Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аргентиналық философ және саяси теоретик
Argentine philosopher and political theorist
Эрнесто Лаклау (лаˈклау; 6 қазан 1935 – 13 сәуір 2014) – аргентиналық саяси теоретик және философ. Ол көбінесе постмарксистік саяси теорияның «тұрғызушысы» ретінде сипатталады. Ол ұзақ жылдар бойы серіктесі болған Шантал Муффемен бірлесіп жұмыс істегенімен әйгілі. Ол Буэнос-Айрес университетінің философия және әдебиет факультетінде тарихты оқып, 1964 жылы лиценциатураны бітірді, ал 1977 жылы Эссекс университетінен докторлық диссертациясын қорғады. 1986 жылдан бастап ол Эссекс университетінде саяси теория профессоры болып жұмыс істеді, онда ол көп жылдар бойы Идеология және Дискурс талдауы аспирантура бағдарламасын, сондай-ақ гуманитарлық және әлеуметтік ғылымдардағы теориялық зерттеулер орталығын құрып, басқарды. Оның басшылығымен Идеология және Дискурс талдауы бағдарламасы постструктуралистік теорияға (әсіресе Соссюр және Дерриданың еңбектері), пост-аналитикалық ойлауға (Витгенштейн және Ричард Рорти) және психоанализге (негізінен Лаканның жұмысы) сүйенетін ерекше дискурс талдауын дамыту үшін зерттеу аясын ұсынды. Бұл теориялық және талдамалық бағыт бүгінде «Эссекс мектебінің дискурс талдауы» деп белгілі. Өмірі бойы Лаклау Солтүстік Америка, Оңтүстік Америка, Батыс Еуропа, Австралия және Оңтүстік Африкадағы көптеген университеттерде лекция оқыды. Ол сондай-ақ АҚШ-тағы SUNY Buffalo және Солтүстік-Батыс университетінде де қызмет еткен. Лаклау 2014 жылы Севильяда жүрек талмасынан қайтыс болды.
Ernesto Laclau (laˈklaw; 6 October 1935 – 13 April 2014) was an Argentine political theorist and philosopher. He is often described as an 'inventor' of post Marxist political theory. He is well known for his collaborations with his long term partner, Chantal Mouffe. He studied history at the University of Buenos Aires Faculty of Philosophy and Letters, graduating with a licenciatura in 1964, and received a PhD from the University of Essex in 1977. From 1986 he served as Professor of Political Theory at the University of Essex, where he founded and directed for many years the graduate programme in Ideology and Discourse Analysis, as well as the Centre for Theoretical Studies in the Humanities and the Social Sciences. Under his directorship, the Ideology and Discourse Analysis programme has provided a research framework for the development of a distinct type of discourse analysis that draws on post structuralist theory (especially the work of Saussure, and Derrida), post analytic thought (Wittgenstein, and Richard Rorty) and psychoanalysis (primarily the work of Lacan) to provide innovative analysis of concrete political phenomena, such as identities, discourses and hegemonies. This theoretical and analytical orientation is known today as the 'Essex School of discourse analysis'. Over his career Laclau lectured extensively in many universities in North America, South America, Western Europe, Australia, and South Africa. He also held positions at SUNY Buffalo and Northwestern University, both in the US. Laclau died of a heart attack in Seville in 2014.
Өмірбаян
Лаклау Буэнос-Айрес университетінде тарихты оқыды және 1969 жылға дейін PSIN (Ұлттық солшылдардың социалистік партиясы) мүшесі болды, содан кейін британдық тарихшы Эрик Хобсбаум оның Оксфордқа қабылдануына көмектесті. Ол PSIN-нің негізін қалаушы Хорхе Абелардо Рамоспен жақын байланыста болды, бірақ 2005 жылы ол Рамостың өзі ұнатпаған бағытта дамығанын айтты. Аргентинада оны перонизммен байланыстырады.
Laclau studied history at the University of Buenos Aires and was a member of the PSIN (Socialist Party of the National Left) until 1969, when the British historian Eric Hobsbawm supported his entrance to Oxford. He had close links with Jorge Abelardo Ramos, the founder of the PSIN, although he stated in 2005 that the latter had evolved in a direction he did not appreciate. and in Argentina he is associated with Peronism.
