Кіріспе
Сингапурдағы жоспарлау аймағы және HDB қаласы Анг Мо Кио – Сингапурдың Солтүстік-Шығыс аймағында орналасқан жоспарлау аймағы және тұрғын үй қаласы. Орталық ауданнан солтүстікке қарай орналасқан Анг Мо Кио Солтүстік-Шығыс аймағындағы халық саны бойынша үшінші жоспарлау аймағы және жалпы елдегі халық саны бойынша сегізінші орында тұр. Қала құрылысына дейін бұл аймақ, сол кездегі Сингапурдың басқа ауылдық аудандары сияқты, көбінесе ауыл шаруашылығына пайдаланылатын, көбінесе тығыз екіншілік орман немесе батпақтармен жабылған, адам тұрмаған жерлерден тұрды. Кейіннен Анг Мо Кио 1973 жылы Тұрғын үй және даму кеңесі (HDB) тарапынан жетінші спутниктік қала ретінде, сондай-ақ метрикалық өлшемдерде салынған алғашқы қала ретінде қайта жаңартылды.
Ang Mo Kio is a planning area and residential town situated in the North East region of Singapore. Located approximately north of the Downtown Core district, Ang Mo Kio is the 3rd most populated planning area in the North East region and ranks 8th in terms of population in the country overall. Prior to urbanization, the area, much like other rural districts in Singapore at the time, was largely undeveloped, being mainly used for agricultural purposes, with uninhabited plots of land usually covered in dense secondary forest or swamps. Ang Mo Kio was subsequently redeveloped by the Housing and Development Board (HDB) in 1973 as their seventh satellite town and the first to be built in metric dimensions,
Ang Mo Kio today, much like its neighbouring towns, is largely urbanized. However, parks are still prevalent in the town as part of the country's green initiative. Parks include Ang Mo Kio Town Garden East and Ang Mo Kio Town Garden West. Although not technically located within Ang Mo Kio itself, the Bishan Ang Mo Kio Park in the adjacent town of Bishan was designed to serve residents of both towns. The park itself straddles along the Ang Mo Kio–Bishan boundary, making it easily accessible from Ang Mo Kio.
Қазіргі Анг Мо Кио, көршілес қалалар сияқты, көбінесе қалалық жерлерге айналған. Дегенмен, елдің жасыл жобаларының аясында қаладағы парктері әлі де кең таралған. Парктерге Шығыс Анг Мо Кио қалалық бағы және Батыс Анг Мо Кио қалалық бағы жатады. Техникалық тұрғыдан Анг Мо Кионың ішінде орналаспаса да, іргелес Бишан қаласындағы Бишан-Анг Мо Кио паркі екі қаланың тұрғындарына қызмет ету үшін жоспарланған. Парк Анг Мо Кио-Бишан шекарасының бойында орналасқан, сондықтан Анг Мо Киодан оған қол жеткізу оңай.
Ang Mo Kio is a planning area and residential town situated in the North East region of Singapore. Located approximately north of the Downtown Core district, Ang Mo Kio is the 3rd most populated planning area in the North East region and ranks 8th in terms of population in the country overall. Prior to urbanization, the area, much like other rural districts in Singapore at the time, was largely undeveloped, being mainly used for agricultural purposes, with uninhabited plots of land usually covered in dense secondary forest or swamps. Ang Mo Kio was subsequently redeveloped by the Housing and Development Board (HDB) in 1973 as their seventh satellite town and the first to be built in metric dimensions,
Ang Mo Kio today, much like its neighbouring towns, is largely urbanized. However, parks are still prevalent in the town as part of the country's green initiative. Parks include Ang Mo Kio Town Garden East and Ang Mo Kio Town Garden West. Although not technically located within Ang Mo Kio itself, the Bishan Ang Mo Kio Park in the adjacent town of Bishan was designed to serve residents of both towns. The park itself straddles along the Ang Mo Kio–Bishan boundary, making it easily accessible from Ang Mo Kio.
