Марк Овермарс: Футболшы және клуб басшысының өмірі мен мансабы

Кіріспе

Голландиялық футболшы және футбол басшысы

Марк Овермарс (; 1973 жылғы 29 наурызда туған) – голландиялық бұрынғы кәсіби футболшы және бельгиялық "Рояль Антверпен" клубының бұрынғы футбол директоры. Бұрын "Аякс" клубының футбол директоры қызметін атқарған. Футбол карьерасында қанат шегінде ойнаған және жылдамдығымен, техникалық дағдыларымен танымал болған. Овермарс Эмст қаласында дүниеге келді және бала кезінен футболға ғашык болды. 1987 жылы "Go Ahead Eagles" жастар командасына қосылғанға дейін "SV Epe" клубында ойыншылық жолын бастады. 1990–91 маусымда негізгі құрамға ілікті, бірақ келесі маусымда "Виллем II" клубына өтті. Клубта көп ұзақ болған жоқ; 31 ойыннан кейін 1992 жылы "Аякс" клубымен келісім шарт жасасты. 1994 және 1996 жылдары үш рет Эредивизи титулын жеңіп алған команданың маңызды ойыншысы болды. 1995 жылғы желтоқсан айында тізе буынының жарақатынан сегіз айға жарысқа қатыса алмады. 1997 жылы "Арсенал" клубына қосылды; клубтағы алғашқы өнер көрсетуі көңілсіз болды және футбол сарапшылары мен жанкүйерлерінің сынына ұшырады. Бірінші маусымының соңында Овермарс "Арсеналдың" лига және кубоктық екі жүлдесіне үлкен үлес қосты. Премьер-лига титулын жеңіп алу үшін "Манчестер Юнайтед" командасына қарсы шешуші гол соқты және 1998 жылғы Англия кубогының финалында "Ньюкасл" командасына қарсы есеп ашты. 2000 жылы 25 миллион фунт стерлингке "Барселона" клубына ауысты және голландиялық футбол тарихындағы ең қымбат ойыншы атанды. Клубта жүргенде бірде-бір жүлде жеңе алмады, ал бас жаттықтырушылардың жиі ауысуы оны негізгі құрамнан шығарып алды. Тізесінің жарақаты салдарынан 2004 жылы футболдан кетуге мәжбүр болды, бірақ 2008 жылы шешімін кері қайтарып, "Go Ahead Eagles" клубы үшін бір маусым ойнады, содан кейін қайтадан футболдан кетті. 2012 жылы Овермарс "Аякс" клубының футбол директоры болып тағайындалды. 2022 жылғы ақпан айында клубтың ресми мәлімдемесіне сәйкес, "бірнеше әйел әріптестеріне лайықсыз хабарламалар жібергені үшін" қызметтен босатылды. Ол, әсіресе, әйел қызметкерлерінің біріне жеке мүшесінің суретін жіберген. 2022 жылғы наурызда "Royal Antwerp F. C." клубының футбол директоры болып тағайындалды, бұл клубтың төрт демеушісінің кері қайтуына себеп болды. Ол кезде тракторлар мен машиналар болмағандықтан, картопты жинау кезінде оның отбасы Овермарстың беліне арқан байлап, арбаға тартып, картопты жинауға мәжбүр еткен. Бұл оның оқуына кері әсер етті; Овермарс мектепке қызығушылық танытпады, бірақ "бірнеше GCE" емтихандарын тапсырды.