Жұмыс
Лаклаудың алғашқы еңбектері Альтуссерлік марксизмнің ықпалында болды және 1970 жылдары неомарксистік айналымдарда талқыланған мәселелерге, мысалы мемлекеттің рөлі, капитализмнің динамикасы, халықтық қозғалыстарды құрудың маңыздылығы және революция мүмкіндігі сияқты мәселелерге назар аударды. Лаклаудың ең маңызды кітабы – 1985 жылы Шантал Муффпен бірлесіп жазған «Гегемония және социалистік стратегия». Бұл кітапта баяндалған ұстаным әдетте постмарксистік деп сипатталады, себебі ол (а) марксистік экономикалық детерминизмді және (б) тап күресінің қоғамдағы ең маңызды қайшылық екенін жоққа шығарады. 2001 жылы екінші басылымға жазған кіріспесінде Лаклау мен Муфф бұл белгіге түсініктеме беріп, «марксистікке дейінгі» болғанымен, олардың жұмысы дәстүрлі батыс марксизмінен айырылса да, ұқсас мәселелер мен идеяларды сақтайтынын айтты. «Гегемония және социалистік стратегия» кітабындағы маңызды жаңалық – Лаклау мен Муффтың солшыл қозғалыстардың сәттілікке жетуі және солшыл «гегемонияны» орнатуы үшін түрлі топтармен одақ құруы керек деген аргументі болды. Кітаптың соңғы тарауында «радикалды және көп түрлі демократия» жобасы ұсынылды: субъектілердің бостандық пен теңдік құндылықтарының маңыздылығын қабылдап, бірақ олардың мағынасы үшін күрес жүргізетін демократия. «Гегемония және социалистік стратегия» еңбегінде Лаклау мен Муфф «дискурс» туралы конструктивтік көзқарас ұсынды. Кейінгі Витгенштейннің еңбектеріне сүйене отырып, олар әлеуметтік құбылыстардың тек лингвистикалық және лингвистикалық емес дискурсивтік артикуляция арқылы ғана мағыналы болатынын дәлелдеді. Сондықтан, бір нәрсенің мағынасы алдын ала берілмейді, керісінше, әлеуметтік тәжірибе арқылы құрылады. Кейінірек өз пікірін қорытындылағанда Лаклау Сауссурдың осы кең мағынадағы дискурсқа қолдау көрсетуге болатынын айтады. «Дискурспен мен сөйлеу және жазу салаларымен ғана шектелмейтін, қарым-қатынастар құраушы рөл атқаратын элементтердің кез келген жиынтығын меңзеймін. Бұл элементтер қарым-қатынастық жиынтықтан бұрын болмайтынын, бірақ оның арқылы құрылатынын білдіреді. Осылайша, «қатынас» және «объективтілік» синонимдер болып табылады. Сауссур тілде оң терминдердің жоқтығын, тек айырмашылықтардың бар екенін мәлімдеді – бір нәрсе тек басқа нәрсеге қатысты айырмашылықтары арқылы ғана қандай екенін көрсетеді». Лаклау кейіннен осы дискурс тұжырымын сәйкестік мәселесін қайта қарастыру үшін пайдаланды, барлық саяси сәйкестіктер дискурсивті екенін, тіпті олар жеке адамдар үшін «табиғи» сезілсе де (адамның сәйкестігі сәйкестік ретінде танылмаса да) дәлелдеді. Мысалы, адам өзін «еркек болып туылған» деп ойласа да, Лаклау үшін бұл жағдай емес: «еркектік» – табиғи мағынасы жоқ, әлеуметтік тұрғыдан құрылған категория. Соңғы еңбектерінде Лаклау өзінің ең алғашқы жазбаларында жиі кездесетін тақырыпқа оралды: популизм. «Популистік ақыл туралы» еңбегінде Лаклау популизмнің саяси дискурстағы сипатын, «халық» сияқты халықтық гегемоникалық блок құруын және саясаттағы әсердің маңыздылығын қарастырды. Бұрынғы жұмысына сүйене отырып, Лаклау популизмнің негізі «бос белгілер» құруда жатыр деп мәлімдеді: әділдіктің жалпы идеясын білдіретін және саяси ортаны символикалық тұрғыдан құрылымдайтын сөздер мен идеялар. Популизмді демократияға қауіп ретінде қарастыратындарға қарсы Лаклау оның маңызды құрамдас бөлігі екенін дәлелдеді.
