1791 ж. құрылған "S.U.M." корпорациясы – АҚШ-тағы өнеркәсіптік дамуды ынталандырған, Нью-Джерси штатындағы Пассаик өзенінің бойындағы алғашқы өндіріс орталықтарының бірін құрған ұйым.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1791 жылы құрылған өнеркәсіпті дамыту корпорациясы
1791 corporation to promote industry
Пайдалы өндірістерді құру қоғамы (SUM) немесе Пайдалы өндірістерді орнату қоғамы – АҚШ-тың Нью-Джерси штатындағы Пасайк өзені бойында өнеркәсіптік дамуды ілгерілету үшін 1791 жылы құрылған жеке, мемлекеттік қолдауға ие корпорация. Компанияның Пасайк өзенінің Ұлы сарқырамасын астық ұғып үйлері үшін қуат көзі ретінде басқаруы Патерсонның АҚШ-тағы алғашқы өнеркәсіптік орталықтарының біріне айналуына себеп болды. Қоғамның ұзақ мерзімді басқаруы барысында аймақтың индустриялануы үш ірі толқыннан өтті: бірінші мақтаға, содан кейін болатқа, ал соңында жібекке дейін, бұл процеске 150 жылдан астам уақыт кетті. Тарихшылар бұл жобаны АҚШ-тағы кейінгі онжылдықтардағы көптеген мемлекеттік-жеке серіктестіктердің алға басушысы деп есептейді.
The Society for Establishing Useful Manufactures (S. U. M.) or Society for the Establishment of Useful Manufactures was a private state sponsored corporation founded in 1791 to promote industrial development along the Passaic River in New Jersey in the United States. The company's management of the Great Falls of the Passaic River as a powersource for grist mills resulted in the growth of Paterson as one of the first industrial centers in the United States. Under the society's long term management of the falls, the industrialization of the area passed through three great waves, centered first on cotton, then steel, and finally silk, over the course of over 150 years. The venture is considered by historians to have been a forerunner for many public–private partnerships in later decades in the United States.
Александр Гамильтонның көзқарасы
Қоғам АҚШ Қаржы министрінің көмекшісі Тенч Коксенің туындысы болды, ол АҚШ Қаржы министрі Александр Гамильтонды квази-мемлекеттік өндірістік қала құруды қолдауға көндірді. 1778 жылы Пасаик өзенінің Ұлы сарқырамасына сапар шеккен Гамильтон, оны механикалық қуат көзі ретінде пайдалана отырып, жоспарланған өнеркәсіптік орталық ретінде көріп тұрды. Қоғам Гамильтонның басшылығымен Нью-Джерсиде осы жоспарланған қала үшін сарқыраманы пайдалану мақсатымен құрылды, Гамильтон оны "ұлттық өндіріс орны" деп атады. Кәсіпорын он жылға мүлік салығынан босатылды. Қоғам сарқыраманың жанында Патерсон қаласын құрып, Нью-Джерси губернаторы Уильям Патерсонның құрметіне осылай атады. Гамильтон, Вашингтондағы жаңа астананың жоспарлауына жауапты инженер Пьер Шарль Л’Энфанға, жаңа қаладағы су диірмендеріне қуат жеткізетін каналдар жүйесін жобалауды тапсырды. Компанияны мемлекет тарапынан қолдауға және белгілі бір салықтардан босатуға байланысты жарғылау 19 ғасырда мұндай мемлекеттік-жеке кәсіпорындардың үлгісіне айналды. Джордж Логан сияқты замандастары SUM-ді осы жеңілдіктер үшін, сондай-ақ олардың ескі әлемнің қабатталған сыныптық қатынастарын және экономикалық тәуелділігін импорттағанын айтқандары үшін сынады.
The society was the brainchild of United States Assistant Secretary of the Treasury Tench Coxe, who convinced United States Secretary of the Treasury Alexander Hamilton to support the creation of a quasi public manufacturing town. Hamilton, who had visited the Great Falls of the Passaic River in 1778, envisioned it as a planned industrial site, using the waterfall as source of mechanical power. The society was chartered by New Jersey under Hamilton's direction to exploit the falls for this planned city, which Hamilton called a "national manufactory". The enterprise was exempt from property taxes for ten years. The society founded the city of Paterson in the vicinity of the falls, naming it in honor of William Paterson, the governor of New Jersey. Hamilton commissioned civil engineer Pierre Charles L'Enfant, responsible for the layout of the new capital at Washington, D. C. to design the system of canals known as raceways supplying the power for the watermills in the new town. The chartering of the company as a state favored enterprise, exempt from certain taxes, became the prototype for such public private enterprises in the 19th century. Contemporaries such as George Logan criticized the SUM for these privileges, as well as for importing what they saw as the stratified class relations and economic dependence of the Old World.
Жергілікті өнеркәсіптің дамуы
XIX ғасырда диірмендердің табысты жұмыс істеуі Англия, Шотландия, Ирландия және Еуропаның басқа да аймақтарынан диірмен ісінде тәжірибелі көптеген иммигранттарды тартып әкелді. Кейбір шеберлер өздерімен британдық диірмендердің заңсыз көшірмелерін әкелді, олар кейін Патерсонда көбейтілді. 1830 жылдары аймақтағы тоқыма фабрикасының өнеркәсібі Жаңа Англиядағы іріктеу және жақсы қаржыланған, бумен жұмыс істейтін кәсіпорындармен бәсекелесе алмады. Осының салдарынан жергілікті диірмен өндірісі болат және локомотивтер өндіруге көшті. 1832 жылы жұмысын бастаған Роджерс локомотив және машина жасау зауыты осындай табысқа жеткен алғашқы кәсіпорын болды. Америка Азамат соғысы кезінде болат өңдеу және локомотивтер жасау басты өнеркәсіпке айналды. 1880 жылдары аймақ елдің жібек өнеркәсібінің орталығына айналды. Қоғам 20 ғасырға дейін жұмыс істеді, бірақ өнеркәсіптің аймақты тастауынан кейін құлдырап кетті. 1945 жылы қоғамның жарғысы мен мүлкі Патерсон қаласына берілді.
During the 19th century, the success of mill operations attracted many immigrants experienced in mill operations from England, Scotland, Ireland and other areas of Europe. Some artisans brought with them illegal copies of British mill operations which were subsequently duplicated in Paterson. By the 1830s, the textile mill industry in the area had been surpassed by larger and better capitalized steam powered operations in New England. As a result, the local mill industry shifted toward the manufacture of steel and locomotives. The Rogers Locomotive and Machine Works, which began operating in 1832, was the first such success. By the time of the American Civil War, the milling of steel and the manufacture of locomotives had become the dominant industry. In the 1880s, the area became the center of the nation's silk industry. The society continued operations into the 20th century but fell into decline with the abandonment of the area by industry. In 1945, the society's charter and property were acquired by the city of Paterson.