Marc Overmars (; born 29 March 1973) is a Dutch former professional footballer and former director of football at Belgian Pro League side Royal Antwerp F. C He was previously director of football at Ajax. During his football career, he played as a winger and was renowned for his speed and technical skills. Overmars was born in Emst and was passionate about football from an early age. He began his playing career at SV Epe before joining Go Ahead Eagles' youth team in 1987. He secured a place in the first team by the 1990–91 season, but joined Willem II in time for the following season. His stay at the club was short; after 31 appearances he signed for Ajax in 1992. He established himself as an important member of the team that won three Eredivisie titles from 1994 and 1996 and the UEFA Champions League in 1995. In December 1995, Overmars sustained a cruciate ligament injury which ruled him out of playing for eight months. In 1997, he joined Arsenal; his performances at the club were indifferent to begin with and attracted criticism from football pundits and fans. By the end of his first season, Overmars became a focal point of Arsenal's league and cup double success. He scored the winning goal against league rivals Manchester United which set his team on their way to securing the Premier League title and opened the scoring against Newcastle United in the 1998 FA Cup final. In 2000, he moved to Barcelona in a deal worth £25 million and became the most expensive player in Dutch football history. The club failed to win silverware during his stay and numerous managerial changes made him a peripheral player. A persistent knee injury prompted Overmars to announce his retirement in 2004, but he reversed his decision in 2008 and went on to play one season for Go Ahead Eagles before retiring again. In 2012, Overmars was named as Ajax's director of football. In February 2022, he left the role after a "series of inappropriate messages to several female colleagues", according to a formal statement by the club. Among other things, he had sent photos of his genitals to at least one employee. In March 2022, he was presented as director of football by Royal Antwerp F. C., causing the withdrawal of four sponsors of the club the same week. There were no machines or tractors, so when the time came to extract the potatoes, his family tied a rope around Overmars' waist, connected it to a cart and made him run while they pulled the crop out. This had an effect on his schoolwork; Overmars was uninterested in school, but did pass "a couple of GCEs".

Аякс

Бір маусымнан кейін «Виллем II» клубында ойнаған Овермарс 1992 жылдың шілдесінде «Аякс» клубымен келісімшарт жасасты. Екі клуб та «Аякс» клубының 1,5 миллиондық ұсынысы қабылданбағаннан кейін 2,5 миллиондық трансферлік сомаға келісті. Овермарстың тұңғыш ойыны 1992 жылдың 16 тамызында «Дордрехт» клубына қарсы өткен матчта 3:0 есебімен жеңіспен аяқталды. Оның «Аякс» сапындағы алғашқы голы қазан айында «RKC Ваальвик» клубына қарсы өткен ойында соғылды, ал 1992–1993 маусымында ол тағы жеті голдың авторы атанды. Бірнеше команда Овермарстың қаупіне қарсы күресу үшін күшті тәсілдерге көшті; ол мұны ұнатпайтын, «Мен қасақана құламаймын, бірақ олар жалғастырып тепсе, кейде мен де жауап қайтарамын» деді. «Аякс» лигада үшінші орынды иеленді; футбол жазушысы Дэвид Уиннер олардың соңғы айлардағы формасын «ақылға сыймас» деп сипаттады, себебі олар болашақ чемпион «Фейеноордты» бес голмен жеңді, бірақ «MVV Маастрихт» сияқты командаларға ұпайларын жоғалтты. Команда УЕФА кубогының ширек финалында «Оксер» клубына есе жіберді, бірақ маусымды кубоксыз аяқтамады – олар KNVB кубогын жеңу үшін «Хееренвен» клубын 6:2 есебімен жеңді. Овермарс финалда екі гол соқты. 1993 жылдың тамызында голланд журналистерінің дауыс беруімен ол Голландияның «Алтын бутсы» сыйлығына ие болды. Овермарс мансабының қалай дамығанына риза болды және «Аякс» сапында ойнау – «арман» екенін айтты. Оның голдары «Аякс» клубының лигада жеңіске жеткеніне көмектесті; команда науқанды екінші орындағы «Фейеноордтан» 25 ұпайға артық аяқтады. Овермарс 1994–1995 маусымында да сәттілікке қол жеткізді. «Аякс» лигада жеңіске жетті және финалда «Миланды» жеңіп, УЕФА Чемпиондар лигасының иегері атанды. Ол соңғы жарыстың жартылай финалында «Баварияға» қарсы гол соқты. Кейінгі жылдары Овермарс Чемпиондар лигасының қатысушыларының қатарын кеңейтуге сын көзбен қарады: «Мен оны «Аякспен» жеңген кезде, тек бірінші орын алған командалар ғана қатысқан. Енді ол ерекше емес. Менің ойымша, Чемпиондар лигасы – болашақтағы мақсаттарының бастамасы ғана, яғни Еуропа лигасының құрылуы». Овермарстың еуропалық футболға қатысуы оны Англияда ізделіс жолына түсірді. Ол «Арсеналдың» қызығушылығын білген, бірақ трансфер неге «жұмыс істемеді» деген сұраққа оның жауабын таба алмады. 1995 жылдың желтоқсан айында Овермарс «Аякс» клубының «Де Граафшап» клубына қарсы өткен матчында жарақат алды. Жарақатты тексеру кезінде ойыншының сол тізе бауыры жыртылғаны және сол жағы «толық сынып» кеткені анықталды. Сондықтан ол 1995–1996 маусымының қалған бөлігін өткізіп жіберді және «Аякс» клубына жоғалғанды өтеу үшін жаңа шабуылшы сатып алуға кеңес берді. Алайда клуб 1996 жылдың қаңтар айында сол қанатты Питер Хоекстрамен келісімшарт жасасты. 1996 жылдың мамыр айында «Аякс» Чемпиондар лигасының екінші рет финалында ойнады, бірақ пенальтилер сериясында «Ювентус» клубына есе жіберді. Алайда олар үшінші маусым қатарынан лигада жеңіске жетті. 1995 жылы қабылданған Босман ережесі 1996–1997 маусымында «Аякс» клубы үшін жағымсыз салдарларға әкелді. Клуб бірнеше ойыншысынан айырылып, Winner-дің пікірінше, дұрыс инвестиция жасамады. Ол «Аякс» сапындағы ең нәтижелі маусымын өткізбеді, тек екі гол соқты. Команда маусымды төртінші орында аяқтады.