Этимология
Атаудың шығу тегі даулы. Ескі карталарда бұл аймақ "Амокия" немесе "Анг Мо Кионың муким (аймағы)" деп көрсетілген. Бұрын атау 红毛 ang moh, яғни сөзбе-сөз "қызыл шаш" деп жазылатын. Бір болжам бойынша, атау Хоккиен тілінде 红毛丹 ang moh dan деп аталатын қызыл шашты тропикалық рамбутан жемісінен шыққан. Немесе 茄 "баклажан", онда 红毛茄 "батыс баклажаны" аймаққа тән емес, помидорды білдіреді. Ан Мо Киода помидор өсірілгені туралы ешқандай мәлімет жоқ, сондықтан көпір туралы теория ықтималрақ; алайда, Ан Мо Кионың төңірегінде бірнеше ескерткіш помидор мүсіндері орнатылған. Егер "кио" сөзі көпірге сілтеме жасаса да, нақты қай көпір екені белгісіз. Бір теория бойынша, Ан Мо Киода екі маңызды көпір болған: Сунгеи Тонгкань өзені арқылы өтетін ескі ағаш көпір (Хоккиен тілінде панг кио) және Калланг өзенінің саласы арқылы Ченг Сан жолындағы жаңа бетон көпір. Хоккиен тілінде бетон 红毛灰 ang mo huay, яғни "батыс күлі" деп аталатындықтан, көпір, демек оның төңірегіндегі аймақ "бетон көпір" деген мағына беретін 红毛桥 ang mo kio деп аталған. Басқаша айтқанда, атау британдық инженер Джон Тернбулл Томсон басшылығымен салынған, қазіргі Үстіңгі Томсон жолы мен Анг Мо Кио даңғылының қиылысында орналасқан көпірге сілтеме болуы мүмкін. 1970 жылдары Ишун Ан Мо Кионың солтүстігінде, Сенгканг солтүстік-шығысында, Серангун шығысында, Бишан оңтүстігінде, ал Орталық су жинағы батысында орналасқан. Жоспарлау аймағының негізгі бөлігі – Анг Мо Кио жаңа қаласы. Қаланың өзінде жеті аудан бар: 1-ші аудан батыста, сағат тіліне қарсы бағытта 6-шы ауданға дейін, және 7-ші аудан қала орталығында орналасқан. Қала орталығы Ан Мо Кионың жүрегінде орналасқан және табиғи төбелерде орналасқан екі қалалық бақпен шектеседі.
Бастапқы және ерте тарихы
Қазіргі Анг Мо Кио ауданы 19 ғасырда көбінесе адам қоныстанбаған. Қоныс іздеушілер бұл аймаққа тек 20 ғасырдың басында, резеңке өндірісінің өркендеуіне байланысты тартылды. Сингапурдың ескі карталарында аймақтың көп бөлігі көптеген плантациялармен бірге Анг Мо Кио орман қорығы деп белгіленген. 1934 жылы The Straits Times газеті Ан Мо Кио мукимі Томсон және Йио Чу Канг жолдары арасындағы аумақты қамтиды және резеңке плантацияларынан тұрады деп хабарлады. 1938 жылдың тамызында Томсон жолындағы әлі атаусыз ауыл Сингапур ауылдық кеңесі тарапынан Анг Мо Кио ауылы деп аталды.
Анг Мо Кио жаңа қаласының дамуы
Бастапқыда, Ан Мо Кио индустриалдық аймақ ретінде белгіленген, онда қала жаңарту бағдарламасы бойынша көшірілуі тиіс мотор шеберханалары орналасқан, бірақ жоспарлар кейіннен үйлер мен қоғамдық пайдалану нысандары үшін аймақтарды қамту үшін өзгертілді. Жаңа қаланың жоспарларын 1973 жылғы тамызда сол кездегі Заң және Ұлттық даму министрі Э.В. Баркер жариялады. Жаңа қалада барлығы 45 000 пәтер салу жоспарланған, ол Жоғарғы Томсон және Йио Чу Канг жолдарымен шектеледі, Серангун бақтарына жақын орналасқан. Жаңа қаланың құрылысына кедерес келтіретін Тек Гхи ауылындағы жерлер тазартылды, ал әсер еткен тұрғындар Син Мин жолындағы тұраққа көшірілді. HDB жаңа қаланы «жаңа буын» қаласы деп атады және оның дизайны кеңірек ауданы бар пәтерлермен және бір-бірінен алшақ орналасқан ғимараттармен ыңғайлы өмірді жеңілдетуге бағытталған деді. Сонымен қатар, қала аумағында индустриалдық аймақтар, сауда орындары, мектептер және бақшалар болуы жоспарланған. Ан Мо Кио Сингапурдың автокөлік жөндеу индустриясының орталығы ретінде де жоспарланды, онда Көлік құралдарын тіркеу бас кеңсесі орналасқан. Жаңа қаладағы алғашқы пәтерлер 1975 жылы аяқталды, ал қала орталығының бастапқы бөлігі мен жаңа қалалық кеңсе құрылысы 1976 жылдың қыркүйегінде басталды. Қала орталығы жаяу өтетін сауда галереясынан, тамақтандыру орталығынан, ашық алаңнан және автобус терминалынан тұруы жоспарланған, бұл жаңа қаланың тұрғындарына және іргелес Мейфлауэр және Серангун бақтарына қызмет көрсетуге арналған. 