл, өз кезегінде, ресурстарды үйлесімді түрде бөлуге және жағдайды толыққанды бағалауға мүмкіндік береді, соның арқасында дұрыс шешімдер қабылдауға болады. Нақты мәліметтердің қосымша нәтижесі – саяси жетекшілерге дұрыс және сенімді стратегиялық жағдай туралы толық көрініс беру.
Төтенше жағдайлар
Егер достық күштермен байланыс толығымен үзілсе, Ұлттық қауіпсіздік күштері "Еркін соғыс" доктринасын сақтауға тиіс. Ұлттық гвардияның екінші түсі – қос құйрықты швед туы.
Медальдар
1947 жылы 8-ші өлшемдегі алтыннан жасалған Отан қорғаушылар Еңбегі үшін медалі (HVGM) тағайындалды. Ол 1951 және 1974 жылдары жаңартылды. Медальдің лентасы бес тең бөлінген сары жолақтары бар көк моардан жасалған. Отан қорғаушылар Еңбегі үшін медалі күміс түрінде де (HVSM) шығарылады. 1951 жылы 8-ші өлшемдегі Отан қорғау күміс медалі (HvSM) тағайындалды. Медальдің арт жағы әртүрлі қорғаныс аудандарына немесе өндіріс күзетшілеріне қарай өзгешеленеді. Медальдің лентасы әр жағында бір сары жолақ және ортасында екі сары жолақ бар көк моардан жасалған. 1996 жылы күміс және қоладан жасалған Hemvärnets Petrimedalj ("Үй сақшылары Петри медалі") (HvPetriSM/BM) 8-ші өлшемде тағайындалды. Ол 2001 жылы жаңартылды. Медальдің лентасы кең көк жиектері және көк өрістердің ортасында сары сызығы бар жасыл моардан жасалған. Лента екі жапырақтан жасалған еңкейтілген әшекейлермен ұсталып тұрған тар таяққа бекітіледі. 2006 жылы 8-ші өлшемдегі Отан қорғаушылар қола медалі (HvBM) тағайындалды. Медальдің дизайны Отан қорғаушылар күміс медалімен бірдей, бірақ қоладан жасалған. Лентасы көк моар үлгісінде, ортасында екі вертикаль сары, екі миллиметрлік жолақтары бар. Марапаттағандардың саны лента мен лента таяқшасында металл жұлдыздармен көрсетіледі. 2019 жылы 8-ші өлшемдегі Отан қорғау қызметі медалі (HVtjgSM/GM/GMmemalj) тағайындалды. Бұл марапат Отан қорғау әскеріне, Отан қорғау музыканттарына және жарамды Отан қорғау шарты бар ерікті персоналға, сондай-ақ Отан қорғау ардагері ретінде Отан қорғау құрамында қалатындарға беріледі. Медаль үш түрде жасалады: күміс, алтын және эмальмен алтын. Осы медальдарға қоса, 1996 жылдан бері Отан қорғау офицерлері қауымдастығы (Hemvärnsbefälets Riksförbund, HBR) Отан қорғау офицерлері қауымдастығының Корольдік медалін (2018 жылдан бері күміс медаль) және 1991 жылдан бері Отан қорғау офицерлері қауымдастығының Еңбегі үшін белгісін табыстайды.
Басқа
1946 жылғы 4 қарашада «Hemvärnets marsch» (Damberg) маршы қабылданды, ол жүлделі сайыспен байланысты болды.