After one season at Willem II, Overmars signed for Ajax in July 1992. Both clubs settled on a transfer fee of ƒ2.5 million, after Ajax's initial bid of ƒ1.5 million was rejected. Overmars' debut came in a 3–0 win against Dordrecht on 16 August 1992. His first goal for Ajax was away to RKC Waalwijk in October and he scored a further seven goals in the 1992–93 season. Several teams chose to combat Overmars' threat with heavy tackles; he detested this, adding, "I do not fall on purpose, but if they keep kicking, I would sometimes give something back in return." Ajax finished the campaign third in the league; their form in the final few months was described as "maddening" by football writer David Winner, as they defeated eventual champions Feyenoord by five goals, but dropped points to "minnows like MVV Maastricht". The team lost to Auxerre in the quarter finals of the UEFA Cup, but did not end the season trophyless – they beat Heerenveen 6–2 to win the KNVB Cup. Overmars scored two goals in the final. In August 1993, he was awarded the Dutch Golden Shoe, as voted for by Dutch journalists. Overmars was happy with how his career progressed and said it was a "dream" to play for Ajax. His goals helped Ajax win the league; the team ended the campaign 25 points clear of second place Feyenoord. Overmars enjoyed further success in the 1994–95 season. Ajax retained the league and won the UEFA Champions League, beating Milan in the final. He scored against Bayern Munich at the semi final stage of the latter competition. In later years, Overmars criticised the expansion of the Champions League to include non league champions: "When I won it with Ajax it was only the teams who finished first who took part. It's not special any more. I think the Champions' League is just a starter for what they want to do in the future, create a European League." Overmars's exposure to European football had prompted him to be a sought after player in England. He knew of Arsenal's interest, but was puzzled as to why a move "didn't work out." In December 1995, Overmars injured himself during Ajax's match against De Graafschap. Close examination showed the player had torn ligaments on his left knee, which was "completely severed". He therefore missed the remainder of the 1995–96 season and advised Ajax to purchase a new striker to make up their loss. The club however signed left winger Peter Hoekstra in January 1996. Ajax played a second consecutive Champions League final in May 1996, but lost to Juventus by a penalty shoot out. They did however retain the league for a third season. The introduction of the Bosman ruling in 1995 had negative consequences for Ajax in the 1996–97 season. The club lost several players, and reinvested poorly according to Winner. He had his least productive season for Ajax, scoring two goals. The club finished the season in fourth position.

