Кіріспе

Уильям Дойл Раккельхаус (1932 жылғы 24 шілде – 2019 жылғы 27 қараша) – американдық заңгер және мемлекеттік қызметкер. Раккельхаус 1966 жылдан 1968 жылға дейін Индиана штатының Өкілдер палатасында қызмет етті, ал 1969 жылдан 1970 жылға дейін Азаматтық істер жөніндегі АҚШ Бас прокурорының көмекшісі болды. Ол Ричард Никсон тағайындағаннан кейін 1970 жылдан 1973 жылға дейін АҚШ Қоршаған ортаны қорғау агенттігінің (EPA) бірінші әкімшісі болды. Рейган әкімшілігі кезінде ол 1983 жылдан 1985 жылға дейін ЭҚА-ның бесінші әкімшісі ретінде лауазымға қайта оралды. 1973 жылы ол ФБР директорының міндетін атқарушы болды. 1973 жылғы қазан айында АҚШ Бас прокурорының орынбасары болып қызмет еткен кезде, «Сенбілік кешкі қырғын» деп белгілі болған оқиғада, Раккельхаус және АҚШ Бас прокуроры Эллиот Ричардсон Уотергейт саяси жанжалында Никсонның рөлін тергеуге тапсырылған тәуелсіз арнайы прокурор Арчибальд Коксты қызметтен босату туралы АҚШ Президенті Ричард Никсонның бұйрығына бағынудың орнына өз лауазымдарынан кетті.

Балалық шағы, әскери қызмет және білім

Рукельшаус 1932 жылғы 24 шілдеде Индиана штатының Индианаполис қаласында Марион Дойл (құрметті әйелі Ковингтон) мен Джон К. Рукельшаустың ұлы болып дүниеге келді. Ол Индианаполисте заңгерлікпен айналысып, Республикалық партия саясатында ұзақ тарихы бар әулеттен шыққан. 16 жасқа дейін діни мектептерде оқыды, содан кейін Портсмут, Род-Айленд қаласындағы Портсмут аббат мектебінде орта мектепті аяқтады. 1955 жылы әскерден босап, Принстонға оралып, 1957 жылы "Американың Испания азамат соғысына қатысты көзқарастары" тақырыбындағы дипломдық жұмысын аяқтағаннан кейін тарих мамандығы бойынша (cum laude) А.Б. дәрежесін алды. 1960 жылы Гарвард заң мектебінен LL.B. дәрежесін алып, Индианаполистегі отбасылық заң фирмасына қосылды. Оның інісі Джон К. Рукельшаус, ал немересі Джон Рукельшаус болды; олар екеуі де Индиана штатының Бас Ассамблеясында қызмет етті.

Заңгерлік және саяси мансабының алғашқы жылдары (1960-1970)

Индиана штатының заңгерлік емтиханын тапсырғаннан кейін, Раккельхаус Ruckelshaus, Bobbitt және O'Connor отбасылық заң фирмасына қосылды. 1960 жылы 28 жасында Индиана штатының бас прокурорының орынбасары болып тағайындалды және 1965 жылға дейін қызмет етті. Ол 1968 жылға дейін бір мерзімге палатада қызмет етті, бірақ ол қолданыстағы Бирч Бэйхқа есе жіберді. 1969 жылы президент Ричард Никсон оны АҚШ Әділет министрлігінің Азаматтық бөлімінің АҚШ Бас прокурорының көмекшісі етіп тағайындады. Раккельхаус 1970 жылы Қоршаған ортаны қорғау агенттігінің бірінші әкімшісі болып тағайындалғанға дейін бұл лауазымды атқарды. Куяхога өзенінің өртенуі ұлттық наразылыққа айналды. Митчелл басшылығымен Әділет департаменті Раккельхаус ұсынғаннан кейін Джонс және Лафлин болат компаниясына қарсы "Куяхогаға цианидтің көп мөлшерін құйғаны үшін" азаматтық сот ісін қозғады және "өзенге осы зиянды материалдардың құйылуын тоқтату" жөнінде бұйрық беруді сұрады. EPA-дағы алғашқы қызмет кезеңінде Раккельхаус инсектицид ДДТ-ге тыйым салуды қолдады және оны жүзеге асырды. Отставкалардан кейін Әділет департаментінің үшінші лауазымды тұлғасы, АҚШ Бас прокуроры Роберт Борк дереу "Қырғынды" аяқтады, арнайы прокурор кеңсесін таратып, қызметкерлерін босатті. Алайда, 300 000 телеграмма, жазбалардың жариялануы, арнайы прокурорды қайта тағайындау және (әңгіме соңында) Никсонның 1974 жылдың тамызында отставкаға кетуі келесі 10 айда орын алды. 1975 жылы Раккельхаус Сиэтл қаласына көшіп, Такомада орналасқан Вейерхаузер ағаш компаниясының заң және корпоративтік істер жөніндегі аға вице-президенті лауазымын қабылдады.

