Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Килдер су - Солтүстік-Шығыс Англиядағы Нортумберлендте орналасқан адам жасаған үлкен су қоймасы. Бұл Ұлыбританиядағы су көлемі бойынша ең үлкен жасанды көл және оны Еуропадағы ең ірі жасанды орманды аймақтардың бірі – Килдер орманы қоршап тұр. Бұл жоба 1960 жылдардың соңында Ұлыбританияның өркендеп дамып жатқан өнеркәсіптік экономикасын қолдау үшін суға деген күтілетін сұраныстың артуын қанағаттандыру мақсатында жоспарланған. Килдер су Northumbrian Water компаниясына тиесілі және 200 миллиард литр (44 миллиард галлон немесе 0,2 куб километр) су сыйымдылығына ие, бұл оны Ұлыбританиядағы ең үлкен жасанды су қоймасы етеді (жер беті ауданы бойынша ең үлкені – Ратленд су). Оның жағалау сызығы 27,5 миль (44 км), теңізден 24,6 миль (40 км) қашықтықта және ең терең жері 52 метр (170 фут) құрайды.
Kielder Water is a large man made reservoir in Northumberland in North East England. It is the largest artificial lake in the United Kingdom by capacity of water and it is surrounded by Kielder Forest, one of the biggest man made woodlands in Europe. The scheme was planned in the late 1960s to satisfy an expected rise in demand for water to support a booming UK industrial economy. Kielder Water is owned by Northumbrian Water, and holds 200 billion litres (44 billion gallons, or 0.2 cubic km), making it the largest artificial reservoir in the UK by capacity (Rutland Water is the largest by surface area). It has a 27.5 mile (44 km) shoreline, is 24.6 mile (40 km) from the sea, and has a maximum depth of 52 metres (170ft).
Этимология
Кильдер атауы алғаш рет 1309 жылы Келдре деп тіркелген. Бұл атау бастапқыда өзеннің аты болған, және бритон тіліндегі caleto /ā сөзінен шыққан болуы мүмкін, оның түбірі "қатты" деген мағынаны білдіреді (уэльс тілінде caled).
The name Kielder was first recorded in 1309 as Keldre. Originating as a river name, The name may be derived from the Brittonic caleto /ā, with the root sense of "hard" (Welsh caled),
Құрылыс
1974 жылы Парламент жобаны бекіткеннен кейін, 1975 жылы Кильдер аңғарындағы Яроу шағылысында суқоймасы мен бөгетті салу жұмыстары басталды. Суқоймасы мен бөгеті Нортумбриан Су компаниясы үшін Бабти, Шоу және Мортон кеңесші-инженерлік фирмасымен жобаланды. Сэр Фредерик Гибберд және серіктестер архитектуралық жағына жауапты болды. Жер қазу және инфрақұрылымдық құрылыс AMEC және Balfour Beatty бірлескен кәсіпорны арқылы жүзеге асырылды. Жобаның нәтижесінде көптеген шаруашылықтар мен мектеп жойылды. Дамытуға дейін аймақта шамамен 95 адам тұрған. Суқойма құрылысы барысында Шекаралық округтер теміржолының бұрынғы жолдары да алынып тасталды. Жұмыс 1981 жылы аяқталды. Келесі жылы Елизавета II жобаны ресми түрде ашты. Аңғардың толық суға толуына тағы екі жыл кетті.
After the scheme was approved by Parliament in 1974, work to build the reservoir and the dam at the hamlet of Yarrow in the Kielder Valley began in 1975. The reservoir and dam were designed for Northumbrian Water by consulting civil engineers Babtie, Shaw and Morton. Sir Frederick Gibberd and Partners were responsible for architectural aspects. Earth moving and infrastructure construction was undertaken in a joint venture with AMEC and Balfour Beatty. The design meant the loss of numerous farms and a school. About 95 people had been resident in the area prior to its development. The former permanent way of the Border Counties Railway was also taken away through the development of the reservoir. Work was completed in 1981. Queen Elizabeth II officially opened the project the following year. The valley took a further two years to fill with water completely.
Операциялар
Су қоймасының мақсаты – Килдер су тасымалдау жүйесіне толықтыру ағынын қамтамасыз ету, онда су Солтүстік Тайн, Уэр және Тис өзендеріне, өзендердегі ең төменгі қанағаттанарлық деңгейді құрғақшылық кезінде сақтап, төмен ағысқа су алуды қолдау үшін жіберіледі. Килдер су қоймасында екі негізгі келушілер орталығы бар – Лейплиш жағажай паркі және Тауэр Ноу келушілер орталығы, сондай-ақ Килдер, Фалстон және Станнерсберн ауылдарында басқа да мүмкіндіктер бар. Бұл аймақтың маңызды туристік орындарының бірі болып табылады және жыл сайын 250 мыңнан астам келушіні қызықтырады.
The reservoir's purpose is to provide compensating discharges into the Kielder Transfer Scheme, where water can be transferred to the North Tyne, Wear and the Tees to support abstractions of water further downstream while maintaining minimum acceptable levels in the rivers in times of drought. There are two main visitor centres at Kielder Water – Leaplish waterside park and Tower Knowe visitor centre – and other facilities at Kielder, Falstone and Stannersburn villages. It is also one of the region's major tourist venues, attracting more than 250,000 visitors a year who come to enjoy the facilities.
Су электр станциясы
Килдер Уотерде Англияның ең ірі гидроэлектр станциясы орналасқан. Оны 1982 жылғы 26 мамырда Елизавета II ашты және ол Northumbrian Water компаниясына тиесілі. 2005 жылдың желтоқсанында RWE Npower Renewables компаниясы станцияны пайдалану және одан шығарылған электр энергиясын сату құқығын сатып алды, бұл келісім 2025 жылға дейін күшінде. Алғаннан кейін 2005–2006 жылдары турбиналар жаңартылып, электр энергиясын өндіру тиімділігі артты. Сондай-ақ басқару жүйесі жаңартылды, соның арқасында станцияны Уэльстегі Долгаррогтан басқару мүмкін болды. Станция 6 мегаватт электр қуатын өндіретін екі турбинаны пайдаланады. Бұл 5,5 МВт Каплан турбинасы су жіберілген кезде және 500 кВт Френсис турбинасы су қоймасынан Солтүстік Тайнға берілетін теңестіру ағыны арқылы үздірсіз электр энергиясын өндірудің нәтижесінде мүмкін болады. Бұл резервуарға жылына шамамен 20 000 МВт/сағ электр энергиясын өндіруге мүмкіндік береді, бұл фоссилді отынға негізделген әдістермен салыстырғанда жылына 8 500 тонна көмірқышқыл газын азайтуға себін тигізеді.
Kielder Water is also the site of England's largest hydroelectric plant. It was opened by Queen Elizabeth II on 26 May 1982 and is owned by Northumbrian Water. In December 2005, RWE Npower Renewables bought the rights to operate the plant and sell the electricity generated by it, with a contract lasting until 2025. Following the takeover, the turbines were refurbished in 2005–2006, which increased the efficiency of the electricity generation. Controls were also updated, so that the plant can be operated from Dolgarrog in Wales. The plant generates electricity using dual turbines which produce 6 megawatts of electricity. This comes from a combination of a 5.5 MW Kaplan turbine, which generates electricity when water release takes place, and a 500 kW Francis turbine that generates constantly from the compensation flow of water from the reservoir into the North Tyne. This gives the reservoir an average production of 20,000 MWh of electricity per year, a saving of 8,500 tonnes of carbon dioxide per year compared to fossil fuel based methods of generation.