Кіріспе
Конгари ұлттық паркі – АҚШ-тың Оңтүстік Каролина штатының орталық бөлігінде орналасқан ұлттық парк, штатының астанасы Колумбиядан оңтүстік-шығысқа қарай 18 миль қашықтықта. Парк АҚШ-та сақталған ең ірі ежелгі жапырақты ормандардың ең үлкен бөлігін қорғайды. Оның су тасқынына толы ормандарында өсетін жасыл ағаштар АҚШ-тың шығысындағы ең биік ағаштардың бірі болып табылады, бұл әлемдегі қалған ең биік шымыр жапырақты ормандардың біріне айналдырады. Конгари өзені паркінің аумағынан өтеді. Парк аумағының шамамен 600 гектары жабайы табиғат аймағы болып белгіленген. Парк 1969 жылы басталган халықтық науқанның нәтижесінде 2003 жылы ресми мәртебе алды. 2018 жылы 145 929 келушіні қабылдаған бұл парк, Невада штатындағы Ұлы Бассейн ұлттық паркінен кейін АҚШ-тың ең аз келінетін 10-шы ұлттық паркі болып саналады.
Congaree National Park is a American national park in central South Carolina, 18 miles southeast of the state capital, Columbia. The park preserves the largest tract of old growth bottomland hardwood forest left in the United States. The lush trees growing in its floodplain forest are some of the tallest in the eastern United States, forming one of the highest temperate deciduous forest canopies remaining in the world. The Congaree River flows through the park. About are designated as a wilderness area. The park received its official designation in 2003 as the culmination of a grassroots campaign that began in 1969. With 145,929 visitors in 2018, it ranks as the United States' 10th least visited national park, just behind Nevada's Great Basin National Park.
Алдын ала паркі
Конгари өзеніндегі табиғи ресурстарды игеру 1898 жылдан бастап кипарис ағаштарын кесумен байланысты болды, осы кезде Санти өзенінің кипарис кесу компаниясы қазіргі парктің аумағында қызметін бастады. Чикаголық Франсис Бейдлер мен Бенджамин Ф. Фергюсонға тиесілі болған компания 1914 жылға дейін жұмыс істеді; содан кейін Бейдлер мен оның ұрпақтары аймаққа меншік құқығын сақтап қалды. 1950 жылдары Гарри Р. Е. Хэмптон Седар-Крик аңшылар клубының мүшесі және "The State" газетінің редакторларының бірі болды. Хэмптон Питер Манигольтпен бірлесіп, Чарльстонның "The Post and Courier" газетінде Конгари су тасқыны жазығын сақтауды жақтады. Хэмптон 1961 жылы Бейдлер орманын қорғау қауымдастығын құрды. Осы әрекеттердің нәтижесінде 1963 жылы Ұлттық паркс қызметінің жүргізген зерттеуі ұлттық монумент құруға қолдау көрсетті.
Ескерткіш құру
1960 жылдары ешқандай прогресс болған жоқ. 1969 жылы Бейдлерлердің ағаш кесуді жаңартқандығы 1972 жылы Конгари батпақты ұлттық сақтау қорымының (CSNPA) құрылуына себеп болды. CSNPA Сьерра клубы және басқа да табиғатты қорғау ұйымдарымен бірігіп, осы аумақты сақтау үшін федералдық заңнаманы жақтады. Оңтүстік Каролина сенаторлары Стром Турмонд және Эрнест Ф. Холлингс 1975 жылы ұлттық сақтау қорымын құру туралы заң жобасын ұсынды. 1976 жылдың 18 қазанында Конгари батпағы ұлттық ескерткішінің құрылуына қатысты заң қабылданды. 1988 жылы Холлингс пен Турмонд ескерткішті кеңейту жоспарын ұсынды. Бұл батпақ деп жиі айтылғанымен, ол негізінен су тасқыны кезінде толып кететін жазық дала. Паркте кездесуі мүмкін ірі жануарларға мысықтар, еліктер, жабайы шошқалар, жабайы иттің түрлері, койоттар, армадиллер, түйеқұстар және сусарлар жатады. Оның суларында амфибиялар, тасбақалар, жыландар және қазылқан, аллигатор балығы және сом сияқты көптеген балық түрлері сияқты қызықты жаратылыстар бар.
