Кіріспе
су сүзгісінің бір түрі Медиа сүзгісі – суды ішуге, жүзу бассейндеріне, аквакультураға, суаруға, ылғалды ауа райынан қорғауға, мұнай және газ саласында қолдануға және басқа да мақсаттарға сүзгілеу үшін құм, торф, тілімделген шиналар, көбік, ұсақталған шыны, геотекстиль матасы, антрацит, ұсақталған гранит сияқты материалдарды қолданатын сүзгі түрі. Медианың әр қабаты белгілі бір типтегі және өлшемдегі бөлшектерді сүзгілеуге арналған, бұл ластағыштарды тиімдірек және толықтай жоюға мүмкіндік береді.
A media filter is a type of filter that uses a bed of sand, peat, shredded tires, foam, crushed glass, geo textile fabric, anthracite, crushed granite or other material to filter water for drinking, swimming pools, aquaculture, irrigation, stormwater management, oil and gas operations, and other applications. Each layer of media is designed to filter out specific types and sizes of particles, allowing for more efficient and effective removal of contaminants.
Дизайн
Бір конструкцияда су контейнердің жоғарғы бөлігіне "таратушы" арқылы келтіріледі, ол суды тең бөліп таратады. Сүзгі "ортасы" жоғарыдан бастап ұсақ құмнан құралады, содан кейін бірнеше қабатта бірте-бірте ірілеу құмға, ал төменгі жағында шағыл тастарға ауысады, олардың мөлшері де біртіндеп үлкейеді. Жоғарғы құм судан физикалық түрде бөлшектерді сүзіп алады. Келесі қабаттардың қызметі – жоғарыдағы ұсақ қабатты тұрақтандыру және тиімді дренаж жасау. Бөлшектер ортаға тұнғанда, қабаттың аралық қысымы артады. Уақыт-уақытпен, қабатта жиналған қатты заттарды кетіру үшін кері шаю жүргізіледі. Кері шаю кезінде ағынның бағыты қалыпты ағынға қарама-қарсы болады. Көп орталы сүзгілерде, қалыпты сүзгілеуді жаңартпас бұрын, тығыздық айырмашылығына байланысты ортадағы қабаттар қайтадан жаңа қалыпқа келеді. Мультимедиялық сүзгілер 10-25 микронға дейінгі бөлшектерді алып тастай алады.
Мультимедиалық сүзгілердің артықшылықтары
Мультимедиялық сүзгілер, құм сүзгілері сияқты бір ғана сүзгі материалды сүзгілерге қарағанда, тиімдірек және сапалы сүзгілеуді қамтамасыз ету үшін әртүрлі сүзгі материалдарының бірнеше қабатын қолданады. Олар бір материалды сүзгілерге қарағанда кең ауқымдағы бөлшек мөлшерлерін және түрлерін жоя алады, нәтижесінде сүзгілеу тиімділігі артады және сүзгінің қызмет ету мерзімі ұзарады. Олар судағы еріген заттарды, лайлануды және басқа да зиянды қоспаларды тиімді түрде кетіреді. Оларды әртүрлі ағын мөлшерлерімен және бөлшек өлшемдерімен жұмыс істеуге болады. Сүзгі материалдарын тазалау және сүзгілеу тиімділігін қалпына келтіру үшін оларды оңай кері жууға болады. Олардың жұмыс істеуі үшін электр энергиясының аз мөлшері немесе мүлдем қажет емес.
Мультимедиалық сүзгілердің кемшіліктері
Мультимедиялық сүзгілердің құм сүзгілері сияқты бір ғана ортасы бар сүзгілерге қарағанда бастапқы құны жоғары. Олар көбірек аумақ алады және бір ғана ортасы бар сүзгілерге қарағанда көп орынды қажет етеді. Кейбір ластағыштарды, мысалы, еріген органикалық заттар мен бактерияларды шығаруда тиімді болмауы мүмкін. Сүзгі ортасын бітеуі мүмкін ірі бөлшектер мен қоқысты жою үшін алдын ала тазарту қажет болуы мүмкін. Олар қалдықтарды (кері шаю суын) тудыруы мүмкін, оларды дұрыс өңдеу немесе кездеру қажет.
Ауыз су
Медиа сүзгілер ауыз суды тазартуда қолданылады, онда мультимедиа сүзгілері құм сүзгілеріне қарағанда кең ауқымды бөлшек мөлшерлерін және түрлерін – органикалық заттар мен ұсақ бөлшектерді қоса – жою үшін бірінші немесе екінші сүзгілеу қадамы ретінде қолданылады. Қалалық ауыз су жүйелері көбінесе тазарту үшін жылдам құм сүзгісін және/немесе баяу құм сүзгісін пайдаланады. Кремний құмы мұндай сүзгілерде ең көп қолданылатын материал. Антрацит көмірі, гранат құмы, илменит, ұсақ түйірлі белсенді көмір, марганецті жасыл құм және ұсатылған қайта өңделген шыны басқа қолданылатын сүзгі материалдары болып табылады.
Жаңбыр сулары
Медиа сүзгілер өзендер, көлдер және ағындардағы су сапасын қорғау үшін қолданылады. Олар жауын суындағы тоқылған заттар мен фосфор сияқты ластағыштарды тиімді түрде жоюға қабілетті. Құм – ең көп қолданылатын сүзгі материалы. Ал кейде "органикалық сүзгілер" деп аталатын басқа сүзгілерде ағаш ұнтағы немесе жапырақ шөбі қолданылуы мүмкін.
Қалдықтар мен ағынды сулар
Медиа сүзгілері септиктерден және алғашқы шөгу резервуарларынан шығатын суды тазалау үшін де қолданылады. Көбінесе құм, торф және табиғи тас талшықтары пайдаланылады.
Мұнай және газ өнеркәсібі
Мұнай және газ өнеркәсібі жоғары және төменгі сатыдағы операцияларда әртүрлі мақсаттар үшін сүзгілерді пайдаланады. Жаңғақ қабықшасы сүзгілері өндірілген суды өңдеу кезінде мұнайды үшінші деңгейде жою үшін кеңінен қолданылады. Құм сүзгілері мұнай өңдеу зауыттарының қалдық суларын биологиялық өңдеуден және тазартудан кейін майда қатты бөлшектерді жою үшін жиі пайдаланылады. Көп қабатты сүзгілер өндірілген судан және мұнай өңдеу зауыттарының қалдық суларынан іргелес қатты заттарды жою үшін қолданылады. Көп қабатты сүзгілерде әдетте қиыршық тас, құм, гранат және антрацит материалдары қолданылады.