Laclau's early work was influenced by Althusserian Marxism and focused on issues debated within Neo Marxist circles in the 1970s, such as the role of the state, the dynamics of capitalism, the importance of building popular movements, and the possibility of revolution. Laclau's most significant book is Hegemony and Socialist Strategy, which he co authored with Chantal Mouffe in 1985. The position outlined in this book is usually described as post Marxist because it rejects (a) Marxist economic determinism and (b) the view that class struggle is the most important antagonism in society. In their 2001 introduction to the second edition Laclau and Mouffe commented on this label, stating that whilst 'post Marxist' they were also 'post Marxist': their work, though a departure from traditional Western Marxism, retained similar concerns and ideas. A key innovation in Hegemony and Socialist Strategy was Laclau and Mouffe's argument that left wing movements need to build alliances with a wide variety of different groups if they are to be successful and establish a left wing 'hegemony'. In the final chapter of the book, the project of "radical and plural democracy" was advocated: a democracy in which subjects accept the importance of the values of liberty and equality, but fight over what the terms mean. In Hegemony and Socialist Strategy Laclau and Mouffe also offered a constructivist account of 'discourse'. By drawing on the work of the later Wittgenstein, they argued that social entities only become meaningful through both linguistic and non linguistic discursive articulation. As such, the meaning of something is never pre given but is, instead, constructed through social practices. In a later summary of his view, Laclau claims there is support for this broad sense of discourse in Saussure. "By discourse I do not mean something that is essentially restricted to the areas of speech and writing, but any complex of elements in which relations play the constitutive role. This means that elements do not pre exist the relational complex but are constituted through it. Thus 'relation' and 'objectivity' are synonymous. Saussure asserted that there are no positive terms in language, only differences — something is what it is only through its differential relations to something else." Laclau subsequently used this account of discourse to re consider the nature of identity, arguing that all political identities are discursive even if they are experienced by individuals as 'natural' (even to the point where one's identity is not recognised as an identity). For example, though an individual may think that they are just 'born male' this is, for Laclau not the case: 'maleness' is a socially constructed category that has no innate meaning. In his more recent works Laclau returned to a topic that was prevalent in his earliest writings: populism. In On Populist Reason, Laclau considered the nature of populism in political discourse, the creation of a popular hegemonic bloc such as "the people", and the importance of affect in politics. Building on his earlier work, Laclau argued that the basis of populism lies in the creation of "empty signifiers": words and ideas that express a universal idea of justice, and symbolically structure the political environment. Against those who see populism as a threat to democracy, Laclau argued that it is an essential component of it.
Славой Жижекпен қарым-қатынасы
Лаклау Лаканиялық "арх-марксист" Славой Жижекпен ұзақ жылдар бойы диалог жүргізгенімен белгілі. Бұл 1989 жылға дейін барады, осы жылы Лаклау Жижектің ағылшын тіліндегі тұңғыш кітабына ("Идеологияның биік нысанасы") кіріспе жазған болатын. Жижек Лаклаудың Лаканиялық идеяларды қабылдауына ықпал еткені айтылады, ал оның "Дискурс талдауынан әрі" атты мақаласы Лаклаудың "Біздің заманымыздың төңкерістері туралы жаңа ойлар" (1990) жинағында жарияланып, Лаклаудың еңбектеріне психоаналитикалық сын бағасын берді. 2000 жылы Лаклау, Жижек және Джудит Батлер "Контингенция, гегемония, әмбебаптық" атты үштілдік еңбекті жариялады, онда әрқайсысы үш мақаладан тұратын циклде бір-бірінің жұмыстарына жауап берді. Жижек пен Лаклау өзара ұқсастықтары мен құрметтерін білдірсе де, үш ойластырушының арасында маңызды саяси және теориялық айырмашылықтар пайда болды. 2000-жылдардың басында бірнеше шиеленіскен жарияланымдардан кейін Лаклау "Популистік акыл-ой туралы" (2005) еңбегінде Жижек саясатқа бейімсіз және шатас көзқарас танытқанын жазды, оны "Марсиандарды күтіп отырған" деп сипаттады. Олардың келіспеушілігі 2006 жылы "Сыншылдық зерттеулер" журналында одан әрі ушықты, онда бірнеше мақала арқылы екеуі саяси іс-қимыл, марксизм және тап күресі, Гегель, популизм және Лаканиялық шындық туралы ашық пікір таластырды. Соңғы кезде, 2014 жылы Дэвид Ховартпен болған сұхбатында Лаклау Жижекпен қарым-қатынасының нашарлау себебін, оның "балабақша ленинизміне оралған" "ұстамсыз ультра солшыл позицияны" қабылдауымен түсіндірді.
Laclau is known for his long standing dialogue with Lacanian "arch Marxist" Slavoj Žižek. This dates back to at least 1989, when Laclau wrote the introduction to Žižek's first book in English (The Sublime Object of Ideology). Žižek is widely recognized as responsible for Laclau's increased acceptance of Lacanian ideas and his essay "Beyond Discourse Analysis", which was published in Laclau's New Reflections on the Revolutions of Our Time (1990), provided a psychoanalytic critique of Laclau's work. In 2000, Laclau, Žižek and Judith Butler published the trialogue Contingency, Hegemony, Universality, in which each responded to the others' works in a three essay cycle. Although Žižek and Laclau noted their similarities and mutual respect, significant political and theoretical differences emerged between all three interlocutors. Following several acrimonious publications in the early 2000s, Laclau wrote in On Populist Reason (2005) that Žižek had an impractical and confused approach to politics, describing him as "waiting for the Martians". Their disagreement escalated in the pages of Critical Inquiry in 2006, when in a spate of essays the two argued in an increasingly hostile manner about political action, Marxism and class struggle, Hegel, populism, and the Lacanian Real. More recently in a 2014 interview with David Howarth, Laclau stated that his relationship with Žižek had deteriorated due to the latter adopting a "frantic ultra Leftist stance, wrapped in a Leninism of kindergarten".