Қалайлы орындар мен көрікті жерлер
Конгари ұлттық паркі – табиғи ерекше қорғалатын аймақ, ЮНЕСКО биосфералық қорығы, маңызды құстар мекендейтін жер және ұлттық табиғи ескерткіш. Паркте бастапқы кемпингтер орналасқан және жаяу серуендеу, каноэмен жүзу, каякинг және құстарды бақылау мүмкіндіктері бар. Саябақ жазғы кештерде шырақтардың жарқыраған көрінісімен де танымал. Бастапқы және аулалық кемпингтерге рұқсат беріледі. Жаяу жүруге арналған жолдардың ішінде: Блуф жолы (0,7 миль), Уэстон көлінің айналма жолы (4,6 миль), Оукридж жолы (7,5 миль) және Кинг Снейк жолы (11,1 миль) бар. Бұл жолдарда жаяу жүргіншілер бұғы, егермен, опоссум және тіпті бобкаттың іздерін кездестіре алады. Ұлттық парктің рейнджерлерінен жолдардың ағымдағы жағдайын Гарри Хэмптон келушілер орталығынан білуге болады. Жаяу жолдарымен қатар, паркте Седр Крик өзенінде 32 шақырымдық (20 миль) белгіленген каноэ жолы да бар. Көптеген келушілер Boardwalk Loop айналма жолымен жүреді, ол батпақты ортадағы 4 шақырымдық (2,4 миль) биік жол. Бұл жол жердегі нәзік саңырауқұлақтар мен өсімдіктерді қорғайды. Конгариде бүгін тірі ең биік (52 метр) және ең үлкен (42 текше метр) лоблоллий қарағайлары (Pinus taeda), сондай-ақ 500 жылдан астам ғасырлық кипарис ағаштары өседі. Гарри Хэмптон келушілер орталығында парктің табиғи тарихы және батпақты қорғау жөніндегі жұмыстар туралы көрмелер ұйымдастырылған. Кейбір ұзақ жолдарда ай сайын еріктілер ұйымдастыратын жаяу серуендерге қатысу арқылы келушілер табиғатқа жақын болу мүмкіндігіне ие болады.
Климат
Кёппен климаттық жіктеу жүйесі бойынша, Конгари ұлттық паркі ылғалды субтропиктік климатқа (Cfa) жатады.
Геология
Парк толығымен Конгари өзенінің су тасқыны алабының кешені ішінде орналасқан, құм, саз және сазбалшықтан тұратын су тасқыны шөгінділерімен. Илеспе және торф – өсімдіктердің шіруінен пайда болған өнімдер. Өзеннің ирелісі ерекше егіз көлдерді қалыптастырды. Парктің солтүстігінде солтүстік-шығыс, оңтүстік-батыс бағытындағы Аугуста жарылысы және Плиоцен кезеңінің өзендік террасаларынан тұратын Терраса кешені орналасқан. Парктің оңтүстігінде Кейінгі Плейстоценнен бері эрозияға ұшырап келе жатқан Оңтүстік жартастар орналасқан. Парктің батысында Фолл-Лайн және Пьемонт жатыр.
Деректі фильм
2008 жылы Оңтүстік Каролинаның білім беру теледидары (SCETV) «Өзендегі тамырлар: Конгари ұлттық паркінің тарихы» деген деректі фильмді жасады. Бұл фильмде аймақтың АҚШ Ұлттық ескерткіші мәртебесіне ие болуына әкелген қозғалысқа қатысқан адамдармен сұхбаттасулар және парк Оңтүстік Каролина штатының Төменгі Ричленд округі аймағындағы жергілікті қауымдастықта ойнайтын рөлі көрсетілді. Бағдарлама алғаш рет 2009 жылдың қыркүйегінде SCETV арнасында көрсетілді.