ЭЫҰ-ға қайта оралу (1983-1985 жж.)

1983 жылы ЭҚА Суперфонд бағдарламасын тиімсіз басқарғаны үшін көптеген қызметкерлердің жұмыстан тоқтауына байланысты дағдарысқа ұшыраған кезде президент Рональд Рейган Раккельхаусты ЭҚА әкімшісі қызметіне қайта тағайындады. Бұл жолы Ақ үй штабының бастығы Джеймс Бейкер Раккельхаусты агенттікке қайта оралуға шақырды. Бұрын АҚШ Конгресінен ЭҚА бюджетін қысқартуды, жұмыс орындарын жоюды және құқық қорғау іс-шараларын тоқтатуды сұрап, агенттікке зиян келтірген болатын. Раккельхаус ЭҚА-ға қоғамның сенімін қайтаруға тырысты, бұл күмәнді баспасөз және күдікпен қараған Конгресс алдындағы қиын міндет еді. Олардың екеуі де агенттіктің барлық қызметін мұқият тексерді және кейбіреулері оның әрекеттерін ең жағымсыз жағынан түсіндірді. «Мен өмірімде көптеген жұмыстар істедім және бірінен екіншісіне ауысқанда, оларды қызықтыратын нәрселер туралы ойлауға мүмкіндік алдым. Мен төрт маңызды критерий бар деген қорытындыға келдім: қызығушылық, құштарлық, қиындық және қанағаттану. EPA-дағыдай төртіншісін бірдей деңгейде таба алмадым. [Компанияның директорлар кеңесінің төрағасы] ретінде мен қызығушылықты, қиындықты және құштарлықты таба аламын. Менде қызықты жұмыс бар. Бірақ үкіметте тапқан қанағаттану деңгейін табу қиын. EPA-да сіз жеке мүддеден асып түсетін және адамдардың әдеттегі мақсаттарынан гөрі үлкен мақсат үшін жұмыс істейсіз. Сіз ақша үшін емес, өзіңізден артық нәрсе үшін барсыз». 1983 жылдан 1986 жылға дейін ол Біріккен Ұлттар Ұйымы құрған Дүниежүзілік қоршаған орта және даму жөніндегі комиссияда қызмет етті. 1988 жылдан 1999 жылға дейін ол Хьюстон (Техас штаты) қаласындағы ірі және кеңейіп келе жатқан қалдықтарды жою фирмасы – «Браунинг Феррис Индустриес» компаниясының бас атқарушы директоры болып қызмет атқарды.

2000 және 2010 жылдар

Президент Джордж У. Буш Рюкельхаусты АҚШ Мұхит саясаты комиссиясына тағайындады.

2010 жылғы маусымда Рюкельхаус Біріккен Океан Комиссиясының бастамасының тең төрағасы болды. Рюкельхаус Isilon Systems, Monsanto, Cummins, Pharmacia, Solutia, Coinstar, Nordstrom, Pfizer және Weyerhaeuser сияқты бірнеше корпорациялардың директорлар кеңесінде қызмет етті. Ол Вашингтон Университеті мен Вашингтон Мемлекеттік Университетіндегі Уильям Д. Рюкельхаус орталығының консультативтік кеңесінің төрағасы, Вайоминг Университетінің Рюкельхаус қоршаған орта және табиғи ресурстар институтының құрметті төрағасы, Дүниежүзілік ресурстар институтының құрметті төрағасы және Меридиан институтының төрағасы болды. Ол "Жаһандық даму бастамасы" ұйымының директоры болды. 2008 жылы Рюкельхаус АҚШ президенті сайлауында Барак Обаманы қолдады. 2016 жылғы тамызда Рюкельхаус пен тағы бір бұрынғы республикашыл EPA әкімшісі Уильям К. Райли 2016 жылғы президенттік сайлауда Хиллари Клинтонды бірлесіп қолдады. 2008 жылы Рюкельхаус Пьюгет шығанағын тазалауға арналған агенттік – Вашингтон штатының Пьюгет саунд серіктестігіне тағайындалды. 2012 жылдың басында Рюкельхаус теңіздің қышқылдануы мәселесі бойынша Вашингтонның Көк ленталық комиссиясының тең төрағасы болып тағайындалды. 2018 жылғы тамызда Рюкельхаус Вашингтон пост газетіндегі пікір мақаласында президент Дональд Трамп әкімшілігінің арнайы прокурор Роберт Мюллерге қатысты әрекеттерін және Рюкельхаустың өзінің қырғын кезіндегі және президент Никсонның «заң үстемдігіне құрметсіздігіне» қатысты тәжірибесімен салыстырды.

Өлім

Рукельшаус 2019 жылдың 27 қарашасында Вашингтон штатының Медина қаласындағы үйінде 87 жасында дүние салды.