1978 жылдың сәуірінде Тұрғын үй және даму кеңесі блоктар мен көшелерді нөмірлеудің жаңа жүйесін енгізді, онда блоктар мен көшелердің нөмірлері олар орналасқан ауданға сәйкес келеді, Ан Мо Киода және кейіннен салынған жаңа қалаларда. 1979 жылдың маусымында Ан Мо Кио даңғылының 5-і бойында 13,3 миллион долларлық индустриалдық аймақтың құрылысы басталды. Юронг қалалық корпорациясының мәлімдемесіне сәйкес, бұл индустриалдық аймақ тұрғын үйлердің жанында салынған жаңа типтегі индустриалдық парктердің біріншісі болды. Сол жылы жаңа қалаға қызмет ететін емхананың құрылысы да басталды. 1981 жылы Ан Мо Кио даңғылының 1-і бойындағы жүзу кешені 4,7 миллион долларға аяқталды, ал 1981 жылдың шілдесінде Ан Мо Киодағы емхана жұмысын бастады. Қаланың дизайны 1983 жылы Сингапур сәулетшілер институтының (SIA) «үздік ғимараттар» сыйлығын жеңіп алды. Avenue 1-дегі жүзу кешені де өзінің бірегей «тетраэдрлік шатыры» дизайны үшін 1986 жылы SIA сәулет сыйлығын жеңіп алды. 1970-ші және 1980-ші жылдарда Ан Мо Кионың кең ауқымды коммерциялануы, сондай-ақ, Ан Мо Кио қала орталығындағы жаңадан құрылған кәсіпорындардың өркендеуіне әкелді. Олардың бірі – «Шенг Сионг» супермаркеті – Сингапурдың ең ірі супермаркет тізбектерінің біріне айналды.
The first flats in the new town were completed in 1975, and construction work on the initial section of the town centre, and on the new town's area office, was underway by September 1976. The town centre was planned to comprise a pedestrian mall, which encompassed most of the town centre, a hawker centre, an open area and a bus terminal, and to cater to residents of the new town along with the adjacent Mayflower and Serangoon Gardens estates. In April 1978, the Housing and Development Board introduced a new numbering system for blocks and streets, in which the numbers of the blocks and streets correspond to the neighbourhood that they are located in, in Ang Mo Kio, and subsequently for new towns developed thereafter. Construction work on a $13.3 million industrial area along Ang Mo Kio Avenue 5 commenced in June 1979. This industrial area was, according to the Jurong Town Corporation, the first of a new kind of industrial park built beside housing estates. The construction of a polyclinic to serve the new town also commenced in the same year. In 1981, a facility for swimming along Ang Mo Kio Avenue 1 was completed at a cost of $4.7 million, and in July 1981, the polyclinic in Ang Mo Kio commenced operations. The design of the town won the Singapore Institute of Architects (SIA) Outstanding Buildings Award in 1983. The swimming complex at Avenue 1 also won the 1986 SIA Architectural Award for its unique "tetrahedral skylight" design. The large commercialization of the Ang Mo Kio throughout the mid 1970s and 1980s also saw the rise of neighbourhood startup businesses that remain prominent throughout Ang Mo Kio Town Centre today. One in particular eventually became one of Singapore's largest supermarket chains, Sheng Siong.
1980 және 1990 жылдар
1981 жылы Анг Мо Кио 3-ші және 8-ші даңғылдарына жақын жердегі аумақ саябаққа айналдырылып, Анг Мо Кионың алғашқы қалалық бағы ретінде ашылды. 1981 жылдың тамызында Тұрғын үй дамыту басқармасы (HDB) Анг Мо Кио 5-ші және 6-шы даңғылдары бойында саябақ салу жоспарларын бекітті, ал парк құрылысы, сол кезде Анг Мо Кио қалалық бағының батыс бөлігі деп аталған, 1983 жылдың наурызында басталды.
Инфрақұрылым
1970 жылдардағы қалыпты үрдіске сәйкес, көптеген пәтерлер 12 қабаттан тұратын ұзын блоктарда немесе 25 қабаттан тұратын жеке блоктарда орналасқан. Соңғы жылдары мүліктің белгілі бір бөліктері ұзаққа созылған жаңару процесінің аясында қайта жаңартылды. Осының нәтижесінде, жоғары блоктардың жиынтық бөліктері ескі блоктардың арасында кездеседі. Ан Мо Кио дамыған елді мекенге айналғандықтан, бірнеше тұрғын үй участақтары тазаланып, қайта құрылымдау үшін жеке құрылыс компанияларына сатылды. Осы участақтарда көптеген жеке тұрғын үй жобалары салынуда.
