Кіріспе

Киттанинг ойысы, Аллегей тауларының ойыстарының бірі, қазір салыстырмалы түрде маңызды емес, орманды шатқал (суарна) болып табылады. Ол АҚШ-тың орталық Пенсильвания штатындағы Аллегей жотасының (сондай-ақ "Аллегей фронты" немесе "Аллегей тіктеуі" деп те аталады) көтерілісінде (басында) орналасқан. Бұл ойыс, Киттанинг жолының бірнеше мүмкін бағыттарының бірі болды. Бұл жол, жануарлардың күшімен жүретін көлік құралдары дәуірінде Аллегей таулары арқылы көшпелілерге арналған бағытқа айналды. Ойыс арқылы өту, өгіздер мен аттар жегілген вагондар (мысалы, Пенсильвания штатының Конестога қаласында жасалғандар) үшін батысқа қарай бет алған ақ қоныс салушылар үшін ыңғайлырақ жол болды. 1780-1830 жылдары Америка революциясы аяқталғаннан кейін (жаәне одан көп бұрын) Огайо аймағына және одан әрі жатқан территорияларға көшпелілердің саны арта түсті. Ол Пенсильвания штатының Блэр округіндегі Логан қалашығында, Алтуна қаласының батысында орналасқан. Бұл жерден бұрынғы Пенсильвания темір жолының жолдары Глен Уайт Рун өзенімен бірге Киттанинг Рун өзенімен қосылатын жерге дейін көтеріледі, содан кейін әйгілі Horseshoe Curve (Тұмсық иіліс) айналымына дейін жалғасады, бұл Алтунадан батысқа қарай шамамен 8 км қашықтықта орналасқан. USGS (АҚШ Геологиялық қызметі) Киттанинг Рун өзенін ойысқа ат қою үшін пайдаланбайды, себебі ол жергілікті атаулар мен дәстүрлерді сақтайды. Киттанинг ойысы маусымдық су тасқынының эрозиялық әсерінен пайдалған, сондықтан ол Аллегей тауларының басқа ойыстарымен салыстырғанда аз эрозияланған, себебі оларда су ағыны көлемі үлкен, нәтижесінде тік, терең шатқалдар мен тік, өтуге қиын қабырғалар пайда болған. Дегенмен, топографиялық талдау көрсеткендей, Алтуна жазығынан Аллегей жазығына Киттанинг ойысы арқылы көтерілу кезінде жол алдымен солтүстікке бұрылып, содан кейін әртүрлі төбелердің бойымен біртіндеп көтеріледі, Клерфилд өзенінің аңғарында батысқа қарай қайта бұрылады және Эшвилл қаласының маңына шығады, бірақ шамамен жарты шақырым қашықтықта және Киттанинг Рун өзенінің бастауын құрайтын төбенің қарсы бетінде орналасқан. Қысқасы, Киттанинг Рун немесе Глен Уайт Рун өзендерінің аңғарлары арқылы тіктеуге көтерілу, жаяу жүргіншілер мен қашарлар үшін қолайлырақ болды (жер жағдайы жақсы болғанда), ал Киттанинг ойысынан көтерілу ұзақ болғанымен, жануарлар жегілген вагондар мен арбалар үшін оңайрақ болды. Осы бағыттардың кез келгені Киттанинг жолының бір бөлігі болып саналды.

Тарих

18 ғасырда Киттанинг жолы осы тарлық арқылы өтіп, Түпкілікті американдықтар мен алғашқы ақ қоныс салушылар үшін орталық және батыс Пенсильвания арасындағы бағытты қамтамасыз етті. Киттанинг өзенінің неге сол жағында қалғаны туралы тек болжамдар жасау мүмкін, бірақ топографиялық зерттеу 16-19 ғасырлардағы адамдардың жаяу жүруі немесе арба немесе Конестога вагонын сүйреуі үшін, тарлыққа оңға бұрылу оларды көбірек иілген жерлерге жеткізер еді, сондықтан бұл бағыт таңдалуы мүмкін. Кейін Киттанинг жолының төменгі аңғары 1845 жылы Аллегей тауларын кесіп өтуге лицензия алған (де-факто бұйрықталған) темір жол құрылысы үшін тауға шығу жолы ретінде таңдалды. Төбеден темір жол салудың қиындығы 1854 жылы ерекше Horseshoe Curve құрылысына әкелді, ол бір кезде әлемдегі ең жұқ жүретін темір жол деп жарияланды, ал қазір Ұлттық тарихи ескерткіш деп танылды.