Кіріспе
Windows 1251 – кириллица әрпін қолданатын орыс, украин, белорус, болгар, серб, македон және басқа тілдерді қамтуға арналған 8 биттік таңба кодтамасы. Интернетте бұл кириллицаны қолдайтын бір байттық таңба кодтамаларының екінші ең көп қолданылатыны (немесе жалпы алғанда үшінші ең көп қолданылатын таңба кодтамасы) және ең көп таралғаны. 2024 жылғы мәліметтерге сәйкес, барлық веб-сайттардың 0,3%-ы Windows 1251 қолданады. Ол негізінен орыс тілі үшін қолданылады, орыс тіліндегі веб-сайттардың аз бөлігі ғана оны пайдаланады – 94,6% орыс (.ru) веб-сайттары UTF-8 қолданса, 8 биттік кодтама екінші орында қалады. Linux жүйесінде бұл кодтама cp1251 деп белгіленеді. IBM Windows 1251 үшін 1251 код бетін (CCSID 1251 және евро белгісі қосылған CCSID 5347) пайдаланады. Windows 1251 және KOI8 R (немесе оның украин нұсқасы KOI8 U) ISO 8859 5-ке қарағанда әлдеқайда көп қолданылады (оны веб-сайттардың 0,0004%-дан азы қолданады). Windows 1252 және ISO 8859 1-ден айырмашылығы, Windows 1251 ISO 8859 5-пен тығыз байланысты емес. Заманауи қолданбаларда, әсіресе Интернетте Unicode (мысалы, UTF-8) Windows 1251 немесе басқа кириллица кодтамаларынан артықшылыққа ие, нәтижесінде UTF-8 веб-беттер үшін басым кодтамаға айналды. (Unicode-тің толық қамтуы, 436 кириллица әрпі/кодтық ұпайлары, соның ішінде ескі кириллица үшін, және Windows 1251 және KOI8 R сияқты бір байттық таңба кодтамаларының мұны қамтамасыз ете алмайтыны туралы толық ақпаратты Unicode-дегі кириллица жазуынан қараңыз.)
Windows 1251 is an 8 bit character encoding, designed to cover languages that use the Cyrillic script such as Russian, Ukrainian, Belarusian, Bulgarian, Serbian Cyrillic, Macedonian and other languages. On the web, it is the second most used single byte character encoding (or third most used character encoding overall), and most used of the single byte encodings supporting Cyrillic. as of 2024, 0.3% of all websites use Windows 1251. It's by far mostly used for Russian, while a small minority of Russian websites use it, with 94.6% of Russian (. ru) websites using UTF 8, and the legacy 8 bit encoding is distant second. In Linux, the encoding is known as cp1251. IBM uses code page 1251 (CCSID 1251 and euro sign extended CCSID 5347) for Windows 1251. Windows 1251 and KOI8 R (or its Ukrainian variant KOI8 U) are much more commonly used than ISO 8859 5 (which is used by less than 0.0004% of websites). In contrast to Windows 1252 and ISO 8859 1, Windows 1251 is not closely related to ISO 8859 5. Unicode (e. g. UTF 8) is preferred to Windows 1251 or other Cyrillic encodings in modern applications, especially on the Internet, making UTF 8 the dominant encoding for web pages. (For further discussion of Unicode's complete coverage, of 436 Cyrillic letters/code points, including for Old Cyrillic, and how single byte character encodings, such as Windows 1251 and KOI8 R, cannot provide this, see Cyrillic script in Unicode.)
Таңбалар жиынтығы
Келесі кесте Windows 1251 кодировкасын көрсетеді. Әрбір символ өзінің Unicode эквивалентімен және Alt кодымен берілген.
Қазақша нұсқалары
Windows 1251 өзгертілген нұсқасы Қазақстанда қазақ стандарты STRK1048 ретінде қабылданып, осы атаумен танымал. Ол төменде көрсетілген қатарларда айырмашылықтарға ие: Code Page 1174 – қазақ тілі үшін жасалған тағы бір нұсқа, ол кириллица әріптерінің орыс бөлігі бойынша Windows 1251-мен толық сәйкес келеді. KZ 1048 стандартынан айырмашылығы, ол кириллицадағы "Ш" әрпін 8E/9E кодынан 8A/9A кодына жылдырады.
Code Page 1174 is another variant created for the Kazakh language, which matches Windows 1251 for the Russian subset of the Cyrillic letters. It differs from KZ 1048 by moving the Cyrillic letter Shha from 8E/9E to 8A/9A.
Amiga нұсқасы
Ресейлік Amiga OS жүйелері код беті 1251 нұсқасын пайдаланды, ол кириллица әріптерінің орыс тіліне қатысты бөлігі үшін Windows 1251-ге сай келеді, ал қалған бөлігі көбінесе ISO 8859 1 стандартына сүйенеді. Бұл нұсқа Amiga 1251 деп белгілі.