Арсенал

1997 жылғы маусымда Овермарс «Арсенал» клубына қосылды. Трансферлік құны 5 миллион фунт стерлингтен 7 миллион фунт стерлингке дейін деп хабарланды. Кішкентай денелі футболшы Овермарс қарыздарындағы ең жақсы күйінде «үлгілі қанат шегі» деп сипатталды, оның жылдамдығы, көру қабілеті, екі аяқты болуы және допты жүргізу шеберлігі оның көптеген қорғаушылардан басым түсіп, гол соғуға немесе нәтижелі пас беруге мүмкіндік берді. Шындығында, жылдамдық пен үдеу оның ойынының маңызды бөлігі болды және оның «TGV» және «Roadrunner» деген лақап аттарын көрсетеді. Бұрынғы командаласы Петит оның күші «допты қарсыласынан асырып жіберіп, бос кеңістікке шығып, нәтижелі пас беруде» екенін айтты. Бұрынғы қорғаушы Гэри Невилл Овермарстың «Манчестер Юнайтед» кезінде кездескен ең жақсы қанат шегі болғанын, әсіресе оның жан-жақтылығының арқасында айтты, ол Овермарстың табиғи оң жақ аяқты болғанына қарамастан, сол және оң қанатта ойнауға қабілеттілігімен көрсетілді. Өзінің талантына қарамастан, Овермарс мансабы бойында жарақатқа бейім екені белгілі болды. Екі айдан кейін ол клубтың техникалық мәселелерді шешу үшін қадағалау кеңесіне қосылды. «Go Ahead Eagles» клубының төрағасы Ханс де Врум Овермарстың келуіне «өте риза екенін» айтып, «Клубқа футболды жақсы білетін адам керек» деп қосты. 2011–12 маусымының соңында Овермарс «Go Ahead Eagles» клубынан кетті. Ол: «Мен клубта жеті жыл бойы ерікті түрде жұмыс істедім. Бұл мен үшін үлкен уақыт» деді. Клубтың көңілсіздік тудырған лигадағы көрсеткіштері оның шешімін «жеделдетті». Ол 2022 жылдың 6 ақпанында әйел әріптестеріне қолайсыз хабарламалар жібергенін мойындағаннан кейін «Аякс» клубындағы лауазымынан кетті. Ол, басқа нәрселермен қатар, кем дегенде бір қызметкерге жыныс мүшелерінің суреттерін жіберген. Тойдан бұрын жұбайдың Френки және Ник есімді екі ұлы болды, екеуі де футболшылар. Ол Гельдерланд провинциясындағы Эпе қаласында орналасқан мейрамхананың тең иесі. Отбасылық «Overmars Vastgoed bv» компаниясы 1990 жылдары құрылған және коммерциялық және тұрғын үйлерге инвестиция салуды жалғастыруда. Әкесі Бен және ағасы Эдвинмен бірге ол «Overmars Classic Cars» атты автомобильдерді қалпына келтіру қызметін жүргізеді. 2002 жылы Овермарс алғаш рет Голландияның ең бай 500 адамының тізіміне 441-ші орынмен кірді. Шындығында, кейінірек оның жүрек тоқтауы болғаны белгілі болды және қазіргі уақытта жүрегі қанды 30% тиімділікпен ғана соға алатындықтан, қалпына келу үшін бір жыл қажет болады.

Overmars signed for Arsenal in June 1997. The fee was reported to be between £5 million and £7 million,

A diminutive footballer, Overmars in his prime was described as "the archetypal winger", whose speed, vision, two footedness and dribbling ability meant he was able to get the better of most defenders and either score or assist goals. Indeed, pace and acceleration was an important part of his game and reflective of his nicknames "TGV" and "Roadrunner". Former teammate Petit said his strength lay " in pushing the ball beyond his marker and darting past him into space to deliver crosses". Former defender Gary Neville opined that Overmars was the best winger he came up against in his time at Manchester United, not least because of his versatility, which was exemplified by Overmars's ability to play on both the left and the right wing, despite being naturally right footed. Despite his talent, Overmars was also known to be injury prone throughout his career. Two months later, he joined the club's supervisory board to deal with technical matters. Hans de Vroome, chairman of Go Ahead Eagles, said he was "more than satisfied" with Overmars' arrival, adding, "The board needs someone with a solid football background." At the end of the 2011–12 season, Overmars left his post at Go Ahead Eagles. He said, "I have been active on a voluntary basis at the club for seven years. That's a big time in my life." The club's disappointing league form "accelerated" his decision. He resigned from his position at Ajax on 6 February 2022 after admitting to sending a series of inappropriate messages to female colleagues. Among other things, he had sent photos of his genitals to at least one employee. Prior to the wedding, the couple had two sons, Frenkie and Nick, both of whom are footballers. He is a co owner of a restaurant in Epe, in the province of Gelderland, where he resides. The family business, Overmars Vastgoed bv, was founded in the 1990s and continues to invest in, amongst other things, commercial and residential buildings. With his father Ben and brother Edwin, he also runs a car restoration service named Overmars Classic Cars. In 2002, Overmars appeared in the Quote 500 richest Dutch people list for the first time, at number 441. In reality, it was later revealed that he had suffered a cardiac arrest, and will need a year to recover as his heart presently is only able to pump blood at 30% efficiency.