Жол желісі
Қаланың жол жүйесі жоба бойынша жолдардың өлшемдерінің иерархиясын қолданады: негізгі жолдар "Авенюлер" деп, ал жергілікті қолжетімді жолдар "Көшелер" деп аталады. Анг Мо Кио Авенюі 12 – ерекше жағдай, себебі ол Анг Мо Киодағы өнеркәсіптік аймақтағы кішкентай жол. Қаланың Авенюлері тор тәрізді схемамен орналасқан, ал Көшелер Авенюлерден жеке блоктарға трафикті бағыттайды. Қаланың өзіне Орталық экспресс-жолы қызмет көрсетеді, ол экспресс-жол желісі арқылы қаладан аралдың қалған бөлігіне жылдам байланыс ұсынады. Қаланың жол нөмірлеу жүйесінде шығыстан батысқа қарай жүретін Авенюлерге тақ нөмірлер беріледі, сандар оңтүстіктен солтүстікке қарай артады, ал солтүстіктен оңтүстікке қарай жүретін Авенюлерге жұп нөмірлер беріледі, сандар батыстан шығысқа қарай артады. Көше нөмірлері екі таңбадан тұрады, бірінші таңба оның қай ауданға жататынын көрсетеді, ал екіншісі сандық реттілікпен жүреді. Анг Мо Кио қаласы осы жол нөмірлеу жүйесін енгізген алғашқы қала болды, және ол Хуганг, Юронг Вест және Вудлендс сияқты басқа қалаларда да қолданылды. Сенгканг және Пунггол сияқты жаңа қалалар енді бұл жүйені қолданбайды.
Автобус
Анг Мо Кио автобус стансасы жер асты жаяу жолы арқылы Анг Мо Кио метро стансасымен тікелей байланысты, және метро стансаларынан әр шағын ауданға қосымша автобус қызметтерін ұсынады. Yio Chu Kang метро стансасына да Yio Chu Kang автобус стансасы арқылы автобус қызметтері көрсетіледі, ол стансаның жанында орналасқан. Екі автобус стансасы да қаланы аралдың басқа бөліктерімен байланыстыратын басты автобус маршруттарын ұсынады, соның ішінде Орталық аймақтағы қала орталығымен, сондай-ақ Сингапурдың орталық аймағындағы Шентон Уэй, Орчард Роуд, Марина Центр және Марин Парад сияқты қаржылық және коммерциялық аудандармен жылдам байланыс қамтамасыз етеді.
Ыңғайлылықтар
Жалпы халыққа арналған әкімшілік, құқықтық, медициналық, діни және әлеуметтік қызметтер Ан Мо Кио ауданында да табылады, мұнда реабилитациялық күтім қызметін ұсынатын ірі қоғамдық аурухана – Ан Мо Кио Тхье Хуа Кван ауруханасы орналасқан. Аймақтағы саябақтарға Ан Мо Кио қалалық бағының шығыс бөлігі, Ан Мо Кио метро стансасының жанындағы саябақ, сондай-ақ Ан Мо Кио қалалық бағының батыс бөлігі, Ан Мо Кио 5 және 6 даңғылдарының жанындағы саябақ кіреді. Бұған қоса, Ан Мо Киода екі кампусы бар, аутизмге бағытталған Pathlight мектебі де бар.
Саясат
Аумақтың құзыретін негізінен 1991 жылдан бері Анг Мо Кио сайлау округін қадағалайтын Анг Мо Кио қалалық кеңесі, сондай-ақ 2020 жылдан бері Кебун Бару және Ио Чу Канг жеке округтері басқарады. Сингапурдың қазіргі премьер-министрі Ли Сянь Лунг Анг Мо Кио қалалық кеңесінің және сол аттас сайлау округінің мүшесі. Кэбун Бару бөлігіне қатысты, тағы бір сайлау округі – Не Сун тобының сайлау округі Анг Мо Кионың бір бөлігін өз бақылауына алды. 2020 жылғы жалпы сайлауларға байланысты, Не Сун ЖҚК-нің Кебун Бару бөлігі жеке округке айналды, ал сайлауда жеңіске жеткеннен кейін бұл округ енді Анг Мо Кио қалалық кеңесінің құзыретіне кіреді. Алдында, 1988 жылдан 2001 жылға дейін Ченг Сан тобының сайлау округі Ченг Сан, Чонг Бун және Джалан Каю сияқты Анг Мо Кионың бөліктерін басқарған. 1997 жылы Чонг Бун Анг Мо Кио ЖҚК-ға қосылды. Ио Чу Канг жеке округі 2006 жылдан 2011 жылға дейін Анг Мо Кионың бір бөлігін басқарды, кейін 2020 жылғы сайлауларға дейін жеке округ мәртебесіне қайта оралды.