Кіріспе

Жыл сайынғы шара

Экрансыз апта (бұрынғы Теледидарды өшіру аптасы және Цифрлық детокс аптасы) – балалардың, отбасылардың, мектептердің және бүкіл әлемдегі қоғамдардың экрандарды өшіруге және "өмірге оралуға" шақырылатын жыл сайынғы шара. Телевизиялық бағдарламалар немесе бейне ойындар сияқты экранға байланысты медиаға сүйенудің орнына, қатысушылар кітап оқиды, қиялдайды, айналаны зерттейді, табиғаттан ләззат алады және отбасы мен достарымен уақыт өткізеді. 300 миллионнан астам адам осы шараға қатысып, жыл сайын миллиондаған адам қатысады. 2010 жылы, 1994 жылдан бері осы бастаманы жүргізіп келген SCREEN TIME Awareness (CSTA) орталығы кеңесінің өтініші бойынша, Коммерциялық емес балалық шақ үшін науқан (CCFC) Экрансыз аптаның үйі болды (алғашқыда TV Free America ретінде). CCFC жаңа веб-сайт іске қосып, 2011 жылғы және одан кейінгі Экрансыз апта үшін жаңа ұйымдастырушы жинағын, деректер парақтарын және басқа материалдарды әзірледі. Экрансыз апта ұйымдастырушысының жинағы тегін жүктеуге қолжетімді.

Тарих

1994 жылы апта алғаш рет "TV Free America" және оның негізін қалаушы Генри Лабальме тарапынан қолдау көрсетілді, сондай-ақ "Adbusters" журналы және басқа ұйымдар тарапынан насихатталды. Кейін "TV Free America" "Экран уақыты туралы орталыққа" (Center for SCREEN TIME Awareness) айналды. CSTA – барлық адамдарды электрондық экранды жауапты пайдалануға және осы арқылы салауатты өмір сүруге, сондай-ақ қоғамдық өмірге белсенді қатысуға шақыратын ұйым болды. Бұл әлемнің 70-тен астам елі қатысқан көптеген түрлі ұйымдардың бастамасы болды. 2010 жылы CCFC "TV Turnoff" атауын "Screen Free Week" деп өзгертті, себебі ойын-сауық медиасы (және жарнама) енді тек дәстүрлі теледидар арналары арқылы емес, сонымен қатар түрлі экрандар (компьютерлер, ұялы құрылғылар және т.б.) арқылы да жеткізілуде. 2008 жылы "Adbusters" "TV Turnoff Week" апталығының атауын "Digital Detox Week" деп өзгертті, бұл компьютерлер мен басқа да цифрлық құрылғылардың арттырып келе жатқан үстемдігін көрсету мақсатында жасалды.

Мүшелер мен қолдаушылар

Желідегі маңызды мүшелерге Канададағы Adbusters және Ұлыбританиядағы White Dot (ескі телевизорларды, әсіресе қара-ақ телевизорларды өшіргенде қысқа уақытқа көрінетін кішкентай ақ нүктесімен аталған) кіреді. Asesores TV La Familia Internacional сияқты ұйым испан тілінде сөйлейтін көптеген халық бар елдерде жұмыс істейді. Францияда Casseurs de pub осы шараның бір бөлігі болып табылады. Бразилияда Instituto Alana Semana sem telas-ты қолдайды. АҚШ-та Америка Жүрек қауымдастығы, Америка Медициналық қауымдастығы, Американың Үлкен аға-інілері мен Үлкен әпке-қарындастары, YMCA және Солтүстік Америка Вальдорф мектептері қауымдастығы (AWSNA) сияқты жетпістен астам ұйым бұл қозғалысты қолдайды. 2004 жылы Америка Педиатрия академиясымен маңызды серіктестік орнатылды.